IV SA 3223/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-03-11
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na budowęwznowienie postępowaniak.p.a.prawo budowlanenieważność decyzjizmiana projektusąsiedztwo

WSA w Warszawie stwierdził nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę i poprzedzających ją postanowień, uznając, że postępowanie wznowione na podstawie fałszywych dowodów było wadliwe.

Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę wydanego R. W., które zostało następnie uchylone i przekazane do ponownego rozpatrzenia przez organy administracji. Wojewoda uchylił decyzję Wójta Gminy S., wskazując na odstępstwa od projektu i potrzebę wyjaśnienia kwestii przesłonięcia. Sąd administracyjny stwierdził jednak, że postępowanie wznowione na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. było wadliwe, ponieważ nie stwierdzono fałszywości dowodów prawomocnym orzeczeniem. W konsekwencji, sąd stwierdził nieważność wszystkich decyzji wydanych w tym postępowaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę R. W. na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Wójta Gminy S. i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia w przedmiocie pozwolenia na budowę. Sprawa miała długą historię, obejmującą wielokrotne wydawanie i uchylanie decyzji przez organy I i II instancji. Kluczowym elementem stało się wznowienie postępowania administracyjnego przez Wójta Gminy S. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., z powodu rzekomej zmiany projektu budowlanego przez inwestora bez zgody sąsiada. Sąd administracyjny uznał jednak, że wznowienie postępowania na tej podstawie było wadliwe, gdyż przepis ten wymaga stwierdzenia fałszywości dowodów prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu, czego w tej sprawie zabrakło. Zmiana projektu budowlanego nie stanowiła fałszerstwa dowodu. W związku z tym, sąd stwierdził nieważność postanowienia o wznowieniu postępowania oraz wszystkich kolejnych decyzji wydanych w tym trybie, w tym zaskarżonej decyzji Wojewody i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd zasądził od Wojewody na rzecz R. W. zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zmiana projektu budowlanego przez inwestora bez zgody sąsiada nie spełnia przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., ponieważ nie jest to przypadek fałszerstwa dowodu.

Uzasadnienie

Przepis art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. wymaga stwierdzenia fałszywości dowodów prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Zmiana projektu budowlanego nie jest fałszerstwem dowodu, a jedynie odstępstwem od zatwierdzonego projektu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (6)

Główne

k.p.a. art. 145 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wznowienie postępowania następuje, gdy dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, co musi być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu.

k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja podlega stwierdzeniu nieważności, gdy została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości albo gdy naruszono przepisy o postępowaniu, a wady te mogły mieć wpływ na wynik sprawy.

Ppsa art. 145 § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, postanowienia lub innego aktu, gdy naruszono przepisy postępowania, a wady te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ppsa art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd zasądza zwrot kosztów postępowania od strony przegrywającej na rzecz strony wygrywającej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 145 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Przewiduje wyjątki od warunku stwierdzenia fałszywości dowodu prawomocnym orzeczeniem, gdy sfałszowanie jest oczywiste i wznowienie jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego.

Pr. bud. art. 36a

Prawo budowlane

Dotyczy istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstaw do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., ponieważ zmiana projektu budowlanego nie jest fałszerstwem dowodu. Postanowienie o wznowieniu postępowania i wszystkie kolejne decyzje wydane w tym trybie są nieważne z powodu rażącego naruszenia prawa.

Godne uwagi sformułowania

istotą w rozpoznawanej sprawie jest to, czy istniały podstawy faktyczne i prawne do wznowienia postępowania zmiana projektu budowlanego przez inwestora bez uzyskania akceptacji właściciela sąsiedniej nieruchomości /który był stroną postępowania o wydanie pozwolenia na budowę/ w żadnym wypadku nie spełnia przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 par.l pkt.l kpa., nie jest to bowiem przypadek fałszerstwa dowodu.

Skład orzekający

Anna Żak

przewodniczący sprawozdawca

Bogusław Moraczewski

sędzia

Bogusław Cieśla

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 k.p.a.) i stwierdzenia nieważności decyzji (art. 156 k.p.a.), zwłaszcza w kontekście zmian w projekcie budowlanym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. i nie obejmuje innych podstaw wznowienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe zastosowanie procedury administracyjnej, a błąd w tym zakresie może prowadzić do stwierdzenia nieważności całego postępowania, nawet jeśli pierwotne kwestie merytoryczne były złożone.

Błąd proceduralny zniweczył lata postępowań: WSA stwierdza nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę.

Dane finansowe

WPS: 10 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 3223/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-03-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-08-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Żak /przewodniczący sprawozdawca/
Bogusław Cieśla
Bogusław Moraczewski
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność postanowienia I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak (spr.) Sędziowie NSA Bogusław Moraczewski As. WSA Bogusław Cieśla Protokolant Dorota Zamiela po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, stwierdza nieważność: * postanowienia Wójta Gminy S. z dnia [...] marca 1998 r. nr [...], * decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...], * decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. nr [...], * decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] października 1999 r. nr [...], * decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2001 r. nr [...] III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz R. W. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
7/ IV S.A. 3223/02
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...] lipca 2002r.nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art.138 par.2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania J. O. i E. M. od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] grudnia 200lr. odmawiającej na podstawie art.151 par.l kpa uchylenia własnej decyzji z dnia [...] czerwca 1996r. udzielającej R. W. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz szczelnego osadnika gnilnego na nieruchomości nr [...] położonej we wsi K.-uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] grudnia 200lr i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Z analizy sprawy wynika, że toczy się ona od kilku lat i była kilkukrotnie rozstrzygana przez organy I i II instancji, stąd też koniecznym jest przedstawienie zwięzłego jej przebiegu.
Decyzją z dnia [...] czerwca 1996r. Wójt Gminy S. zatwierdził projekt budowlany i udzielił R. W. pozwolenia na budowę w/w przedmiotowego domu mieszkalnego wraz ze szczelnym osadnikiem gnilnym. Wcześniej właściciel sąsiedniej nieruchomości oznaczonej nr ew.[...] –J. O. wyraził inwestorowi zgodę na wybudowanie tego domu mieszkalnego wg. typowego projektu architektoniczno-budowlanego oznaczonego symbolem W-0232 i usytuowanie budynku w odległości 3,0 od granicy jego działki. Projekt ten przewidywał m.in. w elewacji zachodniej tj. od strony nieruchomości J. O., okienka piwniczne o wymiarach 0,60xo,60. Inwestor wprowadził jednak do typowego projektu W-0232 zmiany. Jedną z nich było zamienienie przewidywanych w powołanym projekcie, okienek piwnicznych o wymiarach 0,60xo,60, na okna typu 012 i 013 o wymiarach 0,90x1,20. Przedmiotową decyzją o pozwoleniu na budowę zatwierdzono właśnie w/w projekt budowlany W-0232 wraz dokonanymi zmianami.
Postanowieniem z dnia [...] marca 1998r. nr [...] Wójt Gminy S. z urzędu, w oparciu o art. 145 par.l pkt.l kpa wznowił postępowanie administracyjne zakończone w/w ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] czerwca 1996r "pod kątem zbadania zgodności z warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie". W uzasadnieniu tego postanowienia wskazał, że inwestor bez uzgodnienia z J. O. w zatwierdzonym projekcie budowlanym zmienił wielkość okien w piwnicy. We wznowionym postępowaniu administracyjnym w sprawie zakończonej ostateczną decyzją o wydaniu przedmiotowego pozwolenia na budowę zostały
wydane decyzje następujące decyzje:
-z dnia [...] czerwca 1998r. Wójta Gminy S. o częściowym uchyleniu
przedmiotowej decyzji z dnia [...] czerwca 1996r zatwierdzającej projekt
budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę;
-Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999r uchylającą w wyniku
rozpatrzenia odwołania strony decyzję z dnia [...] czerwca 1998r Wójta Gminy
S. i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia;
-z dnia [...] października 1999r. wydaną przez Wójta Gminy S. po
ponownym rozpatrzeniu sprawy, którą odmówiono uchylenia decyzji z dnia [...]
czerwca 1996r.;
-Wojewody [...] z dnia [...] października 200lr.uchylajacą zaskarżoną
decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] października 1999r.i przekazującą
sprawę do ponownego rozpatrzenia ;
-z dnia [...] grudnia 2001 r. Wójta Gminy S. ponownie odmawiającej
w trybie art.151 par. 1 pkt.l kpa uchylenia decyzji z dnia [...] czerwca 1996r.oraz
jak wyżej wskazano decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2002r.
uchylającą w trybie art.138 par.2 kpa decyzję Wójta Gminy S. z dnia
[...] grudnia 200 lr.i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu swojej decyzji z dnia [...] lipca 2002r. Wojewoda m.in. wskazał,
że inwestor odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego i istnieją
przesłanki, aby wobec zaistniałych odstępstw rozważyć możliwość
zastosowania przepisów art.36a Prawa budowlanego z 1994. Ponadto należy
prawidłowo ustalić strony niniejszego postępowania administracyjnego oraz
wyjaśnić kwestię przesłonięcia budynku odwołujących się w świetle przepisów
rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14
grudnia 1994r. o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki
i ich usytuowanie.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2002r., R. W. wniósł o jej uchylenie podnosząc, że w sprawie nie może mieć zastosowania art.36a Prawa budowlanego z 1994r.. zaś z uwagi drobne odstępstwa od pozwolenia na budowę stosowne decyzje powinien wydać organ nadzoru budowlanego.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Nie będąc związanym granicami skargi, Sąd uznał, że istotą w rozpoznawanej sprawie jest to, czy istniały podstawy faktyczne i prawne do wznowienia postępowania w sprawie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 kpa i w
konsekwencji wydania decyzji w tak wznowionym postępowaniu w oparciu o
art. 151 § 1 pkt. 1 kpa.
Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 kpa wznawia się postępowanie, jeżeli: "dowody,
na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne,
okazały się fałszywe".
Wznowienie postępowania na tej podstawie ograniczone jest wystąpieniem
łącznym warunków:
-po pierwsze, w postępowaniu dowodowym prowadzonym w danej sprawie
administracyjnej miało miejsce wystąpienie fałszywego dowodu;
-po drugie, sfałszowanie dowodu musi być stwierdzone prawomocnym
orzeczeniem sądu lub innego organu. Warunek ten uzasadniony jest ustawowym
podziałem kompetencji organów państwowych, następstwem czego jest
wyłączenie możliwości orzekania organów właściwych w sprawie wznowienia
postępowania o przestępstwie, jakim jest fałsz dowodów. Naruszenie tego
warunku stanowi rażące naruszenie prawa stanowiące podstawę do stwierdzenia
nieważności decyzji wydanej we wznowionym postępowaniu (art. 156 § 1 pkt 2
kpa- Komentarz Kodeks postępowania administracyjnego B. Adamiak,
J.Borkowski, wyd.C.H.Beck 3.wydanie ,str.573/.
W niniejszej sprawie powołano jako podstawę wznowienia wyłącznie art. 145 § 1 pkt. 1 kpa przy braku stwierdzenia prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu, sfałszowania dowodu. Co prawda przepis art. 145 § 2 kpa przewiduje wyjątki od warunku postawionego w art. 145 § 1 pkt 1 kpa w sytuacji, gdy sfałszowanie dowodu jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego, ale w niniejszej sprawie nie wykazano, że zachodzi przypadek przewidziany w przepisie art. 145 par.2 kpa.
Zmiana projektu budowlanego przez inwestora bez uzyskania akceptacji właściciela sąsiedniej nieruchomości /który był stroną postępowania o wydanie pozwolenia na budowę/ w żadnym wypadku nie spełnia przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 par.l pkt.l kpa., nie jest to bowiem przypadek fałszerstwa dowodu. Inną rzeczą jest natomiast ocena czy zatwierdzony projekt budowlany jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Skoro w sprawie nie było podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 par.l kpa, to stwierdzić należy, że postanowienie o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę przedmiotowego budynku jest nieważne, jako wydane z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 par.l pkt.2 kpa. W związku z powyższym, wadą nieważności / art. 156 par.l pkt.2 kpa/ dotknięte są również wszystkie decyzje wydane w niniejszym wznowionym postępowaniu łącznie z zaskarżoną do Sądu decyzją i poprzedzającą ją decyzją organu I instancji.
Z powyższych względów Sąd nie mógł rozważać zarzutów skargi skoro decyzje wydane w niniejszym postępowaniu od początku były nieważne. Na marginesie podnieść tylko należy, że wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją o pozwoleniu na budowę ma pierwszeństwo w stosunku do postępowania dotyczącego uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę na mocy art.36a Prawa budowlanego z 1994r. Możliwość uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art.36a ust.2 tej ustawy opiera się bowiem nie na wadliwości samej decyzji, lecz wynika z wadliwego postępowania inwestora, który w trakcie budowy w sposób istotny odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę. Ę, tych wszystkich względów na podstawie art. 145 par.l pkt.2 w zw. art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1270/ oraz art.200 w zw. z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1271, nr 240, poz. 2052; z 2003r. nr 124, poz. 1153/. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI