IV SA 3569/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-01-10
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęodstępstwa od projektustwierdzenie nieważnościpostępowanie administracyjnetryb nadzwyczajnypostępowanie odwoławczek.p.a.kontrola decyzjisąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że wszczęcie postępowania nadzwyczajnego było niedopuszczalne w sytuacji, gdy toczyło się już postępowanie odwoławcze.

Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. poprzez przyjęcie, że do czasu rozpatrzenia odwołania postępowanie odwoławcze nie jest zakończone, a decyzja pierwszoinstancyjna nie jest ostateczna. Sąd uznał skargę za bezzasadną, podzielając stanowisko organu, że niedopuszczalne było rozstrzygnięcie sprawy w trybie nadzwyczajnym, gdy uruchomiono już tryb odwoławczy. Wniesienie odwołania wszczęło zwyczajny tryb kontroli decyzji, który ma pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Starosty zatwierdzającej istotne odstępstwa od projektu budowlanego. Wojewoda stwierdził nieważność decyzji Starosty z powodu rażącego naruszenia prawa, uznając, że dokonano istotnych odstępstw przed wydaniem decyzji. Inwestor odwołał się, twierdząc, że rezygnacja z wykonania robót nie stanowi odstępstwa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody, umarzając postępowanie, ponieważ uznał, że wszczęcie trybu nadzwyczajnego było niedopuszczalne w sytuacji, gdy wniesiono odwołanie. Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji GINB, zarzucając naruszenie k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że postępowanie odwoławcze nie było zakończone. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko GINB. Sąd podkreślił, że wniesienie odwołania wszczyna zwyczajny tryb kontroli decyzji, który ma pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi. Organ odwoławczy powinien był rozpatrzyć odwołanie, a dopiero w przypadku ustalenia, że odwołujący się nie są stronami, mógłby umorzyć postępowanie odwoławcze i wszcząć postępowanie nieważnościowe. Sąd uznał, że decyzja Wojewody była wadliwa i wymagała usunięcia z obrotu prawnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, niedopuszczalne jest rozstrzygnięcie sprawy w trybie nadzwyczajnym, gdy został uruchomiony tryb odwoławczy.

Uzasadnienie

Wniesienie odwołania wszczyna zwyczajny tryb kontroli decyzji, który ma pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi. Organ odwoławczy ma obowiązek rozpatrzyć odwołanie, a dopiero po jego umorzeniu (np. z powodu braku przymiotu strony) można wszcząć postępowanie nieważnościowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 156

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji.

k.p.a. art. 138

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozpatrzenie odwołania przez organ odwoławczy.

p.b. art. 36a

Prawo budowlane

Zatwierdzanie istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność wszczęcia postępowania nadzwyczajnego (stwierdzenie nieważności) w sytuacji, gdy zostało już wniesione odwołanie od decyzji. Postępowanie odwoławcze ma pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi. Organ odwoławczy ma obowiązek rozpatrzyć odwołanie, nawet jeśli organ pierwszej instancji uznał wnoszących je osoby za niebędące stronami.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżących oparta na zarzucie naruszenia k.p.a. poprzez przyjęcie, że do czasu rozpatrzenia odwołania postępowanie odwoławcze nie jest zakończone, a decyzja pierwszoinstancyjna nie jest ostateczna.

Godne uwagi sformułowania

niedopuszczalne było rozstrzygnięcie sprawy w trybie nadzwyczajnym, w sytuacji gdy został uruchomiony w stosunku do tej samej decyzji tryb odwoławczy Wniesienie odwołania wszczęło zwyczajny tryb kontroli decyzji administracyjnych, jakim jest postępowanie odwoławcze. tryb odwoławczy ma w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi

Skład orzekający

Halina Kuśmirek

przewodniczący

Krystyna Tomaszewska

członek

Mariola Kowalska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie pierwszeństwa trybu odwoławczego nad trybami nadzwyczajnymi w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wniesiono odwołanie od decyzji, a organ nadzoru próbuje stwierdzić jej nieważność.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną w prawie administracyjnym dotyczącą pierwszeństwa trybu odwoławczego nad trybami nadzwyczajnymi, co jest kluczowe dla praktyków.

Tryb odwoławczy kontra nadzwyczajny: kiedy sąd mówi "stop"?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 3569/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-09-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Halina Kuśmirek /przewodniczący/
Krystyna Tomaszewska
Mariola Kowalska. /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Asesor WSA Mariola Kowalska ( spr.), Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2005 r. sprawy ze skarg M. Z., W. B., S. K., J. M., D. G., B. K., A. R., A. C., Z. K., E. W., D. K., K. L., A.B., J. K., L. K., S. M., A. O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2003 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargi oddala.
Uzasadnienie
Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] maja 2002r. nr [...] stwierdził z urzędu nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2002r. nr [...] znak [...], zatwierdzającej w trybie art. 36a Prawa budowlanego istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego budynku gospodarczego – stajni z maneżem i częścią socjalną na terenie działki [...] we wsi [...] Gmina [...] i zmieniającej w tym zakresie ostateczną decyzję Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2000r. nr [...]– pozwolenie na budowę.
W uzasadnieniu swej decyzji Wojewoda [...] wyjaśnił, iż w dniu [...] stycznia 2002r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie w sprawie istotnych odstępstw inwestora od warunków określonych w decyzji pozwolenie na budowę. Z uwagi na dokonanie odstępstw Wojewoda [...] uznał, iż decyzja Starosty [...] z dnia [...] lutego 2002r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Wprawdzie od tej decyzji Starosty [...] wniesione zostało odwołanie, jednakże w ocenie organu odwołanie wniosły osoby nie będące stronami. Organ uznał w tej sytuacji, iż należało wzruszyć decyzję w trybie nadzwyczajnym.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł inwestor J. B. Podniósł, iż decyzja Wojewody [...] jest bezzasadna, z uwagi na to, że zatwierdzone odstępstwo polegało na rezygnacji z wykonania pewnych robót budowlanych objętych pierwotnym projektem. Nie mogło być zatem mowy o odstępstwach dokonanych przed wydaniem decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2002r.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2003r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ podniósł, iż od decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2002r. zostało złożone odwołanie. Wprawdzie w piśmie przekazującym odwołanie zostało wyrażone stanowisko Starosty [...], iż osoby wnoszące odwołanie nie są stronami, jednakże nie zwalniało to organu odwoławczego od jego rozpoznania. Zastosowanie w takiej sytuacji trybu nadzwyczajnego naruszało zasadę dwuinstancyjności postępowania oraz zasadę dysponowania postępowaniem odwoławczym przez strony.
Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli:
M. Z., W. B., S. K., J. M., D. G., B. K., A. R., A. C., Z. K., E. W., D. K., K. L., A. B., J. K., L. K., S. M., A.O.
Wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowanego . Zarzucili decyzji naruszenie przepisów k.p.a. poprzez przyjęcie, iż do czasu rozpatrzenia odwołania postępowanie odwoławcze nie jest zakończone , a tym samym decyzja pierwszoinstancyjna nie jest ostateczna. Ponadto Wojewoda [...] dokonał badania czy osoby występujące w sprawie są stronami postępowania. Ponieważ uznał, iż nie posiadają one przymiotu strony, wzruszył decyzję w trybie nadzwyczajnym. Wnieśli ponadto o zbadanie przez Sąd czy w sprawie zmiany pozwolenia na budowę skarżący posiadają przymiot strony postępowania.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Sąd podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż w niniejszej sprawie niedopuszczalne było rozstrzygnięcie sprawy w trybie nadzwyczajnym, w sytuacji gdy został uruchomiony w stosunku do tej samej decyzji tryb odwoławczy. Wniesienie odwołania wszczęło zwyczajny tryb kontroli decyzji administracyjnych, jakim jest postępowanie odwoławcze. Organ odwoławczy ma szersze uprawnienia niż organ nadzoru, co powoduje, że tryb odwoławczy ma w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego pierwszeństwo przed trybami nadzwyczajnymi, w tym trybem nieważnościowym. Tak więc wniesienie w niniejszej sprawie odwołania od decyzji ma ten skutek, że organ odwoławczy winien był w pierwszej kolejności rozpatrzyć odwołanie, o ile oczywiście zostały spełnione wszystkie wymogi formalne. Organ odwoławczy ma możliwość wyeliminowania z obrotu prawnego każdej decyzji wadliwej, w tym decyzji co do której zachodzą przesłanki określone w art. 156 k.p.a.
Wprawdzie przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności mogą być zarówno decyzje ostateczne, jak i nieostateczne, jednakże wniesione przez stronę odwołanie pociągało za sobą konieczność rozpoznania sprawy w trybie zwykłym.
Skoro więc w odwołaniu skarżący wnieśli o rozpatrzenie ich odwołania i uchylenie zaskarżonej decyzji, Wojewoda [...] był zobowiązany rozpatrzyć odwołanie w trybie art. 138 kpa, a nie wszczynać postępowanie w trybie nadzoru. W przypadku ustalenia, iż odwołujący się nie są stronami postępowania organ powinien był umorzyć postępowanie odwoławcze i następnie wszcząć postępowanie nieważnościowe.
Trafnie zatem Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w sprawie, ponieważ kontrolowana przez niego w postępowaniu odwoławczym decyzja Wojewody [...] dotknięta była wadą nieważności, i zachodziła konieczność usunięcia jej z obrotu prawnego
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI