IV SA 2799/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-12-14
NSAAdministracyjneŚredniawsa
wznowienie postępowaniapozwolenie na budowęoczyszczalnia ściekówinteres prawnystrona postępowaniaprawo administracyjnenieruchomościochrona środowiska

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Wojewody odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę oczyszczalni ścieków, uznając brak interesu prawnego skarżących.

Skarżący domagali się wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę oczyszczalni ścieków, twierdząc, że wpłynie to negatywnie na ich nieruchomości. Organy administracji odmówiły wznowienia, wskazując na brak interesu prawnego skarżących, ponieważ ich działki nie sąsiadują bezpośrednio z inwestycją, a raport środowiskowy nie wykazał negatywnego oddziaływania. WSA w Warszawie oddalił skargę, potwierdzając, że interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego, a hipotetyczne obniżenie wartości nieruchomości stanowi jedynie interes faktyczny.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy postanowienie Starosty o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę oczyszczalni ścieków. Skarżący, M. A., P. P., Z. T. i H. S., domagali się wznowienia postępowania, powołując się na postanowienie NSA umarzające postępowanie w innej sprawie dotyczącej tej inwestycji oraz na naruszenie ich interesu prawnego, który miał polegać na potencjalnej utracie wartości ich nieruchomości i emisji zapachów. Organy administracji uznały, że skarżący nie posiadają interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa, ponieważ ich działki nie sąsiadują bezpośrednio z planowaną inwestycją, a raport oddziaływania na środowisko nie wykazał negatywnego wpływu na ich nieruchomości. WSA w Warszawie oddalił skargę, podkreślając, że odmowa wznowienia postępowania następuje ze względów formalnych, a interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego. Sąd stwierdził, że hipotetyczne obniżenie wartości nieruchomości stanowi jedynie interes faktyczny, a skarżący nie wykazali, aby inwestycja naruszała ich uzasadniony interes podlegający ochronie. Sąd uznał również, że organy prawidłowo nie odniosły się do zarzutów merytorycznych, gdyż rozważania takie byłyby możliwe dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie posiadają interesu prawnego, ponieważ ich działki nie sąsiadują bezpośrednio z planowaną inwestycją, a hipotetyczne obniżenie wartości nieruchomości stanowi jedynie interes faktyczny.

Uzasadnienie

Interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego i bezpośrednio kształtować sytuację prawną podmiotu. Właściciele nieruchomości, które nie sąsiadują bezpośrednio z inwestycją, muszą wykazać, że projektowana inwestycja wpływa bezpośrednio na ich sytuację prawną, czego skarżący nie uczynili.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 149 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki posiadania przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym, w tym istnienie interesu prawnego.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97

Pomocnicze

k.p.a. art. 148 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 148 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 5

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy ochrony uzasadnionego interesu stron.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak interesu prawnego skarżących do żądania wznowienia postępowania, gdyż ich działki nie sąsiadują bezpośrednio z inwestycją, a potencjalne obniżenie wartości nieruchomości stanowi jedynie interes faktyczny.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących o negatywnym wpływie inwestycji na ich nieruchomości i utratę ich wartości. Zarzuty naruszenia zasad postępowania administracyjnego (art. 6, 7, 8 kpa) oraz art. 107 § 3 kpa (brak uzasadnienia decyzji Wojewody).

Godne uwagi sformułowania

Odmowa więc wznowienia postępowania następuje tylko i wyłącznie ze względów formalnych, a nie merytorycznych. Źródłem interesu prawnego (...) jest przepis prawa materialnego, kształtujący sytuację prawną tego podmiotu. Właściciele (...) nieruchomości, które nie sąsiadują bezpośrednio z nieruchomością objętą planowaną inwestycją, posiadają interes prawny jedynie wówczas, gdy wykażą, iż projektowana inwestycja wpływa bezpośrednio na ich sytuację prawną. Do sytuacji takich nie należy ewentualne, hipotetyczne obniżenie wartości ich działek z uwagi na powstałą budowę, bowiem okoliczność tę należy oceniać w kategorii wyłącznie interesu faktycznego (majątkowego).

Skład orzekający

Bożena Więch-Baranowska

przewodniczący

Anna Żak

członek

Izabela Ostrowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska dotyczącego pojęcia interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście inwestycji oddziałujących na sąsiednie nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku bezpośredniego sąsiedztwa nieruchomości i braku wykazania wpływu inwestycji na sytuację prawną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zagadnienie interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i budowlanego.

Kiedy sąsiad nie jest stroną? Sąd wyjaśnia, co to jest interes prawny w budowie.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2799/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-12-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-07-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Żak
Bożena Więch-Baranowska /przewodniczący/
Izabela Ostrowska /sprawozdawca/
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Sędziowie (NSA, WSA Anna Żak, Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2004 r. sprawy ze skarg M. A., P. P., H. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargi oddala
Uzasadnienie
Starosta K. decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., działając w oparciu o art. 149 § 3 i 150 kpa i 145 § 1 kpa, po rozpatrzeniu wniosku Komitetu Protestacyjnego – [...], postanowił odmówić wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków wraz z instalacją wewnętrzną wodno-kanalizacyjną, elektryczną i wentylacyjną oraz drogą dojazdową z lokalizacją na działkach nr [...] położonych w G. [...] dla Zarządu gminy G., zakończonej decyzją ostateczną Starosty K. z dnia [...].09.2002 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż pismami z dnia 19.12.2002 r. i 21.01.2003 r. M. A., P. P., Z. T. i H. S., wnieśli o wznowienie postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...].09.2002 r. domagając się jej uchylenia w związku z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 03.12.2002 r. sygn. akt IV SA 3509-3512/02. Postanowieniem powyższym NSA umorzył postępowanie z wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].08.2002 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego od decyzji z dnia [...].05.2002 r. nr [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji.
W ocenie organu wnioskodawcy nie uczestniczyli w postępowaniu administracyjnym o wydanie pozwolenia na budowę na prawach strony, działki należące do nich nie znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji, wnoszący o wznowienie postępowania, nie mają interesu prawnego, chronionego konkretnym przepisem prawa materialnego, zaś z raportu oddziaływania na środowisko, wynika, że przedmiotowa inwestycja nie oddziaływuje swym zasięgiem na działki dalej położone. Z tych względów brak przesłanek do wznowienia postępowania.
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli M. A., P. P., Z. T. i H. S. podnosząc, iż w sprawie zaistniały przesłanki wznowienia postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 7 kpa. Nadto odwołujący podnoszą, iż organ nie
zbadał wnikliwie istnienia po ich stronie interesu prawnego, podczas gdy wyraża się w fakcie, iż budowa oczyszczalni ścieków wpłynie znacząco na utratę wartości posiadanych przez nich nieruchomości oraz emisji zapachów wytwarzanych przez inwestycję.
Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2003 r., po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja znajduje uzasadnienie w treści art. 149 § 3 kpa, zgodnie z którym organ uprawniony jest do odmowy wznowienia postępowania, między innymi w przypadku żądania złożonego przez osobę nieuprawnioną. Zgromadzony materiał jednoznacznie zaś wskazuje, iż odwołujący się nie mają interesu prawnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...].09.2002 r. nr [...], bowiem ich działki nie przylegają do planowanej inwestycji, a z raportu oddziaływania na środowisko wynika, iż nie wpłynie ona negatywnie na środowisko, w tym na działki skarżących.
Skargę na decyzję organu II instancji wnieśli M. A., P. P., Z. T. (skarga odrzucona postanowieniem z dnia 18.11.2003 r.) oraz H. S. podnosząc, iż Wojewoda [...] z naruszeniem art. 107 § 3 kpa nie uzasadnił swojego stanowiska, nie wyjaśniając z jakich przyczyn nie uchylił kwestionowanej decyzji. Zdaniem skarżących działania organów naruszyły zasady określone w art. 6, 7 i 8 kpa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania jest możliwe wówczas, gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 § 1 i § 2 kpa. Niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych będzie miała miejsce, gdy żądanie wszczęcia postępowania złoży osoba, która nie jest stroną postępowania.
Odmowa więc wznowienia postępowania następuje tylko i wyłącznie ze względów formalnych, a nie merytorycznych.
Przedmiotem oceny organów było więc istnienie po stronie żądających wznowienia postępowania przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa.
W orzecznictwie sądowym i doktrynie ugruntowany został pogląd, iż źródłem interesu prawnego określonego podmiotu do udziału w postępowaniu administracyjnym, o którym mowa w art. 28 kpa jest przepis prawa materialnego, kształtujący sytuację prawną tego podmiotu. Prawna kategoria interesu prawnego, na której oparta jest legitymacja procesowa do występowania w postępowaniu administracyjnym, należy więc do prawa materialnego. Oznacza to, że rozstrzygnięcie organu dotyczy bezpośrednio sfery prawnej danego podmiotu.
Właściciele, użytkownicy wieczyści nieruchomości, które nie sąsiadują bezpośrednio z nieruchomością objętą planowaną inwestycją, posiadają interes prawny jedynie wówczas, gdy wykażą, iż projektowana inwestycja wpływa bezpośrednio na ich sytuację prawną.
Do sytuacji takich nie należy ewentualne, hipotetyczne obniżenie wartości ich działek z uwagi na powstałą budowę, bowiem okoliczność tę należy oceniać w kategorii wyłącznie interesu faktycznego (majątkowego).
W toku postępowania przed organami obu instancji skarżący nie wykazali także, iż planowana inwestycja oddziaływuje na ich nieruchomości i narusza ich uzasadniony interes podlegający ochronie w rozumieniu art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Raport oddziaływania na środowisko, stanowiący załącznik do decyzji nr [...] z dnia [...].09.2002 r. opracowany w czerwcu 2002 r., w pkt 5.3 stanowi, iż realizacja obiektów oczyszczalni nastąpi na terenie dotychczas nie zainwestowanym, użytkowanym rolniczo, przy czym obiekt ma być otoczony szczelnym pasem zieleni izolacyjnej, złożonym z gatunków drzew i krzewów rodzimych. Przewidywane źródła emisji nie stanowią zagrożenia dla środowiska i nie są uciążliwe dla występującej w oddaleniu zabudowy. uciążliwość oczyszczalni ma się ograniczać do granic terenu przewidzianego pod jej lokalizację.
W tej sytuacji zasadnie organy obu instancji uznały, iż brak przesłanek do przyjęcia, iż skarżący posiadają uzasadniony interes do występowania w postępowaniu o pozwolenie na budowę.
Prawidłowo także organy nie odniosły się do zarzutów merytorycznych kierowanych przeciwko kwestionowanej decyzji, bowiem rozważania takie byłyby możliwe dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania.
Reasumując decyzja zaskarżona oraz ją poprzedzająca nie naruszają prawa i znajdują swoje uzasadnienie w brzmieniu art. 149 § 3 kpa.
Z tych względów skarga podlega oddaleniu w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI