IV SA/Gl 86/06

IV SA/Gl 86/06 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2006-12-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-01-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Stanisław Nitecki /przewodniczący/
Tadeusz Michalik /sprawozdawca/
Wiesław Morys
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędzia NSA Wiesław Morys Protokolant sekr. sąd. Magdalena Nowacka – Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2006r. sprawy ze skargi J.O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] nr [...] Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W., działający z upoważnienia Burmistrza W., odmówił J.O. przyznania prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego.
Rzeczona decyzja wydana została na podstawie art. 5, art. 8, art. 12a ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.), ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732), jak również § 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 02 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 105, poz. 881).
W jej uzasadnieniu organ orzekający odnotował, że zasiłek rodzinny nie przysługuje w tym przypadku, ponieważ dochód rodziny przekracza kwotę uprawniającą rodzinę lub osobę ucząca się do zasiłku rodzinnego, o kwotę większą niż kwota odpowiadająca najniższemu zasiłkowi rodzinnemu (art. 5 ust.3). Z kolei prawo do dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego nie przysługuje ponieważ nie przysługuje prawo do zasiłku rodzinnego (art. 8). Zważono nadto, że prawo do zasiłku z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania nie przysługuje, ponieważ nie przysługuje prawo do zasiłku rodzinnego (art. 8 ustawy). Wnioskodawcy nie przysługuje również prawo do dodatku z tytułu wychowania dziecka w rodzinie wielodzietnej, gdyż nie przysługuje prawo do zasiłku rodzinnego (art. 12a ust. 2 ustawy).
W odwołaniu złożonym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., J.O. wyraził niezadowolenie z decyzji wydanej przez organ I instancji. W tych ramach wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez orzeczenie, co do meritum sprawy i wydanie decyzji przyznającej mu zasiłek rodzinny wraz z dodatkami lub o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Zaskarżonej decyzji zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez przyjęcie, że dochód rodziny przekracza kwotę wskazaną w art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, nie zastosowanie art. 5 ust. 4 ustawy, pomimo istnienia niezaprzeczalnych przesłanek, co do jego zastosowania, błędną wykładnię art. 5 ust, 8 ustawy w zw. z art. 8 ust. 9 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, obrazę art. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych, będącą konsekwencją w/w naruszeń prawa, jak również obrazę art. 12a ust. 2 ustawy. Strona podniosła, że w toku postępowania naruszono nadto przepisy procedury administracyjnej, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 1 i § 3 i art. 112 K.p.a.
W uzasadnieniu odwołania strona podkreśliła, że organ I instancji błędnie obliczył dochód rodziny, który w rzeczywistości nie przekroczył [...] zł na osobę w [...]. Organ nie wziął pod uwagę, iż grunt rolny o pow. [...] ha przeliczeniowego został w dniu [...] [...], a w zasadzie [...] osobie trzeciej na okres [...] lat i zgodnie z umową nie jest objęty czynszem, wobec czego nie przynosi dochodów. J.O. oświadczył, że został zmuszony do dokonania tej czynności prawnej na skutek [...], a co za tym idzie niemożności dokonywania prac rolnych na całym obszarze należącego do niego gruntu.
Odwołujący podniósł nadto, że organ nie słusznie zaliczył na poczet dochodu rodziny w [...] "[...]" w kwocie [...] zł netto. W tych ramach wyjaśnił, że pensja ta powinna być wypłacona w roku [...], gdyż stanowi ona [...] od dochodu otrzymywanego w [...]. Zauważył jednak, że zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dochód ten został zaliczony do dochodu osiągniętego w [...].
Zauważył, że rzeczywisty dochód osiągnięty przez jego rodzinę w roku [...]. stanowił kwotę [...] zł, co daje dochód miesięczny na każdą osobę w rodzinie w wysokości [...] zł.
