IV SA 3180/02

IV SA 3180/02 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2004-03-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-07-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
A. Katarzyna Matczak /sprawozdawca/
Hanna Raszkowska
Janina Kosowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
615  Sprawy zagospodarowania przestrzennego
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska Sędzia WSA Hanna Raszkowska Asesor WSA Katarzyna Matczak (sprawozdawca) Protokolant Grzegorz Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2004 r., sprawy ze skargi K. K. i J. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. Nr "[...]", w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy domku letniskowego - - skargę oddala.
Uzasadnienie
Decyzją z 11 lutego 2002r. Nr "[...]" Burmistrz Miasta N., po rozpatrzeniu wniosku K. K. i J. N. złożonego w dniu 21 grudnia 2001 r., działając na podstawie art. 40 ust. l i ust. 3, art. 42 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym, odmówił ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku letniskowego wraz ze zbiornikiem na ścieki do realizacji na działce nr 39/2 w miejscowości N. gm. N.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że w ustaleniach planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego wsi N. zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w N. Nr "[...]" z dnia 14 grudnia 1993r. wyraźnie zostały oznaczone tereny istniejącej, adaptowanej, bądź projektowanej zabudowy mieszkaniowej, mieszkaniowo-pensjonatowej, zagrodowej, letniskowej, hotelowo-pensjonatowej, gastronomiczno-handlowej, które przeznaczone zostały pod szczególne formy zabudowy. Z ustaleń ogólnych wynika zaś zakaz wznoszenia budynków gospodarczych, składowych itp. na gruntach pozostających w użytkowaniu rolniczym. Wyjaśniono, że działka strony według ustaleń planu jest położona na terenie przeznaczonym do zalesienia oznaczona symbolem 33RL, objęta nadzorem archeologicznym, a więc nie jest przeznaczona pod jakąkolwiek zabudowę. Wyjaśniono, że wymóg nadzoru archeologicznego nad tym terenem nie oznacza możliwości jego zabudowy lecz prowadzenia ewentualnych prac ziemnych wykonywanych przy budowie inwestycji zgodnych z funkcją tego terenu lub wynikających z przepisów szczególnych tj. ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, obiektów związanych z gospodarką rolną, leśną bądź też inwestycji liniowych biegnących przez ten teren. Przywołano także treść art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Odwołanie od tej decyzji złożył K. K. zarzucając, że nie ubiega się o warunki zabudowy swojej działki lecz o warunki zagospodarowania terenu. Wskazał, że w toku postępowania zweryfikował swój pierwotny wniosek oświadczając, że na działce nr 39/2 w miejscowości N. nie będzie niczego budować, a jedynie chce posadowić na trylinkach domek drewniany składający się z palet montażowych. Z uwagi na powyższe nie nastąpi żadna ingerencja w grunt. Poza tym wskazał, że działka jest od 10 lat sukcesywnie zalesiana i nie jest do tego potrzebny plan zagospodarowania przestrzennego. Zarzucił, że ten sam zapis planu miejscowego, który aktualnie uniemożliwia uzyskania warunków zabudowy i
zagospodarowania terenu dla domku letniskowego nie przeszkadzał w poprowadzeniu przez nieruchomość linii energetycznej, gdyż wybudowana została stacja transformatorowa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 27 marca 2002 r. - będącą przedmiotem skargi - utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Odpowiadając na zarzuty skarżącego wyjaśniło, że planowane zamierzenie inwestycyjne ma być zrealizowane na terenie oznaczonym symbolem 33 RL, który w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jest przeznaczony pod projektowane zalesienie. Decyzja odmawiająca ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzonej inwestycji jest zgodna z zapisami powołanego planu, gdyż teren projektowanej inwestycji to obszar projektowanego zalesienia, nie dopuszczający tworzenia nowej zabudowy letniskowej. Nadto wyjaśniono pojęcie gruntów leśnych w rozumieniu ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2000r. Nr 56, póz. 679, ze zm) wskazując, że zgodnie z zapisami tej ustawy za grunty związane z gospodarką leśną uważa się także grunty zajęte pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej budynki i budowle. Zatem tylko zabudowa nieruchomości z przeznaczeniem na te wskazane wyżej cele nie zmieniłaby przeznaczenia działki skarżącego. Jednakże z jego wniosku i późniejszego odwołania nie wynika aby budynek letniskowy projektowany na działce nr 39/2 we wsi N. gm. N. miał służyć prowadzeniu gospodarki leśnej. Poza tym wyjaśniono, że niezależnie od sposobu prowadzenia robót budowlanych usytuowanie domku letniskowego na obszarze projektowanego zalesienia spowodowałoby zmianę sposobu zagospodarowania terenu, co po myśli art. 39 ust. 2 pkt l ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wymaga ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Powyższa decyzja została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez K. K. i J. N., którzy wskazali na niezgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia. Zarzucili, że wydana decyzja ogranicza ich prawo własności naruszając Konstytucję RP i Europejską Konwencję o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz ustawę z 28 września 1991 r. o lasach. Wskazali, że nieruchomość gruntową w N. zakupili w 1992r. i w wyłożonym do publicznego wglądu projekcie do założeń planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego teren ich działki był przewidziany do zabudowy letniskowej. Natomiast później po uchwaleniu planu w 1993r. okazało się że teren, na którym znajduje się działka jest przeznaczony pod projektowane zalesienie. Podnieśli, że montując na działce gotowy domek nie zmienią charakteru działki, która nadal będzie przez nich zalesiana, a nadto wokół ich nieruchomości znajdują się już działki zabudowane domkami letniskowymi. Zarzucili, że stosownie do zapisów ustawy o lasach ich działka nie może być uznana za grunt leśny, gdyż nie spełnia
wymogu obszarowego, bowiem posiada powierzchnię 0,08 ha. Wnieśli o chylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej j ą decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosząc o jej oddalenie podtrzymało stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podało, iż przedmiotem rozstrzygnięcia jest decyzja w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki nr 39.72 w miejscowości N., dlatego też brak jest podstaw do oceny lokalizacji budynków letniskowych na sąsiednich nieruchomościach. Poza tym z uwagi na brak wskazania jakie przepisy Konstytucji RP i Europejskiej Konwencji Ochrony Praw Człowieka i Podstawowych Wolności zostały naruszone brak jest możliwości ustosunkowania się do tych zarzutów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że w myśl art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1271, ze zm) na skutek reformy sądownictwa administracyjnego skargi wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.
W niniejszej sprawie właściwym do rozpoznania skargi K. K. i J. N. jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, ponieważ na obszarze jego właściwości ma siedzibę organ administracyjny, którego decyzja jest przedmiotem skargi.
Przechodząc do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji stwierdzić należy w świetle materiału dokumentacyjnego sprawy, że decyzja ta prawa nie narusza.
Wskazać należy, że skarżący wystąpili w dniu 21 grudnia 2001 r. do Burmistrza Miasta N. z wnioskiem o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na zabudowie działki nr 39/2 domkiem rekreacyjnym o powierzchni do 50 m wraz z odprowadzeniem ścieków do szamba ekologicznego.
Materialnoprawną podstawę do wydania przedmiotowej decyzji stanowi art. 39 ust. l
w związku z art. 40 ust. l ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym
D.u. z 1999r. nr 15, póz. 139, ze zm), w brzmieniu obowiązującym w momencie orzekania
przez organy obu instancji. Zgodnie z treścią tych przepisów zmiana zagospodarowania
terenu polegająca w szczególności na wykonaniu, odbudowie, rozbudowie i nadbudowie
obiektu budowlanego wymaga ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu,
przy czym w sprawie tej orzeka się w drodze decyzji, na podstawie ustaleń miejscowego
planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku planu, z zastrzeżeniem art. 13 ust. l, na podstawie przepisów szczególnych. W świetle powołanego art. 40 ust. l tej ustawy ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu następuje na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Plan ten jest przepisem gminnym i jako akt prawa miejscowego kształtuje ład przestrzenny na terenie gminy /art. 87 ust. 2 Konstytucji RP i art. 7 powołanej ustawy/. Ta funkcja decyzji, tj. zgodność z miejscowym przepisem planistycznym, ma istotne znaczenie, skoro z jednej strony nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z ustaleniami planu /art. 43 ustawy/, z drugiej zaś - sprzeczność decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z ustaleniami planu powoduje jej nieważność /art. 46"a" ustawy/. Należy zatem bezwzględnie rozważyć, czy planowana przez inwestorów budowa domku letniskowego na działce nr 39/24 we wsi N. nie koliduje z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego przez Radę Miejską w N. uchwałą Nr "[...]" z dnia 14 grudnia 1993r.
Z art. 43 tej ustawy wynika, że nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, iż jedynie brak zgodności planowanej inwestycji z ustaleniami planu miejscowego stanowi przesłankę uzasadniającą odmowę ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Z zapisu planu zagospodarowania przestrzennego wsi N. zatwierdzonego przez Radę Miejską w N. uchwałą Nr "[...]" z dnia 14 grudnia 1993 r. dotyczącego terenu oznaczonego symbolem 33RL, na którym zlokalizowana jest działka nr 39/2 wynika, że teren ten przeznaczony jest "pod projektowane zalesienie. Obszar potencjalnego występowania śladów archeologicznych. Wymagany nadzór archeologiczny nad prowadzonymi pracami ziemnymi. Ustala się wymóg uzgadniania planów realizacyjnych z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków". Wobec powyższego przewidzianą w planie funkcją określonego wyżej terenu jest projektowane zalesienie, co oznacza, że realizacja inwestycji o innym charakterze, jakim jest niewątpliwie zabudowa letniskowa, której celem jest rekreacja i wypoczynek nie jest zgodna z zapisaną funkcją tego terenu. Nie byłoby natomiast przeszkód dla ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania trenu dla inwestycji zgodnej z zapisaną w planie funkcją tj. zalesianiem. Wskazać w tym miejscu należy, że zalesianie trenu jest formą gospodarki leśnej, przez którą, w myśl art. 6 ust. l pkt l ustawy z 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2000r. Nr 56, póz. 679, ze zm) należy rozumieć działalność leśną w zakresie urządzania, ochrony i zagospodarowania lasu, utrzymania i powiększania zasobów i upraw leśnych, gospodarowania zwierzyną, pozyskiwania - z wyjątkiem skupu - drewna, żywicy, choinek,
karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz płodów runa leśnego, a także sprzedaż tych produktów oraz realizację pozaprodukcyjnych funkcji lasu. Jak wynika ze skargi zainteresowanych w taki też sposób wykorzystują swoją nieruchomość, dokonując od 10 lat sukcesywnego jej zalesiania.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut, iż nieruchomość gruntowa skarżących nie stanowi lasu w rozumieniu art. 3 pkt l ustawy o lasach, gdyż jej powierzchnia jest mniejsza od zapisanego tam wymogu obszarowego wynoszącego 0,10 ha, gdyż lasem w rozumieniu ustawy jest nie tylko grunt o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony:
a/ przeznaczony do produkcji leśnej lub
b/ stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo
c/ wpisany do rejestru zabytków,
ale także związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne. Jak wynika zatem z powyższego lasem jest nie tylko zwarty grunt o określonej powierzchni, ale grunt bez wymogu obszarowego związany z gospodarka leśną. Natomiast jak wskazano wcześniej zalesianie gruntu stanowi jedną z form gospodarki leśnej.
Nie można podzielić argumentu dotyczącego ograniczenia prawa własności skarżących w swobodnym dysponowaniu działką z uwagi na zapis w planie zagospodarowania przestrzennego, gdyż jak wyjaśniał organ odwoławczy prawo własności zdefiniowane w art. 140 Kodeksu cywilnego podlega ograniczeniom w sposobie jego wykonywania z uwagi m.in. na treść art. 33 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis ten określa, że ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami prawa, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Skoro zatem zapis planu obowiązującego w chwili orzekania przez organy obu instancji określał funkcję zalesienia terenu, to tym samym w tym zakresie kształtował sposób wykonywania prawa własności przedmiotowej nieruchomości gruntowej. W wyroku NSA z dnia 19 marca 1998r. sygn. akt IV SA 1462/95 niepublikowany, wyjaśniono, że korzystanie przez właściciela z rzeczy zgodnie ze społeczno gospodarczym przeznaczeniem jego prawa jest możliwe w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego, a do takich ustaw w szczególności należy ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym.
W tym miejscu należy także wyjaśnić, iż o ile uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiana uniemożliwiło, bądź istotnie ograniczyło korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem, to właściciel może żądać od gminy: odszkodowania za poniesioną szkodę albo wykupienia nieruchomości lub jej części albo zamiany nieruchomości na inną- art. 36 ust. l ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Odnośnie zaś zabudowy letniskowej sąsiednich nieruchomości wskazać pozostaje, że z części graficznej załączonego planu wynika, że taka zabudowa jest dopuszczalna, gdyż po drugiej stronie drogi od działki skarżących teren jest oznaczony symbolem 32 UGH, co oznacza projektowaną zabudowę usługową, zaś teren położony po przeciwnej stronie działki oznaczono symbolem 35 ML oznaczającym istniejący zespół zabudowy letniskowej adaptowanej.
Powyższe prowadzi do wniosku, że skargi nie można było uznać za uzasadnioną i na zasadzie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 póz. 1270) - należało j ą oddalić.