I NWW 54/25

Sąd Najwyższy2025-04-03
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
wyłączenie sąduwyłączenie sędziegoSąd NajwyższyKodeks postępowania cywilnegowniosek formalnyprocedura

Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o wyłączenie sądu, podkreślając, że strona może wnioskować jedynie o wyłączenie sędziego, a nie całego sądu.

Pozwany złożył wniosek o wyłączenie sędziego oraz o 'wyłączenie sądu' w sprawie o odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu. Sąd Rejonowy w Piasecznie oddalił wniosek o wyłączenie sędziego i przekazał wniosek o wyłączenie sądu do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy odrzucił wniosek, wskazując na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym strona nie może domagać się wyłączenia sądu, a jedynie sędziego.

Wniosek pozwanego o wyłączenie sędziego oraz o 'wyłączenie sądu' został rozpoznany przez Sąd Najwyższy. Sąd Rejonowy w Piasecznie wcześniej oddalił wniosek o wyłączenie sędziego, a następnie przekazał wniosek o wyłączenie sądu do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy, opierając się na utrwalonym orzecznictwie, odrzucił wniosek o wyłączenie sądu. Podkreślono, że strona ma prawo jedynie wnioskować o wyłączenie konkretnego sędziego od orzekania, powołując się na określone przesłanki kodeksowe, a nie o wyłączenie całego sądu. Nawet nowe przepisy Kodeksu postępowania cywilnego nie zmieniają tej zasady, dopuszczając jedynie w wyjątkowych sytuacjach wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy w przypadku wyłączenia sędziego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, strona nie może domagać się wyłączenia sądu, a jedynie wnioskować o wyłączenie sędziego.

Uzasadnienie

W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że dopuszczalny jest jedynie wniosek o wyłączenie sędziego od orzekania, a nie o wyłączenie całego sądu. Nowe przepisy KPC nie zmieniają tej zasady.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie wniosku

Strona wygrywająca

Sąd

Strony

NazwaTypRola
G. M.osoba_fizycznapowód
M. M.osoba_fizycznapozwany
B. M.osoba_fizycznapozwany
sędzia X. Y.innesędzia

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 48

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki wyłączenia sędziego.

k.p.c. art. 49

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki wyłączenia sędziego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 48¹

Kodeks postępowania cywilnego

Dopuszcza wyjątkowo wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy przez sąd przełożony w przypadku wyłączenia sędziego na podstawie art. 48 § 1 pkt 1-4.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Strona nie może domagać się wyłączenia sądu, a jedynie sędziego. W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko o niedopuszczalności wniosku o wyłączenie sądu. Przepisy k.p.c. określają katalog przesłanek do wyłączenia sędziego, a nie sądu.

Godne uwagi sformułowania

strona nie może skutecznie domagać się wyłączenia sądu, a jedynie wnioskować o wyłączenie od orzekania sędziego orzecznictwie utrwalone jest stanowisko

Skład orzekający

Leszek Bosek

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej dopuszczalności wniosków o wyłączenie sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, nie rozstrzyga merytorycznie sprawy głównej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Jest to orzeczenie czysto proceduralne, które potwierdza utrwaloną praktykę sądową. Nie zawiera ono ani nietypowych faktów, ani zaskakującego rozstrzygnięcia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NWW 54/25
POSTANOWIENIE
Dnia 3 kwietnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Leszek Bosek
w sprawie z powództwa G. M.
przeciwko M. M. i B. M.
o odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu mieszkalnego,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw
‎
Publicznych w dniu 3 kwietnia 2025 r.,
na skutek wniosku pozwanego o wyłączenie sądu, przekazanego przez Sąd Rejonowy w Piasecznie postanowieniem z dnia 3 września 2024 r., I C 1148/23
odrzuca wniosek.
UZASADNIENIE
Pismem z 9 kwietnia 2024 r. pozwany M. M. zażądał wyłączenia sędziego X. Y. od rozpoznania sprawy o odszkodowanie za
bezumowne korzystanie z lokalu mieszkalnego, a także o „wyłączenie sądu”. Sąd Rejonowy w Piasecznie postanowieniem z 29 kwietnia 2024 r., I C 1148/23 oddalił wniosek o wyłączenie sędziego, a postanowieniem z 3 września 2024 r., I C 1148/23 przekazał wniosek o „wyłączenie sądu” do Sądu Najwyższego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że strona nie może skutecznie
domagać się wyłączenia sądu, a jedynie wnioskować o wyłączenie od
orzekania sędziego i to tylko sędziego wyznaczonego do rozpoznania sprawy, z
powołaniem się na przesłanki, o których mowa w art. 48 k.p.c. i art. 49 k.p.c. Także nowy art. 48¹
Kodeksu postępowania cywilnego nie zmienia tego
stanu
rzeczy, skoro dopuszcza tylko wyjątkowo wyznaczenie innego sądu do
rozpoznania sprawy przez sąd przełożony w przypadku wyłączenia sędziego na podstawie art. 48 § 1 pkt 1-4 Kodeksu postępowania cywilnego.
Z akt sprawy wynika, że Sąd Rejonowy w Piasecznie oddalił wniosek o wyłączenie sędziego.
Także analiza wniosku pozwanego wskazuje na jego konstrukcyjne braki.
W tym stanie rzecz Sąd Najwyższy postanowił, jak w sentencji.
[kf]
[r.g.]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI