IV SA 962/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie uchylił decyzję o nakazie rozbiórki ogrodzenia z powodu pominięcia współwłaścicielki nieruchomości w postępowaniu administracyjnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę ogrodzenia, uznając, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów. Kluczowym błędem było pominięcie współwłaścicielki nieruchomości, E.W., która nie została prawidłowo zawiadomiona o postępowaniu ani nie miała możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Sąd podkreślił, że naruszenie to, zgodnie z przepisami prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji, niezależnie od merytorycznej zasadności nakazu rozbiórki.
Sprawa dotyczyła skarg P.J. i E.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę ogrodzenia działki nr ew. [...] przy ul. [...] w [...]. Organ pierwszej instancji nakazał rozbiórkę, stwierdzając, że ogrodzenie zostało wykonane z elementów żelbetowych od strony drogi gminnej bez wymaganego zgłoszenia, co potwierdził protokół oględzin. Skarżący podnosili, że decyzja zapadła bez wnikliwego rozpatrzenia stanu faktycznego. W toku postępowania sądowego zmarł P.J., a jego prawa do spadku nabyli następcy prawni, którzy popierali skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie był związany zarzutami skargi. Sąd ustalił z urzędu, że w postępowaniu administracyjnym pominięto współwłaścicielkę nieruchomości, E.W., która posiadała ½ udziału w działce. E.W. nie otrzymała zawiadomienia o wszczęciu postępowania ani decyzji organów obu instancji, co stanowi naruszenie art. 28 KPA (brak uwzględnienia jej interesu prawnego) oraz art. 10 KPA (brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu). Sąd uznał, że pominięcie strony w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jest naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania i obligatoryjnego uchylenia decyzji, nawet jeśli nie miało wpływu na jej treść. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, pominięcie współwłaścicielki w postępowaniu administracyjnym jest naruszeniem prawa, które stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pominięcie E.W. jako współwłaścicielki nieruchomości w postępowaniu administracyjnym, która nie została prawidłowo zawiadomiona i nie miała możliwości czynnego udziału, stanowi naruszenie art. 28 i 10 KPA oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Takie naruszenie obliguje sąd do uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, bada legalność zaskarżonej decyzji z urzędu.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, w tym pominięcie strony w postępowaniu administracyjnym, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Pomocnicze
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu uwzględnienia interesu prawnego strony w postępowaniu.
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu i możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.
p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 1
Prawo budowlane
Podstawa prawna do orzeczenia nakazu rozbiórki w przypadku samowoli budowlanej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pominięcie współwłaścicielki nieruchomości (E.W.) w postępowaniu administracyjnym.
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące merytorycznego rozpatrzenia stanu faktycznego (nie zostały uwzględnione jako podstawa uchylenia).
Godne uwagi sformułowania
sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi pominięcie współwłaścicielki nieruchomości w postępowaniu administracyjnym naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania uchyla zaskarżoną decyzję bez względu na to, czy pominiecie strony w postępowaniu miało, czy też nie miało wpływu na samą treść decyzji
Skład orzekający
Elżbieta Zielińska-Śpiewak
przewodniczący
Bożena Walentynowicz
sędzia NSA
Halina Kuśmirek
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów o udziale strony w postępowaniu administracyjnym, w szczególności pominięcie współwłaściciela nieruchomości, jako podstawa do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy strona (np. współwłaściciel) faktycznie nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym z przyczyn od niej niezależnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur administracyjnych i zapewnienie czynnego udziału wszystkim stronom postępowania, nawet jeśli kwestia merytoryczna wydaje się oczywista. Podkreśla wagę współwłasności w kontekście budowlanym.
“Nawet ogrodzenie może być powodem uchylenia decyzji – jeśli zapomnisz o współwłaścicielu!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA 962/03 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2004-08-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-03-13 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Bożena Walentynowicz Elżbieta Zielińska-Śpiewak /przewodniczący/ Halina Kuśmirek /sprawozdawca/ Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędziowie sędzia NSA Bożena Walentynowicz, sędzia NSA Halina Kuśmirek, Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2004 r. sprawy ze skarg P.J. i E. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki ogrodzenia I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, Uzasadnienie Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania P. J., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2002 r., nakazującą P.J. dokonanie rozbiórki ogrodzenia działki nr ew. [...] przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że P.J. zrealizował przedmiotowe ogrodzenie z elementów żelbetowych od strony drogi gminnej, bez wymaganego zgłoszenia. Fakt powyższy został potwierdzony protokołem oględzin z dnia 12.09.2002 r. Skoro zaś inwestor nie dopełnił warunków zgłoszenia budowy, słusznie organ I instancji orzekł o nakazie rozbiórki ogrodzenia na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1994 roku. Skargi na tą decyzję wnieśli P. J. i E. W. podnosząc, iż zaskarżona decyzja zapadła bez wnikliwego rozpatrzenia stanu faktycznego, a w szczególności z pominięciem warunków towarzyszących wzniesieniu ogrodzenia, co skarżący przedstawili w swoich pismach do organów administracyjnych. W odpowiedzi na skargi [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o ich oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. W toku postępowania sądowego zmarł P.J. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z [...].04.2004 r., sygn. akt [...] prawa do spadku po nim nabyli H.J., E. W., K.K. i R.J. Obecni na rozprawie następcy prawni P.J. popierali wniesiona przez niego skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skargi zasługują na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn aniżeli zarzuty w nich zwarte. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270), sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi. W toku postępowania sądowego, Sąd ustalił z urzędu na podstawie przedstawionych akt administracyjnych, iż w postępowaniu administracyjnym zarówno pierwszo-instancyjnym, jak i drugo-instancyjnym została pominięta współwłaścicielka nieruchomości, w granicy której pobudowano przedmiotową inwestycję – E.W. W zawiadomieniu o wszczęciu postępowania z dnia [...].09.2002 r. adresatami są jedynie P.J. oraz Urząd Miasta w [...]. W dniu 12.09.2002 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] wpłynął odpis z księgi wieczystej, dotyczący działki o numerze ewidencyjnym [...], z którego jednoznacznie wynika, iż E. W. jest współwłaścicielką w ½ części w/w nieruchomości. Pomimo tego faktu postępowanie administracyjne toczyło się bez jej udziału. Sąd uznał, iż pominięcie współwłaścicielki w postępowaniu administracyjnym, w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. b cytowanej wyżej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jest naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała w nim udziału. E.W. nie otrzymała ani zawiadomienia o wszczęciu postępowania, ani decyzji pierwszo- i drugo-instancyjnej. Tym samym organy administracyjne naruszyły art. 28 kpa, pomijając E.W. jako stronę postępowania - nie uwzględniły jej interesu prawnego. Ponadto art. 10 kpa nakłada na organ obowiązek zapewnienia czynnego udziału stronie w postępowaniu oraz w związku z tym możliwości do ustosunkowania się przez stronę do zebranego materiału dowodowego jeszcze przed wydaniem jakiejkolwiek decyzji. W związku z naruszeniem art. 28 kpa, organy nie wypełniły również dyspozycji art. 10 kpa. Pomijając fakty merytoryczne sprawy, uwzględniając uchybienia formalno-prawne, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270) sąd uchyla zaskarżoną decyzję bez względu na to, czy pominiecie strony w postępowaniu miało, czy też nie miało wpływu na samą treść decyzji. Dla obligatoryjnego uchylenia decyzji na tej podstawie nie ma znaczenie, że zgodnie z art. 147 kpa wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa następuje tylko na żądanie strony (wyrok SN 4.12.2002 r. IIIRN200/01). Dlatego też Sąd orzekł jak w sentencji.