J.O. podkreślił, że od dnia [...] przebywa [...], w związku z czym do celów obliczenia zasiłku rodzinnego powinien zostać zastosowany art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, albowiem od czasu przejścia [...] jego dochód miesięczny z tego tytułu kształtuje się na poziomie [...] zł netto, więc dochód roczny z tego tytułu powiększony o dochód rzeczywisty z gospodarstwa rolnego powinien wynieść około [...] zł, co w przeliczeniu na miesięczny dochód przypadający na jednego członka rodziny wyniesie około [...] zł.
Odwołujący podniósł nadto, że organ I instancji naruszył w tej sprawie art. 77 § 1 K.p.a., jako że nie odniósł się w jakikolwiek sposób do materiału dowodowego opiewającego przytoczony wyżej zakres.
J.O. zauważył również, iż zaskarżona obecnie decyzja posiada niepełną podstawę prawną, a niektóre z przywołanych przepisów w ogóle nie powinny się w tej podstawi znaleźć. W uznaniu strony nie przywołano w tej sprawie art. 5 ust. 4, art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych i art. 8 ust. 9 ustawy o pomocy społecznej. Z kolei niesłusznie przywołano ustawę o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej.
W ocenie odwołującego naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. sprowadzało się w tej sprawie do pominięcia w zaskarżonej decyzji okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
J.O. zauważył nadto, że został błędnie pouczony o możliwości wniesienia odwołania, jako że nie wskazano właściwości miejscowej SKO.
Decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W podstawie prawnej tej decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 3 pkt 1a i 2, art. 5 ust. 1, 3, 8 i 8a ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Kolegium podkreśliło, że zgodnie z art. 4 ust. 2, art. 5 ust. 1 i 2 oraz art. 6 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka lub opiekunowi faktycznemu albo osobie uczącej się, jeżeli spełnione zostaną następujące warunki:
1) dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy nie przekracza kwoty 504 zł, albo nie przekracza kwoty 583 zł, gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności;
2) dochód rodziny lub dochód osoby uczącej się przekracza w/w kwoty, lecz o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany (wysokość najniższego zasiłku rodzinnego wynosi 43 zł.), jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym;
3) do ukończenia przez dziecko:
a/ 18 roku życia lub
b/ nauki w szkole, jednak nie dłużej niż do ukończenia 21 roku życia, albo
c/ 24 roku życia, jeżeli kontynuuje naukę w szkole lub w szkole wyższej i legitymuje się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności.
Wskazano, iż art. 3 pkt 1a zawiera definicję dochodu stanowiąc, że po odliczeniu świadczeń alimentacyjnych są to przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne nie zaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenia zdrowotne. Dochód ten powiększa się o dochód uzyskany z gospodarstwa rolnego, którego wysokość ustala się zgodnie z art. 5 pkt 8 cytowanej ustawy przyjmując, że z 1 ha przeliczeniowego odpowiada on wysokości określonej w przepisach o pomocy społecznej. Z kolei ust. 8 a tego przepisu stanowi, że ustalając dochód rodziny pochodzący z gospodarstwa rolnego, do powierzchni gospodarstwa stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego wlicza się obszary oddane w dzierżawę z wyjątkiem: 1) oddanej w dzierżawę, na podstawie umowy dzierżawy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, 2) gospodarstwa rolnego wniesionego do użytkowania przez rolniczą spółdzielnię produkcyjną, 3) gospodarstwa rolnego oddanego w dzierżawę w związku z pobieraniem renty określonej w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej.
Podniesiono, iż strona przedłożyła umowę [...] posiadanego gospodarstwa rolnego, na mocy której [...] obowiązany jest do uiszczania wszystkich zobowiązań podatkowych bez obowiązku uiszczania czynszu [...]. Kolegium zauważyło, że jest to zatem umowa [...] zawarta na zasadach ogólnych w oparciu o przepisy kodeksu cywilnego. Zasadnie zatem przyjął organ I instancji, że w świetle powołanego wyżej przepisu przedstawiona umowa nie spełnia przesłanek stanowiących podstawę do wyłączenia z dochodu rodziny dochodu z tytułu posiadanego gospodarstwa rolnego.
Organ wskazał, iż zgodnie z art. 5 ust. 4 ustawy w przypadku utraty dochodu prawo do zasiłku rodzinnego ustala się na wniosek osoby zainteresowanej , na podstawie dochodu rodziny pomniejszonego o dochód utracony. Definicję dochodu utraconego zawiera znowelizowany art. 3 pkt 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych wymieniający w sposób wyczerpujący sytuacje stanowiące podstawę do przyjęcia, że miała miejsce utrata dochodu. W świetle tego przepisu brak jest podstaw do uznania uzyskanej w [...] "[...]" jako utraty dochodu. W związku z powyższym organ odwoławczy zaakcentował , iż dochód rodziny J.O., jak prawidłowo ustalił organ I instancji w przeliczeniu na jedną osobę w rodzinie w roku [...] wyniósł [...] zł, a zatem przekracza obowiązujące kryterium o kwotę najniższego zasiłku rodzinnego, co w świetle cytowanych wyżej przepisów wyklucza możliwość przyznania zasiłku rodzinnego i oraz dodatków do tego zasiłku.
Wobec tego stwierdzono, że rozstrzygnięcie organu I instancji zawarte w zaskarżonej decyzji znajduje oparcie w przepisach cytowanej wyżej ustawy o świadczeniach rodzinnych. Odnośnie przedstawionych przez odwołującego zarzutów formalnych dot. w/w decyzji to w ocenie Kolegium, wobec prawidłowości merytorycznego rozstrzygnięcia, nie mogą one wpłynąć na jej uchylenie. Dodać należy, że z tytułu nieprecyzyjnego pouczenia strony o możliwości wniesienia odwołania od decyzji poprzez nie wskazania właściwego Kolegium Odwoławczego nie doszło do poniesienia przez niego jakiejkolwiek szkody. Zgodnie z art. 111 § 1 K.p.a. zainteresowany miał możliwość zażądać uzupełnienia decyzji co do rozstrzygnięcia bądź prawa wniesienia odwołania, czyli uzupełnienia pouczenia o możliwości odwołania o wskazanie właściwości miejscowej SKO.
W skardze z dnia [...], skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, J.O. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w C. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Skarżący zarzucił decyzji rażące naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez:
1) przyjęcie, iż miesięczny dochód rodziny na każdego jej członka przekracza kwotę wskazaną w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych;
2) niezastosowanie art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z art. 3 ust. 23 oraz ust. 24 niniejszej ustawy, pomimo istnienia przesłanek co do jego zastosowania;
3) niezastosowanie właściwych przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, będące konsekwencją błędnego rozpoznania stanu faktycznego sprawy.
Decyzji tej zarzucił nadto obrazę przepisów proceduralnych przejawiającą się naruszeniem:
1) art. 6 K.p.a. poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy naruszającą szereg przepisów prawa decyzję organu I instancji;
2) art. 7 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie rzeczowego i wnikliwego postępowania dowodowego, a także pozostawienie przedstawionych przez stronę dowodów bez rozpoznania;
3) art. 77 § 1 k.p.a. będące konsekwencją obrazy art. 7 K.p.a.
4) art. 107 § 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji zawierającej błędną podstawę prawną oraz niepełne uzasadnienie prawne;
5) art. 107 § 3 K.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji nie zawierającej uzasadnienia faktycznego według przepisów K.p.a.
W treści skargi J.O. sformułował nadto wniosek o wystosowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego o zgodność art. 3 ust. 23 oraz ust. 24 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych z art.2, art. 32 ust. 1, oraz art. 32 ust. 2 Konstytucji RP w przypadku uznania, iż przejście [...] nie stanowi utraty dochodu w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wniósł nadto o wystosowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego o zgodność art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych w zw. z art. 8 ust. 9 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r., Nr 64, póz. 593, ze zm.) z art. 2 Konstytucji RP, ze względu na nieelastyczne, niezasadne, oraz nie uwzględniające specyfiki gospodarki agrarnej ustalenie dochodu z ha przeliczeniowego i sanowanie wynikających z takiego stanu prawnego fikcji prawnych, nie licujących z zasadą RP jako demokratycznego państwa prawa urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.
W uzasadnieniu skargi J.O. w pierwszej kolejności przytoczył stan faktyczny sprawy. W tych ramach podkreślił, że decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów prawa, albowiem dochód rodziny nie przekroczył kwoty [...] zł na osobę w roku [...]. W uznaniu skarżącego od jego dochodów należy odjąć fakt utraty około [...] dochodu ze względu na przebywanie od dnia [...] [...].
W ocenie skarżącego kluczową kwestią jest uwzględnienie prawa strony do odliczenia dochodu utraconego ze względu na przejście strony [...]. Zgodnie z art. 3 ust. 23 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych dochód utracony oznacza utratę dochodu spowodowaną: uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego, utratą prawa do zasiłku dla bezrobotnych, utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie umowy o dzieło, utratą emerytury, renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, nie otrzymywaniem części albo całości zasądzonych świadczeń alimentacyjnych, wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej, wydzierżawieniem gospodarstwa rolnego na zasadach określonych w art. 5 ust. 8a.
Przejście osoby uprawnionej [...] zawiera się w art. 3 ust. 23 lit. c ustawy o świadczeniach rodzinnych, albowiem pomimo formalnego nie wygaśnięcia stosunku pracy, charakter świadczenia z całą stanowczością pozwala stwierdzić, iż nastąpiła utrata zatrudnienia. Dowodzi to fakt braku świadczenia wzajemnego, albowiem skarżący nie wykonuje żadnej pracy na rzecz pracodawcy – Spółki A, natomiast kwota jaką uzyskuje tytułem [...] pochodzi nie z środków pracodawcy, lecz z budżetu Państwa, więc za wynagrodzenie uznać jej nie można.
W uznaniu skarżącego trudno wymagać od ustawodawcy wprowadzania nadmiernej kazuistyki do uchwalanych ustaw, niemniej w powyższym przypadku odmowa uznania przejścia pracownika [...] jako przesłanki utraty dochodu w rozumieniu niniejszej ustawy w porównaniu do innych wymienionych w cytowanym przepisie przypadków nasuwa uzasadnione podejrzenie obrazy art. 32 ust. 1, oraz art. 32 ust. 2 Konstytucji RP, gdyż takowe rozumienie art. 3 ust. 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych dyskryminuje go ze względu na fakt wykonywania zawodu [...].
Biorąc powyższe pod uwagę dochód rodziny J.O., będący de facto wyłącznie jego dochodem, jako jedynego żywiciela rodziny, należało by zgodnie z art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych odliczyć od kwoty wykazanej zaświadczeniem Urzędu Skarbowego ([...] zł) powiększonej o dochód obliczony z użytkowania gospodarstwa rolnego ([...] zł), odliczyć kwotę [...] zł stanowiącą kwotę różnicy pomiędzy średnim wynagrodzeniem z 3 miesięcy, podczas których skarżący nie przebywał [...] ([...]), a średnim wynagrodzeniem otrzymanym ze [...] ([...]). Otrzymaną różnicę należało pomnożyć przez [...] celem obliczenia dochodu utraconego z tytułu przejścia [...] wykazanego w zeznaniu rocznym za [...]. Od otrzymanej kwoty – [...] zł skarżący odliczył kwotę w wysokości [...] zł brutto ([...] zł netto), gdyż jest to kwota stanowiąca "[...]" otrzymaną w dniu [...], jako drugą w tym roku (pierwszą za [...] otrzymał w dniu [...] w kwocie [...] brutto). Jest oczywiste, iż [...] w ciągu roku przysługuje tylko jedno prawo do "[...]" pensji. Wynagrodzenie to powinno zostać wypłacone w roku [...], gdyż stanowi ono [...] od dochodu otrzymywanego w [...]. Jest powszechnie przyjętą praktyką, iż tzw. "[...]" wypłaca się na początku kolejnego roku podatkowego. W niniejszym przypadku należność została przelana skarżącemu z pominięciem utartej procedury, w związku z czym, zgodnie z przepisami o podatku dochodowym od osób fizycznych kwota ta została mu zaliczona do dochodu osiągniętego w roku [...], pomimo tego, iż został mu on wypłacony przedterminowo. Wobec powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymując decyzję MGOPS w W. w mocy ustaliło w sposób nowatorski długość trwania roku podatkowego na 13 miesięcy. W ocenie skarżącego jest rzeczą pewną, iż w [...] nie otrzyma dwóch "[...]", w związku z czym niniejsza kwota – [...] zł netto powinna zostać zaliczona jako dochód utracony. W związku z powyższym dochód, który powinien być wzięty pod uwagę do wyliczenia prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego powinien wynosić: [...] zł. Uzyskaną kwotę należało podzielić na 12 miesięcy oraz [...] osób - członków rodziny w wyniku otrzymano by kwotę [...] zł.
Na uwagę zasługuje również fakt, iż zakład pracy odprowadzając zaliczki na poczet podatku dochodowego, bądź też Urząd Skarbowy wystawiając zaświadczenie o dochodach mógł popełnić pomyłkę, albowiem kwota brutto wynikająca z pasków wynagrodzeń ([...] zł) jest znacznie niższa niż kwota uwidoczniona na zaświadczeniu ([...] zł). Jedynym miejscem, w którym skarżący wykonywał pracę była Spółka A. Pomimo zwrócenia uwagi na powyższe okoliczności przez stronę, zarówno organ administracyjny I instancji, jak i organ administracyjny II instancji nie wyjaśnił powyższych rozbieżności. Materiał dowodowy został potraktowany przez niniejsze organy w sposób całkowicie dowolny, co stoi w sprzeczności m.in. z art. 7 K.p.a.
W dalszej kolejności skarżący zwrócił ponownie w tej sprawie uwagę, że część jego gruntu został [...] i z tego tytułu nie uzyskuje żadnego dochodu.
W treści skargi J.O. przytoczył również argumentację odnoszącą się do zarzutów naruszenia procedury administracyjnej. W tych ramach powielił zarzuty odnotowane w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. podtrzymało dotychczasową argumentację wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy decyzja wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotowa skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Oceniając legalność zaskarżonej decyzji w tych granicach nie sposób dostrzec naruszenia jakiegokolwiek przepisu prawa, nie sposób też było podzielić zarzutów skargi. Organ odwoławczy wydając swoją decyzję działał zgodnie z przepisami procedury administracyjnej. W szczególności wyjaśnił sprawę w stopniu umożliwiającym jej rozstrzygnięcie. Nadto właściwie ocenił materiał dowodowy, dokonał pełnych i poprawnych ustaleń stanu faktycznego, poczynił wszechstronne rozważania faktyczne i prawne, trafnie rozstrzygając występujące w sprawie zagadnienie, a swe stanowisko przekonująco umotywował. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie pozostawia też wątpliwości co do jej zgodności z powołanym przepisem prawa materialnego.
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228 . poz. 2255 ze zm.) określa warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania przyznawania i wypłacania tych świadczeń. W myśl przepisu art. 2 tej ustawy świadczeniami rodzinnymi są m.in. zasiłek rodzinny oraz dodatki do zasiłku rodzinnego.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny wraz z dodatkami przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców, opiekunowi prawnemu dziecka oraz opiekunowi faktycznemu dziecka, do ukończenia przez dziecko:
1) 18 roku życia lub
2) nauki w szkole, jednak nie dłużej niż do ukończenia 21 roku życia, albo,
3) 24 roku życia, jeżeli kontynuuje naukę w szkole lub w szkole wyższej i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności.
W świetle art. 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny przysługuje osobom, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504,00 zł.( ust.1 ); w przypadku zaś, gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 583,00 zł (ust. 2); a nadto w przypadku gdy dochód rodziny lub dochód osoby uczącej się przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę lub osobę uczącą się do zasiłku rodzinnego, o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym (ust.3).
Przepis art. 3 pkt 1a zawiera definicję dochodu stanowiąc, że po odliczeniu świadczeń alimentacyjnych są to przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne nie zaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenia zdrowotne.
Dochód ten powiększa się o dochód uzyskany z gospodarstwa rolnego, którego wysokość ustala się zgodnie z art. 5 pkt 8 cytowanej ustawy przyjmując, że z 1 ha przeliczeniowego odpowiada on wysokości określonej w przepisach o pomocy społecznej.
Przepis art. 5 ust. 8a omawianej ustawy stanowi, że ustalając dochód rodziny pochodzący z gospodarstwa rolnego, do powierzchni gospodarstwa stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego wlicza się obszary oddane w dzierżawę z wyjątkiem:
1) oddanej w dzierżawę, na podstawie umowy dzierżawy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników,
2) gospodarstwa rolnego wniesionego do użytkowania przez rolniczą spółdzielnię produkcyjną,
3) gospodarstwa rolnego oddanego w dzierżawę w związku z pobieraniem renty określonej w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej.
Z przedłożonej przez stronę skarżącą umowy [...] gospodarstwa rolnego wynika, że [...] obowiązany jest do uiszczania wszystkich zobowiązań podatkowych, bez obowiązku uiszczania czynszu [...]. Jest to umowa [...] zawarta na zasadach ogólnych w oparciu o przepisy kodeksu cywilnego. Zasadnie zatem przyjęto, że w świetle powołanego wyżej przepisu przedstawiona umowa nie spełnia przesłanek stanowiących podstawę do wyłączenia z dochodu rodziny dochodu z tytułu posiadanego gospodarstwa rolnego.
Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 4 ustawy w przypadku utraty dochodu prawo do zasiłku rodzinnego ustala się na wniosek osoby zainteresowanej , na podstawie dochodu rodziny pomniejszonego o dochód utracony. Definicję dochodu utraconego zawiera zaś znowelizowany art. 3 pkt 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych wymieniający w sposób wyczerpujący (stanowiący katalog zamknięty) sytuacje stanowiące podstawę do przyjęcia, że miała miejsce utrata dochodu. W świetle tego przepisu brak jest podstaw do uznania uzyskanej w [...] "[...]" za następny rok , jako utraty dochodu.
Nie sposób też przyjąć – czego jak się wydaje domaga się strona skarżąca - iż "[...]" skarżącego na tzw. "[...]" można potraktować jako utratę dochodu. Po pierwsze należy wskazać, iż uzyskanie tego świadczenia jest uzależnione od stosownego wniosku strony, a więc jest to sytuacja w której strona składając taki wniosek sama dobrowolnie rezygnuje z dalszego faktycznego wykonywania zatrudnienia – art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o restrukturyzacji górnictwa węgla kamiennego w latach 2003-2006 (Dz.U. Nr 210, poz. 2037). Strona skarżąca pobierając "[...]" nadal pozostaje w stosunku pracy. Przesądza bowiem o tym treść przepisu art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o restrukturyzacji górnictwa węgla kamiennego w latach 2003-2006 stanowiący, iż [...] może być udzielone przez przedsiębiorstwo [...] po ustaleniu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych okresów uprawniających pracownika do emerytury oraz okresu korzystania ze [...], niezbędnego do nabycia uprawnień do tej emerytury oraz pod warunkiem złożenia przez pracownika pisemnego oświadczenia, że wyraża zgodę na rozwiązanie stosunku pracy z dniem zakończenia [...]. Przeto zmniejszenie się dochodu osoby przechodzącej na "[...]" jest konsekwencją jej wolnego wyboru, a to złożenia wniosku o uzyskanie takiego świadczenia. Brak jest zatem – zdaniem Sądu - jakichkolwiek uzasadnionych podstaw do występowania do Trybunału Konstytucyjnego z zapytaniem o konstytucyjność przepisu art. 3 ust. 23 i 24 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przedstawienie pytania prawnego może nastąpić wówczas, gdy sąd rozstrzygający sprawę uzna, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do zgodności danego aktu normatywnego z Konstytucją. Sąd bowiem przedstawia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności konkretnego przepisu danej ustawy z Konstytucją tylko i wyłącznie wówczas, gdy dochodzi do przekonania o niekonstytucyjności tego przepisu, a nie (...), gdy poweźmie w tym względzie "jakąkolwiek wątpliwość" ( patrz postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2003 r. , sygn. akt II AKa 308/03 OSA 2004/7/57).
W związku z powyższym dochód rodziny J.O. - jak prawidłowo ustalił organ odwoławczy - w przeliczeniu na jedną osobę w rodzinie w roku [...] wyniósł [...] zł, a zatem przekracza obowiązujące kryterium o kwotę najniższego zasiłku rodzinnego, co w świetle cytowanych wyżej przepisów wyklucza możliwość przyznania zasiłku rodzinnego i oraz dodatków do tego zasiłku. Dodać w tym miejscu należy, iż prawidłowo organy procedujące w sprawie oparły się w tym względzie o stosowne zaświadczenie o dochodach wydane przez Urząd Skarbowy , co wynika z treści przepisów § 2 ust. 2 pkt. 6 a rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 02 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz.U Nr 105, poz. 881). Jeżeli zaś skarżący miał wątpliwości co do wysokości jego dochodów wykazanych w tym zaświadczeniu, to kwestie te winien był wyjaśnić we właściwym Urzędzie Skarbowym poprzez podjęcie kroków o sprostowanie tego zaświadczenia.
Co do wniosku o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego o zgodność art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych w zw. z art. 8 ust. 9 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r., Nr 64, póz. 593, ze zm.) z art. 2 Konstytucji RP wskazać należy, iż skierowanie takiego pytania w dacie orzekania przez Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie byłoby bezprzedmiotowe, albowiem na skutek nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 29 grudnia 2005 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 267, poz. 2260) przepis ten w zakwestionowanym zakresie utracił moc obowiązującą z dniem 14 stycznia 2006 r. (patrz też przepis art. 39 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 01 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym Dz.U z 1997 Nr 102, poz. 643 ze zm.).
Co do przedstawionych przez stronę skarżącą zarzutów formalnych dotyczących decyzji organu I instancji, wskazać należy, iż wobec prawidłowości merytorycznego rozstrzygnięcia, nie mogą one skutkować jej uchyleniem ,skoro organ odwoławczy sanował wszystkie istotne niedociągnięcia , które wystąpiły w postępowaniu przed organem I instancji. Natomiast co do kwestii nieprecyzyjnego pouczenia strony o możliwości wniesienia odwołania od decyzji poprzez nie wskazania właściwego Kolegium Odwoławczego , należy zauważyć, iż po pierwsze nie doszło do poniesienia przez stronę skarżącą jakiejkolwiek szkody, a nadto po myśli art. 111 § 1 k.p.a. skarżący miał możliwość zażądać uzupełnienia decyzji co do rozstrzygnięcia bądź prawa wniesienia odwołania, czyli uzupełnienia pouczenia o możliwości odwołania o wskazanie właściwości miejscowej SKO.
Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności sprawy -zdaniem Sądu -skarga nie zasługuje na uwzględnienie, z uwagi na cytowane na wstępie uregulowania ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ organ odwoławczy rozpatrując niniejszą sprawę nie dopuścił się naruszenia przepisów zarówno postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż prawidłowo ocenił zaistniały stan faktyczny, jak i przy jego ocenie, nie naruszył przepisów prawa materialnego, które miały zastosowanie w sprawie.
Kierując się powyższymi względami Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i dlatego orzekł jak w wyroku na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) .