IV SA 5058/03

IV SA 5058/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-03-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-12-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Żak
Krystyna Tomaszewska
Wojciech Mazur /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
II OSK 1151/05 - Wyrok NSA z 2006-09-29
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), Sędziowie (NSA, WSA Anna Żak, Krystyna Tomaszewska, Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2005 r. sprawy ze skargi R. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2003r. Znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Uzasadnienie
7/IV SA 5058/03
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. art. 157 § 1, 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane / Dz.U. nr 98, poz. 229 / w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane / tj. Dz.U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm. / stwierdził nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie S. z dnia [...] września 2000 r. znak [...]. W uzasadnieniu decyzji podano, iż badaną decyzją Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. nakazał R. S. Z. wykonanie określonych robót budowlanych niezbędnych do doprowadzenia samowolnie wybudowanego budynku letniskowego na działce nr [...] w gminie W. do stanu zgodnego z prawem. Z akt sprawy wynika, iż w chwili rozpoczęcia inwestycji w 1993 r. na tym terenie obowiązywał plan zagospodarowania przestrzennego Gminy W., uchwalony przez Radę Narodową Miasta i Gminy W. uchwałą z dnia [...] maja 1982 r. i zgodnie z ustaleniami planu działka nr [...] przeznaczona była na cele rolnicze. Ponadto zgodnie z rozporządzeniem nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] marca 1992 r. w sprawie zatwierdzenia planu ochrony I. Parku Krajobrazowego, przewidziano dla parku i jego otuliny zakaz lokalizacji nowych domków letniskowych oraz odtwarzania na te cele siedlisk w pasie 100m od brzegów jeziora. Decyzja organu I instancji oparta została na przesłance, iż aktualnie obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego gminy W. uchwalony przez Radę Miejską w W. uchwałą z dnia [...] listopada 1994 r. sankcjonuje istniejącą zabudowę letniskową. Istotne jednak dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie są przepisy obowiązujące w chwili rozpoczęcia inwestycji / 1993 r. / w świetle, których domek rekreacyjny na działce [...] został wybudowany na terenie, który zgodnie z wówczas obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego nie był przeznaczony pod zabudowę. Wobec powyższego badana decyzja rażąco narusza art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., ponieważ legalizuje obiekt budowlany wzniesiony bez pozwolenia na budowę, który w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie realizacji obiektu nie jest przeznaczony pod zabudowę.
Decyzją z dnia [...] października 2003 r. nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania R. Z. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy w/w decyzję. W uzasadnieniu decyzji podano, iż stanowisko powiatowego organu nadzoru budowlanego przyjmujące ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego obowiązujące w chwili orzekania a nie realizacji inwestycji jest błędne. Dlatego też prawidłowe są ustaleniu organu nadzoru budowlanego stopnia wojewódzkiego, iż zalegalizowanie w trybie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. obiektu budowlanego wzniesionego bez pozwolenia na budowę na terenie, który zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w chwili realizacji inwestycji nie jest przeznaczony pod zabudowę stanowi rażące naruszenie art. 40.
Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję złożył R. Z. zarzucając:
- naruszenie przepisów prawa materialnego art. art. 37 i 40 Prawa
budowlanego z 1974 r. a przede wszystkim błędną ich interpretację,
- niezgodność decyzji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i zmianami wprowadzonymi w tym planie, co spowodowało możliwość konwalidowania poprzednich decyzji,
wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie lub przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, jednocześnie wniesiono o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie S. z dnia [...] września 2000 r. była zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego z dnia [...] listopada 1994 r. Akceptacja lokalizacji domków letniskowych w w/w planie na działkach o nr nr ewid. [...],[...],[...] nastąpiła po uzyskaniu wszelkich niezbędnych uzgodnień. Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu stopnia wojewódzkiego są sprzeczne z interesem społecznym, gdyż w dacie realizacji przedmiotowej inwestycji przez skarżącego w 1993 r. było powszechnie wiadome, że plan zagospodarowania przestrzennego ulegnie zmianie i tereny poprzednio rolnicze będą przeznaczone pod rekreację. Takiego zapewnienia udzielił skarżącemu burmistrz W. Organy nadzoru budowlanego błędnie zinterpretowały art. art. 37 i 40, gdyż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki określone w art. 37, dlatego też decyzja z dnia [...] września 2000 r. mogła zostać wydana na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoja dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2004 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do regulacji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1270 /.
Skarga jest niezasadna.
Przede wszystkim niesporne w sprawie jest, iż do zaistniałej sytuacji faktycznej w przedmiotowym postępowaniu zastosowanie będą miały przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Skarżący zarzucił organom nadzoru budowlanego, stopnia wojewódzkiego oraz Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego błędną interpretację art. art. 37 i 40 w/w ustawy. Zdaniem skarżącego zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego spowodowała, iż zrealizowaną inwestycję należy ocenić wg nowego planu z [...] listopada 1994 r. a nie według planu obowiązującego w chwili jej realizacji, który to teren gdzie była realizowana inwestycja kwalifikował jako grunty rolnicze. Taka interpretacja jest nieuprawniona.
Nie ulega wątpliwości / sam skarżący tego nie kwestionuje /, iż realizując w 1993 r. domek letniskowy na działce nr [...] dopuścił się samowoli budowlanej, realizując inwestycję bez wymaganej prawem decyzji o pozwoleniu na budowę. Przedstawione w skardze argumenty o zapewnieniach udzielanych skarżącemu przez ówczesnego Burmistrza W., iż przedmiotowe tereny dotychczas rolnicze będą przeznaczone pod rekreację oraz powszechnie istniejącej wiedzy, że plan zagospodarowania przestrzennego zostanie zmieniony z korzyścią dla skarżącego nie są argumentami natury prawnej i Sąd nie ma obowiązku ustosunkowania się do tak przedstawionych zarzutów. Sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję w aspekcie jej zgodności z prawem, nie podlega natomiast kontroli i ocenie tego sądu to, czy także w kryteriach słuszności, celowości bądź sprawiedliwości społecznej rozstrzygnięcie organu administracji jest słuszne. Należy jedynie zauważyć, że jeżeli skarżący posiadał wiedzę, o jakiej wspomina w skardze, to, jakie okoliczności spowodowały "pośpiech" w realizacji inwestycji, jeżeli powszechnie wiadomo było, iż nastąpi zmiana stanu prawnego, należało poczekać i podjąć czynności zgodne z obowiązującym porządkiem prawnym.
Art. 40 wskazanej ustawy "Prawo budowlane" z 1974 r. stanowi, że "w wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone art. 37 właściwy organ administracji wyda inwestorowi decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z prawem. Natomiast z art. 37 wynika, że obiekty budowlane wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce, gdy organ stwierdzi, że:
"obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę, albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę...........". Nie ulega wątpliwości, że art. art. 37 i 40 wzajemnie się wykluczają i dotyczą innych stanów faktycznych. Jeżeli organ stwierdzi, iż zachodzą okoliczności, które są przedstawione w art. 37 to wyklucza to automatycznie zastosowanie art. 40. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, skarżący dopuścił się samowoli budowlanej na terenie, który zgodnie z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego z 27 maja 1982 r. przeznaczony był na cele rolnicze, niemożliwe, zatem było wydanie decyzji przez organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego na podstawie art. 40. Abstrahując, już od braku podstawy wydania takiej decyzji, to również jej forma jest niedopuszczalna, nakazując obowiązek wykonania przeróbek, robót budowlanych należy je skonkretyzować i zindywidualizować a nie używać formy "wskazanych w projekcie budowlanym...". Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, ustaleń, co do zgodności z planem samowoli budowlanej dokonuje się w dacie jej popełnienia i w związku z tym nie mają istotnego znaczenia postanowienia planu uchwalonego później (por. wyrok NSA z dn. 23.10.2000 r. w sprawie IV SA 1434/98.
Z rażącym naruszeniem prawa mamy doczynienia wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.
Teza ta, wynikająca z utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego i licznych rozstrzygnięć Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowi podstawowe kryterium oceny, czy w konkretnym przypadku miało miejsce zwykłe naruszenie prawa czy też przybrało postać kwalifikowanego naruszenia prawa, z którym ustawa wiąże skutek w postaci nieważności decyzji. Cechą rażącego naruszenia prawa jest również to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią zastosowanego w niej przepisu. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. W przedmiotowej sprawie organ nadzoru budowlanego wydając decyzję z dnia [...] września 2000 r. rażąco naruszył art. 40 Prawa budowlanego z uwagi na niemożliwość jego zastosowania, ponieważ zaistniały przesłanki określone w art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r., które w sposób wyczerpujący zostały wymienione wyżej.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1270/ Sąd skargę oddalił.