IV SA 3421/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-01-20
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkapozwolenie na budowęstrefa ochronnagazociągpostępowanie administracyjnekontrola legalnościuchylenie decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczego z powodu niewłaściwego zastosowania przepisów Prawa budowlanego i niepełnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Sąd uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczego, uznając, że organy nadzoru budowlanego nieprawidłowo zastosowały przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. i nie wyjaśniły wystarczająco stanu faktycznego, w szczególności kwestii posiadania pozwolenia na budowę z 1972 r. Sąd podkreślił konieczność wszechstronnego wyjaśnienia sprawy zgodnie z zasadami k.p.a. przed zastosowaniem przepisów dotyczących samowoli budowlanej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczo-składowego, który został wybudowany przed 1995 r. bez pozwolenia na budowę, ale potencjalnie na podstawie pozwolenia z 1972 r. Sąd uznał, że organy administracji obu instancji naruszyły zasady postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 k.p.a.), nie wyjaśniając wszechstronnie stanu faktycznego. Kluczowe było ustalenie, czy pozwolenie z 1972 r. dotyczyło obiektu objętego postępowaniem, co miało wpływ na możliwość zastosowania przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. i trybu rozbiórki. Sąd wskazał, że w przypadku budynków wybudowanych przed 1995 r. należy stosować przepisy Prawa budowlanego z 1994 r., chyba że sprawa mieści się w art. 48 tej ustawy. Z uwagi na powyższe uchybienia, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organy nieprawidłowo zastosowały przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. i nie wyjaśniły wystarczająco stanu faktycznego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy naruszyły zasady postępowania administracyjnego, nie wyjaśniając kluczowej kwestii posiadania pozwolenia na budowę z 1972 r. przez skarżącego, co miało wpływ na możliwość zastosowania przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. i trybu rozbiórki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub proceduralnego.

u.p.b. z 1974r. art. 37

Ustawa z dnia 24 października 1974r. - Prawo budowlane

Przepis dotyczący nakazu rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego niezgodnie z przepisami.

Pomocnicze

u.p.b. art. 37 § ust. 2

Prawo budowlane

Organ zastosował przepis dotyczący przymusowej rozbiórki lub przejęcia obiektu na własność Państwa, gdy obiekt został wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy i jest to uzasadnione innymi ważnymi przyczynami.

u.p.b. art. 103 § ust. 2

Prawo budowlane

Przepis ograniczający możliwość stosowania przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. do budynków wybudowanych w dacie obowiązywania tej ustawy, do przypadków objętych dyspozycją art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada oficjalności i prawdy obiektywnej - obowiązek organu zebrania materiału dowodowego w całości oraz wszechstronnego wyjaśnienia sprawy.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu oparcia rozstrzygnięcia na podstawie zebranego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

p.u.s.a. art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sądów administracyjnych - kontrola legalności zaskarżonych decyzji.

u.p.b. z 1994r. art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane

Przepis dotyczący samowoli budowlanej.

Rozporządzenie Ministra Przemysłu z dnia 24 czerwca 1989r. § tabela nr 1

Określa minimalne odległości gazociągów od budynków.

Zarządzenie Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 8 sierpnia 1961r.

Dotyczy ustalania stref ochronnych wokół gazociągów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły wszechstronnie stanu faktycznego sprawy, w szczególności kwestii posiadania pozwolenia na budowę z 1972 r. Niewłaściwe zastosowanie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. do budynku wybudowanego przed 1995 r., bez uwzględnienia przepisów Prawa budowlanego z 1994 r.

Godne uwagi sformułowania

Sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Bez wyjaśnienia stanu faktycznego nie jest możliwe prawidłowe zastosowanie normy prawnej, a orzekanie na podstawie nieustalonego lub błędnie ustalonego stanu faktycznego narusza art. 80 k.p.a. Organy administracji, rozpoznając sprawę i wydając w stosunku do przedmiotowego obiektu decyzje w trybie art. 37 Prawa budowlanego z 1974r., przeoczyły jednakże, iż stosownie do treści art. 103 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (...), możliwość stosowania przepisów Prawa budowlanego z 1974r. do budynków wybudowanych w dacie obowiązywania tej ustawy, ograniczona została do przypadków objętych dyspozycją art. 48 Prawa budowlanego z 1994r.

Skład orzekający

Wojciech Mazur

przewodniczący

Anna Żak

sędzia

Mariola Kowalska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących stosowania przepisów przejściowych, obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organy administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy przed 1995 r. i potencjalnego pozwolenia z 1972 r. oraz przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. i 1994 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa budowlanego - stosowania przepisów przejściowych i obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organy administracji, co jest istotne dla praktyków.

Niewłaściwe przepisy Prawa budowlanego i niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego – dlaczego sąd uchylił decyzję o rozbiórce?

Dane finansowe

WPS: 10 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 3421/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-09-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Żak
Mariola Kowalska. /sprawozdawca/
Wojciech Mazur /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia NSA Anna Żak, Asesor WSA Mariola Kowalska (spr.), Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku gospodarczo-składowego. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego W. B. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2002r. nr [...], działając na podstawie art. 37 ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974r.- Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 z późn.zm.) nakazał W. B. rozbiórkę obiektu gospodarczo - składowego usytuowanego na działce nr ewid. [...] położonej w [...] w strefie kontrolowanej ( w odległości 3,20,) gazociągu wysokiego ciśnienia [...].
Z przeprowadzonego przed organem I instancji postępowania administracyjnego wynikało, iż przedmiotowy budynek został wybudowany przed 1995r., bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, a zatem organ zastosował do niego, stosownie do art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2000r, Nr 106, poz. 1126 z późn.zm.), przepisy Prawa budowlanego z 1974r. W ocenie organu zastosowanie w sprawie ma art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974r., zgodnie z którym terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego może wydać decyzję o przymusowej rozbiórce albo o przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy, jeżeli jest to uzasadnione innymi ważnymi przyczynami poza wymienionymi w art. 37 ust. 1. Przez ważne przyczyny , w ocenie organu należy rozumieć skutki powstałe w następstwie naruszenia zasad, objętych art. 5, 13, 14 i art. 15 ustawy, godzące w istotny sposób w interes społeczny. W niniejszej sprawie stosownie do załącznika Rozporządzenia Ministra Przemysłu z dnia 24 czerwca 1989r., w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz.U. nr 45, poz. 243 ze zm.), tabela nr 1, minimalna odległość podstawowa gazociągów ułożonych w ziemi o ciśnieniu nominalnym powyżej 0,4 MPa do 6,3 MPa od obrysów wolnostojących budynków mieszkalnych i budynków pomocniczych od średnicy gazociągu powyżej 300 do 500mm wynosi 25m. Zatem lokalizacja przedmiotowego budynku narusza warunki techniczne w stopniu wskazującym na możliwość niedopuszczalnego pogorszenia bezpieczeństwa ogólnospołecznego.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył W. B.
Zarzucił organowi błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż dopuścił się samowoli budowlanej. Na dowód, iż dysponował pozwoleniem na budowę przedłożył kserokopię zaświadczenia Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] datowane na [...] listopada 1972r., iż w dniu [...] sierpnia 1972r. otrzymał pozwolenie na budowę stodoły o nr [...].
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2003r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ II instancji nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo zastosował w sprawie art. 37 ust. Prawa budowlanego z 1974r. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynikało, iż strefa ochronna wokół gazociągu w każdą stronę wynosiła 25m od osi gazociągu. Wynikało to z przepisów Zarządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 8 sierpnia 1961r. w sprawie ustalania lokalizacji szczegółowej inwestycji budowlanych i stref ochronnych oraz wyrażania zgody na zmianę sposobu wykorzystania terenu ( MP nr 62, poz. 26b)
Ponadto przepis art. 37 w swojej treści nie odnosił się tylko do obiektów budowlanych wybudowanych samowolnie, zamiarem ustawodawcy było objęcie dyspozycją tego przepisu wszystkich inwestycji sprzecznych z obowiązującymi przepisami. Wprawdzie w ocenie organu odwoławczego organ I instancji błędnie zastosował art. 37 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, powinien bowiem zastosować art. 37 ust. 1 pkt 2, nie stanowi to jednak wobec prawidłowego rozstrzygnięcia podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Niezależnie od powyższego, ponieważ pozwolenie na budowę wydane zostało odwołującemu się z rażącym naruszeniem prawa, daje to skarżącemu możliwość dochodzenia roszczeń odszkodowawczych.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł W. B.
Zarzucił organom niewyjaśnienie sprawy. Podniósł, iż otrzymał pozwolenie na budowę 5 lat po wybudowaniu gazociągu, ponadto budynek jest mu niezbędny w związku z prowadzoną działalnością. Skarżący wyjaśnił, iż ubiega się o legalizację usytuowania budynku w odległości 3,20m od osi gazociągu i wystąpił do właściwego organu o wydanie postanowienia w przedmiocie wyrażenia zgody na zalegalizowanie.
Wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie z argumentacją podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego i proceduralnego( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późnym.).
Skarga jest zasadna.
Jedną z podstawowych zasad ujętych w Kodeksie postępowania administracyjnego jest zasada oficjalności nakładająca na organ obowiązek przeprowadzenia postępowania z urzędu oraz wiążąca się z nią zasada prawdy obiektywnej, z której wynika obowiązek organu zebrania materiału dowodowego w całości oraz wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Bez wyjaśnienia stanu faktycznego nie jest możliwe prawidłowe zastosowanie normy prawnej, a orzekanie na podstawie nieustalonego lub błędnie ustalonego stanu faktycznego narusza art. 80 k.p.a.
W ocenie Sądu kontrolowana decyzja organu II instancji zapadła z naruszeniem ww. zasad określonych w art. 7 i 77 k.p.a., w stopniu, który mógł mieć wpływ na wadliwe zastosowanie w sprawie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 z późn.zm.)
Z ustaleń dokonanych przez organy administracji obu instancji wynikało, iż obiekt budowlany stanowiący przedmiot postępowania został wybudowany przed 1995r. Jest to niesporne w sprawie.
Organy administracji, rozpoznając sprawę i wydając w stosunku do przedmiotowego obiektu decyzje w trybie art. 37 Prawa budowlanego z 1974r., przeoczyły jednakże, iż stosownie do treści art. 103 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( t.jedn. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn.zm.), możliwość stosowania przepisów Prawa budowlanego z 1974r. do budynków wybudowanych w dacie obowiązywania tej ustawy, ograniczona została do przypadków objętych dyspozycją art. 48 Prawa budowlanego z 1994r. W pozostałym zakresie stosuje się przepisy ustawy obecnie obowiązującej. Podstawowym obowiązkiem organów było zatem ustalenie, czy przedmiotowy budynek gospodarczy został wybudowany bez uzyskania pozwolenia na budowę a zatem w warunkach określonych art. 48 Prawa budowlanego z 1994r. Należy zauważyć, iż organ odwoławczy dysponował dokumentem, którego kserokopię przedłożył skarżący, iż w 1972r. uzyskał on pozwolenie na budowę stodoły. Wyjaśnienia wymagało zatem, czy pozwolenie powyższe zostało wydane na obiekt będący przedmiotem tego postępowania. Na działce skarżącego, jak wynika z akt sprawy, jest bowiem kilka budynków, budowanych w różnych okresach.
Organ odwoławczy nie wyjaśnił tej kwestii, tymczasem ma ona znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W przypadku ustalenia, iż budynek został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę, nie byłoby możliwe stosowanie w stosunku do niego przepisów Prawa budowlanego z 1974r., a tym samym niewłaściwe byłoby zastosowanie art. 37 tej ustawy i nakazanie rozbiórki w tym trybie.
Nie przesądzając wyniku sprawy stwierdzić należy, że wyżej omówione zagadnienia nie zostały przez organy nadzoru budowlanego należycie wyjaśnione i uzasadnione, czym naruszono art. 7, 77 § 1 i art. 107 k.p.a.
Z powyższych względów, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn.zm.).
O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI