IV SA/Gl 892/06

IV SA/Gl 892/06 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2007-05-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-07-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Edyta Żarkiewicz
Szczepan Prax /przewodniczący/
Teresa Kurcyusz-Furmanik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.) Asesor WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant Referent stażysta Izabela Auguścik-Michułka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2007 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej uchyla zaskarżoną decyzję.
Uzasadnienie
Decyzją [...] z dnia [...] r. wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta C. na podstawie art. 1 pkt 2, art. 2 pkt 7, art. 7, art. 8 ust. 1, art. 9, art. 10, art. 17 ust. 1 oraz art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej ( Dz. U. Nr 86 poz. 732) wnioskodawczyni E. P. przyznano prawo do zaliczki alimentacyjnej na jej małoletnie córki M. i D. za okres od [...] 2005 r. do dnia [...] 2006 r. w kwocie po [...]zł.
W uzasadnieniu wskazanego rozstrzygnięcia powołano się na fakt spełnienia przez stronę ustawowych przesłanek określonych w ustawie o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej.
W następstwie uzyskania od Komornika Rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w C. informacji o wyegzekwowaniu od dłużnika świadczenia alimentacyjnego w kwocie [...] zł organ zmienił decyzję własną działając na podstawie art. 8, art. 10 ust. 7, ust. 8, art. 10a i art. 14 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej i art. 16, art. 108 i art. 130 § 3 pkt 1 k.p.a. ustalając w nowej decyzji Nr [...] z dnia [...]r. wysokość zaliczki przyznanej E. P. na kwotę po [...] zł na każdą z obu córek wnioskodawczyni.
Uzasadniając swoje stanowisko organ powołał się na treść art. 8 wskazanej w podstawie prawnej decyzji ustawy.
W ponownie przeprowadzonym przez organ z E. P. w dniu [...]r. wywiadzie, wnioskodawczyni oświadczyła, iż zamieszkuje wspólnie z byłym mężem, a ojcem jej córek i prowadzi z nim wspólne gospodarstwo domowe od [...]r. Podtrzymała, iż ojciec dzieci nie łoży na ich utrzymanie, mimo, iż zasądzone są od niego alimenty.
Na pytanie o udział ojca dzieci w ich procesie edukacyjnym, opiece codziennej, organizacji wspólnych wyjazdów wakacyjnych i wspólnych świąt wnioskodawczyni podała, iż ojciec dzieci interesuje się ich postępami w szkole oraz opieką codzienną.
E. P. złożyła nadto w dniu [...]r. oświadczenie, iż prowadzi wspólne gospodarstwo z E. P..
E. P. w złożonym oświadczeniu potwierdził podane przez byłą żonę fakty.
Mając powyższe ustalenia na względzie, organ administracji, postanowieniem Nr [...] z dnia [...] r. działając na podstawie art. 16 § 1, art. 145 § 1 pkt 5, art. 147, art. 149 oraz art. 152 k.p.a. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją Nr [...] z dnia [...] r. a w następstwie wznowienia postępowania wydał kolejne rozstrzygnięcie, a to decyzję Nr [...] z dnia [...] r., w której na podstawie art. 104, art. 107, art. 109 i art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 k.p.a. w związku z art. 3 pkt 17 a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. Nr 228 poz. 255 z późn. zm.) oraz art. 2 pkt 5, art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ust. 4, art. 9 – 15, art. 17, art. 18, art. 28 i art. 29 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej ( Dz. U. Nr 86 poz. 732 z późn. zm., a nadto § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne ( Dz. U. nr 105 poz. 881 ) uchylono decyzję [...] z dnia [...] r. i odmówiono stronie prawa do zaliczki alimentacyjnej na jej dwójkę dzieci.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, przywołując treść art. 3 pkt 17 a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, wskazano, iż osobą uprawnioną do otrzymania zaliczki alimentacyjnej jest osoba wychowywana przez osobę samotnie wychowującą dziecko, czyli pannę, kawalera, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, wdowę, lub wdowca, chyba, że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. W opinii organu wyniki przeprowadzonego postępowania dowodowego pozwoliły na stwierdzenie, iż wnioskodawczyni nie odpowiada warunkom osoby samotnie wychowującej dziecko, gdyż nadal zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo z byłym mężem, mimo prawomocnego wyroku rozwodowego z dnia [...] r.
E. P. we wniesionym od wskazanej decyzji odwołaniu zakwestionowała rzetelność wywiadu, na którym oparł swoje ustalenia organ. Oświadczyła, iż nie posiada środków finansowych na zmianę miejsca zamieszkania i musi pozostawać wraz ze swoim byłym mężem alkoholikiem we wspólnym mieszkaniu, co wcale nie oznacza, iż prowadzi z nim wspólne gospodarstwo domowe. Utrzymuje się on wyłącznie z prac dorywczych i nie partycypuje w żadnych wydatkach na utrzymanie rodziny, a wręcz korzysta bez jej zgody z żywności przeznaczonej dla dzieci.
Do odwołania załączyła kopię wyroku rozwodowego, z którego wynikało, iż wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnimi córkami E. i E. P. powierzono ich matce, E. P..
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją Nr [...] działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy uznał, iż materiały znajdujące się w aktach sprawy, a przede wszystkim ustalenia wywiadu środowiskowego z dnia [...] r., potwierdzają w sposób jednoznaczny prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego byłych małżonków P., a także fakt, iż ojciec dzieci interesuje się nimi, ich postępami w szkole oraz opieką codzienną.
Ustalenia te zostały podpisane przez E. P., a nadto wymienia go ona jako członka rodziny we wniosku o przyznanie zaliczki alimentacyjnej, a także w wywiadzie środowiskowym z dnia [...] r.
Odnosząc się do twierdzeń strony zawartych w jej odwołaniu Kolegium zauważyło, iż w przypadku, gdy sytuacja rodzinna odwołującej uległa zmianie, może ona zwrócić się do organu z ponownym wnioskiem o przyznanie zaliczki alimentacyjnej i w tym postępowaniu wykazać i udowodnić okoliczności mające wpływ na przyznane świadczenia.
Nie godząc się ze stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego E. P. zwróciła się ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
W skardze tej wyjaśniła cel, dla którego wskazywała byłego męża jako członka rodziny w wywiadach środowiskowych przeprowadzanych dla celów opieki społecznej i dodatków mieszkaniowych. W ten sposób uniemożliwiła przekazywanie do jego rąk świadczeń pomocowych, które zapewne przepiłby, a dysponując tymi środkami skarżąca miała możliwości finansowe jego wyżywienia bez uszczerbku dla dzieci.
Oświadczyła nadto, iż nie może jako matka zabronić swoim córkom kontaktować się z ich ojcem, który był dobrym człowiekiem i ojcem, a którego choroba alkoholowa doprowadziła do degradacji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i powołując się na definicję osoby samotnie wychowującej dziecko, jako na jedną z koniecznych do uzyskania zaliczki alimentacyjnej przesłanek, podtrzymał swoje stanowisko co do braku spełnienia przez wnioskodawczynię tej przesłanki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu ( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ) zwanej dalej P.p.s.a.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, wojewódzkie sądy administracyjne rozstrzygają w granicach danej sprawy nie będąc jednak związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 P.p.s.a.).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż skarga zasługuje na jej uwzględnienie.
Dostrzeżone bowiem uchybienia proceduralne mają charakter istotnych i w opinii Sądu pozostają w związku przyczynowym z wydanym rozstrzygnięciem.
Zastrzeżenia Sądu odnoszą się głównie do przeprowadzonego postępowania dowodowego, a także treści uzasadnienia swego stanowiska przez organy administracji.
Jest bezsporne, iż w postępowaniu dowodowym, które stanowi zasadniczą część postępowania administracyjnego, winna być stosowana większość zasad ogólnych wyrażonych w rozdziale I działu I k.p.a. Już bowiem art. 7 k.p.a., ustanawiający zasadę prawdy obiektywnej, zobowiązuje organy administracji publicznej do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Myśl tę rozwija następnie art. 77 § 1 k.p.a., nakładając na organ administracji zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, obejmującego wszystkie jego części składowe a więc wszystkie środki dowodowe. W. Dawidowicz nazywa to zupełnością postępowania dowodowego i podkreśla, że zasada ta jest naczelną zasadą postępowania dowodowego, "funkcjonalnie nadrzędną w stosunku do pozostałych zasad" ( W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne..., s. 178 G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Tom I i II, Zakamycze, 2005.)
Zasada prawdy obiektywnej ( materialnej ), zawarta w art. 7 k.p.a. i rozwinięta w innych przepisach k.p.a., ma zatem fundamentalne znaczenia dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, które pozwoli dokonać subsumcji faktów uznanych za udowodnione pod stosowną normę prawną, a następnie do ustalenia konsekwencji prawnych tych faktów ( J. Jendrośka, Zasady..., s. 145 i n.). Zebrany materiał dowodowy winien zatem znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji administracyjnej ( W. Chróścielewski, J.P. Tarno, Postępowanie administracyjne..., s. 136). Należy też podkreślić, że z brzmienia art. 7 k.p.a. wynika jednoznacznie, iż jest to nie tylko zasada dotycząca sposobu prowadzenia postępowania wyjaśniającego, lecz w równym stopniu stanowi wskazówkę interpretacyjną prawa materialnego, na co wskazuje zwrot zobowiązujący do załatwienia sprawy zgodnie z tą zasadą.
Wracając na grunt rozpoznawanej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny zauważa, iż postępowanie przeprowadzone przed organem odwoławczym uchybiło wskazanym wyżej zasadom. Organ odwoławczy związany jest bowiem w równym stopniu co organ I instancji zasadą prawdy obiektywnej i w konsekwencji obciążony obowiązkiem rozpatrzenia pełnego materiału sprawy.
Celem postępowania odwoławczego nie jest wyłącznie kontrola poprawności rozstrzygnięcia podjętego w I instancji, lecz ponowne rozpoznawanie sprawy w pełnym jej zakresie.
Z przedstawionego Sądowi materiału dowodowego wynika, iż dowodem przesądzającym o stanowisku organu zarówno w I jak i II instancji było złożone w trakcie prowadzonego wywiadu środowiskowego oświadczenie skarżącej i jej byłego męża. Z oświadczenia tego wywiódł organ istotną z punktu widzenia prawa materialnego okoliczność, bowiem ustalił, iż sytuacja panująca w rodzinie skarżącej dyskwalifikuje możliwość przyznania skarżącej statusu osoby samotnie wychowującej dzieci.
Abstrahując w tym momencie od oceny prawidłowości dokonanej przez organ interpretacji pojęcia "samotnego wychowywania", do czego przejdzie Sąd w dalszych swoich rozważaniach, przede wszystkim należy stwierdzić, iż wobec kategorycznych twierdzeń E. P. przedstawionych w jej odwołaniu, które zaprzeczały treści ustaleń dokonanych przez organ I instancji obowiązkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego było odnieść się do powstałej rozbieżności o istotnym charakterze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podziela zaprezentowanego przez organ odwoławczy w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji poglądu, iż w przypadku zmiany stanu faktycznego w okresie międzyinstancyjnym, organ II instancji nie ma obowiązku odnieść się do tych zmian. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu odwoławczego stwierdzono, iż w przypadku, gdy sytuacja skarżącej uległa zmianie może ona ponownie zwrócić się z wnioskiem o przyznanie jej świadczenia. Tymczasem, zgodnie z procedurą administracyjną, co już wcześniej zauważa się, wniesienie odwołania od decyzji I instancji powoduje rozpoznanie sprawy na nowo w pełnym jej zakresie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego z chwili orzekania przed organem odwoławczym.
Wskazane wyżej zasady prowadzenia postępowania dowodowego, a zwłaszcza zasada oficjalności, kładą nacisk na aktywną rolę organu administracyjnego w postępowaniu wyjaśniającym - którym jest zarówno organ I jak i II instancji, bowiem na obu tych organach spoczywa obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Jest to warunek nieodzowny dla prawidłowego przeprowadzenia wszczętego w sprawie postępowania, a co za tym idzie, także prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.
Organ, z uchybieniem swoich obowiązków, nie wziął pod uwagę przedstawionych w odwołaniu zarzutów skarżącej, co do braku wiarygodności zapisów zawartych w wywiadzie środowiskowym i nie dokonał koniecznej w takiej sytuacji konfrontacji tych zapisów z oświadczeniami przedstawionymi w odwołaniu.
Nie odniósł się także do istotnego dla oceny sprawy dokumentu w postaci wyroku orzekającego o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnimi córkami E. i E. P..
Na tle powyższych uwag można zatem wywieść konkluzję, iż przedstawiony w ramach złożonej skargi materiał sprawy świadczy o jej niewyjaśnieniu w sposób konieczny do ostatecznego rozstrzygnięcia. Także przedstawiona przez organy argumentacja, zawarta w uzasadnieniach dokonanych rozstrzygnięć nie pozwala na zajęcie przez Sąd stanowiska co do słuszności rozumowania organów poprzedzających wydanie zaskarżonej i utrzymanej nią w mocy decyzji.
Biorąc powyższe pod uwagę trzeba uznać, iż sprawa nie została wyjaśniona zgodnie z regułami zawartymi w art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a.
W ponownym zatem postępowaniu rzeczą organu będzie powtórne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, w którym uwzględnione będą zasady zawarte w art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a., a także przedstawione poniżej uwagi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podniesione w stosunku do dokonanej przez organ interpretacji pojęcia "samotnego wychowywania dziecka" zawartego w treści art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowiącego słowniczek pojęć użytych w tej ustawie, stosowanego odpowiednio również w ustawie o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej.
Odnosząc się w tym miejscu do interpretacji treści zastosowanej normy prawnej, zawartej w art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu na dzień wydawania decyzji w sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny zajął odmienne, niż prezentowane w zaskarżonej decyzji stanowisko.
Podnieść należy, iż kryteria zastosowane w definicji "samotnego wychowania dziecka", budzą poważne wątpliwości.
Zauważyć bowiem należy, iż realizacja prawo rodzica do kontaktów z dzieckiem, częstszych lub rzadszych ale sporadycznych, polegających na wspólnym spędzaniu czasu, nie jest tożsamym z wychowywaniem dziecka przez tego rodzica. Nie jest też tożsame z wychowywaniem dziecka wyrażanie wobec dzieci uczuć rodzicielskich, przyjmujące czy to postać słowną, czy też postać upominków i przyjemności.
Wychowywanie dziecka bowiem, to permanentny proces przejawiający się w trosce o codzienny byt dziecka, jego fizyczny i psychiczny rozwój, zmierzający do doprowadzenia go do samodzielności poprzez zapewnienie mu środków utrzymania, właściwych warunków bytowych, edukacyjnych czy też poprzez osobistą dbałość.
Podzielając pogląd zaprezentowany w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2005 r. sygn. I SA/Wa 1744/04 publ. LEX nr 171670 Sąd uznaje, iż nie można utożsamiać wychowywania dzieci z zamieszkiwaniem z nimi w tym samym domu.
Wprawdzie okoliczność ta sprzyja realizacji obowiązków rodzicielskich, na które składa się także wychowanie, ale nie oznacza to automatycznego uznania, że faktycznie rodzic dzieci współzamieszkujący z nimi, przyczynia się do ich wychowania.
Reasumując, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, brak przesłanek "samotnego wychowywania dziecka" nie może wystąpić wyłącznie z tych przyczyn, iż rodzic dziecka zamieszkujący wraz z nim wykazuje zainteresowanie osobą dziecka w większym lub mniejszym stopniu lub z tytułu przysługiwania obojgu rodziców władzy rodzicielskiej.
Uprawnionym wydaje się być wniosek, iż o spełnieniu wymaganej w treści art. 3 pkt 17a przesłanki nie będzie decydować hipotetycznie przysługująca władza rodzicielska rodzica, lecz faktyczne wykonywanie pieczy nad dzieckiem w rozumieniu treści art. 128 k.r. i o. Ustawodawca zdefiniował w przywołanej normie prawnej pojęcie obowiązku alimentacyjnego określając go jako obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania.
Dokonując interpretacji zapisów prawa nie można zapominać o wykładni celowościowej.
Nie budzi wątpliwości, iż celem ustawy o świadczeniach rodzinnych i celem ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, aczkolwiek nie w pełni tożsamym, jest wsparcie z budżetu państwa rodzin o niewystarczającym dochodzie w celu umożliwienia pokrycia wydatków na utrzymanie dziecka. Wysokość tego wsparcia, nie tylko w zakresie kwot przyznanych świadczeń ale różnego ich rodzaju, uzależniona jest od konkretnej sytuacji finansowej danej rodziny, a także od konkretnej sytuacji faktycznej danej rodziny. W ramach sytuacji faktycznej istotnym dla oceny wysokości wsparcia jest ustalenie, czy obowiązek alimentacyjny rozumiany jako dostarczanie nie tylko środków utrzymania ale także środków wychowywania, wykonywany jest przez oboje rodziców, czy też świadczenie tego obowiązku wykonuje faktycznie tylko jeden z nich.
W tym ostatnim przypadku sytuacja rodzica samotnie spełniającego całość obowiązku alimentacyjnego rozumianego szeroko, jest znacznie trudniejsza, niż sytuacja, w której oboje rodzice – czy przez swoje osobiste świadczenia ( opieka nad dzieckiem ) czy też świadczenia mające charakter majątkowy – spełniają rodzicielski obowiązek alimentowania dziecka.
Słuszne jest zatem przyznanie rodzicowi samotnie wykonującemu pełny obowiązek alimentacyjny szerszego wsparcia finansowego w zakresie opieki socjalnej.
Konkludując, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dla oceny przesłanki "wspólne wychowywanie dziecka" w rozumieniu art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach alimentacyjnych istotne są takie zachowania rodzica dziecka, które pozwoliłyby w świetle cytowanego wyżej art. 128 k.r. i o. na przypisanie mu wykonywania obowiązku alimentacyjnego.
Przechodząc do zaskarżonej decyzji, rozstrzyganej na gruncie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej zauważa się, iż celem zaliczki alimentacyjnej jest wsparcie rodzica dziecka w kierunku umożliwienia pokrycia wydatków na utrzymanie dziecka, jednakże wsparcie ma częściowo odmienny charakter, niż świadczenie rodzinne. W przypadku zaliczki alimentacyjnej państwo zastępuje bowiem nie na stałe lecz chwilowo jednego z rodziców, a to niewypłacalnego dłużnika w wykonaniu jego prawomocnie ustalonego obowiązku alimentacyjnego, gdy egzekucja jest bezskuteczna. Jak stanowi bowiem art. 12 ust. 1 ustawy regulującej to świadczenie, dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości zaliczek wypłaconych osobie uprawnionej, powiększonej
o 5 %.
Tym bardziej zatem uprawnionym jest twierdzenie, by interpretacja treści art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie pojęcia "osoba samotnie wychowująca dziecko" uwzględniała definicję obowiązku alimentacyjnego, o jakiej mowa w wyżej przywołanym art. 128 k.r.i o.
Jest oczywiste, iż nie może to być taka interpretacja, która prowadziłaby do negowania prawomocnie ustalonego wyrokiem sądowym obowiązku alimentacyjnego lub kwestii wykonywania władzy rodzicielskiej.
Wysokość zasądzonych alimentów przyznawanych od jednego z rodziców, zgodnie z treścią art. 128 k.r.i o. uzależniona jest między innymi od ilości i jakości osobistych świadczeń na rzecz dziecka i kwestia ta poddawana jest ocenie sądowej.
W sytuacji, gdy w wyroku rozwodowym, wykonywanie władzy rodzicielskiej powierzone zostaje na rzecz jednego z rodziców, przy zasądzeniu od drugiego na rzecz dzieci określonej kwoty pieniężnej, oznaczać to powinno, iż rodzic zobowiązany do przekazywania środków pieniężnych nie spełnia swego obowiązku alimentacyjnego w inny sposób. Nie jest bowiem spełnianiem obowiązku alimentacyjnego współdecydowanie o istotnych sprawach dziecka lub uprawnienie do osobistych kontaktów z dzieckiem.
W konsekwencji, w przypadku, o którym mowa wyżej, bezskuteczność egzekucji alimentacyjnej prowadziłaby do sytuacji, w której należałoby przyjąć, iż pełny obowiązek alimentacyjny obciąża rodzica wykonującego władzę rodzicielską i przy spełnieniu kryteriów dochodowych wymaga wsparcia socjalnego w postaci zaliczki alimentacyjne.
Ustalenie odmiennego stanu faktycznego w postępowaniu administracyjnym na dzień wydawania decyzji nie jest wykluczone, jednakże wymaga przeprowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego, a także szerokiego uzasadnienia przyczyn, dla których uznaje się, iż rodzic zobowiązany do wypełniania swego obowiązku alimentacyjnego przez dostarczanie środków alimentacyjnych, wypełnia swój obowiązek alimentacyjny w sposób inny, niż przewidziany w wyroku sądowym, a w szczególności przez świadczenie osobistej pieczy.
Dopiero taki stan faktyczny uzasadniałby potraktowanie uprawnionego rodzica jako osoby, która nie wykonuje w całości obowiązku alimentacyjnego, o którym mowa w treści art. 128 k.r. i o., a zatem, bez względu na wysokość jej dochodów, nie wymaga wsparcia socjalnego w postaci zaliczki alimentacyjnej.
Po dokonaniu wskazanych rozważań, mając na względzie ocenę prawną przedstawioną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, organ zastosuje właściwy przepis prawa do stanu faktycznego sprawy ustalonego w myśl obowiązujących reguł procedury administracyjnej i uzasadni zgodnie z obowiązkami nałożonymi w treści art. 107 § 3 k.p.a.
Należy przy tym pamiętać, iż interpretacja przepisów prawa nie może zostać dokonana wbrew konstytucyjnie zagwarantowanym obywatelom prawom.
Do takich praw należy prawo do osobistej styczności z dzieckiem, które jest prawem osobistym rodzica, nie wywodzącym się z uprawnień wynikających z władzy rodzicielskiej.
Zwrócić trzeba także uwagę, iż art. 48 ust. 2 Konstytucji RP dopuszcza ograniczenia prawa rodziców do wychowywania dziecka wyłącznie w przypadkach określonych w ustawie i tylko na podstawie prawomocnego wyroku. Uzależnianie zatem pomocy finansowej dla dzieci znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej od pozbawienia całkowitego kontaktu z rodzicem, w obecnym stanie prawnym, stanowi zdaniem Sądu nieuprawnioną wykładnię pojęcia osoby samotnie wychowującej dziecko.
Mając powyższe względy na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c uchylił zaskarżoną decyzję celem ponownego przeprowadzenia postępowania administracyjnego w naprowadzonym w uzasadnieniu wyroku kierunku, przy zachowaniu wszelkich praw przysługujących stronie tego postępowania oraz zasad wskazanych w art. 7, art. 9 i 77 k.p.a.