IV SA 5220/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-03-12
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanepostępowanie administracyjnestrona postępowaniaspółdzielnia mieszkaniowainteres prawnyzmiana sposobu użytkowaniapawilon handlowycele medyczneWSA

WSA w Warszawie oddalił skargi mieszkańców na decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego, uznając ich za niemających statusu strony w sprawie zmiany sposobu użytkowania pawilonu.

Mieszkańcy K. zaskarżyli decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego, kwestionując brak zgody na przekształcenie pawilonu handlowego na cele medyczne. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając skarżących za niemających statusu strony w rozumieniu k.p.a. WSA w Warszawie oddalił skargi, potwierdzając, że w przypadku spółdzielni mieszkaniowej stroną jest sama spółdzielnia, a nie jej członkowie posiadający jedynie spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu.

Sprawa dotyczyła skarg H. C. i M. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która umorzyła postępowanie odwoławcze. Skarżący, mieszkańcy budynku przy ul. [...] w K., sprzeciwiali się zmianie sposobu użytkowania pawilonu handlowo-usługowego na cele medyczne, która miała nastąpić na terenie przeznaczonym na parking. Wcześniej Starosta P. wydał pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania pawilonu. Po oględzinach i stwierdzeniu nieprawidłowości, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie w sprawie rozbiórki, a następnie nakazał dostarczenie dokumentacji i opinii w celu dokończenia adaptacji. Wojewoda wstrzymał wykonanie decyzji Starosty. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie posiadają przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., a stroną jest Spółdzielnia M. w K. reprezentująca interesy członków. WSA w Warszawie oddalił skargi, podzielając stanowisko organu. Sąd wyjaśnił, że w przypadku spółdzielni mieszkaniowej, stroną postępowania administracyjnego jest spółdzielnia, a nie jej członkowie posiadający spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, ponieważ tytuł prawny do nieruchomości przysługuje spółdzielni, a nie indywidualnym członkom. Sąd powołał się na orzecznictwo NSA potwierdzające tę zasadę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, członkowie spółdzielni mieszkaniowej posiadający spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu nie są stroną w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego na terenie zarządzanym przez spółdzielnię, jeśli tytuł prawny do nieruchomości przysługuje spółdzielni.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w przypadku spółdzielni mieszkaniowej, stroną postępowania administracyjnego jest sama spółdzielnia, która zarządza nieruchomością i reprezentuje interesy członków. Indywidualni członkowie, posiadający jedynie spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, nie posiadają odrębnego tytułu prawnego do nieruchomości, który uzasadniałby ich status strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. w sprawach dotyczących tej nieruchomości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania administracyjnego. W przypadku spółdzielni mieszkaniowej, stroną jest spółdzielnia, a nie jej członkowie posiadający spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Umorzenie postępowania odwoławczego.

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

Oddalenie skargi.

Pomocnicze

Prawo budowlane art. 3 § 11

Definicja inwestora.

Prawo budowlane art. 5 § 2

Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich.

Prawo budowlane art. 51 § 1

Obowiązki w przypadku samowoli budowlanej.

Prawo budowlane art. 51 § 1a

Pozwolenie na wznowienie robót budowlanych.

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Przejście spraw do właściwości sądów administracyjnych.

Ustawa z dnia 26 września 1982 r. Prawo spółdzielcze

Regulacje dotyczące spółdzielni mieszkaniowych i ich członków.

Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych

Regulacje dotyczące spółdzielni mieszkaniowych i ich członków.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym, ponieważ tytuł prawny do nieruchomości przysługuje spółdzielni mieszkaniowej, a nie indywidualnym członkom.

Odrzucone argumenty

Skarżący argumentowali, że posiadają uzasadniony interes prawny jako osoby trzecie, podlegający ochronie na podstawie art. 5 Prawa budowlanego.

Godne uwagi sformułowania

W takim przypadku, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (...) i ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (...), stroną w postępowaniu administracyjnym będzie Spółdzielnia M. , która zarządza nieruchomościami stanowiącymi jej mienie oraz mieniem jej członków nabytym na podstawie ustawy. Majątek spółdzielni jest prywatną własnością jej członków, jednak w okresie działalności spółdzielni, majątek ten jest objęty zasadą niepodzielności. Zakres uprawnień wypływających z własnościowego prawa do lokalu, wynikających z w/w przepisów, nie obejmuje odrębnego tytułu prawnego członka spółdzielni do nieruchomości będącej własnością lub pozostającą w użytkowaniu wieczystym spółdzielni.

Skład orzekający

A. Gliniecki

sprawozdawca

E. Zielińska-Śpiewak

przewodniczący

G. Czerwiński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie statusu strony w postępowaniu administracyjnym dla członków spółdzielni mieszkaniowych w sprawach dotyczących nieruchomości zarządzanych przez spółdzielnię."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy tytuł prawny do nieruchomości przysługuje spółdzielni, a nie indywidualnym członkom.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest ustalenie statusu strony w postępowaniu administracyjnym, co ma kluczowe znaczenie praktyczne dla wielu osób związanych ze spółdzielniami mieszkaniowymi.

Czy jesteś stroną w postępowaniu administracyjnym? Kluczowe orzeczenie dla członków spółdzielni mieszkaniowych.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 5220/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-03-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-12-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Gliniecki /sprawozdawca/
Elżbieta Zielińska-Śpiewak /przewodniczący/
Grzegorz Czerwiński
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA E. Zielińska-Śpiewak, Asesor WSA G. Czerwiński, Sędzia NSA A. Gliniecki (spr.), Protokolant D. Jackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2004 r. sprawy ze skargi H. C. i M.G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargi
Uzasadnienie
W październiku i listopadzie M. G. i H. C. zamieszkali w K. przy ul. [...] (w imieniu mieszkańców budynku), wysyłają skargi do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i Wojewody [...] , z których wynika, że nie wyrażają zgody na przekształcenie pawilonu handlowo-usługowego na cele usług medycznych, znajdującego się w miejscu przeznaczonym na parking (działka nr [...]) będący częścią inwestycji przy ul. [...]. Tym samym skarżący są przeciwni wydanej przez Starostę P. decyzji nr [...] z dnia [...] września 2001 r. dotyczącej pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania w/w pawilonu.
W dniu 24 października 2001 r. przedstawiciele Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie P. przeprowadzają oględziny w/w pawilonie i stwierdzają w protokole, że M. R. adaptuje budynek sklepu na cele "usług medycznych", na podstawie decyzji z dnia [...] września 2001 r. Starosty P. pozwalającej na zmianę sposobu użytkowania budynku. Adaptacja prowadzona jest na podstawie projektu adaptacji zatwierdzonego przez Starostę P..
P. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia 8 listopada 2001 r. zawiadamia o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie rozbiórki budynku pawilonu handlowego usytuowanego na terenie działki przy ul. [...] w K..
Pismem z dnia 9 listopada 2001 r., skierowanym do Wojewody [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, w związku z toczącym się postępowaniem w sprawie oddania do użytkowania budynku mieszkalnego z lokalami usługowymi na terenie działki nr ew. [...] przy ul. [...] w K. oraz stwierdzonymi nieprawidłowościami zagospodarowania terenu przy oddaniu do użytkowania, zwraca się o zbadanie zgodności z prawem decyzji Starosty P. nr [...] z dnia [...]września 2001 r.
Wojewoda [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r. na podstawie art. 159 i 123 kpa, wstrzymuje z urzędu wykonanie decyzji z dnia [...] września 2001 r. Starosty P..
P. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] września 2002 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, po rozpatrzeniu wniosku I. i M. R. z dnia 12 sierpnia 2002 r. o wyrażenie zgody na dokończenie rozpoczętej adaptacji pawilonu, nakłada na w/w obowiązek dostarczenia w terminie 3 miesięcy:
- ekspertyzy budowlanej wykonanych robót
- inwentaryzacji geodezyjnej terenu działki
- inwentaryzacji budowlanej powykonawczej wykonanych robót
- opinii: Inspekcji Sanitarnej, Państwowej Straży Pożarnej i Państwowej Inspekcji Pracy.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyli H. C. i M. G., wnosząc o jej uchylenie.
Jak wynika z akt sprawy w/w przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokali mieszkalnych w Spółdzielni M. w K..
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołań, decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2002 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż odwołania wniosły osoby nie posiadające w tym postępowaniu przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa. Stroną w tej sprawie jest Spółdzielnia M. w K., która reprezentuje interesy swoich członków.
Pismem z dnia 19 grudnia 2002 r. H. C. i M. G. wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi na powyższą decyzję w imieniu zainteresowanych mieszkańców zamieszkałych w K. przy ul. [...].
Skarżący nie zgadzają się ze stanowiskiem organu, zawartym w zaskarżonej decyzji, że w rozumieniu art. 28 kpa nie są stroną w tym postępowaniu. Ich zdaniem ma tu zastosowanie przepis art. 5 Prawa budowlanego, mówiący o ochronie uzasadnionych interesów osób trzecich.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę, podtrzymuje stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wnosi o oddalenie skargi.
Jak wynika z akt sprawy P. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...]z dnia [...] grudnia 2002 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1a Prawa budowlanego, po wykonaniu obowiązku nałożonego decyzją nr [...] z dnia [...] września 2002 r., udzielił I. i M. R. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, polegających na adaptacji pawilonu handlowego na usługi medyczne na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w K..
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.)
Skargi są nieuzasadnione.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, obejmuje wyłącznie ten akt w zakresie zawartego w nim rozstrzygnięcia, co w konsekwencji oznacza, że nie wszystkie zarzuty podniesione w skardze, mogą być wzięte pod uwagę w tym postępowaniu.
W zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego rozstrzygnięcie ogranicza się do umorzenia postępowania odwoławczego na podstawie art.. 138 § 1 pkt 3 kpa. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż w ocenie organu odwoławczego osoby, które złożyły odwołanie od decyzji nr [...] P. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2002 r., nie są w rozumieniu art. 28 kpa stroną w tym postępowaniu. Pojęcie strony w postępowaniu administracyjnym w tym przypadku należy odnieść do przepisów Prawa budowlanego, zgodnie z którymi, stroną jest zawsze inwestor, który może się wykazać prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego) oraz osoby należące do kręgu "osób trzecich", których uzasadnione interesy (prawne) podlegają ochronie na zasadzie art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, jak wynika z orzecznictwa, najczęściej dotyczy właścicieli lub użytkowników wieczystych nieruchomości, graniczących (położonych w bezpośrednim sąsiedztwie) z nieruchomością na której ma być zrealizowana inwestycja.
Jak wynika z akt sprawy, żadne z powyżej wymienionych praw w stosunku do pawilonu handlowego, ani gruntu na którym stoi – położonego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w K. , nie przysługują skarżącym, którzy są członkami Spółdzielni M. w K. i przysługuje im spółdzielcze własnościowe prawo do lokali mieszkalnych. W takim przypadku, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 1995 r. nr 54, poz. 288 z późn. zm.) i ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2001 r. nr 4, poz. 27 z późn. zm.), stroną w postępowaniu administracyjnym będzie Spółdzielnia M. , która zarządza nieruchomościami stanowiącymi jej mienie oraz mieniem jej członków nabytym na podstawie ustawy. Majątek spółdzielni jest prywatną własnością jej członków, jednak w okresie działalności spółdzielni, majątek ten jest objęty zasadą niepodzielności. Zakres uprawnień wypływających z własnościowego prawa do lokalu, wynikających z w/w przepisów, nie obejmuje odrębnego tytułu prawnego członka spółdzielni do nieruchomości będącej własnością lub pozostającą w użytkowaniu wieczystym spółdzielni. Tak więc, tytuł prawny do nieruchomości lub użytkowania wieczystego ma spółdzielnia, a nie członkowie spółdzielni. Powyższa zasada przesądza też o tym, kto jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10.04.1997 r. sygn. akt II SA/Wr 1013/96; glosa B. Adamiak, OSP 1998, z. 7/8, poz. 131; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 03.07.2001 r. sygn. akt IV SA 1610/99; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11.09.2002 r. sygn. akt IV SA 1975/00; glosa S. Jędrzejewskiego do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24.01.1996 r. sygn. akt IV SA 744/94, OSP 1997, z. 4, poz. 82).
Spółdzielnia jest dobrowolnym zrzeszeniem nieograniczonej liczby osób, która w interesie swoich członków prowadzi wspólną działalność gospodarczą. Działalnością spółdzielni kieruje oraz reprezentuje ją na zewnątrz- zarząd. Najwyższym organem spółdzielni jest walne zgromadzenie (zebranie przedstawicieli), któremu podlegają rada nadzorcza i zarząd. Każdy członek spółdzielni, ma prawo zaskarżyć do sądu powszechnego uchwały podejmowane przez walne zgromadzenie z powodu ich niezgodności z prawem lub postanowieniami statutu i w tym zakresie każdy członek spółdzielni ma swoją własną, odrębną legitymację procesową.
Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z urzędu nie dopatrzył się również, aby w tej sprawie naruszone zostały własne zindywidualizowane interesy prawne skarżących, co miałoby przesądzić o statusie skarżących w postępowaniu administracyjnym.
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI