IV SA/Gl 64/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę funkcjonariusza celnego na decyzję o zwolnieniu ze służby, uznając, że brak odpowiedzi na propozycję przeniesienia był równoznaczny z odmową i skutkował obligatoryjnym zwolnieniem.
Skarżący, młodszy rewident celny P. G., został zwolniony ze służby stałej z powodu nieudzielenia odpowiedzi na propozycję przeniesienia do innej Izby Celnej. Argumentował, że decyzja została mu doręczona w okresie zwolnienia lekarskiego i powoływał się na względy ekonomiczne oraz konieczność opieki nad rodziną. Sąd administracyjny uznał jednak, że przepis ustawy konsolidacyjnej nakazujący zwolnienie w takiej sytuacji ma charakter obligatoryjny i nie narusza konstytucyjnej zasady równości, gdyż sytuacja prawna funkcjonariuszy objętych tą ustawą różniła się od sytuacji tych objętych ustawą o Służbie Celnej.
Decyzją Dyrektora Izby Celnej P. G. został zwolniony ze służby stałej w Izbie Celnej w K. z powodu nieudzielenia odpowiedzi na propozycję przeniesienia do Izby Celnej w B. P. Zgodnie z art. 32 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych, brak odpowiedzi był równoznaczny z odmową przyjęcia propozycji, co skutkowało zwolnieniem. Skarżący podniósł, że decyzja została mu doręczona w okresie pobytu na zwolnieniu lekarskim, co jego zdaniem narusza prawa człowieka, a odmowa przeniesienia była podyktowana względami ekonomicznymi i rodzinnymi. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wskazując na obligatoryjny charakter zwolnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd uznał, że zarzuty dotyczące naruszenia Konstytucji RP i Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka nie są zasadne. Podkreślono, że sądy nie mogą samodzielnie orzekać o niekonstytucyjności przepisów, a jedynie występować z pytaniem do Trybunału Konstytucyjnego. Sąd zbadał jednak zgodność interpretacji organu z prawem, stwierdzając, że przepis art. 32 ustawy konsolidacyjnej, mimo odmiennej regulacji od ustawy o Służbie Celnej, nie narusza zasady równości, gdyż sytuacje prawne tych grup funkcjonariuszy były różne, a celem ustawy konsolidacyjnej było ułatwienie alokacji funkcjonariuszy w związku z wejściem Polski do UE. Sąd uznał również, że doręczenie decyzji w okresie zwolnienia lekarskiego nie naruszało przepisów, gdyż stosunek służbowy funkcjonariusza celnego jest stosunkiem administracyjnoprawnym, a nie pracowniczym w rozumieniu Kodeksu pracy, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Sąd uznał, że decyzja organu była zgodna z prawem materialnym i procesowym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, przepis ten nie narusza Konstytucji RP. Sytuacja prawna funkcjonariuszy objętych tą ustawą różniła się od sytuacji tych objętych ustawą o Służbie Celnej, a celem ustawy konsolidacyjnej było ułatwienie alokacji funkcjonariuszy w związku z wejściem Polski do UE. Ponadto, doręczenie decyzji w okresie zwolnienia lekarskiego nie narusza przepisów, gdyż stosunek służbowy funkcjonariusza celnego jest stosunkiem administracyjnoprawnym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zróżnicowanie sytuacji prawnej funkcjonariuszy celnych na mocy ustawy konsolidacyjnej było uzasadnione celami politycznymi i gospodarczymi państwa, zwłaszcza w kontekście integracji z UE. Podkreślono, że zasada równości nie oznacza bezwzględnej równości, a jedynie równe traktowanie podmiotów w tej samej sytuacji. Sąd odwołał się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, wskazując, że ustawodawca ma swobodę w kształtowaniu rozwiązań prawnych, a przepisy dotyczące służby celnej mają charakter administracyjnoprawny, co wyklucza stosowanie przepisów Kodeksu pracy dotyczących doręczeń w przypadku usprawiedliwionej nieobecności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (18)
Główne
ustawa konsolidacyjna art. 32 § ust. 6 pkt 2
Ustawa z dnia 27 czerwca 2003 roku o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz zmian niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych
Brak odpowiedzi funkcjonariusza celnego na propozycję przeniesienia jest równoznaczny z odmową przyjęcia propozycji i skutkuje obligatoryjnym zwolnieniem ze służby.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.S.C. art. 27 § ust. 1
Ustawa z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej
u.S.C. art. 81 § ust. 1, ust. 1a, ust. 2
Ustawa z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej
u.S.C. art. 18
Ustawa z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej
Funkcjonariusza celnego można przenieść na inne stanowisko z ważnych względów służbowych, co nie dotyczy kobiet w ciąży i samodzielnych opiekunów dzieci do lat 14 bez ich zgody.
u.S.C. art. 19
Ustawa z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej
u.S.C. art. 20
Ustawa z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej
p.p.s.a. art. 134 § ust. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § ust. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § ust. 1, ust. 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności.
k.p.a. art. 35 § § 1, § 2, § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 36
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 57
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak odpowiedzi na propozycję przeniesienia jest równoznaczny z odmową i skutkuje obligatoryjnym zwolnieniem ze służby na mocy art. 32 ustawy konsolidacyjnej. Przepis art. 32 ustawy konsolidacyjnej nie narusza zasady równości konstytucyjnej, gdyż sytuacja prawna funkcjonariuszy objętych tą ustawą różniła się od sytuacji tych objętych ustawą o Służbie Celnej. Doręczenie decyzji o zwolnieniu w okresie zwolnienia lekarskiego było zgodne z przepisami procedury administracyjnej, gdyż stosunek służbowy funkcjonariusza celnego ma charakter administracyjnoprawny.
Odrzucone argumenty
Decyzja o zwolnieniu została doręczona w okresie pobytu skarżącego na zwolnieniu lekarskim, co narusza prawa człowieka. Odmowa przyjęcia propozycji przeniesienia była podyktowana względami ekonomicznymi i koniecznością sprawowania opieki nad członkiem rodziny. Przepis art. 32 ustawy konsolidacyjnej jest niezgodny z Konstytucją RP (art. 32, art. 47) oraz Powszechną Deklaracją Praw Człowieka. Organ powołał się na przepisy ustawy o Służbie Celnej, mimo że podstawa prawna decyzji opierała się na ustawie konsolidacyjnej, która nie zawiera odesłania do ustawy o Służbie Celnej.
Godne uwagi sformułowania
zwolnienie ze służby stałej w Izbie Celnej w K. w terminie trzymiesięcznym od dnia doręczenia decyzji nie udzielenie przez P. G. odpowiedzi na przedstawioną mu w dniu [...] r. propozycję przeniesienia do Izby Celnej w B. P., co po myśli art. 32 ust.6 pkt 2 wskazanej w decyzji ustawy było równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji przeniesienia i skutkowało zwolnieniem ze służby. nie złożenie oświadczenia przez funkcjonariusza celnego na przedstawioną mu propozycję przeniesienia stanowi o konieczności wydania decyzji o zwolnieniu ze służby bez względu na sytuację rodzinną, życiowe plany i inne argumenty natury osobistej funkcjonariusza nie pozwalało Dyrektorowi Izby Celnej na powołanie się w zaskarżonej decyzji na przepisy ustawy o Służbie Celnej. nie odniesiono się w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] r. do jego zarzutów naruszenia Konstytucji RP i Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka. nie została naruszona Konstytucja RP ani tez Powszechna Deklaracja Praw Człowieka. nie mógłby samodzielnie uznać za niekonstytucyjną regulację prawną zawartą w art. 32 ustawy zwanej ustawą konsolidacyjną nie ma bezwzględnej równości obywateli. zasada równości nie ma charakteru bezwzględnie obowiązującego w tym znaczeniu, iż zrównuje sytuację wszystkich podmiotów ze względu na cechy jakimi się charakteryzują. Intencją ustawodawcy w momencie tworzenia przepisów ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. (...) było wprowadzenie regulacji prawnej ułatwiającej alokację funkcjonariuszy celnej związaną z potrzebami Polski po jej wejściu do Unii Europejskiej zwolnienie ze służby w trybie art. 32 ustawy konsolidacyjnej ma charakter obligatoryjny. zwolnienie ze służby nie nastąpiło też z naruszenia przepisu prawa pracy, poprzez doręczenie mu decyzji podczas usprawiedliwionej nieobecności w pracy. nieprawidłowego sformułowania propozycji przeniesienia skarżącego do Izby Celnej w B. P.
Skład orzekający
Tadeusz Michalik
przewodniczący sprawozdawca
Wiesław Morys
sędzia
Zofia Borowicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia funkcjonariuszy służby celnej w przypadku odmowy przeniesienia, zgodność przepisów z Konstytucją RP, zasada równości, dopuszczalność doręczeń w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej funkcjonariuszy celnych w okresie przejściowym związanym z wejściem Polski do UE i specyfiki ustawy konsolidacyjnej. Interpretacja zasady równości i dopuszczalności doręczeń może mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i konstytucyjnych w kontekście służby celnej, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i pracy.
“Czy odmowa przeniesienia oznacza automatyczne zwolnienie ze służby? WSA w Gliwicach rozstrzyga.”
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Gl 64/04 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2005-10-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-02-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Tadeusz Michalik /przewodniczący sprawozdawca/ Wiesław Morys Zofia Borowicz Symbol z opisem 6197 Służba Celna Sygn. powiązane I OSK 126/06 - Wyrok NSA z 2006-09-13 Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie: NSA Zofia Borowicz NSA Wiesław Morys Protokolant: referent Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu w dniu 14 października 2005 r. sprawy ze skargi P. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie służby celnej – zwolnienia ze służby oddala skargę Uzasadnienie Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. działając na podstawie art. 32 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 roku o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz zmian niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych (Dz. U. Nr 137 poz. 1302) i art. 27 ust. 1, art. 81 ust. 1, ust 1a ust.2 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 72 poz. 802 ze zm.) zwolnił młodszego rewidenta celnego P. G. ze służby stałej w Izbie Celnej w K. w terminie trzymiesięcznym od dnia doręczenia decyzji. Powodem wskazanego rozstrzygnięcie było nie udzielenie przez P. G. odpowiedzi na przedstawioną mu w dniu [...] r. propozycję przeniesienia do Izby Celnej w B. P., co po myśli art. 32 ust.6 pkt 2 wskazanej w decyzji ustawy było równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji przeniesienia i skutkowało zwolnieniem ze służby. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy P. G. podniósł, iż doręczono mu decyzję o zwolnieniu ze służby w okresie jego pobytu na zwolnieniu lekarskim, co jest jego zdaniem niezgodne z Kartą Praw Człowieka, Konstytucją RP, a odmowa przyjęcia przez niego propozycji przeniesienia podyktowana była względami ekonomicznymi i koniecznością sprawowania opieki nad członkiem rodziny. Po ponownym rozpoznaniu sprawy wydana została w dniu [...] r. decyzja Nr [...], którą Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ wskazał, iż nie złożenie oświadczenia przez funkcjonariusza celnego na przedstawioną mu propozycję przeniesienia stanowi o konieczności wydania decyzji o zwolnieniu ze służby bez względu na sytuację rodzinną, życiowe plany i inne argumenty natury osobistej funkcjonariusza, co w konsekwencji nie pozwoliło na uwzględnienie zarzutów strony. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. G. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i przywrócenia do służby. Zarzucił obrazę art. 32 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 roku o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz zmian niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych / Dz. U. Nr 137 poz. 1302/, naruszenie przepisów art. 7, art. 8, art. 9, art. 35 § 1, § 2 i § 3, art. 36, art. 75, art. 77 oraz 80 k.p.a., a także wskazując na błędy merytoryczne w uzasadnieniu decyzji i brak bezstronności w analizowaniu materiału dowodowego. Uzasadniając postawione zarzuty wskazał, iż przepis art. 32 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 roku o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych (...)nie zawiera odesłania do ustawy o Służbie Celnej. Powyższe, w opinii skarżącego, nie pozwalało Dyrektorowi Izby Celnej na powołanie się w zaskarżonej decyzji na przepisy ustawy o Służbie Celnej. Nadto skarżący podniósł, iż nie odniesiono się w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] r. do jego zarzutów naruszenia Konstytucji RP i Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka. W piśmie procesowym z dnia [...] r. skarżący ponownie zarzucił obrazę przepisu art. 32 ustawy konsolidacyjnej przez wadliwe sporządzenie propozycji przeniesienia oraz art. 57 k.p.a. przez niezachowanie terminu do wyrażenia zgody przez skarżacego na alokację. W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, Dyrektor Izby Celnej w K. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zaprzeczając, by zarzuty naruszenia zarówno przepisów proceduralnych jak i prawa materialnego były zasadne. W skazał, iż ustawa z dnia 27 czerwca 2003r. zwana ustawą konsolidacyjna zawierała szczególne uregulowanie prawne w zakresie możliwości przeniesienia funkcjonariusza celnego do innej jednostki, a o konsekwencjach wynikających dla funkcjonariusza celnego z braku przyjęcia propozycji zmiany miejsca zatrudnienia skarżący był pouczony. Tym samym w ocenie organu nie została naruszona Konstytucja RP ani tez Powszechna Deklaracja Praw Człowieka. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi normami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż zarzuty skargi nie są zasadne. Skarga nie zasługuje również na jej uwzględnienie z przyczyn, które Sąd obowiązany był wziąć pod uwagę działając z urzędu. W pierwszej kolejności Sąd badał zgodność zaskarżonej decyzji z zastosowanym w niej prawem materialnym, biorąc pod uwagę zarzuty skarżącego zmierzając do wykazania niezgodności przepisu art. 32 cytowanej wyżej ustawy konsolidacyjnej z Konstytucją RP . W tym zakresie punktem wyjścia musi być niewątpliwie przepis art. 8 ust.2 oraz art. 178 Konstytucji, a w konsekwencji ustalona i utrwalona linia orzecznicza, która znalazła wyraz w orzeczeniach Trybunału wydanych w sprawach oznaczonych sygnaturami P 12/98, P 8/99, P 8/00, U 4/97, SK 19/99. Najlepiej jednak została wyrażona w wyroku Pełnego Składu Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 stycznia 2000 r. sygn. akt P 4/99. Stwierdzono tam, że w żadnym przypadku podstawą odmowy stosowania przez sąd przepisów ustawowych nie może być zasada bezpośredniego stosowania Konstytucji. To podstawowe stwierdzenie Trybunału Konstytucyjnego oznacza przede wszystkim, że bezpośredniość stosowania Konstytucji nie oznacza kompetencji do kontroli konstytucyjności obowiązującego ustawodawstwa przez sądy i inne organy powołane do stosowania prawa. Tryb tej kontroli został bowiem wyraźnie i jednoznacznie ukształtowany przez samą Konstytucję. Przepis art. 188 Konstytucji zastrzega orzekanie w tych sprawach do wyłącznej kompetencji Trybunału Konstytucyjnego. Domniemanie zgodności ustawy z Konstytucją może być obalone jedynie wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, a związanie sędziego ustawą, przewidziane wart. 178 Konstytucji, obowiązuje dopóty, dopóki ustawie tej przysługuje moc obowiązująca (tak m.in. wyrok Sądu Najwyższego z 23 sierpnia 1994 r. sygn. akt I PRN 53/94, OSNPiUS 1994, nr 11, poz. 179 i wyrok Sąd Najwyższego z dnia 30 października 2002 r. sygn. akt V CKN 1456/00 ( zbiór orzeczeń LEX nr 57237). W konsekwencji powyższych stwierdzeń Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie mógłby samodzielnie uznać za niekonstytucjną regulację prawną zawartą w art. 32 ustawy zwanej ustawą konsolidacyjną, a mógł jedynie, korzystając z przyznanych mu na mocy art. 193 Konstytucji RP uprawnień, wystąpić z pytaniem do Trybunału Konstytucyjnego. Biorąc jednak pod uwagę dotychczasowe stanowisko Trybunału Konstytucyjnego odnoszące się do zasad równości i demokratycznego państwa, Wojewódzki Sąd Administracyjny przy ocenie zarzutów skargi skorzystał z kompetencji należących do sądów administracyjnych do jakich bezspornie należy kontrola dokonanej przez organ interpretacji zastosowanej normy prawa, przyjęta bowiem przez art. 6 k.p.a. zasada praworządności stanowiąca konsekwentne odbicie przepisu art. 7 Konstytucji RP obejmuje zarówno obowiązek zastosowania właściwej normy prawnej, jak i obowiązek ustalenia jej właściwego rozumienia. Przy interpretowaniu treści normy prawnej szczególną rolę odgrywa ustalenie celu normy, to znaczy rezultatu, jaki w sferze stosunków społecznych zamierzono osiągnąć za pomocą danej normy. Ten rodzaj wykładni prawa, zwanej wykładnią celowościową, nakazuje stosować taką interpretację, która odpowiada przede wszystkim zasadom wyrażonym w Konstytucji. (por. stanowisko Trybunału Konstytucyjnego przedstawione w wyroku z dnia 08 marca 2005 r. sygn. akt P 15/04 z którego wynika, iż sąd administracyjny jest zobowiązany do dokonywania wykładni zgodnej z Konstytucją i że jest to postać bezpośredniego stosowania Konstytucji przez sądy (art. 8 Konstytucji RP). Zmierzając w powyższym kierunku, mając na względzie zarzuty skargi, Sąd uznał za celowe dokonanie porównania sytuacji prawnej funkcjonariuszy służby celnej ukształtowanej treścią art. 32 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. zwanej wyżej ustawą konsolidacyjną z sytuacją prawną funkcjonariuszy celnych w pryzmacie przepisów ustawy o Służbie Celnej, a to jej art. 18 i następnych, oraz przepisów wykonawczych wydanych na podstawie delegacji zawartej wart. 20 ustawy o Służbie Celnej. Jak stanowi art. 18 ustawy o Służbie Celnej funkcjonariusza celnego można, gdy wymagają tego ważne względy służbowe, przenieść na takie samo lub równorzędne stanowisko do innego urzędu, w tej samej lub innej miejscowości, co nie dotyczy, bez zgody zainteresowanego, kobiet w ciąży i funkcjonariuszy celnych samodzielnie sprawujących opiekę nad dzieckiem do lat 14 (art. 19 ustawy o Służbie Celnej). W przypadku przeniesienia funkcjonariusza do służby w innej miejscowości ustawodawca zapewnił mu jednorazowe świadczenie na zagospodarowanie, a także w określonych przypadkach (art. 20 ustawy) zwrot kosztu przeniesienia, podróży i zapewnienie odpowiednich warunków mieszkaniowych. Regulacja prawna zawarta wart. 32 ustawy konsolidacyjnej nie przewiduje natomiast żadnych zabezpieczeń o charakterze socjalnym dla funkcjonariusza służby celnej, wobec którego skierowana została propozycja przeniesienia pomiędzy jednostką zatrudniająca, a jednostką, w której miałby być zatrudniony. Przepis art. 32 ustawy konsolidacyjnej nie zawiera też uregulowania, pozwalającego na odpowiednie stosowanie, w powyższym zakresie, ustawy o służbie celnej. Mimo jednak tak odmiennej regulacji prawnej tej samej grupy podmiotów jakim są funkcjonariusze celni zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjny nie naruszona została zasada równości wyrażona w art. 32 Konstytucji RP. Należy tu zauważyć, iż o znaczeniu konstytucyjnej zasady równości Trybunał Konstytucyjny wypowiadał się już wielokrotnie wcześniej zaznaczając, iż wynika z niej dla ustawodawcy obowiązek równego traktowania obywateli. Trybunał Konstytucyjny podkreślał jednakże, że nie ma bezwzględnej równości obywateli. Z zasady równości wynika nakaz jednakowego traktowania wszystkich obywateli w obrębie określonej klasy (kategorii). Wszystkie podmioty charakteryzujące się w równym stopniu daną cechą istotną (relewantną) powinny być potraktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań, zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących (orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 1994 r., sygn. K. 3/94, OTK w 1994 r., cz. II, s. 141 -142). Wcześniej Trybunał Konstytucyjny wypowiadał się w kwestii rozumienia zasady równości m.in. w sprawach: U 7/87, K 8/91. konsekwentnie podtrzymując, że zasada równości nie ma charakteru bezwzględnie obowiązującego w tym znaczeniu, iż zrównuje sytuację wszystkich podmiotów ze względu na cechy jakimi się charakteryzują. Zasada równości wymaga bowiem, aby podmioty traktowane były w równym stopniu równo, jeśli charakteryzują się daną cechą istotną. Równość oznacza zatem także akceptację różnego traktowania przez prawo różnych podmiotów. Wynika to z faktu, że równe traktowanie przez prawo tych samych podmiotów pod pewnymi względami, oznacza z reguły różne traktowanie tych samych podmiotów pod innymi względami (orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 11 kwietnia 1994 r., OTK w 1994 r., cz. I, s. 55). Waga interesu, któremu ma służyć zróżnicowanie, musi pozostawać w odpowiedniej proporcji do wagi interesów, które zostaną naruszone. Nierówne traktowanie podmiotów podobnych nie musi oznaczać dyskryminacji lub uprzywilejowania, a w konsekwencji niezgodności z art. 32 Konstytucji. Konieczna jest jeszcze ocena kryterium, na podstawie którego dokonano zróżnicowania. Powinno być ono odpowiednio przekonywające oraz pozostawać w jakimś związku z innymi wartościami, zasadami czy normami konstytucyjnymi, uzasadniającymi odmienne traktowanie podmiotów podobnych (por. orzeczenie z dnia 23 października 1995 r., K. 4/95, OTK 1995 cz. ll, s. 93). Godzi się podkreślić, iż Polska w roku 2003, będąc w oczekiwaniu na wejście do EU, stanęła w obliczu konieczności dokonania szeregu istotnych zmian prawnych, mogących być analogicznie traktowanych jak przemiany ustrojowe. Jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny ustawodawca jest uprawniony do stanowienia prawa odpowiadającego założonym celom politycznym i gospodarczym. Nabiera to szczególnego znaczenia w okresie przemian ustrojowych (por. orzeczenie z 07 grudnia 1993 r. sygn. K. 7/93, OTK w 1993 r., cz. II, s. 410, a także orzeczenie z 29 maja 1996 r., sygn. K. 22/95 OTK ZU Nr 3/96, s. 187; orzeczenie z 23 października 1996 r., sygn. K. 1/96, OTK ZU Nr 5/96 , s. 332; wyrok z 25 listopada 1997 r., sygn. K. 26/97, OTK ZU Nr 5-6/97, s. 445-446). Intencją ustawodawcy w momencie tworzenia przepisów ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz zmian niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych (Dz. U. Nr 137 poz. 1302) było wprowadzenie regulacji prawnej ułatwiającej alokację funkcjonariuszy celnej związaną z potrzebami Polski po jej wejściu do Unii Europejskiej (vide uzasadnienie projektu rządowego druk sejmowy nr 991). Regulacja ta zatem niezbędna dla ochrony interesu publicznego - której obowiązywanie ograniczono wyłącznie do okresu trzech miesięcy - mogła pozwolić funkcjonariuszom zlikwidowanych urzędów celnych na zatrudnienie w funkcjonującej nadal innej jednostce. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uregulowanie zawarte w treści art. 32 ustawy konsolidacyjnej nie jest tożsame z uregulowaniem zawartym w art. 18 i nast. ustawy o Służbie Celnej. W tym ostatnim bowiem przypadku funkcjonariusz celny z ważnych względów służbowych przenoszony jest w ramach tego samego stosunku służbowego , czego nie dotyczy art. 32 ustawy konsolidującej, traktujący o funkcjonariuszach, którym można było przedstawić propozycję zatrudnienie w innej jednostce wobec braku możliwości dalszego zatrudnienie w dotychczasowym miejscu pracy. Tym samym, sytuacja faktyczna tych podmiotów nie jest identyczna, co pozwala na odmienne ich traktowanie bez naruszenia konstytucyjnej zasady równości. Odnosząc się natomiast do podniesionego przez skarżącego zarzutu naruszenia art. 47 Konstytucji RP i art. 16 pkt 3, oraz art. 25 pkt 1 Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie odwołał się do stanowiska przedstawionego w dotychczasowym orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, (zob. wyrok z 12 stycznia 1999 r., sygn. P 2/98, OTK ZU nr 1/1999, poz. 2) gdzie stwierdzone zostało, że przesłanka "konieczności ograniczenia w demokratycznym państwie" stawia przed prawodawcą wymóg m.in. stosowania takich środków prawnych, które są niezbędne w tym sensie, że chronią określone wartości w sposób, bądź w stopniu, który nie mógłby być osiągnięty przy zastosowaniu innych środków. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego problem ten wiąże się jednak ściśle z przywoływanym już zagadnieniem prawnej i politycznej swobody ustawodawcy w kreowaniu rozwiązań normatywnych służących realizacji założonych celów. W jej ramach mieści się -na co Trybunał wskazywał w swym dotychczasowym orzecznictwie -konieczność późniejszej permanentnej weryfikacji przyjmowanych w danych okolicznościach faktycznych (gospodarczych, społecznych) unormowań prawnych, wtedy, gdy okaże się, iż cele te zostają osiągnięte w stopniu umożliwiającym zastąpienie przyjętych dotychczas wysoce restrykcyjnych środków rozwiązaniami mniej uciążliwymi dla zainteresowanych. Można przyjąć, iż z tych też względów, ustawodawca ograniczył działanie kierowników jednostek celnych w ramach powierzonych im przepisem art. 32 ustawy konsolidacyjnej kompetencji, do okresu trzymiesięcznego. Mimo treści zarzutów skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny mając na względzie wyżej przytoczone stwierdzenia, nie skorzystał z uprawnień nadanych mu treścią art. 193 Konstytucji RP i nie zwrócił się z pytaniem do Trybunału Konstytucyjnego o zgodność art. 32 ustawy konsolidacyjnej z Konstytucją RP, a w szczególności z jej art. 32 i art.47. Sąd uznał bowiem, iż wobec stanowiska Trybunału przedstawionego w cytowanych orzeczeniach nie ma podstaw do powzięcia wątpliwości w zakresie zgodności z Konstytucją RP art. 32 ustawy konsolidacyjnej. Oceniając zatem legalność działania organu ,Sąd podzielił pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż zwolnienie ze służby w trybie art. 32 ustawy konsolidacyjnej ma charakter obligatoryjny. W przypadku odmowy ze strony funkcjonariusza celnego przyjęcia propozycji pełnienia służby w innej jednostce ustawodawca nakazał zwolnienie go ze służby, a więc kwestia ta nie została pozostawiona swobodnemu uznaniu organu administracyjnego. Nadto zważając na podniesioną w odwołaniu kwestię - doręczenia skarżącemu decyzji I instancyjnej w okresie kiedy przebywał na zwolnieniu lekarskim, wskazać należy, iż zwolnienie ze służby nie nastąpiło też z naruszeniem przepisu prawa pracy, poprzez doręczenie mu decyzji podczas usprawiedliwionej nieobecności w pracy. Jak wynika z art. 10 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej stosunek służbowy funkcjonariusza celnego powstaje w drodze mianowania, na podstawie dobrowolnego zgłoszenia się do służby. Jest to stosunek administracyjnoprawny powstały w sferze prawa pracy. Dlatego zarówno nawiązanie, jak i rozwiązanie tego stosunku następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 104 k.p.a.), w postępowaniu administracyjnym, regulowanym przepisami k.p.a., a także odnośnie do niektórych pracowników mianowanych -przepisami szczególnymi. Przepisy Kodeksu pracy odnoszące się wyłącznie do umów o pracę mogą być stosowane do stosunków pracy z mianowania, jeżeli tak stanowią przepisy regulujące status prawny danej grupy pracowników zatrudnionych na podstawie mianowania. W ustawie o Służbie Celnej ustawodawca odwołał się do uregulowań kodeksu pracy w konkretnych sytuacjach np. art. 43 czy art. 44 ustawy o Służbie Celnej, co pozwala na stosowanie kodeksu pracy wyłącznie w przypadkach tam określonych. Oceniając zatem dokonane skarżącemu doręczenie decyzji o zwolnieniu ze służby w świetle przepisów k.p.a. Sąd uznał, iż było to doręczenie odpowiadające zasadom procedury administracyjnej. Zdaniem Sądu niezasadny jest zarzut nieprawidłowego sformułowania propozycji przeniesienia skarżącego do Izby Celnej w B. P. , albowiem w treści propozycji z dnia [...] r. w sposób wyraźny, wprost sformułowano w jaki sposób i w jakim terminie należy złożyć przedmiotowe oświadczenie ,a także poinformowano stronę o skutkach niezłożenia w zakreślonym terminie oświadczenia. Odnosząc się do zarzutów dotyczących zasad postępowania administracyjnego wskazać należy, iż nie zostały one uznane za słuszne, jak również nie miały one wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie. Przedstawione powyżej ustalenia faktyczne i prawne wbrew zarzutom skarżącego wynikały z prawidłowej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i były zgodne z przepisami prawa materialnego obowiązującymi w dacie wydania zaskarżonej decyzji, które organ orzekający prawidłowo zastosował i omówił w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia. W tym miejscu podkreślić trzeba, że skład orzekający w niniejszej sprawie związany jest normą prawną wyrażoną w treści wskazanych wyżej przepisów prawa, które odzwierciedlają wolę ustawodawcy i nie może, przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji, brać pod uwagę negatywnych dla skarżącego skutków prawidłowo podjętych rozstrzygnięć. Tak więc nie jest uprawniony do badania innych okoliczności sprawy, w tym pokrzywdzenia skarżącego, jak i zgodności zaskarżonej decyzji z zasadami współżycia społecznego. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności sprawy -zdaniem Sądu -skarga nie zasługuje na uwzględnienie, z uwagi na cytowane na wstępie uregulowania ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ organy administracji rozpatrujące niniejszą sprawę nie dopuściły się naruszenia przepisów zarówno postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż prawidłowo oceniły zaistniały stan faktyczny, jak i przy jego ocenie, nie naruszyły przepisów prawa materialnego, które miały zastosowanie w sprawie. Zatem zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały podjęte w wyniku wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych, właściwej oceny dowodów i prawidłowych rozważań prawnych. Kierując się powyższymi względami Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i dlatego orzekł jak w wyroku na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI