IV SA 4633/03
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Ministra Środowiska dotyczącą opłaty za szczególne korzystanie z wód, uznając brak wystarczającego uzasadnienia prawnego dla zastosowania podwyższonej stawki w ostatnim kwartale 2001 roku.
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Środowiska utrzymującej w mocy decyzję Wojewody o wymierzeniu Jednostce Wojskowej podwyższonej opłaty za szczególne korzystanie z wód w 2001 roku. Skarżący zarzucił brak podstawy prawnej dla zastosowania 10-krotnie podwyższonej opłaty za okres od 1 października do 31 grudnia 2001 r., gdyż przepis art. 132a ust. 3 Prawa wodnego został wykreślony z dniem 1 października 2001 r. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając decyzję Ministra z powodu niewystarczającego uzasadnienia prawnego dotyczącego stosowania przepisów dotychczasowych w okresie przejściowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] września 2003 r., która utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...].04.2002 r. Decyzja Wojewody wymierzyła Jednostce Wojskowej opłatę za szczególne korzystanie z wód w 2001 r. w wysokości 43.283,52 zł, stosując 10-krotnie podwyższoną stawkę na podstawie art. 132a ust. 3 ustawy Prawo wodne. Skarżący kwestionował zastosowanie tego przepisu do opłaty za ostatni kwartał 2001 r. (od 1 października do 31 grudnia), argumentując, że przepis ten został wykreślony z dniem 1 października 2001 r. przez ustawę z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska. Minister Środowiska w swoich decyzjach utrzymywał, że zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej, w sprawach opłat za szczególne korzystanie z wód należnych za okres do dnia wejścia w życie przepisów Prawa ochrony środowiska, stosuje się przepisy dotychczasowe, w tym art. 132a Prawa wodnego w brzmieniu sprzed nowelizacji. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Wskazał, że kluczową kwestią było ustalenie, czy art. 132a ust. 3 Prawa wodnego, mimo wykreślenia z dniem 1 października 2001 r., mógł być uznany za 'przepis dotychczasowy' w rozumieniu art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej dla okresu od 1 października do 31 grudnia 2001 r. Sąd stwierdził, że uzasadnienie decyzji Ministra nie zawierało wystarczająco logicznego i opartego na przepisach wywodu, dlaczego uznał on art. 132a ust. 3 za przepis dotychczasowy w pierwotnym brzmieniu dla całego okresu objętego decyzją. Brak szczegółowej argumentacji prawnej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w sytuacji gdy sprawa dotyczyła jedynie wykładni przepisów, naruszał wymogi art. 107 § 3 k.p.a. Z tych powodów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ powinien ponownie rozpatrzyć sprawę, uwzględniając powyższe uchybienia. Sąd nie mógł stwierdzić nieważności decyzji Wojewody, gdyż nie jest władny zastępować organów administracji w wydawaniu decyzji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ponieważ uzasadnienie organu administracji nie wykazało w sposób wystarczający i logiczny, dlaczego ten przepis w pierwotnym brzmieniu miałby być stosowany do tego okresu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ administracji nie przedstawił wystarczającego uzasadnienia prawnego dla zastosowania art. 132a ust. 3 Prawa wodnego do opłaty za ostatni kwartał 2001 r., naruszając tym samym wymogi formalne uzasadnienia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
u. Prawo wodne art. 132a § ust. 3
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo wodne
Przepis ten został wykreślony z dniem 01.10.2001 r., ale organ administracji próbował stosować go jako przepis dotychczasowy na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 27.07.2001 r. Sąd uznał, że uzasadnienie organu dla takiego zastosowania było niewystarczające.
u. PPSA art. 145 § § 1 pkt 1c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Pomocnicze
u. wprowadzająca P.o.ś. art. 9 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw
Przepis ten nakazywał stosowanie przepisów dotychczasowych w sprawach opłat za szczególne korzystanie z wód, należnych za okres do dnia wejścia w życie art. 272-321 Prawa ochrony środowiska (tj. do 01.01.2002 r.). Kwestią sporną było, czy art. 132a ust. 3 Prawa wodnego w brzmieniu sprzed nowelizacji mieścił się w tym zakresie dla okresu od 01.10.2001 r. do 31.12.2001 r.
u. wprowadzająca P.o.ś. art. 45 § pkt 25
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw
Przepis ten wykreślił art. 132a ust. 3 ustawy Prawo wodne z dniem 01.10.2001 r.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa wymogi formalne uzasadnienia decyzji administracyjnej, które zdaniem sądu nie zostały spełnione przez organ.
u. wprowadzająca PPSA art. 97 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis wprowadzający, mający zastosowanie w niniejszej sprawie.
u. PPSA art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania o kosztach postępowania.
u. PPSA art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 132a ust. 3 Prawa wodnego, który stanowił podstawę podwyższonej opłaty, został wykreślony z dniem 1 października 2001 r. i nie mógł być stosowany do opłaty za okres od 1 października do 31 grudnia 2001 r. jako przepis dotychczasowy w rozumieniu art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej, bez odpowiedniego uzasadnienia prawnego. Uzasadnienie decyzji Ministra Środowiska było wadliwe, ponieważ nie zawierało wyczerpującego wywodu prawnego uzasadniającego zastosowanie przepisu dotychczasowego w konkretnym przypadku, naruszając tym samym art. 107 § 3 k.p.a.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Ministra Środowiska, że art. 132a ust. 3 Prawa wodnego w brzmieniu sprzed nowelizacji, jako przepis dotychczasowy, miał zastosowanie do opłat za cały 2001 r., w tym za ostatni kwartał.
Godne uwagi sformułowania
brak podstawy prawnej do jej wydania nie przeprowadził logicznego i znajdującego oparcie w przepisach wywodu dlaczego uznał za przepis dotychczasowy - art. 132 a w brzmieniu pierwotnym tj. wraz z jego ustępem trzecim Stwierdzenie natomiast jednym zdaniem, iż znajdują zastosowanie przepisy w brzmieniu sprzed nowelizacji, bez bliższego uzasadnienia takiego stanowiska nie spełnia wymogów art. 107 § 3 kpa
Skład orzekający
Anna Szymańska
sprawozdawca
Małgorzata Miron
członek
Otylia Wierzbicka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów przejściowych w prawie administracyjnym, wymogi formalne uzasadnienia decyzji administracyjnych, stosowanie przepisów dotychczasowych po nowelizacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją Prawa wodnego i przepisów wprowadzających Prawo ochrony środowiska. Interpretacja przepisów przejściowych może być różna w zależności od kontekstu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii wykładni przepisów przejściowych i wymogów formalnych uzasadnienia decyzji administracyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Brak uzasadnienia prawnego decyzji administracyjnej – klucz do uchylenia.”
Dane finansowe
WPS: 43 283,52 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
IV SA 4633/03 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2004-10-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-11-12 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Szymańska /sprawozdawca/ Małgorzata Miron Otylia Wierzbicka /przewodniczący/ Skarżony organ Minister Środowiska Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Otylia Wierzbicka Sędzia WSA Małgorzata Miron Asesor WSA Anna Szymańska (spr.) Protokolant Julia Dobrzańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 października 2004 r. sprawy ze skargi Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nieważności decyzji ustalającej opłatę za pobór wody i wprowadzanie ścieków I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Ministra Środowiska na rzecz Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. kwotę 240,00 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Decyzją z dn. [...].08.2003 r. Minister Środowiska odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dn. [...].04.2002 r. (znak [...]) wymierzającej Jednostce Wojskowej nr [...] w W. opłatę za szczególne korzystanie z wód w 2001 r. w wysokości 43.283,52 zł. W uzasadnieniu wskazano, że ustalenie opłat za korzystanie z wód w 2001 r. reguluje ustawa z dn. 24.10.1974 r. Prawo wodne w brzmieniu ustalonym ustawą z dn. 22.12.2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 120, poz. 1268) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dn. 27.12.1993 r. w sprawie opłat za szczególne korzystanie z wód i urządzeń wodnych (Dz. U. Nr 133, poz. 637 ze zm.). W powołanej ustawie funkcjonuje art. 132 a ust. 3, z mocy którego prawidłowo została wymierzona stronie 10 – krotnie podwyższona opłata. Wprawdzie art. 132 a ust. 3 został wykreślony z Prawa wodnego przez art. 45 ustawy z dn. 27.07.2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 100, poz. 1085), jednakże zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dn. 27.07.2001 r. w sprawach opłat za szczególne korzystanie z wód, należnych za okres do dnia wejścia w życie art. 272 – 321 Prawo ochrony środowiska (tj. do dnia 01.01.2002 r.) stosuje się przepisy dotychczasowe. Takimi przepisami dotychczasowymi jest art. 56 oraz art. 132 a ustawy Prawo wodne w brzmieniu sprzed zmian dokonanych w tej ustawie art. 45 ustawy z dn. 27.07.2001 r. Zatem błędne jest stanowisko Jednostki Wojskowej, iż art. 132 a ust. 3 Prawa wodnego nie miał zastosowania w sprawie rozstrzygniętej decyzją. Wskutek wniosku złożonego przez skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Środowiska wydał [...].09.2003 r. decyzję, w której utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję. W uzasadnieniu stwierdził, że pogląd strony, iż art. 132 a ust. 3 Prawa wodnego nie mógł mieć zastosowania przy wymierzaniu opłaty za szczególne korzystanie z wód po 01.10.2001 r. jest błędny. Co prawda przepis ten został wykreślony z dniem 01.10.2001 r. jednakże art. 9 ust. 1 ustawy z dn. 27.07.2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw, nakazywał stosowanie przepisów dotychczasowych, a takimi przepisami jest art. 132 a Prawa wodnego. W konsekwencji, zdaniem organu, brak podstaw do stwierdzenia nieważności kontrolowanej decyzji Wojewody [...] z [...].04.2002 r. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Jednostka Wojskowa nr [...] w W. wniosła o uchylenie decyzji Ministra Środowiska i uznanie nieważności decyzji Wojewody [...] z dn. [...].04.2002 r. oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Skarżący podniósł, iż decyzja Wojewody [...] wymierza opłatę za cały 2001 r. powołując się na art. 132 a ust. 3 ustawy Prawo wodne, który od 01.10.2001 r. już nie obowiązywał. Owe trzy miesiące luki czasowej sprawiają, że art. 132 a ust. 3 żadną miarą nie może być uznany za "przepis dotychczasowy" w okresie od 01.10.2001 do 31.12.2001 r., o którym mowa w art. 9 ust. 1 ustawy z dn. 27.07.2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw. W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie, przywołując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie rozstrzygnięcia wymagało przez organ prowadzący postępowanie w trybie nadzoru, czy decyzja wydana przez Wojewodę [...] w przedmiocie ustalenia opłaty podwyższonej za szczególne korzystanie z wód w 2001 r. za okres od 01.10.2001 r. do 31.12.2001 r. dotknięta jest wadą nieważności, polegającą na braku podstawy prawnej do jej wydania. Poza sporem bowiem pozostaje okres od 01.01.2001 r. do 30.09.2001 r., kiedy to wymierzono opłatę podwyższoną za odprowadzanie ścieków bez pozwolenia wodnoprawnego. Otóż podstawą materialną wydania decyzji o ustaleniu opłaty był art. 132 a ust. 3 ustawy z dn. 24.10.1974 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 38, poz. 230 ze zm.) w zw. z art. 9 ust. 1 ustawy z dn. 27.07.2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 100, poz. 1085 ze zm.). Przy czym art. 132 a ust. 3 cyt. ustawy został skreślony w myśl art. 45 pkt 25 powołanej wyżej ustawy z dn. 27.07.2001 r. o wprowadzeniu ustawy z dniem 01.10.2001 r. Zatem w okresie objętym decyzją ustalającą podwyższoną spłatę obowiązywał on częściowo, gdyż przez trzy pierwsze kwartały 2001 roku. Jednocześnie w cyt. ustawie z dn. 27.07.2001 r. został zawarty przepis międzyczasowy, przewidujący stosowanie przepisów dotychczasowych w sprawach opłat za szczególne korzystanie z wód w okresie do 31.12.2001 r. (art. 9 ust. 1). Jak wskazał Minister w obydwu swoich decyzjach takimi przepisami dotychczasowymi jest art. 132 a ustawy Prawo wodne w brzmieniu sprzed zmian dokonanych w tej ustawie przepisami art. 45 ustawy z dn. 27.07.2001 r. o wprowadzeniu ustawy. W uzasadnieniu natomiast nie przeprowadził logicznego i znajdującego oparcia w przepisach wywodu dlaczego uznał za przepis dotychczasowy - art. 132 a w brzmieniu pierwotnym tj. wraz z jego ustępem trzecim. Kwestia ta jako mająca decydujący walor dla prawidłowości decyzji winna być w sposób dokładny omówiona, a szczegółowa argumentacja prawna winna znaleźć się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Stwierdzenie natomiast jednym zdaniem, iż znajdują zastosowanie przepisy w brzmieniu sprzed nowelizacji, bez bliższego uzasadnienia takiego stanowiska nie spełnia wymogów art. 107 § 3 kpa, zwłaszcza, iż charakter sprawy wymaga w istocie jedynie rozważań z zakresu obowiązywania przepisów bez konieczności ustaleń faktycznych, które pozostają poza sporem. Z tych powodów Sąd uchylił jedynie decyzję wydaną przez organ na podstawie art. 127 § 3, bowiem do rozważenia podniesionego w niniejszym wyroku uchybienia wystarczające będzie rozpatrzenie sprawy ponownie. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c) ustawy z dn. 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dn. 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), orzekł jak na wstępie. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 i 205 § 2 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie było także możliwe uwzględnienie żądania skargi i stwierdzenia przez Sąd nieważności decyzji Wojewody z [...].04.2002 r., bowiem Sąd jest powołany jedynie do oceny legalności orzeczeń wydanych w toku postępowania administracyjnego. Nie jest natomiast władny zastępować organów przy wydawaniu przez nich decyzji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI