IV SA 4494/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-04-26
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na budowęnakaz rozbiórkizagrożenie bezpieczeństwalinia gazowaobiekt tymczasowykiosk handlowy

WSA w Warszawie oddalił skargi właścicieli działki na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie postawionego kiosku handlowego, zlokalizowanego na czynnej linii gazowej.

Właściciele działki J. i A. D. oraz U. i A. B. zaskarżyli decyzję nakazującą rozbiórkę drewnianego kiosku handlowego, postawionego w 1989 r. bez pozwolenia na budowę na ich działce, na której przebiegała czynna linia gazowa średniego ciśnienia. Organy administracji uznały kiosk za samowolę budowlaną stwarzającą zagrożenie i nakazały jego rozbiórkę. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, uznając, że kiosk został wybudowany niezgodnie z prawem, a jego lokalizacja na linii gazowej stanowi uzasadnioną podstawę do nakazu rozbiórki.

Sprawa dotyczyła skargi J. i A. D. oraz U. i A. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę drewnianego kiosku handlowego. Kiosk został posadowiony w 1989 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce należącej do skarżących, na której przebiegała czynna linia gazowa średniego ciśnienia. Organy uznały, że samowola budowlana w takiej lokalizacji stwarza zagrożenie dla ludzi i mienia, co uzasadnia nakaz rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Skarżący podnosili, że nie byli informowani o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę, a problemem jest wadliwy przebieg gazociągu. Sąd administracyjny oddalił skargi, uznając, że stan faktyczny (samowola budowlana i lokalizacja na linii gazowej) jest niekwestionowany i stanowi wystarczającą podstawę do nakazu rozbiórki. Sąd podkreślił, że przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. miały zastosowanie ze względu na datę powstania obiektu, a kwestia wadliwego przebiegu gazociągu czy zgody na jego położenie nie miała znaczenia dla orzeczenia o rozbiórce samowoli budowlanej zagrażającej bezpieczeństwu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, kiosk taki stanowi samowolę budowlaną, a jego lokalizacja na czynnej linii gazowej stwarza zagrożenie dla ludzi i mienia, co uzasadnia nakaz rozbiórki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kiosk, mimo braku stałych fundamentów, jest obiektem budowlanym. Został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę pod rządami Prawa budowlanego z 1974 r., a jego lokalizacja na czynnej linii gazowej, która nie jest kwestionowana co do zasady (choć skarżący wskazują na wadliwy przebieg), stanowi uzasadnioną przesłankę do nakazu rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.b. art. 37 § 1 pkt 2

Prawo budowlane

Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jeżeli jego posadowienie stwarza zagrożenie dla ludzi lub mienia.

Pomocnicze

p.b. art. 103 § 2

Prawo budowlane

Przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 r. stosuje się do obiektów budowlanych, które powstały pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy (z 1974 r.), w zakresie nieuregulowanym w ustawie z 1974 r.

p.b. art. 28 § 1

Prawo budowlane

Roboty budowlane można było rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę.

p.b. art. 2 § 1

Prawo budowlane

Definicja obiektu budowlanego.

p.b. art. 40

Prawo budowlane

Możliwość nakazania wykonania czynności zmierzających do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem (legalizacja samowoli), ale nie stosuje się w przypadkach z art. 37 ust. 1 pkt 2.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi jako nieuzasadnionej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kiosk został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Lokalizacja kiosku na czynnej linii gazowej stwarza zagrożenie dla ludzi i mienia. Przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. miały zastosowanie do samowoli budowlanej powstałej w 1989 r. Posiadanie pozwolenia na działalność handlową lub zgody Sanepidu nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Nieświadomość obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie wpływa na ocenę legalności samowoli.

Odrzucone argumenty

Kiosk jest tymczasowym obiektem budowlanym. Wadliwy przebieg linii gazowej z przyczyn leżących po stronie jej realizatora. Złożenie wniosku o zmianę przeznaczenia działki i usunięcie gazociągu.

Godne uwagi sformułowania

samowola budowlana na czynnym przewodzie gazowym takie jego posadowienie stwarza zagrożenie dla ludzi i mienia nie było konieczności rozważania możliwości legalizacji samowoli nie posiada stałych, związanych z gruntem fundamentów nie decyduje o niemożności uznania go za obiekt budowlany

Skład orzekający

Bożena Walentynowicz

przewodniczący

Andrzej Gliniecki

członek

Bogusław Cieśla

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad dotyczących samowoli budowlanej, zastosowania przepisów przejściowych Prawa budowlanego oraz nakazu rozbiórki w przypadku zagrożenia bezpieczeństwa związanego z lokalizacją obiektu na infrastrukturze technicznej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej z lat 80./90. XX wieku i zastosowania przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do współczesnych przepisów, choć zasady ogólne pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konsekwencje samowoli budowlanej, zwłaszcza gdy obiekt zagraża bezpieczeństwu publicznemu (linia gazowa). Jest to przykład rutynowego stosowania przepisów, ale z istotnym aspektem bezpieczeństwa.

Samowola budowlana na linii gazowej: dlaczego sąd nakazał rozbiórkę kiosku?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 4494/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-04-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-11-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Gliniecki
Bogusław Cieśla /sprawozdawca/
Bożena Walentynowicz /przewodniczący/
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędziowie NSA Andrzej Gliniecki, Asesor WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Anna Kuklińska, po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi J. i A. D. oraz U. i A. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2002 r. znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki drewnianego kiosku oddala skargi
Uzasadnienie
J. i A. małżonkowie D. oraz U. i A. małżonkowie B. złożyli skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2002 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji nakazującą rozbiórkę drewnianego kiosku handlowego należącego do A.B.
Organ I instancji – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. decyzją z dnia [...] stycznia 2001 r. na podstawie art. 37 ust 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane nałożył na inwestora A. B. obowiązek dokonania całkowitej rozbiórki drewnianego kiosku handlowego położonego na działce nr ew. [...] w S. przy ul. N. należącej do J. i A. D. Organ ten ustalił na podstawie wizji w dniu 16 listopada 2000 r. , że przedmiotowy kiosk został posadowiony w roku 1989 r. bez pozwolenia na budowę . Kiosk nie ma fundamentów i posadowiony jest na betonowych bloczkach . Jego wymiary wynoszą 4,8 m na 3,5 m. Zlokalizowany jest w odległości 0,7 m od ulicy . Pod kioskiem przebiega czynny rurociąg gazowy średniego ciśnienia . Organ uznał , iż takie jego posadowienie stwarza zagrożenie dla ludzi i mienia.
W związku z wydaniem decyzji właściciele nieruchomości złożyli do [...] Zakładów Gazowniczych pismo w który zażądali usunięcia gazociągu z ich działki skoro stwarza on niebezpieczeństwo mimo , że wcześniej zgodzili się na położenie gazociągu w ich działce .
Odwołanie od decyzji nakazującej rozbiórkę złożyli małżonkowie B. i D. Podnieśli w nim , że przy posadowieniu kiosku w roku 1989 nikt nie żądał od nich pozwolenia na budowę . Mieli pozwolenie na prowadzenie działalności handlowej oraz zgodę Sanepidu . Potwierdzili , że kiosk posadowiony jest na linii gazociągu średniego ciśnienia przebiegającego w granicach działek , ale wskutek wadliwego przebiegu samego gazociągu .
Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]września 2002 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję .
Uznał za prawidłowe stanowisko organu I instancji , że w sprawie należało zastosować art. 37 ust 1 pkt 2 ustawy z 24 października 1974 r. Prawo budowlane wobec czego nie było konieczności rozważania możliwości legalizacji samowoli z art. 40 tej ustawy . Co do zarzutów zawartych w odwołaniu to organ stwierdził , że uzyskanie pozwolenia na prowadzenie działalności handlowej nie zwalniało inwestora z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę . Podtrzymał argument o zagrożeniu dla życia i zdrowia ludzi .
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący małżonkowie D. i B. podnoszą , że kiosk jest to tymczasowy obiekt budowlany posadowiony na słupkach betonowych . Wskazali nadto na złożony przez nich wniosek o zmianę przeznaczenia działki z budowlanej na budowlano- handlową i wniosek o usuniecie gazociągu z ich działki .
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podniósł , że skoro kiosk został zrealizowany w 1989 roku jako samowola budowlana na czynnym przewodzie gazowym to należało orzec o rozbiórce na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 w/w prawa budowlanego .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje
Skargi nie zasługują na uwzględnienie .
Niekwestionowany jest stan faktyczny sprawy tj. wybudowanie przedmiotowego kiosku w roku 1989 bez wymaganego pozwolenia budowlanego , na czynnej linii gazowej średniego ciśnienia. Organy jako materialnoprawną przesłankę niniejszego rozstrzygnięcia uznały art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. nr 89 poz. 414 ze zm.).
Stanowisko takie w ocenie sądu jest w pełni zasadne .Zgodnie z treścią art. 28 ust. 1 prawa budowlanego z 1974 r. roboty budowlane można było rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Fakt , iż przedmiotowy kiosk nie posiada stałych , związanych z gruntem fundamentów nie decyduje o niemożności uznania go za obiekt budowlany w rozumieniu art. 2 ust 1 w/w prawa budowlanego . Z kolei stosowanie przepisów ustawy prawo budowlane z 1974 r. uzasadnione jest treścią art. 103 ust 2 prawa budowlanego z 7 lipca 1994 r. gdyż kiosk powstał pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy.
W protokole oględzin z dnia 16 listopada 2000 r. zostało stwierdzone, że kiosk posadowiony jest na czynnej linii gazowej średniego ciśnienia i ta okoliczność nie jest kwestionowana przez inwestorów i właścicieli działki . Twierdzą oni jednak , że przebieg linii gazowej jest wadliwy z przyczyn istniejących po stronie jej realizatora. Ta okoliczność w ocenie Sądu nie może mieć znaczenia przy orzekaniu nakazu rozbiórki zwłaszcza, że na taki przebieg linii wyrazili zgodę właściciele nieruchomości . Nie ulega wątpliwości, że kiosk zbudowany został później niż linia gazowa oraz , że inwestor nie posiadał pozwolenia na budowę . Również twierdzenie inwestorów o niezawinionym braku świadomości co do obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę kiosku nie może mieć wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji .
W niniejszej sprawie nie miał zastosowania art. 40 prawa budowlanego z 1974 r. pozwalający na nakazanie wykonania czynności zmierzających do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem ( legalizacja samowoli ) . Zachodziły bowiem okoliczności z art. 37 ust 1 pkt 2 , a wtedy właśnie zgodnie z treścią przepisu art. 40 nie stosuje się.
Przedmiotowy obiekt budowlany wybudowany został bez wymaganego pozwolenia na budowę, a jego lokalizacja w stosunku do istniejącego gazociągu nie jest sporna i powoduje wypływające z natury takiej lokalizacji niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia, dlatego Sąd podziela stanowisko organu o nakazie rozbiórki tego kiosku
Zarzuty podniesione zarówno w odwołaniu jak i w skardze w świetle wykazanej przez organ samowoli budowlanej powodującej niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia nie znajdują oparcia w obowiązujących przepisach prawa budowlanego.
Skoro nie stwierdzono, aby zaskarżona decyzja naruszała prawo to skargi jako nieuzasadnione należało oddalić stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ).