IV SA 2772/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-04-20
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanerozbiórkapozwolenie na budowęsamowola budowlanapostępowanie administracyjnewsawodociąg

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę wodociągu, uznając, że organ nie wyjaśnił kluczowych kwestii prawnych i faktycznych, w tym czy wodociąg był budowany bez pozwolenia.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję nakazującą rozbiórkę części wodociągu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Wskazał, że organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły, czy sporny odcinek wodociągu został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, co miało kluczowe znaczenie dla zastosowania art. 48 Prawa budowlanego. Brak takiego wyjaśnienia stanowił naruszenie przepisów k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Prezydenta Miasta na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę części wodociągu. Sąd uznał skargę za zasadną i uchylił obie decyzje, wskazując na naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1 i 107 k.p.a.) oraz prawa materialnego (art. 48 Prawa budowlanego). Kluczowym problemem w sprawie było ustalenie, czy sporny odcinek wodociągu został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Sąd zwrócił uwagę, że z akt sprawy wynikało istnienie ostatecznej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia 20.05.1998 r., która zatwierdziła projekt budowlany i udzieliła pozwolenia na budowę wodociągu. Jeśli rozbiórka dotyczyła odcinka wybudowanego na podstawie tej decyzji, to brak było podstaw do zastosowania art. 48 Prawa budowlanego, który dotyczy obiektów budowanych bez pozwolenia. W takiej sytuacji sprawa powinna być rozpatrywana w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutów skarżącego dotyczących wykonania robót na podstawie ostatecznej decyzji z dnia 20.05.1998 r. Brak wyjaśnienia tej kwestii stanowił istotne naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nieprawidłowo zastosował art. 48 Prawa budowlanego, ponieważ nie wyjaśnił kluczowej kwestii, czy sporny odcinek wodociągu został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Brak takiego wyjaśnienia stanowi naruszenie przepisów k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że jeśli wodociąg został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, to brak jest podstaw do orzekania rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. W takiej sytuacji sprawa powinna być rozpatrywana w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutów skarżącego w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

P.b. art. 48

Prawo budowlane

Przepis dotyczy rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.

Pomocnicze

P.b. art. 51 § 1

Prawo budowlane

Przepis regulujący postępowanie w przypadku samowoli budowlanej, gdy istnieje możliwość legalizacji obiektu.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi formalne decyzji administracyjnej, w tym uzasadnienie.

Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm. art. 97 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przejście spraw do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych.

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutów skarżącego dotyczących wykonania robót na podstawie ostatecznej decyzji z dnia 20.05.1998 r. Brak wyjaśnienia, czy sporny odcinek wodociągu został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Niewłaściwe zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego zamiast art. 51 Prawa budowlanego.

Godne uwagi sformułowania

brak byłoby podstaw do jej orzeczenia w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego. Okoliczność, że decyzja ta posiadająca przymiot ostateczności, została następnie wzruszona w nadzwyczajnym trybie, nie zmienia faktu, że w momencie przystąpienia do wykonywania robót budowlanych, inwestor dysponował pozwoleniem na budowę. Podstawową zatem dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy kwestią było wyjaśnienie czy wybudowany przez inwestora odcinek wodociągu – w stosunku do którego orzeczono kontrolowaną decyzją rozbiórkę – jest tożsamy z wodociągiem, którego projekt budowlany został zatwierdzony ostateczna decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...].05.1998 r.

Skład orzekający

Izabela Ostrowska

przewodniczący

Krystyna Borkowska

sprawozdawca

Mariola Kowalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego (art. 48 i 51) oraz zasad postępowania administracyjnego (art. 7, 77 k.p.a.) w kontekście samowoli budowlanej i legalizacji obiektów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z budową wodociągu na podstawie decyzji, która następnie została wzruszona.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i prawnego przez organy administracji, a także jak sąd administracyjny kontroluje te działania. Pokazuje też zawiłości prawa budowlanego.

Czy można nakazać rozbiórkę legalnie wybudowanego obiektu? Sąd wyjaśnia zawiłości prawa budowlanego.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2772/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-04-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-07-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Izabela Ostrowska /przewodniczący/
Krystyna Borkowska /sprawozdawca/
Mariola Kowalska.
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie NSA Krystyna Borkowska (spr.), As. WSA Mariola Kowalska, Protokolant Dorota Zamiela, po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Prezydenta Miasta [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki wodociągu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...].02.2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. "nakazał rozbiórkę wodociągu w pasie drogi ul. [...], na odcinku od ul. [...] tj. działki nr ew. [...], od istniejącego przewodu wodociągowego do końca działki nr [...], wybudowanego na podstawie decyzji nr [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z dnia [...].07.1998 r.".
Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 48 Prawa budowlanego.
W uzasadnieniu w/w decyzji stwierdził, co następuje;
"Decyzją z dnia [...].05.1998 r. zatwierdzony został projekt budowlany wodociągu położonego w ul. [...] na odcinku od ul. [...] do Szkoły Podstawowej nr [...], oraz zostało udzielone pozwolenie na budowę. (...) W dniu [...].06.1998 r. rozpoczęte zostały roboty budowlane, co zostało potwierdzone wpisem do dziennika budowy (...)".
W związku z pozbawieniem B. i M. M. udziału w w/w postępowaniu wznowione zostało postępowanie zakończone decyzją, z dnia [...].05.98r. Następnie decyzją z dnia [...].06.1998 r. "uchylono decyzje z [...].05.98r. i podzielono budowę wodociągu na dwa etapy. Decyzją z dnia [...].07.1998 r. zatwierdzono projekt budowlany i zezwolono na budowę wodociągu w pasie ul. [...] od istniejącego przewodu wodociągowego do końca działki nr ew. [...]. (...) Decyzją z dnia [...].02.1999 r. Wojewoda [...] stwierdził wydanie w/w decyzji z naruszeniem prawa, odmawiając stwierdzenia jej nieważności. Na skutek wniesionego przez B. i M. M. odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] i stwierdził nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...].07.98r. W dniu 16.08.1999 r. B. i M. M. złożyli wniosek o orzeczenie rozbiórki wodociągu. Decyzją z dnia [...].06.2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazano rozbiórkę w/w odcinak wodociągu. Decyzja ta została uchylona przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia".
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji stwierdził, że z dokonanego w dzienniku budowy w dniu 18.06.98 r. zapisów wynika, iż Kierownik budowy zgłosił do odbioru "przewód wodociągowy na odcinku 60m, co oznacza, ze przedmiotowa część wodociągu została już zrealizowana (...) "decyzją z dnia [...].07.1998 r. usankcjonowano jedynie samowolnie wykonany w/w odcinek sieci wodociągowej. Ponadto organ w w/w decyzjach zezwolił na budowę wodociągu na odcinku od ul. [...] dz. nr [...] tj. od istniejącego przewodu wodociągowego do końca działki nr ew. [...]. (...) Działki te położone są przy ul. [...] a więc formalnie decyzja nie obejmuje budowy odcinka w ul. [...]".
W złożonym od w/w decyzji odwołaniu Wiceprezydent Miasta [...], wnosząc o jej uchylenie, podniósł, że mimo wyraźnych zaleceń zawartych w uzasadnieniu decyzji organu II instancji, uchylającej poprzednią decyzję organu I instancji, organ ten nie wyjaśnił podstawowych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Przede wszystkim pominął fakt, że roboty budowlane zostały wykonane na podstawie pozwolenia na budowę zawartego w decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z dnia [...].05.1998 r. a decyzja z dnia [...].07.1998 r. wydana została dopiero w wyniku wznowienia postępowania.
"Wodociąg został zrealizowany na podstawie ostatecznej decyzji zezwalającej na budowę. Wprawdzie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność tej decyzji, jednakże wniesiona na tę decyzję skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie została rozpatrzona". W takiej sytuacji organy nadzoru winny rozważyć możliwość zastosowania art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego.
Decyzją z dnia [...].05.2002 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu w/w odwołania, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu w/w decyzji organ odwoławczy odniósł się głównie do legalności decyzji z dnia [...].07.1998 r. – wydanej w trybie wznowionego postępowania. Brak jest natomiast jakiegokolwiek ustosunkowania się do zarzutów zawartych w odwołaniu. W szczególności do faktu wykonania robót przy budowie wodociągu na podstawie decyzji z dnia [...].05.1998 r.
Na powyższą decyzję ze skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego wystąpił Wiceprezydent Miasta [...].
Wnosząc o uchylenie w/w decyzji podniósł zarzuty zawarte w uprzednio złożonym odwołaniu podkreślając, że z uwagi na okoliczności faktyczne jak i prawne niniejszej sprawy, brak było podstaw do orzekania rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.
Niniejsza sprawa winna być rozpatrywana przez organy w aspekcie art. 51 Prawa budowlanego.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.)– niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Rozpoznając złożoną przez Prezydenta Miasta [...] skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, orzekającą na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, rozbiórkę określonej części wodociągu, Sąd uznał, iż zasługuje ona na uwzględnienie. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 107 kpa a także przepisów prawa materialnego tj. art. 48 Prawa budowlanego powołanego jako podstawa prawna zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z treścią w/w przepisu właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia.
Z dołączonych do akt sprawy dokumentów, w szczególności ostatecznej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...].05.1998 r. wynika, że projekt budowlany wodociągu położonego w ul. [...] na odcinku od ul. [...] (...) do Szkoły Podstawowej nr [...] oraz Przedszkola Publicznego nr [...] w L. został zatwierdzony i inwestor uzyskał pozwolenie na budowę w/w obiektu.
Natomiast z sentencji decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].02.2001 r. zdaje się wynikać, że nakazana rozbiórka wodociągu w pasie ul. [...] dotyczy tego właśnie odcinka. Zauważyć w tym miejscu należy, że gdyby istotnie okazało się, iż orzeczona kontrolowaną decyzją rozbiórka wodociągu dotyczyła odcinka wybudowanego na podstawie wymienionej wyżej ostatecznej decyzji to brak byłoby podstaw do jej orzeczenia w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego. Nie zostały bowiem spełnione podstawowe przesłanki warunkujące zastosowanie w/w przepisu a mianowicie brak pozwolenia na budowę. Okoliczność, że decyzja ta posiadająca przymiot ostateczności, została następnie wzruszona w nadzwyczajnym trybie, nie zmienia faktu, że w momencie przystąpienia do wykonywania robót budowlanych, inwestor dysponował pozwoleniem na budowę.
W niniejszej sprawie mimo, iż w złożonym odwołaniu skarżący podnosił, iż roboty budowlane rozpoczął po uprzednim uzyskaniu ostatecznej decyzji z dnia [...].05.98 r. pozwalającej na budowę przedmiotowego wodociągu, organ odwoławczy do zarzutu tego nie ustosunkował się.
Podstawową zatem dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy kwestią było wyjaśnienie czy wybudowany przez inwestora odcinek wodociągu – w stosunku do którego orzeczono kontrolowaną decyzją rozbiórkę – jest tożsamy z wodociągiem, którego projekt budowlany został zatwierdzony ostateczna decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...].05.1998 r. W takim bowiem przypadku niniejsza sprawa wymagałaby rozpatrzenia w trybie art. 51 Prawa budowlanego a nie art. 48 cyt. ustawy.
Uwzględniając powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że nie wyjaśnienie sprawy w w/w zakresie stanowi naruszenie art. 7, 77 § 1 kpa, które to naruszenie pozostaje w związku z ostatecznym wynikiem sprawy.
Powyższe stwierdzenie powoduje konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji, wobec czego na zas. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI