IV SA 3331/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-01-13
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneroboty budowlanepozwolenie na wznowienie robótsamowola budowlanadecyzja administracyjnapostępowanie odwoławczezmiana stanu prawnegonaruszenie przepisów proceduralnychWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów nadzoru budowlanego dotyczące pozwolenia na wznowienie robót budowlanych z powodu naruszenia przepisów proceduralnych i zmiany stanu prawnego w trakcie postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy pozwolenie na wznowienie robót budowlanych w budynku inwentarskim. Sąd uchylił obie decyzje, stwierdzając, że organ odwoławczy nie uwzględnił zmiany przepisów Prawa budowlanego, która nastąpiła w trakcie postępowania. Sąd wskazał na naruszenie przepisów proceduralnych przez organ II instancji, który powinien był uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych w budynku inwentarskim. Roboty te zostały wstrzymane z powodu samowolnego ich prowadzenia po pożarze. Organ I instancji, po nałożeniu na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, wydał pozwolenie na ich wznowienie. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Sąd administracyjny uznał, że choć zarzuty skarżącej miały charakter cywilnoprawny, to zaskarżona decyzja naruszała prawo. Kluczowym błędem organu odwoławczego było nieuwzględnienie nowelizacji Prawa budowlanego, która weszła w życie w trakcie postępowania. Zgodnie z nowymi przepisami, organ II instancji powinien był ocenić sprawę według stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania decyzji odwoławczej. Ponieważ organ odwoławczy nie uwzględnił zmiany stanu prawnego i nie przeprowadził postępowania w znacznej części, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że naruszono przepisy proceduralne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnić nowy stan prawny, chyba że z nowych przepisów wynika coś innego.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy jako organ reformacyjny ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Nieuwzględnienie nowelizacji Prawa budowlanego stanowi naruszenie przepisów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.p.b. art. 51 § ust. 1 a

Prawo budowlane

Po wykonaniu określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, właściwy organ wydaje decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych.

u.p.b. art. 51 § ust. 3

Prawo budowlane

Po sprawdzeniu wykonania nałożonych na inwestora obowiązków właściwy organ wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy uchyla decyzję w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, jeżeli decyzja ta wymagałaby uchylenia w całości z powodu naruszenia przepisów postępowania.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej obowiązany jest do działania w sposób budzący zaufanie jego uczestników.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej obowiązany jest do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej obowiązany jest do załatwienia sprawy po jej należytej analizie.

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm. art. 97 § ust. 1

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa właściwość sądów administracyjnych w sprawach, które nie zostały jeszcze zakończone przed wejściem w życie nowych przepisów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy nie uwzględnił zmiany przepisów Prawa budowlanego, która nastąpiła w trakcie postępowania. Organ odwoławczy naruszył przepisy proceduralne, nie przekazując sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia własności i braku zgody współwłaścicieli są niezasadne w postępowaniu administracyjnym.

Godne uwagi sformułowania

Organ odwoławczy jako organ o charakterze reformacyjnym ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu zarówno faktycznego jak i prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Zaskarżonej decyzji można jednak postawić zarzut naruszenia prawa, a w takim właśnie zakresie możliwa jest jej sądowa kontrola.

Skład orzekający

Anna Żak

przewodniczący

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

sprawozdawca

Wojciech Mazur

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zmiany stanu prawnego w trakcie postępowania administracyjnego oraz obowiązków organu odwoławczego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów Prawa budowlanego w trakcie postępowania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje kluczową zasadę prawa administracyjnego dotyczącą stosowania przepisów w czasie, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje również, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.

Zmiana prawa w trakcie postępowania: jak błąd organu odwoławczego doprowadził do uchylenia decyzji.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 3331/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-09-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka /sprawozdawca/
Anna Żak /przewodniczący/
Wojciech Mazur
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie ( WSA, As. WSA Wojciech Mazur, Agnieszka Wilczewska - Rzepecka (spr.), , Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
7/IV SA 3331/03
Uzasadnienie
Decyzja z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. na podstawie art. 51 ust 1 a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane udzielił pozwolenia na wznowienie wstrzymanych postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] – robót budowlanych wykonanych w budynku inwentarskim, w oparciu o inwentaryzację budowlaną oraz projekt robót budowlanych koniecznych do zakończenia budowy.
W uzasadnieniu podał, że w dniu [...] października 2002 r. odbyła się wizja lokalna w sprawie samowolnego prowadzenia robót budowlanych w budynku inwentarskim zlokalizowanym na działce nr ew. [...] w Z., będącej własnością B. N. W jej wyniku stwierdzono, iż w efekcie pożaru całkowitemu zniszczeniu uległ dach obiektu. Inwestor rozpoczął prace remontowe zmierzające do odbudowy budynku polegające na wymurowaniu ścianki kolankowej, bez wymaganego prawem pozwolenia.
Charakter prowadzonych robót nie dawał podstaw do zastosowania art. 48 Prawa budowlanego dlatego w dniu [...] listopada 2002 r. wydano postanowienie – wstrzymujące roboty budowlane. Dla ostatecznej oceny stanu technicznego obiektu postanowieniem z [...] listopada 2002 r. nakazano wykonanie inwentaryzacji geodezyjnej i oceny technicznej, a następnie decyzją z [...] stycznia 2003 r. nakazano wykonanie określonych czynności, które inwestor zrealizował w terminie.
Decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania A. M.– przedstawiciela ustawowego małoletniego M. M.. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. w toku prowadzonego postępowania administracyjnego dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego.
Przepis art. 50 Prawa budowlanego mówi, iż w przypadkach innych niż określone w art. 48 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonanych bez wymaganego pozwolenia.
W niniejszej sprawie organ I instancji nałożył decyzją na inwestora przedmiotowych samowolnych robót budowlanych w budynku inwentarskim na działce w miejscowości Z. obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie oraz określającą termin wykonania tych czynności, po uprzednim wydaniu postanowienia o wstrzymaniu robót.
Ponieważ inwestor wykonał nałożone na niego decyzją obowiązki w terminie, organ I instancji miał obowiązek kolejną decyzją wydać pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, zgodnie z art. 51 ust. 1 a Prawa budowlanego.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła A. M. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Skarżąca podała, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana z naruszeniem przepisów art. 33, 34 i 43 ustawy – Prawo budowlane.
W uzasadnieniu wyjaśniła, że inwestor nie wykonał nałożonego na niego obowiązku wykonania inwentaryzacji geodezyjnej i nadal nie ma prawa do nieruchomości o pow. 40 m2 na działce nr ew. [...], a budynek inwentarski zlokalizowany jest na działce nr ew. [...]. Właścicielem działki nr [...] jest B. N., a nr [...] – E. Ł. i M. M. po ½ części.
Inwestor przed rozpoczęciem robot budowlanych, ani też w trakcie ich wykonywania nie uzyskał zgody współwłaścicieli działki [...] na prowadzenie jakichkolwiek robót budowlanych na ich własności.
Ponadto spornego budynku nie ma na planie zagospodarowania przestrzennego wsi Z., bo powstał on bez wymaganej dokumentacji budowlanej.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wyjaśnił, że organy nadzoru budowlanego nie są właściwe do rozstrzygania sporu o naruszenie własności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek zupełnie z innych przyczyn niż w niej podniesione.
Zarzuty skarżącej mają wyłącznie charakter roszczeń cywilno – prawnych i w postępowaniu przed sądem administracyjnym są niezasadne. Zaskarżonej decyzji można jednak postawić zarzut naruszenia prawa, a w takim właśnie zakresie możliwa jest jej sądowa kontrola (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz. U. Nr 153, poz. 1269).
Zgodnie z przepisem art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W dacie wydania decyzji przez organ I instancji tj. [...] marca 2003 r. obowiązywał art. 51 ust 1 a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 106 poz. 1126 z 2000 r.), zgodnie z którym po wykonaniu obowiązku (tj. wykonaniu określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem) – właściwy organ wydaje decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych.
Ponieważ inwestor wykonał nałożone na niego decyzją obowiązki w terminie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. miał obowiązek wydać decyzją pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 51 ust. 1 a Prawa budowlanego.
W chwili jednak wydawania orzeczenia przez organ II instancji weszła w życie z dniem 11 lipca 2003 r. nowelizacja Prawa budowlanego z 7 lipca 1994 r. (Dz. U. Nr 80 poz. 718 z 2003 r.). Z tą datą zmienił się również art. 51.
Zgodnie z ust. 3 tego artykułu właściwy organ po sprawdzeniu wykonania nałożonych na inwestora obowiązków wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.
Organ administracyjny I instancji stosuje przepisy prawa materialnego obowiązujące w dniu wydania decyzji. Organ odwoławczy powinien ocenić sprawę według przepisów prawa materialnego obowiązujących w dniu wydania przez ten organ decyzji odwoławczej. Oznacza to, że jeśli przepisy prawa materialnego ulegną zmianie w czasie między wydaniem decyzji w I instancji, a rozpatrzeniem odwołania, organ odwoławczy – obowiązany jest uwzględnić nowy stan prawny, chyba, że z nowych przepisów wynika coś innego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 grudnia 1999 r. sygn. IV SA 2079/97).
Należy pamiętać, że organ odwoławczy jako organ o charakterze reformacyjnym ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu zarówno faktycznego jak i prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji.
W tej sytuacji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] lipca 2003 r. nie mógł utrzymać w mocy decyzji organu I instancji, która wprawdzie na dzień jej wydania była prawidłowa, ale w toku postępowania administracyjnego nastąpiła zmiana przepisów prawa materialnego.
Organ II instancji winien w oparciu o art. 138 § 2 kpa uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji , gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzednio przeprowadzenia postępowania w znacznej części.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał więc, że organ odwoławczy nie wyjaśniając wszechstronnie okoliczności sprawy istotnych dla jej rozstrzygnięcia naruszył przepisy art. 7, 77 i 80 kpa. Ujawnione naruszenia przepisów prawa procesowego uzasadniały uchylenie zaskarżonej decyzji i w konsekwencji decyzji organu I instancji.
Mając powyższe na uwadze i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w wyroku.
Na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI