VII SA/WA 264/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA uchylił decyzję GINB odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji PINB nakazującej doprowadzenie budynków do stanu zgodnego z prawem, wskazując na potrzebę zbadania zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego.
Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji PINB nakazującej doprowadzenie budynków do stanu zgodnego z prawem, twierdząc, że oparto ją na nierzetelnej ekspertyzie dotyczącej fundamentów. Kolejne instancje administracyjne odmawiały stwierdzenia nieważności. WSA uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ nie zbadał wystarczająco kwestii zgodności budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co mogło stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji pierwotnej.
Sprawa dotyczyła skargi S.W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), który utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z dnia 24 lutego 2001 r. Decyzją tą nakazano A. i A. K. doprowadzenie budynku garażowo-gospodarczego oraz budynku gospodarczego z wiatą do stanu zgodnego z prawem. S.W. twierdził, że decyzja PINB została wydana w oparciu o nierzetelną ekspertyzę dotyczącą fundamentów, co narusza jego dobra. WSA uchylił zaskarżoną decyzję GINB, stwierdzając naruszenie przepisów k.p.a. (art. 7 i 77). Sąd wyjaśnił, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności nie służy kwestionowaniu wiarygodności dowodów, ale zgodności decyzji z prawem. Podkreślił jednak, że GINB powinien był ocenić, czy PINB przy wydawaniu decyzji z 2001 r. wziął pod uwagę wszystkie wymagania art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., w tym przesłanki rozbiórki z art. 37 Prawa budowlanego z 1994 r. Kluczowe było ustalenie, czy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dacie realizacji samowoli budowlanej dopuszczał taką zabudowę. Brak takich ustaleń przez organ administracji mógł być podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji PINB, jeśli plan na to nie zezwalał.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym i sprawdza zgodność decyzji z prawem, a nie wiarygodność dowodów. Jeśli budynek jest w złym stanie technicznym, należy wszcząć odrębne postępowanie dotyczące jego doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem lub rozbiórki.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że postępowanie o stwierdzenie nieważności dotyczy wad prawnych decyzji, a nie błędów dowodowych. Kwestionowanie rzetelności ekspertyzy powinno odbywać się w innym trybie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
u.p.b. art. 40
Ustawa Prawo budowlane
Nakaz doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami, jeżeli został wybudowany niezgodnie z przepisami, a nie zachodzą okoliczności uzasadniające nakaz rozbiórki.
u.p.b. art. 37 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Przesłanki nakazu przymusowej rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, w tym niezgodność z przepisami o planowaniu przestrzennym lub spowodowanie niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia.
u.p.b. art. 40
Ustawa Prawo budowlane
Przepis z ustawy z dnia 24 października 1974 r. dotyczący nakazu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami.
u.p.b. art. 37
Ustawa Prawo budowlane
Przepis z ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. dotyczący przesłanek nakazu rozbiórki.
Pomocnicze
u.p.b. art. 66 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Nakaz usunięcia nieprawidłowości w przypadku obiektu budowlanego w nieodpowiednim stanie technicznym.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewystarczające zbadanie przez organ administracji zgodności obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Odrzucone argumenty
Zarzut opierania decyzji na nierzetelnej ekspertyzie jako podstawy do stwierdzenia nieważności.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rozpoznając sprawę nie jest jednak związany podniesionymi zarzutami. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym i wyjątkiem od zasady trwałości administracyjnych. W toku postępowania nieważnościowego sprawdzana jest zgodność wydanej decyzji z prawem, a nie to czy dowody w oparciu o które decyzja ta została wydana są wiarygodne.
Skład orzekający
Elżbieta Zielińska-Śpiewak
przewodniczący
Grzegorz Czerwiński
sprawozdawca
Izabela Ostrowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych, znaczenie planów zagospodarowania przestrzennego w postępowaniu budowlanym oraz rozróżnienie między wadami prawnymi a błędami dowodowymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z Prawem budowlanym z lat 1974 i 1994 oraz postępowaniem w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne zasady postępowania administracyjnego i budowlanego, w szczególności dotyczące stwierdzania nieważności decyzji i roli planów zagospodarowania przestrzennego, co jest istotne dla prawników i praktyków.
“Nieważność decyzji administracyjnej – czy nierzetelna ekspertyza wystarczy?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 264/05 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-10-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-03-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Elżbieta Zielińska-Śpiewak /przewodniczący/ Grzegorz Czerwiński /sprawozdawca/ Izabela Ostrowska Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2005 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2005 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] lutego 2001 roku, Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art.40 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) nakazał A. i A. K. doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem budynku garażowo - gospodarczego oraz budynku gospodarczego z wiatą. Pismem z dnia [...] sierpnia 2004 roku właściciel sąsiedniej nieruchomości S. W. wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dnia [...] lutego 2001 roku twierdząc, iż decyzja ta w sposób rażąco narusza jego dobro. Jego zdaniem budynek garażowo - gospodarczy wykonany został niezgodnie ze sztuka budowlaną oraz obowiązującymi normami i warunkami technicznymi, gdyż posiada fundamenty o głębokości około 30 cm zamiast wymaganych 120 cm. Decyzją z dnia [...] listopada 2004 roku, Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2001 roku. W uzasadnieniu swojej decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2001 roku nie jest obarczona wadą, która skutkowałaby koniecznością stwierdzenia jej nieważności. Nakaz doprowadzenia budynku garażowo - gospodarczego oraz budynku gospodarczego z wiatą do stanu zgodnego z przepisami opierał się na orzeczeniu technicznym sporządzonym przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje i uprawnienia budowlane i brak jest podstaw do jego kwestionowania. Od powyższej decyzji odwołanie złożył S. W. podnosząc zarzut, iż budynek znajduje się w złym stanie technicznym co wielokrotnie podnosił w swoich pismach i zażaleniach. Posiada wybrzuszenia, pęknięcia i rysy widoczne gołym okiem. Usterki te powstały na skutek tego, że głębokość fundamentów wynosi 40 cm w ziemi i 16 cm nad ziemią. W tym stanie rzeczy budynek grozi katastrofą budowlaną. Ponieważ jego podwórko oraz wjazd i dojście do studni znajdują się od strony ściany tego budynku obawia się o zdrowie, a nawet życie własne oraz swojej rodziny. Opinia rzeczoznawcy jego zdaniem nie pokrywa się z faktami i powinna być zweryfikowana przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia. Skoro decyzje w sprawie podejmowane były na podstawie nieprawdziwych danych technicznych to znaczy, iż decyzje te posiadają wady, które winny być usunięte. Decyzją z dnia [...] stycznia 2005 roku, Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego podzielając zawarte w niej stanowisko. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył S. W. podnosząc zarzuty tożsame z zarzutami zawartymi w odwołaniu od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek nie z powodu zarzutów podniesionych przez skarżącego. Sąd rozpoznając sprawę nie jest jednak związany podniesionymi zarzutami. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art.7 kpa oraz 77 kpa. Na wstępie stwierdzić należy, iż nie może być podstawą stwierdzenia nieważności zarzut podnoszony przez skarżącego, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2001 roku wydana została w oparciu o nierzetelną ekspertyzę. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym i wyjątkiem od zasady trwałości administracyjnych. W toku postępowania nieważnościowego sprawdzana jest zgodność wydanej decyzji z prawem, a nie to czy dowody w oparciu o które decyzja ta została wydana są wiarygodne. Jeśli jak twierdzi skarżący budynek należący do A. i A. K. jest w złym stanie technicznym to może on złożyć stosowne zawiadomienie w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego. Organ ten może podjąć stosowne działania w celu wyjaśnienia sprawy w oparciu o przepis art.66 ust.1 pkt.1 Ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.). Zgodnie z treścią tego przepisu w przypadku gdy obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku. Przed wydaniem ostatecznego rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego winien natomiast dokonać oceny czy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydając decyzję z dnia [...] lutego 2001 roku wziął pod uwagę wszelkie wymagania niezbędne do zastosowania art.40 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Zgodnie z treścią tego przepisu w wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności wymienione w art.37 (wymienionej wyżej ustawy) właściwy organ administracji nakaże inwestorowi wykonanie zmian niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami. Podstawową przesłanką warunkującą możliwość zastosowania art.40 jest ustalenie czy nie zachodzą okoliczności uzasadniające nakaz rozbiórki określone w art.37 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane. Zgodnie z treścią art.37 ust.1 pkt.1 i 2 tej ustawy obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń jeśli właściwy organ administracji publicznej stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: * znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub, * powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Organ administracji publicznej winien ustalić, czy zrealizowana nadbudowa znajduje się na terenie, który zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie realizacji dobudowy był przeznaczony pod tego typu zabudowę. Dopiero stwierdzenie, że na terenie tym wolno było realizować tego rodzaju obiekt uprawnia organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji określonej w art.40 ustawy z dnia [...] lipca 1994 roku Prawo budowlane. Opinia biegłego w oparciu o którą wydana została decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2001 roku pozwala stwierdzić, iż nie zachodzą przesłanki nakazujące rozbiórkę samowolnie zrealizowanej zabudowy określone w art.37 ust.l pkt.2 wymienionej ustawy. Z uzasadnienia decyzji z dnia [...] lutego 2001 roku jak i z akt sprawy nie wynika jednak by dokonano ustaleń czy plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dacie realizacji samowoli budowlanej pozwalał na realizację tego rodzaju inwestycji. Zdaniem Sądu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przy ponownym rozpoznaniu sprawy winien wyjaśnić jakie były ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie realizacji samowoli budowlanej i czy w świetle tych ustaleń możliwa była realizacja obiektu, którego dotyczyła decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2001 roku. Jeśli w świetle przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego budowa była dopuszczalna to brak wypowiedzenia się przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na ten temat w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 2001 roku było wprawdzie uchybieniem, ale nie na tyle istotnym by mogło skutkować stwierdzeniem nieważności tej decyzji. Jeśli natomiast miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dacie realizacji samowoli budowlanej nie pozwalał na realizację obiektu, którego dotyczy decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2001 roku to stanowiłoby to rażące naruszenie art.37 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane i byłoby podstawą do stwierdzenia jej nieważności. Z powyższych względów na podstawie art. 145§1 pkt.1 c i art.152 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI