IV SA 583/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-04-29
NSAbudowlaneŚredniawsa
ochrona konserwatorskazabytkiplanowanie przestrzennewarunki zabudowyuzgodnieniebudynek handlowystrefa ochrony

WSA w Warszawie uchylił postanowienie Ministra Kultury odmawiające uzgodnienia projektu budynku handlowo-usługowego w strefie ochrony konserwatorskiej, uznając, że organ nie wykazał niezgodności inwestycji z planem miejscowym.

Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Ministra Kultury utrzymujące w mocy odmowę uzgodnienia projektu budynku handlowo-usługowego w strefie ochrony konserwatorskiej. Miejski Konserwator Zabytków odmówił uzgodnienia, wskazując na ochronę konserwatorską i potrzebę zharmonizowania nowej zabudowy z istniejącą. Skarżący argumentował, że planowany budynek parterowy nie narusza harmonii, a okolica jest zróżnicowana zabudową. WSA uchylił postanowienie, stwierdzając, że organ nie wykazał niezgodności inwestycji z planem miejscowym, a dowody zdają się przeczyć jego stanowisku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A. S. na postanowienie Ministra Kultury, które utrzymało w mocy odmowę uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budynku handlowego z częścią bistro. Organ pierwszej instancji, Miejski Konserwator Zabytków, odmówił uzgodnienia, powołując się na lokalizację inwestycji w strefie ścisłej ochrony konserwatorskiej zespołu urbanistyczno-architektonicznego wpisanego do rejestru zabytków. Argumentowano, że wydanie warunków zabudowy wymaga opracowania całości inwestycji, a projektowany budynek usługowo-handlowy byłby nieproporcjonalny i utrwaliłby niekorzystną sytuację przestrzenną. Minister Kultury podtrzymał to stanowisko, podkreślając ochronę konserwatorską i potrzebę zharmonizowania nowej zabudowy z istniejącą. Skarżący zarzucił błędne ustalenia dotyczące strefy ochrony i charakteru zabudowy w okolicy, wskazując na obecność budynków o różnej wysokości, w tym parterowych pawilonów. WSA uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że organ nie wykazał w sposób przekonujący, iż projektowana inwestycja byłaby nieproporcjonalna i niezharmonizowana z otoczeniem. Sąd podkreślił, że kwestia zgodności z całokształtem ustaleń planu miejscowego leży w kompetencji prezydenta miasta, a nie konserwatora zabytków w procesie uzgodnienia. Ponieważ organ nie udowodnił niezgodności, a dowody zdawały się jej przeczyć, sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie wykazał w sposób przekonujący, że projektowana inwestycja byłaby nieproporcjonalna i niezharmonizowana z otoczeniem, a dowody w sprawie zdają się temu przeczyć.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ nie przedstawił wystarczających dowodów na poparcie twierdzenia o nieproporcjonalności projektowanego budynku w stosunku do istniejącej zabudowy, zwłaszcza w kontekście obecności parterowych pawilonów w bezpośrednim sąsiedztwie. Kwestia zgodności z całokształtem planu miejscowego leży w kompetencji organu wydającego decyzję o warunkach zabudowy, a nie organu uzgadniającego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (3)

Główne

u.z.p. art. 40 § ust. 4 pkt 4

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w odniesieniu do obszarów i obiektów objętych ochroną konserwatorską wójt, burmistrz albo prezydent miasta wydaje w uzgodnieniu z działającym w imieniu Wojewody wojewódzkim konserwatorem zabytków.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

k.p.a. art. 106

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nie wykazał w sposób przekonujący, że projektowana inwestycja byłaby nieproporcjonalna w stosunku do zabudowy istniejącej i niezharmonizowana z otoczeniem. Dowody w sprawie zdają się przeczyć twierdzeniom organu o nieproporcjonalności inwestycji. Kwestia zgodności z całokształtem ustaleń planu miejscowego leży w kompetencji organu wydającego decyzję o warunkach zabudowy, a nie organu uzgadniającego.

Odrzucone argumenty

Projektowany budynek handlowo-usługowy w zakresie skali i wielkości byłby nieproporcjonalny w stosunku do zabudowy istniejącej. Realizacja inwestycji utrwaliłaby niewłaściwy sposób zagospodarowania nieruchomości i wnętrze ulicy. Inwestycja byłaby niezgodna z ustaleniami miejscowego planu ogólnego, ponieważ obowiązuje zakaz lokalizowania funkcji powodujących uciążliwości i nie wykorzystujących walorów śródmieścia.

Godne uwagi sformułowania

organ nie wykazał, a dowody znajdujące się w sprawie zdają się temu przeczyć Taki budynek zamierza zrealizować skarżący. Ustalenie to nie zawiera bezwzględnego zakazu, a jedynie postulat dla przyszłych ustaleń planu, a ponadto dotyczy pawilonów tymczasowych.

Skład orzekający

Otylia Wierzbicka

przewodniczący sprawozdawca

Tadeusz Cysek

członek

Tomasz Wykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja roli organu ochrony konserwatorskiej w procesie uzgadniania warunków zabudowy oraz wymogów dowodowych w zakresie oceny zgodności z planem miejscowym i harmonii z otoczeniem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, związanej z ochroną konserwatorską i planem miejscowym obowiązującym w dacie orzekania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje konflikt między potrzebą rozwoju a ochroną zabytków, a także precyzyjne wymagania dowodowe wobec organów administracji w procesie planowania przestrzennego.

Czy parterowy pawilon może zepsuć zabytkową pierzeję? Sąd rozstrzyga spór o warunki zabudowy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 583/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-04-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-02-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Otylia Wierzbicka /przewodniczący sprawozdawca/
Tadeusz Cysek
Tomasz Wykowski
Skarżony organ
Minister Kultury
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.) Sędzia NSA Tadeusz Cysek asesor WSA Tomasz Wykowski Protokolant Grażyna Dalba po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] grudnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu uchyla zaskarżone postanowienie
Uzasadnienie
Miejski Konserwator Zabytków w P. powołując się na art. 40 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, art. 106 kpa oraz porozumienie w sprawie powierzenia Miastu P. spraw z zakresu właściwości [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2002 r. odmówił uzgodnienia projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowego z częścią bistro stanowiącego element składowy kamienicy mieszkalno - usługowej, zlokalizowanego przy ul. [...] w P.
W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że lokalizacja projektowanego obiektu znajduje się w strefie ścisłej ochrony konserwatorskiej zespołu urbanistyczno architektonicznego centrum m. P. w obrębie [...] wiecznej zabudowy fortyfikacji pruskich, wpisanego do rejestru zabytków m. P. decyzją z dnia [...].03.1980 r. co wynika z zapisu miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego (załącznik do uchwały Rady Miasta P. nr [...] z [...].12 1994 r.).
Wydanie warunków zabudowy dla inwestycji na tym terenie, wymaga opracowania całości inwestycji tj. budynku mieszkalnego z funkcją usługowo -handlową w parterze, a nie tylko inwestycji o funkcji usługowo-handlowej, z możliwością późniejszej realizacji nadbudowy na cele mieszkaniowe. Lokalizacja wnioskowanej inwestycji dotyczącej tylko budynku usługowo -handlowego utrwaliłaby na dłuższy okres niekorzystną sytuację przestrzenną w tym rejonie miasta i wpłynęła negatywnie na możliwość domknięcia pierzei ul. [...].
Zażalenie na to postanowienie wniósł A. S. podnosząc, że wybudowanie wysokiego budynku nie jest możliwe, bo zasłoniłoby w całości światło dla istniejącego już na działce domu. Obiekt parterowy, którego budowę projektuje nie zamyka pierzei ul. [...] ale będzie linią zabudowy niskiej pawilonów znajdujących się na posesji nr [...] i [...]. Minister Kultury po rozpoznaniu zażalenia postanowieniem z dnia [...] grudnia 2002 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że działka na której projektowana jest realizacja inwestycji położona jest w I strefie ochrony konserwatorskiej m. P. wyznaczonej w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej P. z dnia [...] grudnia 1994 r. Jest to obszar oznaczony w planie z symbolem [...] dla którego plan ustala "centrum miasta, teren koncentracji pożądanych i preferowanych usług centrotwórczych, unikatowych, wysoce wyspecjalizowanych, współistniejących z mieszkalnictwem w ramach obecnych struktur przestrzennych, wymagających modernizacji i przebudowy". Przedmiotowa działka jako element zespołu urbanistyczno - architektonicznego podlega ochronie konserwatorskiej polegającej na utrzymaniu historycznego kształtu i wielkości działek wraz z zachowaniem właściwych proporcji między zabudową a terenami niezabudowanymi oraz zielenią. W zabudowie zwartej na terenie zabytkowego układu urbanistycznego, gdy występuje działka niezabudowana, właściwym działaniem konserwatorskim jest uzupełnienie zabudowy przy czym warunkiem koniecznym jest, aby nowa zabudowa w zakresie gabarytów, skali, materiałów była zharmonizowana z zabudową zastaną. Zabudowa występująca po obu stronach ul. [...] jest wielofunkcyjna i zajmuje niemal całą szerokość poszczególnych działek. Zdaniem organu planowany budynek w zakresie skali i wielkości byłby nieproporcjonalny w stosunku do zabudowy istniejącej. Jego realizacja pogłębiłaby i utrwaliłaby niewłaściwy sposób zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości jak i wnętrze ul. [...]. Inwestycja ta z powyższych względów byłaby niezgodna z ustaleniami miejscowego planu ogólnego, ponieważ obowiązuje zakaz lokalizowania jakichkolwiek funkcji powodujących uciążliwości dla człowieka oraz nie wykorzystujących walorów lokalizacji w śródmieściu.
Charakter planowanej zabudowy organ uznał za nie wykorzystujący walorów lokalizacji w śródmieściu w zakresie wyrazu architektonicznego.
Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. S.
W skardze zarzuca, że błędne są ustalenia organu, że jego działka znajduje się w obrębie XIX - wiecznej zabudowy fortyfikacji pruskich gdyż najbliższa fortyfikacja to cytadela będąca w odległości ponad 2 km i fort we S. oddalony o ponad 3 km. Nie jest też prawidłowe ustalenie, że teren ten podlega ochronie konserwatorskiej ponieważ w najbliższej okolicy znajdują się budynki wybudowane w latach 60- siątych XX wieku. Ulica [...] jest zabudowana budynkami mieszkaniowymi wielorodzinnymi 4-5 kondygnacyjnymi ale tylko po stronie północnej. Strona południowa ulicy jest zabudowana nowoczesnym pawilonem sprzedaży samochodów, stacją serwisową samochodów "[...]", szkołą zawodową i przedszkolem, hotelem "[...]" - wszystkie budynki 2-3 kondygnacyjne, zaś w bezpośrednim jego sąsiedztwie znajdują się pawilon - pralnia chemiczna oraz pawilon handlowy których zdjęcie załączył (zabudowa parterowa).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie akcentując sprzeczność planowanej inwestycji z ustaleniami planu w zakresie nie wykorzystania walorów lokalizacji w śródmieściu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna ale nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są słuszne. Stosownie do regulacji art. 40 ust. 4 pkt 4 obowiązującej w dacie orzekania ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 19 poz.139 z 1999 r. ze zm.) decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w odniesieniu do obszarów i obiektów objętych ochroną konserwatorską wójt, burmistrz albo prezydent miasta wydaje w uzgodnieniu z działającym w imieniu Wojewody wojewódzkim konserwatorem zabytków. Wojewódzki konserwator zabytków winien zatem uzgodnić zamierzoną inwestycję w granicach swoich kompetencji, oceniając czy jest ona zgodna z ustaleniami (wymaganiami) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie ochrony konserwatorskiej. W sprawie kontrolowanej przez Sąd przedmiotem uzgodnienia nie jest kwestia zgodności spornej inwestycji z całokształtem ustaleń obowiązującego w dacie orzekania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ta kwestia pozostaje w kompetencji prezydenta miasta jako organu uprawnionego i zobowiązanego do wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że teren zamierzonej inwestycji znajduje się w strefie [...] objętej ochroną konserwatorską polegającą na tym, by nowa zabudowa na wolnych terenach była zharmonizowana z zabudową zastaną w zakresie gabarytów skali i materiałów, zaś planowany budynek handlowo-usługowy w zakresie skali i wielkości byłby nieproporcjonalny w stosunku do istniejącej zabudowy.
Powyższy argument który legł u podstaw rozstrzygnięcia nie został przez organ wykazany, a dowody znajdujące się w sprawie zdają się temu przeczyć. Według twierdzeń skarżącego popartych materiałem zdjęciowym oraz mapą geodezyjną przy ul. [...] znajdują się budynki o różnej wysokości 2,3,4-5 kondygnacyjne ale w bezpośrednim sąsiedztwie działki skarżącego zlokalizowane są i funkcjonują pawilon pralni chemicznej ( posesja Nr [...]) i dalej pod nr [...] pawilon handlowy, oba budynki zlokalizowane przy ulicy są parterowe. Taki budynek zamierza zrealizować skarżący. Twierdzenie zatem organu, że projektowana inwestycja byłaby nieproporcjonalna w stosunku do zabudowy istniejącej, a przez to niezharmonizowana z otoczeniem musi budzić uzasadnione wątpliwości.
Zawarte w odpowiedzi na skargę twierdzenie, że ustalenia planu zakazują lokalizacji na tym terenie pawilonów parterowych nie zostało niczym wykazane. Znajdujący się w aktach wypis z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowi, że teren oznaczony symbolem [...] jest przeznaczony pod zabudowę usługowo mieszkaniową, a w grupie zabronionych rodzajów zabudowy w przyszłości powinny się znależć także tymczasowe pawilony. Ustalenie to nie zawiera bezwzględnego zakazu, a jedynie postulat dla przyszłych ustaleń planu, a ponadto dotyczy pawilonów tymczasowych. Ze sprawy nie wynika, by taki właśnie charakter miał projektowany obiekt. Z powyższych względów należało na podstawie art. 145 § 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02. 153.1270) uchylić zaskarżone postanowienie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI