IV SA 3565/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-01-10
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęodstępstwa od projektupostępowanie administracyjnestwierdzenie nieważnościtryb nadzwyczajnypostępowanie odwoławczek.p.a.kontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że organ odwoławczy nie powinien był wszczynać postępowania nadzwyczajnego w sytuacji, gdy toczyło się już postępowanie odwoławcze.

Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty zatwierdzającej istotne odstępstwa od projektu budowlanego. Sąd administracyjny uznał skargę za bezzasadną, podkreślając, że wniesienie odwołania od decyzji pierwszej instancji powinno skutkować jej rozpoznaniem w trybie zwykłym, a nie nadzwyczajnym, nawet jeśli organ odwoławczy miał wątpliwości co do statusu stron postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty zatwierdzającej istotne odstępstwa od projektu budowlanego budynku gospodarczego. Wojewoda stwierdził nieważność decyzji Starosty z powodu rażącego naruszenia prawa, uznając, że odstępstwa zostały dokonane przed wydaniem pozwolenia. Inwestor odwołał się, twierdząc, że rezygnacja z wykonania pewnych robót nie stanowi odstępstwa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody i umorzył postępowanie, argumentując, że organ odwoławczy powinien był rozpoznać odwołanie, a nie wszczynać postępowanie nadzwyczajne. Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji GINB, zarzucając naruszenie k.p.a. poprzez przyjęcie, że postępowanie odwoławcze nie było zakończone. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko GINB. Sąd uznał, że wniesienie odwołania wszczyna zwyczajny tryb kontroli decyzji, który ma pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi. Organ odwoławczy powinien był rozpoznać odwołanie, a dopiero w przypadku ustalenia, że odwołujący się nie są stronami, umorzyć postępowanie odwoławcze i wszcząć postępowanie nieważnościowe. Sąd podkreślił, że decyzja Wojewody była wadliwa i wymagała usunięcia z obrotu prawnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniesienie odwołania wszczyna zwyczajny tryb kontroli decyzji administracyjnych, który ma pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi, w tym trybem stwierdzenia nieważności.

Uzasadnienie

Tryb odwoławczy ma pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi. Organ odwoławczy powinien rozpoznać odwołanie, a dopiero w przypadku stwierdzenia braku przymiotu strony przez odwołującego, umorzyć postępowanie odwoławcze i wszcząć postępowanie nieważnościowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (2)

Pomocnicze

k.p.a. art. 156

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji.

k.p.a. art. 138

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozpoznanie odwołania przez organ odwoławczy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy nie powinien był wszczynać postępowania nadzwyczajnego (stwierdzenie nieważności) w sytuacji, gdy toczyło się postępowanie odwoławcze od tej samej decyzji. Wniesienie odwołania wszczyna zwyczajny tryb kontroli decyzji administracyjnych, który ma pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia k.p.a. poprzez przyjęcie, że do czasu rozpatrzenia odwołania postępowanie odwoławcze nie jest zakończone, a tym samym decyzja pierwszoinstancyjna nie jest ostateczna. Kwestia, czy skarżący posiadają przymiot strony w sprawie zmiany pozwolenia na budowę.

Godne uwagi sformułowania

tryb odwoławczy ma w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi organ odwoławczy winien był w pierwszej kolejności rozpatrzyć odwołanie decyzja Wojewody [...] dotknięta była wadą nieważności, i zachodziła konieczność usunięcia jej z obrotu prawnego

Skład orzekający

Halina Kuśmirek

przewodniczący

Krystyna Tomaszewska

członek

Mariola Kowalska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie pierwszeństwa trybu odwoławczego nad trybami nadzwyczajnymi w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy organ odwoławczy rozważa zastosowanie trybu nadzwyczajnego w sytuacji toczącego się postępowania odwoławczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje fundamentalną zasadę postępowania administracyjnego dotyczącą pierwszeństwa trybu odwoławczego nad trybami nadzwyczajnymi, co jest kluczowe dla praktyków.

Postępowanie nadzwyczajne czy odwoławcze? Sąd wyjaśnia, który tryb ma pierwszeństwo.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 3565/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-09-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Halina Kuśmirek /przewodniczący/
Krystyna Tomaszewska
Mariola Kowalska. /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Asesor WSA Mariola Kowalska ( spr.), Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2005 r. sprawy ze skarg M. Z., W. B., S. K., J. M., D. G., B. K., A. R., A. C., Z. K., E. W., D. K., K. L., A.B., J. K., L. K., S. M., A. O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2003 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargi oddala.
Uzasadnienie
Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] maja 2002r. nr [...] stwierdził z urzędu nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2002r. nr [...] znak [...], zatwierdzającej w trybie art. 36a Prawa budowlanego istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego budynku gospodarczego – stajni z maneżem i częścią socjalną na terenie działki [...] we wsi [...] Gmina [...] i zmieniającej w tym zakresie ostateczną decyzję Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2000r. nr [...]– pozwolenie na budowę.
W uzasadnieniu swej decyzji Wojewoda [...] wyjaśnił, iż w dniu [...] stycznia 2002r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie w sprawie istotnych odstępstw inwestora od warunków określonych w decyzji pozwolenie na budowę. Z uwagi na dokonanie odstępstw Wojewoda [...] uznał, iż decyzja Starosty [...] z dnia [...] lutego 2002r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Wprawdzie od tej decyzji Starosty [...] wniesione zostało odwołanie, jednakże w ocenie organu odwołanie wniosły osoby nie będące stronami. Organ uznał w tej sytuacji, iż należało wzruszyć decyzję w trybie nadzwyczajnym.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł inwestor J. B. Podniósł, iż decyzja Wojewody [...] jest bezzasadna, z uwagi na to, że zatwierdzone odstępstwo polegało na rezygnacji z wykonania pewnych robót budowlanych objętych pierwotnym projektem. Nie mogło być zatem mowy o odstępstwach dokonanych przed wydaniem decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2002r.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2003r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ podniósł, iż od decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2002r. zostało złożone odwołanie. Wprawdzie w piśmie przekazującym odwołanie zostało wyrażone stanowisko Starosty [...], iż osoby wnoszące odwołanie nie są stronami, jednakże nie zwalniało to organu odwoławczego od jego rozpoznania. Zastosowanie w takiej sytuacji trybu nadzwyczajnego naruszało zasadę dwuinstancyjności postępowania oraz zasadę dysponowania postępowaniem odwoławczym przez strony.
Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli:
M. Z., W. B., S. K., J. M., D. G., B. K., A. R., A. C., Z. K., E. W., D. K., K. L., A. B., J. K., L. K., S. M., A.O.
Wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowanego . Zarzucili decyzji naruszenie przepisów k.p.a. poprzez przyjęcie, iż do czasu rozpatrzenia odwołania postępowanie odwoławcze nie jest zakończone , a tym samym decyzja pierwszoinstancyjna nie jest ostateczna. Ponadto Wojewoda [...] dokonał badania czy osoby występujące w sprawie są stronami postępowania. Ponieważ uznał, iż nie posiadają one przymiotu strony, wzruszył decyzję w trybie nadzwyczajnym. Wnieśli ponadto o zbadanie przez Sąd czy w sprawie zmiany pozwolenia na budowę skarżący posiadają przymiot strony postępowania.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Sąd podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż w niniejszej sprawie niedopuszczalne było rozstrzygnięcie sprawy w trybie nadzwyczajnym, w sytuacji gdy został uruchomiony w stosunku do tej samej decyzji tryb odwoławczy. Wniesienie odwołania wszczęło zwyczajny tryb kontroli decyzji administracyjnych, jakim jest postępowanie odwoławcze. Organ odwoławczy ma szersze uprawnienia niż organ nadzoru, co powoduje, że tryb odwoławczy ma w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi, w tym trybem nieważnościowym. Tak więc wniesienie w niniejszej sprawie odwołania od decyzji ma ten skutek, że organ odwoławczy winien był w pierwszej kolejności rozpatrzyć odwołanie, o ile oczywiście zostały spełnione wszystkie wymogi formalne. Organ odwoławczy ma możliwość wyeliminowania z obrotu prawnego każdej decyzji wadliwej, w tym decyzji co do której zachodzą przesłanki określone w art. 156 k.p.a.
Wprawdzie przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności mogą być zarówno decyzje ostateczne, jak i nieostateczne, jednakże wniesione przez stronę odwołanie pociągało za sobą konieczność rozpoznania sprawy w trybie zwykłym.
Skoro więc w odwołaniu skarżący wnieśli o rozpatrzenie ich odwołania i uchylenie zaskarżonej decyzji, Wojewoda [...] był zobowiązany rozpatrzyć odwołanie w trybie art. 138 kpa, a nie wszczynać postępowanie w trybie nadzoru. W przypadku ustalenia, iż odwołujący się nie są stronami postępowania organ powinien był umorzyć postępowanie odwoławcze i następnie wszcząć postępowanie nieważnościowe.
Trafnie zatem Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w sprawie, ponieważ kontrolowana przez niego w postępowaniu odwoławczym decyzja Wojewody [...] dotknięta była wadą nieważności, i zachodziła konieczność usunięcia jej z obrotu prawnego
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI