IV SA 3544/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-07-08
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
ochrona środowiskaprawo administracyjnepostępowanie administracyjnestrony postępowaniazdolność prawnaorganizacja ekologicznawarunki zabudowyferma drobiuraport o oddziaływaniu na środowisko

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Stowarzyszenia Ekologicznego K. na postanowienie Ministra Środowiska o umorzeniu postępowania odwoławczego, uznając, że stowarzyszenie nie miało zdolności prawnej do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym.

Stowarzyszenie Ekologiczne K. zaskarżyło postanowienie Ministra Środowiska o umorzeniu postępowania odwoławczego, które dotyczyło uzgodnienia warunków zabudowy dla fermy kur. Stowarzyszenie twierdziło, że zostało pozbawione możliwości udziału w postępowaniu. Minister Środowiska uznał, że stowarzyszenie nie spełniało wymogów formalnych, w tym braku osobowości prawnej i statutu. WSA w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając, że stowarzyszenie nie miało zdolności prawnej w momencie wydania postanowienia przez organ I instancji, co uniemożliwiało mu bycie stroną postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi Stowarzyszenia Ekologicznego K. w S. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] sierpnia 2003 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego. Postępowanie pierwotnie dotyczyło uzgodnienia przez Wojewodę warunków zabudowy dla przedsięwzięcia polegającego na budowie 6 kurników dla 300 tys. niosek. Stowarzyszenie Ekologiczne K. wniosło o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony, jednak Wojewoda wydał postanowienie bez jego udziału. Minister Środowiska, rozpatrując zażalenie stowarzyszenia, umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że stowarzyszenie nie spełniało wymogów formalnych do bycia stroną, w tym braku osobowości prawnej i statutu. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA, argumentując, że powinno zostać wezwane do uzupełnienia braków formalnych. WSA w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając, że w momencie wydania postanowienia przez organ I instancji, stowarzyszenie nie posiadało zdolności prawnej, co uniemożliwiało mu bycie stroną postępowania. Sąd podkreślił, że obowiązek informowania i zapewnienia czynnego udziału dotyczy stron postępowania, a skarżący tego warunku nie spełniał. Sąd zaznaczył również, że organizacja ekologiczna musi mieć zdolność prawną, aby móc występować jako strona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organizacja ekologiczna nie może być stroną w postępowaniu administracyjnym, jeśli nie posiada zdolności prawnej w momencie wydawania decyzji przez organ pierwszej instancji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że aby organizacja ekologiczna mogła występować jako strona w postępowaniu administracyjnym, musi mieć zdolność prawną, czyli możliwość występowania w charakterze strony. Stowarzyszenie zwykłe, które nie zostało jeszcze zarejestrowane lub nie posiada statutu, nie ma zdolności prawnej i nie może być dopuszczone do udziału w postępowaniu na prawach strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.p.o.ś. art. 33 § 1

Ustawa Prawo ochrony środowiska

Organizacje ekologiczne mogą uczestniczyć w postępowaniu na prawach strony, jeśli zgłoszą chęć uczestnictwa i powołają się na miejsce działania. Wymaga to jednak posiadania zdolności prawnej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Umorzenie postępowania odwoławczego.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek należytego i wyczerpującego informowania stron.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zapewnienia czynnego udziału stron w postępowaniu.

k.p.a. art. 31 § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Nie stosuje się przepisu dotyczącego udziału organizacji społecznych, jeśli ustawa szczególna stanowi inaczej (jak u.p.o.ś.).

u.p.o.s. art. 40 § 1

Ustawa Prawo o stowarzyszeniach

Stowarzyszenie zwykłe nie ma osobowości prawnej.

u.p.o.s. art. 40 § 2

Ustawa Prawo o stowarzyszeniach

Reprezentacja stowarzyszenia zwykłego do czasu powołania zarządu.

u.p.o.s. art. 41 § 2

Ustawa Prawo o stowarzyszeniach

Rozpoczęcie działalności stowarzyszenia zwykłego po upływie terminu na zakazanie działalności.

Przepisy wprowadzające PPSA art. 97 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przejście spraw do właściwego sądu administracyjnego po 1 stycznia 2004 r.

PPSA art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

u.p.o.ś. art. 51 § 1

Ustawa Prawo ochrony środowiska

Wymaganie raportu o oddziaływaniu na środowisko dla przedsięwzięć znacząco oddziałujących na środowisko.

u.p.o.ś. art. 46 § 4

Ustawa Prawo ochrony środowiska

Uzgodnienie decyzji o warunkach zabudowy.

u.p.o.ś. art. 48 § 2

Ustawa Prawo ochrony środowiska

Postanowienie uzgadniające.

Rozporządzenie ws. rodzajów przedsięwzięć art. 2 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 września 2002 r.

Określenie rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stowarzyszenie Ekologiczne K. nie posiadało zdolności prawnej w momencie wydania postanowienia przez organ I instancji, co uniemożliwiało mu bycie stroną postępowania.

Odrzucone argumenty

Organ powinien był wezwać skarżącego do uzupełnienia braków formalnych i poinformować o przysługujących prawach. Fakt, że w dniu składania wniosku skarżący nie spełniał formalnych wymogów dotyczących organizacji ekologicznych, jest nieistotny.

Godne uwagi sformułowania

Ażeby organizacja ekologiczna mogła występować w charakterze strony musi mieć przede wszystkim zdolność prawną Organy administracyjne zgodnie z zasadami wyrażonymi w treści artykułów 8 i 9 k.p.a. mają obowiązek należycie i wyczerpująco informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych i zapewnić im czynny udział w każdym stadium postępowania. Należy mieć na uwadze, iż powyższe dotyczy stron postępowania a tego warunku nie spełniał skarżący.

Skład orzekający

Otylia Wierzbicka

przewodniczący

Wojciech Mazur

sprawozdawca

Tomasz Wykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zdolności prawnej organizacji ekologicznych do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym oraz obowiązków organów w tym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji stowarzyszenia zwykłego i jego statusu prawnego w momencie wszczęcia postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową kwestię proceduralną dotyczącą zdolności prawnej organizacji w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla prawników procesualistów i organizacji pozarządowych.

Czy stowarzyszenie bez osobowości prawnej może być stroną w urzędzie? WSA wyjaśnia.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 3544/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-07-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-09-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Otylia Wierzbicka /przewodniczący/
Tomasz Wykowski
Wojciech Mazur /sprawozdawca/
Sygn. powiązane
OSK 1703/04 - Wyrok NSA z 2005-07-18
Skarżony organ
Minister Środowiska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Otylia Wierzbicka, sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), Asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Danuta Gorzelak - Maciak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2004 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Ekologicznego K. w S. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania - skargę oddala -
Uzasadnienie
IV S.A. 3544/03
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 48 ust. 2, art. 378 ust. 2 pkt 1, w zw. z art. 46 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska / Dz.U. nr 62, poz. 627 ze zm./ oraz art. 106 k.p.a. w oparciu o przedstawiony raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko uzgodnił na etapie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przedsięwzięcie polegające na budowie 6 kurników dla kur niosek z docelową obsadą 300 tys. niosek / 1200 DJP / na działkach o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...] we wsi S. gm. S., o którego realizację wystąpili K.i L.M., M. i W. M., M. i T. M.. W uzasadnieniu postanowienia podano, że projektowany chów kur w liczbie 1200 DJP należy do przedsięwzięć wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 24 września 2002 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko / Dz.U. nr 179, poz. 1490 /, jest, więc przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy i wymaga uzgodnienia z wojewodą. Z przedstawionego raportu wynika, że przyjęte rozwiązania techniczne i organizacyjne zapewnią minimalizację negatywnego wpływu na środowisko przedmiotowej inwestycji i nie spowoduje ona naruszenia wymagań ochrony środowiska zawartych w przepisach przy spełnieniu warunków przewidzianych raportem.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] Minister Środowiska na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. po rozpatrzeniu zażalenia K. w S. na w/w postanowienie umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu postanowienia podano, że K. w S. pismem z dnia 10 lipca 2003 r. zwrócił się do Wojewody [...] z prośbą o pomoc w rozwiązaniu problemów związanych z projektem budowy fermy kur w S. i jednocześnie zaskarżył postanowienie z dnia [...] lipca 2003 r., pismo w imieniu K. podpisał Z.S.. Zgodnie z treścią art. 33 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. organizacja ekologiczna może uczestniczyć na prawach strony w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, do których należy przedmiotowe postępowanie. Warunkiem dopuszczenia organizacji do udziału w postępowaniu na prawach strony jest zgłoszenie chęci brania udziału w postępowaniu oraz przedstawienie statutu organizacji, w którym określone jest miejsce jej działania i cel związany z ochroną środowiska. Powyższych warunków nie spełnia w/w K. i dlatego nie przysługują mu prawa strony. Również Z.S., który podpisał pismo w imieniu K. nie ma przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu.
W skardze do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie Stowarzyszenie Ekologiczne K. S. wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Wskazano, iż skarżący w dniu 2 lipca 2003 r. złożył wniosek w Urzędzie Gminy S. o dopuszczenie do udziału w przedmiotowym postępowaniu na prawach strony, który do dnia złożenia skargi nie został rozpoznany. Postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2003 r. zostało wydane przedwcześnie, tak ażeby uniemożliwić skarżącemu udział w postępowaniu. Fakt, że w dniu składania wniosku skarżący nie spełniał formalnych wymogów dotyczących organizacji ekologicznych jest nieistotny, ponieważ w państwie prawa, jakim jest Rzeczpospolita Polska należało wezwać składających wniosek do uzupełnienia braków i poinformować o przysługujących prawach.
W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi. Ponadto stwierdzono, że skarżący jako stowarzyszenie zwykle zostało powołane [...] lipca 2003 r. a Minister Środowiska powziął o tym wiadomość dopiero 25 sierpnia 2003 r. Skarżący nie posiada również statutu a jedynie regulamin a taki warunek przewidują przepisy ustawy Prawo o ochronie środowiska. Natomiast grupa osób prywatnych, która nazwała się K., nie będąc organizacją społeczną nie mogła być dopuszczona do udziału na prawach strony w postępowaniu uzgodnieniowym toczącym się przed wojewodą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do regulacji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1270 /.
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z treścią art. 33 ust.l ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo o ochronie środowiska organizacje ekologiczne, które, powołując się na miejsce swego działania, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony; przepisu art. 31 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Ażeby organizacja ekologiczna mogła występować w charakterze strony musi mieć przede wszystkim zdolność prawną, czyli możliwość występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym tak jak to stanowi art. 29 k.p.a. W przedmiotowym postępowaniu skarżący został wpisany do rejestru stowarzyszeń zwykłych prowadzonego przez Starostwo Powiatowe w S. pod nr [...] w dniu [...] lipca 2003 r. / k. 14 akt sądowych / po otrzymaniu zawiadomienia z dnia 16 lipca 2003 r. o powołaniu stowarzyszenia w dniu [...] lipca 2003 r. Zgodnie z treścią art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach. /Dz. U. z 2001 r. nr 79,poz 855 tj. / stowarzyszenie zwykle nie ma osobowości prawnej i jeżeli w ciągu 30 dni od dnia uzyskania informacji o założeniu stowarzyszenia zwykłego nie zakazano jego działalności, może ono rozpocząć działalność / art. 41 ust. 2 /, w przypadku skarżącego mogło to nastąpić 17 sierpnia 2003 r. Zgodnie z regulaminem skarżącego na zewnątrz reprezentuje go Zarząd, który został powołany [...] sierpnia 2003 r. / k. 19 / natomiast do chwili powołania Zarządu zgodnie z treścią protokołu o powołaniu stowarzyszenia mógł je reprezentować przedstawiciel Z.S. / art. 40 ust. 2 /jednakże taka reprezentacja może dotyczyć wyłącznie czynności związanych z rejestracją stowarzyszenia. Wobec powyższego prawidłowe jest stanowisko organu II instancji, iż skarżący nie mógł być stroną postępowania administracyjnego na etapie postępowania, którego prawidłowość jest przedmiotem niniejszego postępowania z uwagi na brak zdolności prawnej w momencie wydania decyzji przez organ I instancji, nie mógł również złożyć wniosku o przystąpienie do udziału na prawach strony w postępowaniu z uwagi na brak zdolności prawnej. Nieuprawnione jest również twierdzenie skarżącego, iż organ administracyjny powinien zaczekać, aż skarżący dopełni wszelkich niezbędnych czynności związanych z uzyskaniem zdolności prawnej. Organy administracyjne zgodnie z zasadami wyrażonymi w treści artykułów 8 i 9 k.p.a. mają obowiązek należycie i wyczerpująco informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych i zapewnić im czynny udział w każdym stadium postępowania. Należy mieć na uwadze, iż powyższe dotyczy stron postępowania a tego warunku nie spełniał skarżący.
Nie można natomiast się zgodzić ze stanowiskiem organu II instancji przedstawionym w odpowiedzi na skargę, iż organizacja ekologiczna powinna mieć statut ażeby mieć możliwość występowania w postępowaniu administracyjnym na zasadzie art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. oraz art. 31 k.p.a. Skarżący po spełnieniu warunków określonych w ustawie Prawo o stowarzyszeniach będzie mógł ubiegać się o status strony w postępowaniu administracyjnym, które będzie dotyczyło jego interesu prawnego lub obowiązku.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1270/ Sąd skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI