IV SA 2875/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-12-17
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepostępowanie egzekucyjnegrzywnarozbiórkakontenerysamowola budowlanaWSAkontrola administracji

WSA w Warszawie uchylił postanowienia o nałożeniu grzywny za rozbiórkę kontenerów, uznając błędne zastosowanie przepisów o grzywnie za przymusową rozbiórkę budynku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę małżonków D. na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki zaplecza socjalno-biurowego składającego się z kontenerów. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Uzasadnieniem było błędne zastosowanie przez organy przepisów dotyczących grzywny za przymusową rozbiórkę budynku, podczas gdy przedmiotem egzekucji były kontenery, które nie spełniają definicji budynku.

Sprawa dotyczyła skargi małżonków M. i J. D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu grzywny w kwocie 34 900 zł w celu przymuszenia do rozbiórki samowolnie wybudowanego zaplecza socjalno-biurowego składającego się z pięciu kontenerów. Organy egzekucyjne oparły się na art. 121 § 4 i § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę, uznał ją za zasadną, choć z innych przyczyn niż podane przez skarżących. Sąd wskazał, że przepis art. 121 § 5 ww. ustawy, określający sposób obliczania grzywny, odnosi się wyłącznie do obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części. Ponieważ zespół kontenerów nie jest budynkiem w rozumieniu prawa budowlanego, zastosowanie tego przepisu było nieprawidłowe. Sąd podkreślił, że w przypadku egzekwowania obowiązku rozbiórki innych obiektów budowlanych niż budynki, wysokość grzywny powinna być ustalana na podstawie innych przepisów, a nie § 5. W związku z naruszeniem przepisów prawa materialnego, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ma zastosowanie wyłącznie do obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części. Nie można go stosować przez analogię do innych obiektów budowlanych, takich jak zespół kontenerów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis § 5 art. 121 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest przepisem szczególnym, który odnosi się tylko do rozbiórki budynków lub ich części. Zespół kontenerów nie spełnia definicji budynku, dlatego zastosowanie tego przepisu do ustalenia wysokości grzywny było błędne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.p.e.a. art. 121 § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa do ustalenia grzywny jednorazowej w celu wykonania obowiązków wynikających z prawa budowlanego.

u.p.e.a. art. 121 § 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa sposób obliczania grzywny jednorazowej, ale dotyczy wyłącznie obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części. Nie może być stosowany do innych obiektów budowlanych.

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia organu administracji.

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 121 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis właściwy do ustalania wysokości grzywny, gdy nie ma zastosowania § 5.

u.p.e.a. art. 117

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 119

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 art. 97 § 1

Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przejście spraw z NSA do WSA po 1 stycznia 2004 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne zastosowanie przez organy przepisów art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji do ustalenia wysokości grzywny za rozbiórkę zespołu kontenerów, które nie są budynkiem.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących dotyczące charakteru zaplecza socjalno-bytowego (kontenerów) jako niebędącego budynkiem, które nie zostały wprost przytoczone jako podstawa rozstrzygnięcia, ale były podstawą do uwzględnienia skargi.

Godne uwagi sformułowania

Działanie tego przepisu (§ 5) ograniczone jest jedynie do "obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części". Nie można zatem stosować tego przepisu, przez analogię, do obliczania wysokości grzywny w odniesieniu do innych obiektów budowlanych niż wymienione wprost w tym przepisie (tj. budynków i ich części). W tej części skład orzekający nie podziela poglądu wyrażonego w wyroku NSA z dnia 2002.12.17 sygn. akt IV SA 122/01, publ. w ONSA 2004/2/50, iż do ustalenia wysokości grzywny w celu przymuszenia wykonania obowiązku przymusowej rozbiórki innego obiektu budowlanego niż budynek należy stosować również przepis art. 121 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, skoro dotyczy on ustalania grzywny wielokrotnej, a jak wywiedziono wyżej, w aktualnie obowiązującym stanie prawnym, organ na podstawie § 4 może ustalić tylko grzywnę jednorazową.

Skład orzekający

Wojciech Mazur

przewodniczący

Leszek Kamiński

sprawozdawca

Bogusław Cieśla

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących grzywny w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwłaszcza w kontekście rozbiórki obiektów budowlanych innych niż budynki."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zastosowania art. 121 § 5 u.p.e.a. do kontenerów; orzeczenie z 2004 r., prawo mogło się zmienić.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne stosowanie przepisów prawa i definicji ustawowych, nawet w pozornie rutynowych sprawach egzekucyjnych. Błędna interpretacja przepisu o grzywnie doprowadziła do uchylenia decyzji.

Czy grzywna za rozbiórkę budynku może dotyczyć kontenerów? WSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 34 900 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2875/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-12-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-07-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Cieśla
Leszek Kamiński /sprawozdawca/
Wojciech Mazur /przewodniczący/
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia WSA Leszek Kamiński ( spr.), Asesor WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi M. i J. D. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w dniu [...] maja 2003 r. na podstawie art. 117, 119 i 121 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm.) postanowił nałożyć grzywnę w kwocie 34 900 zł w celu przymuszenia małż. M. i J. D. do rozbiórki samowolnie wybudowanego zaplecza socjalno-biurowego na działce nr ewid. [...] w R.. Wysokość grzywny organ ustalił w oparciu o art. 121 § 5 ww. ustawy.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem [...] z dnia [...] czerwca 2003 r., po rozpoznaniu odwołania zobowiązanych, utrzymał w mocy postanowienie PINB.
M. i J. D. złożyli skargę na to postanowienie, ponawiając argumenty przytaczane we wcześniejszych pismach oraz podnosząc, że nakaz rozbiórki dotyczył zaplecza socjalno-bytowego składającego się z 5 szt. kontenerów zblokowanych ze sobą i ustawionych na podkładach kolejowych, organ zaś w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zajęte w decyzjach. Decyzja PINB z dnia [...] grudnia 2000 r. będąca podstawą egzekucji potwierdza ten stan rzeczy.
Sprawa niniejsza na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie, gdyż zgodnie z treścią tego przepisu sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skargę należało uwzględnić, lecz z przyczyn innych niż w niej podane.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Przepis art. 121 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm.) stanowi podstawę do ustalenia grzywny w celu wykonania obowiązków wynikających z prawa budowlanego, ustanawiając zasadę ustalania jednorazowej grzywny we wszystkich przypadkach odnoszących się do wykonania obowiązków wynikających z prawa budowlanego. Przepisem szczególnym w stosunku do zasady zawartej w § 4 jest regulacja zawarta w § 5 tego przepisu. Odnosi się ona do sposobu obliczania jednorazowej grzywny ustalanej na podstawie § 4. Jednakże działanie tego przepisu (§ 5) ograniczone jest jedynie do "obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części". Nie można zatem stosować tego przepisu, przez analogię, do obliczania wysokości grzywny w odniesieniu do innych obiektów budowlanych niż wymienione wprost w tym przepisie (tj. budynków i ich części). Ponieważ z
kolei § 4 stanowi uregulowanie szczególne w stosunku do § 1 tego przepisu, z zestawienia wymienionych regulacji należy wyciągnąć wniosek, że w odniesieniu do egzekwowania obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego organ może nałożyć grzywnę jednorazową, a jeśli nie jest ona związana z egzekwowaniem obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, to jej wysokość należy ustalić na podstawie § 2. W tej części skład orzekający nie podziela poglądu wyrażonego w wyroku NSA z dnia 2002.12.17 sygn. akt IV SA 122/01, publ. w ONSA 2004/2/50, iż do ustalenia wysokości grzywny w celu przymuszenia wykonania obowiązku przymusowej rozbiórki innego obiektu budowlanego niż budynek należy stosować również przepis art. 121 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, skoro dotyczy on ustalania grzywny wielokrotnej, a jak wywiedziono wyżej, w aktualnie obowiązującym stanie prawnym, organ na podstawie § 4 może ustalić tylko grzywnę jednorazową.
Ponieważ organ, ustalając wysokość grzywny zastosował przepis art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie ulega zaś wątpliwości, że zespół kontenerów ustawionych na powierzchni działki nie odpowiada definicji budynku zawartej w przepisach prawa budowlanego, zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego, co miało zasadniczy wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) uchylił zarówno decyzję organu II instancji jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI