IV SA 763/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-08-12
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęochrona środowiskaplanowanie przestrzenneprawo administracyjneart. 155 kpasiedlisko rolniczeferma drobiuinteres osób trzecichwsa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę fermy drobiu, uznając, że została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności procedury zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego, który w rzeczywistości miał służyć produkcji wielkotowarowej drobiu. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów o ochronie przyrody i planowaniu przestrzennym. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że pozwolenie na budowę zostało zmienione z naruszeniem art. 155 kpa, bez uwzględnienia interesów osób trzecich i interesu społecznego, a także z rażącym naruszeniem przepisów materialnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi T. i G. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego. Skarżący podnosili, że inwestycja miała charakter produkcji wielkotowarowej drobiu, sprzecznej z przepisami o ochronie przyrody i planowaniu przestrzennym, a pozwolenie na budowę zostało wydane z naruszeniem prawa. Sąd uznał skargę za uzasadnioną. Stwierdził, że organy administracji zbadały sprawę powierzchownie, a decyzje były lakoniczne i ogólnikowe. Szczególnie krytycznie ocenił zmianę ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 155 kpa, która została dokonana bez zgody stron postępowania (właścicieli sąsiednich nieruchomości), z naruszeniem ich uzasadnionych interesów oraz interesu społecznego. Sąd podkreślił, że pozwolenie na budowę, nawet w trybie art. 155 kpa, nie może być zmieniane jedynie na wniosek inwestora, bez analizy wpływu na otoczenie i zgodności z warunkami zabudowy. Wskazał na rozbieżności między decyzjami a zatwierdzonymi projektami, a także na sprzeczność inwestycji z przepisami o ochronie przyrody i planowaniu przestrzennym. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zmiana ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 155 kpa wymaga nie tylko zgody inwestora, ale także uwzględnienia uzasadnionych interesów osób trzecich oraz interesu społecznego. Pominięcie tych kwestii stanowi rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pozwolenie na budowę, nawet zmieniane w trybie art. 155 kpa, tworzy określony stan prawny, który może wpływać na prawa sąsiadów. Zmiana taka wymaga zgody wszystkich stron postępowania, a nie tylko inwestora, i musi uwzględniać interes społeczny, zwłaszcza w kontekście lokalizacji inwestycji w obszarze chronionym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Zmiana ostatecznej decyzji administracyjnej wymaga zgody stron, uwzględnienia interesu społecznego lub słusznego interesu strony, a także nie może być sprzeczna z przepisami szczególnymi. W przypadku pozwolenia na budowę, należy uwzględnić również uzasadnione interesy osób trzecich.

Prawo budowlane art. 5 § 2

Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich.

Ustawa o ochronie przyrody art. 26a

Zakaz budowy obiektów farmerskiej produkcji wielkotowarowej na terenie Obszaru Krajobrazu Chronionego.

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym art. 47

Warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, ustalone w decyzji, wiążą organ wydający pozwolenie na budowę.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji mają obowiązek podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Uzasadnienie decyzji powinno zawierać wskazanie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa, wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa, wyjaśnienie stanu faktycznego oraz argumentów prawnych, które organ wziął pod uwagę przy rozstrzygnięciu sprawy.

Prawo budowlane art. 48

Samowola budowlana.

Ustawa o zmianie ustawy o ochronie przyrody

Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Określa właściwość sądów administracyjnych w sprawach przekazanych do ich rozpoznania.

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § 1

Określa podstawy do uchylenia decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 155 kpa bez zgody stron i bez uwzględnienia ich interesów. Naruszenie przepisów o ochronie przyrody i planowaniu przestrzennym przez budowę obiektu o charakterze produkcji wielkotowarowej. Lakoniczne i pozbawione uzasadnienia decyzje organów administracji. Rozbieżność między decyzjami a zatwierdzonymi projektami budowlanymi.

Godne uwagi sformułowania

sprawa został przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zbadana bardzo powierzchownie wszystkie decyzje wydane w tej sprawie, są bardzo lakoniczne i ogólnikowe obraz sprawy zaciemnia to, że planowana inwestycja ma tworzyć tzw. siedlisko rolnicze nie można dokonywać zmiany decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę w trybie art. 155 kpa, w oparciu jedynie o zgodę inwestora i w jego interesie całkowite wypaczenie ratio legis tego przepisu (art. 155 kpa) i rażące jego nadużycie, naruszające fundamentalną zasadę stabilności ostatecznych decyzji administracyjnych sporny budynek inwentarski jest kurnikiem, fermą czy też brojlernią, przeznaczonym pod produkcję przemysłową tuczu drobiu, jednak tych nazw się nie używa, ukrywając prawdziwy obraz tzw. siedliska rolniczego każda decyzja administracyjna powinna się składać z osnowy i uzasadnienia

Skład orzekający

Bożena Walentynowicz

przewodniczący

Andrzej Gliniecki

sprawozdawca

Halina Kuśmirek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 155 kpa w kontekście zmiany pozwoleń na budowę, ochrona interesów osób trzecich, zasada stabilności decyzji administracyjnych, wymogi formalne decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany pozwolenia na budowę w trybie art. 155 kpa, ale zasady są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje, jak organy administracji mogą nadużywać przepisów proceduralnych (art. 155 kpa) do legalizacji inwestycji sprzecznych z prawem i interesem społecznym, maskując produkcję wielkotowarową pod pozorem 'siedliska rolniczego'. Jest to przykład walki obywateli o swoje prawa przeciwko nieprawidłowościom administracyjnym.

Jak 'siedlisko rolnicze' stało się fermą drobiu? Sąd demaskuje nadużycia prawa przy pozwoleniu na budowę.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 763/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-08-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-03-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Gliniecki /sprawozdawca/
Bożena Walentynowicz /przewodniczący/
Halina Kuśmirek
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędziowie NSA Andrzej Gliniecki (spr.), NSA Halina Kuśmirek, Protokolant Tomasz Szpojankowski, po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. i G. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. # SWYROK
Uzasadnienie
Burmistrz Gminy [...] decyzją z dnia [...] marca 1998 r. ([...]), na wniosek B.C. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji; "budowa budynku inwentarskiego, składowego, szopogarażu, docelowo budynku mieszkalnego w ramach tworzenia siedliska rolniczego", na działce nr ew. [...] położonej w K.
Następnie na wniosek B.C., Burmistrz Gminy [...] decyzją z dnia [...] maja 1998 r. ([...]) zatwierdził projekt zagospodarowania działki i udzielił pozwolenia na budowę:
- budynku mieszkalnego jednorodzinnego wg projektu [...],
- szopogarażu wg projektu [...],
- budynku gospodarczo-składowego wg projektu [...],
- budynku inwentarskiego wg projektu [...],
- przyłącza wodociągowego do projektowanych budynków,
- zbiornika na ścieki sanitarne,
na działce nr ewid. [...] położonej w K.
Na wniosek D. i B. C., Burmistrz Gminy [...] decyzją z dnia [...] grudnia 1998 r. ([...]) na podstawie art. 155 kpa zmienił powyższą decyzję z dnia [...] maja 1998 r. "w następujący sposób: zatwierdzam projekt budowlany i wydaję pozwolenie na budowę dla D. i B. C. zam. K. ul. [...] – budynku inwentarskiego wg projektu zamiennego (zmiana konstrukcji). Pozostałe warunki decyzji pozostają bez zmian".
Odwołanie od powyższej decyzji złożyli T. i G. C. właściciele sąsiednich nieruchomości.
Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] lutego 1999 r. ([...]) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Pismem z dnia [...].02.2002 r. T. i G. C. złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności w/w decyzji z dnia [...] lutego 1999 r., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący zarzucają organom, iż wydały decyzję zezwalającą na budowę "budynku inwentarskiego" a w rzeczywistości chodzi o budynek produkcji wielkotowarowej – tucz brojlerów o jednorazowej obsadzie 20000-30000 sztuk kurczaków. Decyzja zezwalająca na budowę takiego obiektu, została wydana "bez rozeznania sprawy", obiekt tego typu nie ma nic wspólnego z pojęciem "siedliska rolniczego". Działka nr [...] położona jest w K., leży w obszarze [...] Obszaru Krajobrazu Chronionego, na terenie którego obowiązuje całkowity zakaz budowy obiektów farmerskich produkcji wielkotowarowej, co wynika z art. 26a ustawy z dnia 7 grudnia 2000 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody.
Decyzja Wojewody jest sprzeczna nie tylko z ustawą o ochronie przyrody ale i z rozporządzeniem Wojewody [...] z dnia [...] listopada 1994 r. zabraniającego produkcji ponadlokalnej na terenie w/w Parku Krajobrazowego. W odległości 26m od budynku inwentarskiego (fermy drobiu) są działki przeznaczone pod budownictwo jednorodzinne, co jest nie do pogodzenia z lokalizacją tego obiektu.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniosku, decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. ([...]) odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1999 r., gdyż jak wynika z uzasadnienia decyzji, kwestionowana z dnia [...] lutego 1999 r. "jest wolna od wad określonych w przepisie art. 156 § 1 kpa". Ponadto inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dacie wydania decyzji, dopuszczał na tym terenie lokalizację siedliska rolniczego, ogrodniczego lub innego obiektu związanego z produkcją rolniczą lub ogrodniczą w zależności od potrzeb.
Teren inwestycji nie graniczy z lasem ani jeziorem, a istniejąca zabudowa znajduje się w odległości 200m od spornej inwestycji. Uciążliwość budynku inwentarskiego przeznaczonego do hodowli zwierząt w systemie ściółkowym w ilości poniżej 100 DJP nie wykracza poza granice działki nr [...]. Powyższe potwierdza "Ocena oddziaływania na środowisko". Poza tym zgodnie z pismem Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 25.05.2001 r. sporna inwestycja spełnia wszystkie wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. "w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki rolnicze i ich usytuowanie".
T. i G. C. złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając kwestionowanej decyzji z dnia [...] lutego 1999 r., oprócz zarzutów podnoszonych wcześniej we wniosku to, że inwestycja jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu mowa jest o zabudowie siedliskowej rolniczej, tymczasem pozwolono na budowę obiektu brojlerni drobiu o znacznych rozmiarach, czego organy w ogóle nie biorą pod uwagę. W pojęciu zabudowy siedliskowej nie mieści się przemysłowy obiekt służący hodowli. Przyjmując, że sporny obiekt jest w odległości 200m od istniejącej zabudowy, organ nie wziął pod uwagę, iż odległość ta jest znacznie mniejsza od terenów działek przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową. Pismo Państwowego Inspektora Sanitarnego, na które powołuje się organ, powstało dwa lata później niż kwestionowana decyzja.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. ([...]) utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] listopada 2002 r.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż podnoszone przez zainteresowanych argumenty nie dają podstaw do zmiany decyzji.
T. i G. C. złożyli do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję, zarzucając naruszenie art. 7, 8 i 156 § 1 pkt 2 kpa.
W uzasadnieniu skargi skarżący w większości podnoszą te same zarzuty co wcześniej, ponadto zwracają uwagę, że w rzeczywistości powstał obiekt o powierzchni ponad 2000m² a zgodnie z decyzją zmieniającą miał mieć powierzchnię 1178m². Pierwotnie zaś miały to być zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu obiekty siedliska rolniczego w skład którego miał wchodzić budynek mieszkalny. Organ nie zbadał w ogóle tego, czy budowa takiego obiektu uniemożliwi całkowicie możliwość wykorzystania sąsiednich działek na cele budownictwa mieszkaniowego – zgodnie z ich przeznaczeniem. Organ wydający zaskarżoną decyzję nie zbadał wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżących.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji, wnosi o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Skarga jest uzasadniona.
Należy zgodzić się z poglądem skarżących, że sprawa został przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zbadana bardzo powierzchownie bez głębszego zapoznania się z całością akt sprawy, co w niniejszej sprawie jest konieczne. Wszystkie decyzje wydane w tej sprawie, są bardzo lakoniczne i ogólnikowe, z treści ich nie można wywnioskować dokładnie o jaką skalę przedsięwzięcia budowlanego tak naprawdę chodzi. Dodatkowo jeszcze obraz sprawy zaciemnia to, że planowana inwestycja ma tworzyć tzw. siedlisko rolnicze. Niczego więcej z treści decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu , jak i z kolejnych decyzji o pozwoleniu na budowę nie można się dowiedzieć, bowiem szczegóły i wielkość tego przedsięwzięcia została zawarta w projektach architektoniczno-budowlanych i w projektach zagospodarowania działki nr ew. [...], stanowiących załączniki do decyzji z dnia [...] maja 1998 r. i [...] grudnia 1998 r.
Wielkością, która może stanowić o rozmiarach inwestycji w rolnictwie jest ilość hodowanych zwierząt gospodarskich wyrażona w jednostkach DJP – (duże jednostki przeliczeniowe), które następnie przelicza się na ilość rzeczywistych sztuk zwierząt. W omawianej sprawie wielkość ta – do 95 DJP została określona tylko w załącznikach do decyzji, nie zaś w samych decyzjach. Tym samym decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, nie odwołując się do wielkości DJP, jest bardzo ogólnikowa i mało precyzyjna, rzec można wprowadzająca w błąd, bowiem stwarza obraz przedsięwzięcia inwestycyjnego o małych rozmiarach, przyjaznego wręcz dla środowiska. Podobnie decyzja z dnia [...] maja 1998 r. o pozwoleniu na budowę siedliska rolniczego w ramach, którego ma być kilka obiektów wg projektów typowych w tym budynek mieszkalny jednorodzinny i budynek inwentarski wg projektu [...], nie zawiera żadnych szczegółów świadczących o wielkości inwestycji i prawdziwym jej przeznaczeniu. Dopiero sięgając do zatwierdzonych projektów architektoniczno-budowlanych można się dowiedzieć więcej. I tak budynek inwentarski [...] jest to budynek owczarni adoptowany na chlewnię o obsadzie do 95DJP., przeznaczony na hodowlę tuczników. Typowy projekt był przeznaczony na owczarnię o obsadzie 47,70 DJP, został jednak powiększony (adaptowany) do 95 DJP. Długość tego obiektu w projekcie została przedłużona z 48m do 60m. Podobnie projekt szopogarażu [...] został zmieniony przez projektanta, przez przedłużenie jego z 27,08m do 51,76m. Tych ewidentnych zmian projektów typowych, nie uwzględniono w treści decyzji z dnia [...].05.1998 r., tak więc istnieje rozbieżność (sprzeczność) pomiędzy samą decyzją a zatwierdzonymi projektami stanowiącymi załączniki do decyzji.
Decyzja z dnia [...] grudnia 1998 r. została wydana na podstawie art. 155 kpa, nie wiadomo czy nastąpiło to przed rozpoczęciem budowy, czy też po, wiadomo, że na wniosek inwestorów. Sama redakcja osnowy tej decyzji jest niezrozumiała i niejednoznaczna, bowiem nie wiadomo, czy nowa decyzja pozwala na budowę tylko budynku inwentarskiego wg projektu zamiennego, bez pozostałych obiektów objętych decyzją z dnia [...] maja 1998 r., czy też obejmuje te obiekty, które były wymienione w decyzji wcześniejszej bez budynku inwentarskiego [...], w miejsce którego będzie realizowany budynek inwentarski wg projektu zamiennego. Decyzja ta nie posiada żadnego uzasadnienia podobnie, jak i wcześniejsza decyzja. Decyzja z dnia [...].12.1998 r. została wydana na podstawie art. 155 kpa a więc w jednym z trybów nadzwyczajnych. Decyzją tą dokonano zmiany decyzji ostatecznej z dnia [...] maja 1998 r.
Tryb zmiany decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 kpa wymaga spełnienia kilku warunków, co wynika z brzmienia tego przepisu. Po pierwsze musi być zgoda strony (stron), nie mogą takiej zmianie sprzeciwiać się przepisy szczególne i musi przemawiać za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Wszystkie te ograniczenia ustawowe zdaje się uszły uwadze organu wydającego decyzję, bowiem ograniczono się tylko do uzyskania zgody inwestora i uwzględnienia jego "słusznego interesu".
Pozwolenie na budowę, jak i decyzja o zmianie pozwolenia na budowę nie są decyzjami na mocy których, tylko inwestor nabywa prawo w rozumieniu art. 155 kpa. Nabyciu prawa przez inwestora może towarzyszyć ograniczenie w pewnym zakresie prawa właścicieli lub użytkowników wieczystych sąsiednich nieruchomości, a w każdym razie takie zagrożenie potencjalne istnieje. Sytuacja ta znalazła swoje odzwierciedlenie w art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego pod postacią "ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich". W postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, osobom tym z racji tej przysługuje status strony w rozumieniu art. 28 kpa. Wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, ustala dla stron tego postępowania pewien określony stan prawny, wynikający z zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków zawartych w samym pozwoleniu na budowę, które wyznaczają zakres praw nabytych dla tych podmiotów. Dla inwestora będzie to prawo do rozpoczęcia robót budowlanych (art. 28 Prawa budowlanego), zaś dla pozostałych podmiotów (osób trzecich), których uzasadnione interesy podlegają ochronie (art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, będzie to gwarancja prawna, że ich interesy prawne nie będą naruszone ponad to, co wynika z postanowień decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego. Mówiąc prościej, oznacza to dla innych stron (osób trzecich) tyle, .że nie może być gorzej dla nich, niż to wynika z decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego. Są to więc też swego rodzaju prawa nabyte.
W związku z tym, nie można dokonywać zmiany decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę w trybie art. 155 kpa, w oparciu jedynie o zgodę inwestora i w jego interesie. Do kręgu podmiotów, których zgoda na zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę, w trybie art. 155 kpa, jest wymagana, należą wszyscy ci uczestnicy postępowania administracyjnego (zwykłego) o wydanie pozwolenia na budowę, którym przysługiwał status strony z racji "ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich", których pominięto w niniejszej sprawie. Nie rozważono też, czy za taką zmianą decyzji przemawia interes społeczny, co powinno mieć pierwszorzędne znaczenie, jeśli się zważy, że sporny obiekt miał być zlokalizowany na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu i w obrębie zewnętrznej strefy ochrony pośredniej B ujęcia wody "[...]" z rzeki R. Organ zmieniając decyzję o pozwoleniu na budowę, nie wziął też pod uwagę tego, że w sąsiedztwie są działki przeznaczone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod jednorodzinne budownictwo mieszkaniowe. Należy również wskazać, że w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu zaznaczono, iż architektura budynków winna odznaczać się wysokimi walorami estetycznymi, nie degradować krajobrazu i harmonizować z otoczeniem, zaś uciążliwość obiektów nie miała wykraczać poza granice terenu objętego decyzją.
Jak wynika z analizy projektu zamiennego budynku inwentarskiego, stanowiącego załącznik do decyzji z dnia [...] grudnia 1998 r., powierzchnia użytkowa budynku miała wynosić 1057,26m² (typowy projekt budynku [...] przewidywał powierzchnię 600m²), zaś powierzchnia zabudowy – 1178,30m², chociaż na rysunku projektu zagospodarowania działki – [...] wykazano – 1764,8m². W projekcie zamiennym nie określono obsady DJP.
Przy tak zmienionych parametrach obiektu, przed ewentualnym wydaniem decyzji na podstawie art.155 kpa, organy administracji architektoniczno-budowlanej powinny się przynajmniej zastanowić, czy nie wymaga to zmiany lub wydania nowej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Tymczasem w uzasadnieniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1999 r. stwierdzono wprost, że przedmiotowa rozbudowa obiektu spełnia warunki zawarte w decyzji z dnia [...] marca 1998 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, nie wiadomo na jakiej podstawie organ drugiej instancji właściwy w sprawach architektoniczno-budowlanych wydaje takie opinie. Uzasadnienie tej decyzji sprawia wrażenie, że organ wydający ją nie miał świadomości, iż chodzi tu o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 155 kpa, nie odniósł się też w ogóle do kwestii podnoszonych przez T. i G. C. w odwołaniu.
Jak widać z powyższego, zmianę ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 155 kpa, organy potraktowały jako coś normalnego, nie wymagającego szczególnych warunków, wystarczy że z takim wnioskiem wystąpi inwestor. Jest to całkowite wypaczenie ratio legis tego przepisu (art. 155 kpa) i rażące jego nadużycie, naruszające fundamentalną zasadę stabilności ostatecznych decyzji administracyjnych (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11.01.1991 r. IIIARN 41/90, OSP 1992, nr 11, s. 60; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 04.12.1981 r. I SA 2408/81, ONSA 1981, nr 2, poz. 121).
Mając na uwadze powyższe rozważania w ocenie Sądu, wszystko przemawia za tym, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1998 r. została wydana z rażącym naruszeniem przepisów: art. 155 kpa, jak również innych przepisów prawa materialnego (ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i Prawa budowlanego). Wszystkich omówionych powyżej kwestii, nie przeanalizował i nie wyjaśnił Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, czym naruszył art. 7 i 77 § 1 kpa. Tak naprawdę sporny budynek inwentarski jest kurnikiem, fermą czy też brojlernią, przeznaczonym pod produkcję przemysłową tuczu drobiu, jednak tych nazw się nie używa, ukrywając prawdziwy obraz tzw. siedliska rolniczego. Każdy, kto chociaż raz był w pobliżu fermy drobiu o wielkości powyżej 20000 sztuk kurczaków, wie dobrze jakie to rodzi konsekwencje dla otoczenia w promieniu kilkuset metrów, można to wyczuć w powietrzu. Trudno więc uwierzyć w to, że zamiarem inwestora była budowa w pobliżu takiego obiektu budynku mieszkalnego jednorodzinnego, chociaż budynek ten w decyzji z dnia [...] maja 1998 r. został wyeksponowany na pierwszym miejscu. Istnienie budynku mieszkalnego w siedlisku rolniczym jest jednak elementem koniecznym, bowiem bez tego trudno mówić o tzw. siedlisku rolniczym. Po uzyskaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz pozwolenia na budowę, zamiar budowy budynku mieszkalnego zszedł na plan dalszy, nie ma bowiem przepisu który by zmusił inwestora do realizacji wszystkich obiektów, które były pierwotnie zaplanowane i co przesądziło o tym, że otrzymał decyzję o pozwoleniu na budowę.
W rzeczywistości, jak wynika z akt sprawy, powstał kurnik (budynek inwentarski) o łącznej powierzchni zabudowy 2300m² i długości ok. 109m, czyli jeszcze większy niż przewidywał to projekt zamienny, zatwierdzony decyzją z dnia [...] grudnia 1998 r., utrzymaną w mocy decyzją z dnia [...] lutego 1999 r., pomimo protestów mieszkańców a w tym i skarżących.
Mało tego, jak wynika z protokołu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].11.2000 r. obiekt jest użytkowany (20400 kurcząt), a organy nadzoru budowlanego mają wątpliwości, czy jest to samowola budowlana w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego.
Należy również zauważyć, że zaskarżona decyzja, jak również ją poprzedzająca, zostały wydane z naruszeniem art. 107 § 3 kpa, ich uzasadnienia zawierają stwierdzenia oczywiste, wręcz banalne tak, jakby organ nie rozumiał o co w sprawie chodzi, a na co wyraźnie wskazują skarżący i co można wywnioskować z solidnej analizy całości akt sprawy. Najwyraźniej organy ograniczyły się tylko do czytania lakonicznych stwierdzeń zawartych w osnowach decyzji, gdyż decyzje z dnia [...] maja 1998 r. i [...] grudnia 1998 r. pozbawione są w ogóle uzasadnień. Tymczasem istota sprawy jest zawarta w zatwierdzonych projektach budowlanych, stanowiących załączniki do decyzji.
Nie można zgodzić się z poglądem, który przyjęły jak widać organy, iż uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, otwiera drogę do wydania dowolnej decyzji o pozwoleniu na budowę bądź też na dowolną zmianę takiej decyzji w trybie art. 155 kpa. Nie można zapomnieć o art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (obowiązującej w dacie wydania zaskarżonej decyzji), w którym mowa, że "warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, ustalone w decyzji, wiążą organ wydający pozwolenie na budowę". Przepis ten powinien mieć również odpowiednie zastosowanie przy zmianie decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 155 kpa, gdyż wyznacza on granice tych zmian w ramach posiadanej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Każda decyzja administracyjna powinna się składać z osnowy i uzasadnienia (z wyjątkiem decyzji o których mowa w art. 107 § 4 i 5 kpa), może też zawierać załączniki w postaci planów, map, wykresów, szkiców, itp. Najważniejszą jednak częścią jest sama osnowa, w której zawarte jest rozstrzygnięcie, które powinno być jasne, jednoznaczne i nie pozostawiać żadnych wątpliwości w kwestii praw i obowiązków stron. Tymczasem w omawianej sprawie osnowy decyzji z dnia [...] maja 1998 r. i [...] grudnia 1998 r. są wyjątkowo lakoniczne i ogólnikowe, nie odzwierciedlające tego co jest w załącznikach decyzji, nie mówiąc już o uzasadnieniach, których brak. Takie decyzje tylko formalnie i pozornie spełniają swoją funkcję, podobnie jak i zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca, które z kolei zawierają uzasadnienia pozbawione istotnych elementów odnoszących się do meritum sprawy.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.