IV SA/Gl 233/06

IV SA/Gl 233/06 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2007-01-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-03-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Mikusiński /przewodniczący/
Beata Kalaga-Gajewska /sprawozdawca/
Tadeusz Michalik
Symbol z opisem
6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Sędzia NSA Tadeusz Michalik Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia 30 listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do wykonywania czynności i zajęć w sprawach z zakresu prawa o ruchu drogowym oddala skargę.
Uzasadnienie
W. K. w dniu 13 lipca 2005 r. złożył w Urzędzie Miejskim w B. wniosek z dnia 28 czerwca 2005 r. o wydanie mu uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów wraz załącznikami - zaświadczeniem nr [...] z dnia 1 października 2002 r. [...] Federacji Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT w B. o ukończeniu szkolenia dla uprawnionych diagnostów w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów, świadectwem dojrzałości Technikum Zawodowego Nr [...] z dnia [...] r., decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia 9 stycznia 2001 r. o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej z dniem 31 grudnia 2000 r. wpisu dokonanego w dniu 29 listopada 1995 r. pod numerem [...] dotyczącego działalności – mechanika pojazdowa, [...] prowadzonej od dnia 2 stycznia 1996 r. przez W. K. i Z. G.– Spółka Cywilna "[...]". W uzasadnieniu wniosku W. K. zaznaczył, że obecnie, mimo uzyskania w dniu 1 października 2002 r. zaświadczenia nr [...][...] Federacji Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT w B., domaga się wydania uprawnień diagnosty, w oparciu o treść § 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 244, poz. 2469) wskazującą, że powołane zaświadczenie wydane na podstawie wcześniej obowiązujących przepisów nadal zachowuje ważność.
Decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia 23 września 2005 r. nr [...], na podstawie 104 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 84 ust. 2 i ust. 2a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908), po rozpoznaniu wniosku, odmówił W. K. wydania uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia powołał się na treść wskazanych w podstawie prawnej przepisów i uznał, że starosta wydaje wnioskowane uprawnienia tylko wówczas, gdy ubiegająca się o nie osoba posiada wymagane wykształcenie techniczne i praktykę oraz odbyła wymagane szkolenie wraz ze zdaniem z wynikiem pozytywnym egzaminu kwalifikacyjnego przeprowadzanego przez Komisję powołaną przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego. Skoro zatem z załączonych do wniosku dokumentów wynika, że W. K. nie poddał się takiemu egzaminowi, to nie można pozytywnie rozpoznać jego wniosku.
W odwołaniu z dnia 7 października 2005 r. W. K. domagał się uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i wydania wnioskowanych uprawnień diagnosty. Zaznaczył, że posiada zaświadczenie o ukończeniu szkolenia, które na podstawie § 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów nie utraciło ważności i dlatego na podstawie art. 84 ust. 21 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym jest zwolniony ze zdawania egzaminu na nowych zasadach obowiązujących od dnia 26 listopada 2004 r.
Decyzją z dnia 30 listopada 2005 r. Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu powołało się na przepisy powołane w podstawie prawnej rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji i konieczny warunek wydania wnioskowanych uprawnień, jakim jest posiadanie zarówno zaświadczenia o ukończeniu szkolenia, jak i zdania na nowych zasadach egzaminu przed komisją powołaną przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego. Zaznaczyło również, iż decyzja o wydaniu uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów uzależniona jest tylko od spełnienia katalogu warunków ustawowych i nie zależy od uznania organu administracyjnego orzekającego w sprawie.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący domagał się uchylenia niezgodnej z prawem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. i wydania uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów. W jej uzasadnieniu zaznaczył, że obowiązujący od dnia 26 listopada 2004 r. przepis art. 84 ust. 2a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym i przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów mają zastosowanie tylko i wyłącznie do tych osób, które nie ukończyły jeszcze stosownego szkolenia, prowadzonego w oparciu o dotychczasowe przepisy, a on już ukończył to szkolenie i zdał egzamin według przepisów obowiązujących wcześniej. Nadto, zdaniem skarżącego, żaden przepis prawa nie ograniczył ważności posiadanego przez niego zaświadczenia o ukończeniu szkolenia, które jest równocześnie zaświadczeniem o zdaniu egzaminu, dlatego żądanie zawarte w skardze jest w pełni uzasadnione.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska i oparło się na argumentacji podniesionej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na zarzuty skargi wyjaśniło, iż skarżący dopiero we wniosku z dnia 28 czerwca 2005 r. wystąpił o uzyskanie uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów, dlatego stosuje się wobec niego nowe przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym i rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wskazać należy, iż sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 powołanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie ustawa p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w treści tej ustawy. Zatem kontrola sądów polega na zbadaniu, czy kwestionowana decyzja nie uchybia przepisom prawa materialnego lub procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądy badają również, czy organ administracji publicznej nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością decyzji (art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a.). Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd dokonuje z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze.
Przeprowadzając, w oparciu o powyższe uregulowania, ocenę zgodności z prawem podjętych w sprawie rozstrzygnięć należy stwierdzić, że decyzje organów orzekających obu instancji odpowiadają uregulowaniom prawnym obowiązującym w datach ich wydania, jak również nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na jej wynik.
Kwestie związane z uprawnieniami diagnostów reguluje ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 z późn. zm.), powoływana dalej w skrócie jako ustawa Prawo o ruchu drogowym oraz wydane na podstawie tej ustawy rozporządzenia wykonawcze.
W rozpoznawanej sprawie skarżący bezspornie dopiero w dniu 13 lipca 2005 r. złożył w Urzędzie Miejskim w B. wniosek z dnia 28 czerwca 2005 r. o wydanie uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów mimo, że od dnia 1 października 2002 r. dysponował zaświadczeniem nr [...] o ukończeniu szkolenia dla uprawnionych diagnostów w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów wydanym przez [...] Federację Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT w B..
W pierwszej kolejności należy zatem dokonać analizy poprzednio obowiązujących przepisów w zakresie wymagań, jakie ustawodawca przewidywał w stosunku do osób wnioskujących o wydanie uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów.
W dacie otrzymania przez skarżącego powołanego zaświadczenia [...] z dnia 1 października 2002 r., w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów, obowiązywały również przepisy powołanej ustawy Prawo o ruchu drogowym. Stosownie do obowiązującej wówczas treści art. 84 ustawy Prawo o ruchu drogowym badania techniczne pojazdów wykonywał zatrudniony w stacji kontroli pojazdów uprawniony diagnosta, któremu starosta wydał uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli osoba ubiegająca się o jego wydanie posiadała wymagane wykształcenie techniczne i praktykę oraz odbyła szkolenie zakończone egzaminem z wynikiem pozytywnym, w jednostce wyznaczonej przez ministra właściwego do spraw transportu.
Dodatkowo na podstawie, obowiązującego od dnia 1 stycznia 2002 r., art. 84a ustawy Prawo o ruchu drogowym, dodanego przez art. 1 pkt 49 ustawy z dnia 6 września 2001 r. (Dz. U. Nr 129, poz. 1444), szczegółowe wymagania w stosunku do diagnostów, programu szkolenia i dokumentów związanych z uzyskaniem uprawnień do wykonywania badań technicznych określone zostały w obowiązującym wówczas rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 81, poz. 919).
Skarżący dysponował zatem zaświadczeniem o ukończeniu szkolenia, o którym mowa w § 2 ust. 4, § 3 ust. 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów, określonym w załączniku nr 7 do tego samego rozporządzenia. Zaświadczenie to stwierdza, że skarżący odbył szkolenie w zakresie przeprowadzania okresowych badań technicznych według programu ustalonego w załączniku nr 1 do powołanego wcześniej rozporządzenia oraz ukończył z wynikiem pozytywnym szkolenie w zakresie przeprowadzania okresowych badań technicznych pojazdów według programów określonych w załącznikach nr 2-5 do tego samego rozporządzenia.
Jednakże rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów obowiązywało tylko do dnia 12 stycznia 2003 r. i utraciło moc na podstawie § 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 208, poz. 1769). Zatem z dniem tj. 13 stycznia 2003 r. osoby nie posiadające uprawnień do przeprowadzania wszystkich rodzajów badań technicznych pojazdów, mogły uzyskać uprawnienia do przeprowadzania danego rodzaju lub rodzajów badań technicznych pojazdów po odbyciu szkolenia zakończonego egzaminem z wynikiem pozytywnym. Tak więc mowa tu o takich osobach, które nie uzyskały uprawnień do przeprowadzania badań technicznych na podstawie dotychczasowych przepisów, a więc także takich które nie zwracały się do starosty z wnioskami, do których należy skarżący, jak i takich którym starosta już wcześniej nie wydał uprawnień do wykonywania badań technicznych.
Mając na uwadze zarzuty skargi oraz treść powołanych przepisów sprecyzować trzeba, że za uzyskanie uprawnień do przeprowadzania badań technicznych pojazdów uznać można jedynie uprawnienia nadane przez starostę do wykonywania badań technicznych pojazdów, a nie zaświadczenie o ukończeniu szkolenia, jak w sprawie starał się wykazać skarżący.
Na podstawie przepisów przejściowych § 7 i 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów osoby, które uzyskały uprawnienia nadane przez starostę do przeprowadzania badań technicznych pojazdów na podstawie dotychczasowych przepisów tj. rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów, zachowały te uprawnienia w takim zakresie na jaki zostały one wydane przez starostę. Jednakże inne osoby, do których zalicza się skarżący, uzyskałyby te uprawnienia dopiero po odbyciu szkolenia zakończonego egzaminem z wynikiem pozytywnym w oparciu o kryteria określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów.
Ten ostatni warunek został zaostrzony w wyniku nowelizacji art. 84 ust. 2 i 2a oraz 84a ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zmienionego z dniem 21 sierpnia 2004 r. przez art. 22 pkt 3 lit. a i b oraz art. 22 pkt 4 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1808) oraz zmianę omawianego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów, dokonaną na podstawie obowiązującego od dnia 26 listopada 2004 r. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 246, poz. 2469). W wyniku tych zmian art. 84 ust. 2 i usta. 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym otrzymały nowe brzmienie, zgodnie z którym
starosta wydaje uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli osoba ubiegająca się o jego wydanie posiada wymagane wykształcenie techniczne i praktykę, odbyła wymagane szkolenie oraz zdała z wynikiem pozytywnym egzamin kwalifikacyjny przeprowadzany przez komisje powołaną przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego. Natomiast w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów określone zostały szczegółowe wymagania w stosunku do diagnostów, program szkolenia diagnostów, zasady przeprowadzania egzaminu, o którym mowa w powołanym art. 84 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym i wysokość opłaty za egzamin oraz wzory dokumentów związanych z uzyskaniem uprawnień do wykonywania badań technicznych. Tym samym należy przyjąć, że wszystkie osoby, które wcześniej nie uzyskały uprawnień nadawanych przez starostę do przeprowadzania badań technicznych pojazdów zostały zobowiązane do spełnienia wszystkich warunków wskazanych w zmienionej ustawie Prawo o ruchu drogowym i nowym rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów.
Wyjątek stanowiły jedynie osoby wykonujące czynności diagnosty w dniu wejścia w życie ustawy na podstawie dotychczasowych przepisów, do których skarżący nie należał.
Prawidłowo więc organy orzekające w niniejszej sprawie powołały jako podstawę materialnoprawną prawną rozstrzygnięcia art. art. 84 ust. 2 i ust. 2a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym i zastosowały zasadę bezpośredniego działania nowego prawa, polegającą na tym, iż od dnia wejścia w życie nowych norm prawnych należy je stosować do wszelkich stosunków prawnych, zdarzeń czy też stanów rzeczy danego rodzaju - zarówno tych, które dopiero powstaną, jak i tych, które powstały przed wejściem w życie nowych przepisów, ale trwają w czasie dokonywania zmian prawa. Zastosowanie nowej regulacji prawnej nie łączyło się bowiem z przekroczeniem zakazu retroakcji sensu stricte. Pogląd taki został przyjęty między innymi w orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego z dnia 2 marca 1993 r. (sygn. akt K. 9/92, publ. OTK 1993, cz. I, poz. 6) oraz w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 1997 r. (sygn. akt FPK 11/97, publ. ONSA 1/1998, poz. 10).
Odnosząc się do zarzutów skargi należy zauważyć, że istotnym w sprawie jest ustawowa regulacja wymagań, jakie powinni być spełnione przez osoby ubiegające się o wydanie przez starostę uprawnień do wykonywania badań technicznych i to obowiązujących w dacie wydania zaskarżonej decyzji, bowiem dopiero wówczas był rozstrzygany wniosek złożony przez skarżącego.
W tym zakresie ustawodawca rozdzielił wymagania dotyczące ukończenia szkolenia i wprowadził dodatkowy wymóg zdania z wynikiem pozytywnym egzaminu kwalifikacyjnego. Fakt dysponowania przez skarżącego zaświadczeniem nr [...] z dnia 1 października 2002 r. wydanym przez [...] Federację Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT w B., na podstawie uchylonego i nie obowiązującego rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów, nie stanowił podstawy do zachowania jego ważności w oparciu o § 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów i uznania, że to zaświadczenie wydane zostało na podstawie dotychczasowych obowiązujących przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów. Również wymóg pozytywnego zaliczenia egzaminu obowiązuje skarżącego, bowiem w dacie obowiązywania w tym zakresie nowych przepisów wnioskował o wydanie uprawnień diagnosty. W związku z tym nie jest możliwe powoływanie się w tym przypadku na zasadę ochrony praw nabytych.
W zaistniałej sytuacji, zdaniem Sądu, do otrzymania uprawnień diagnosty, do wykonywania badań technicznych pojazdów, nie wystarczy legitymowanie się powołanym zaświadczeniem, ale konieczne jest także złożenie egzaminu przed komisją powołaną przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego o ile osoba ubiegająca się o wydanie tych uprawnień w dniu złożenia wniosku faktycznie nie wykonywała czynności diagnosty.
Reasumując, przyjąć trzeba z uwagi na cytowane na wstępie uregulowania ustawy p.p.s.a., że poczynione w tej sprawie ustalenia faktyczne i prawne, dokonane przez organ odwoławczy, wynikały z prawidłowej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i były zgodne z przepisami prawa materialnego obowiązującymi w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy, podjęte w sprawie zaskarżone rozstrzygnięcie pomimo subiektywnych odczuć skarżącego należy uznać za prawidłowe.
Dlatego na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.