IV SA 2685/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-10-22
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na budowęrozbiórkanadzór budowlanyzmiana lokalizacjizmiana projektuistotne odstępstwa

WSA w Warszawie oddalił skargę na nakaz rozbiórki samowolnie budowanego obiektu, uznając, że istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę (zmiana lokalizacji, parametrów, przeznaczenia) oznaczają budowę bez pozwolenia.

Skarżący A. O. kwestionował nakaz rozbiórki samowolnie budowanego budynku stajni, twierdząc, że budowa odbywa się na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, a jedynie nastąpiły odstępstwa od projektu z powodu napotkania wody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że zmiana lokalizacji obiektu o ok. 100 m, inne parametry, odmienna konstrukcja, wygląd zewnętrzny oraz zmiana przeznaczenia stanowią istotne odstępstwa, które skutkują budową bez wymaganego pozwolenia, uzasadniając zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego.

Sprawa dotyczyła skargi A. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki samowolnie budowanego budynku stajni. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał nakaz rozbiórki, ponieważ ustalono, że budowany obiekt, mimo posiadania pozwolenia na budowę stajni i płyty gnojowej, był realizowany w innym miejscu działki (ok. 100 m od pierwotnej lokalizacji), miał inne wymiary, konstrukcję i wygląd zewnętrzny, a także zmienione przeznaczenie. Skarżący argumentował, że napotkanie wody uniemożliwiło budowę w pierwotnym miejscu, a przesunięcie obiektu w obrębie działki nie stanowiło budowy nowego obiektu bez pozwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając, że opisane rozbieżności są na tyle istotne, iż nie można mówić jedynie o odstępstwach od projektu, lecz o budowie obiektu tożsamego z pozwoleniem na budowę. Sąd podkreślił, że realizacja budynku w innym miejscu, z innymi parametrami i zmienionym przeznaczeniem stanowi samowolę budowlaną, uzasadniającą zastosowanie sankcji z art. 48 Prawa budowlanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę, takie jak zmiana lokalizacji obiektu o ok. 100 m, inne parametry, odmienna konstrukcja, wygląd zewnętrzny oraz zmiana przeznaczenia, skutkują tym, że budowa jest realizowana bez wymaganego pozwolenia, co uzasadnia zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego i nakazanie rozbiórki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że opisane przez organy nadzoru budowlanego rozbieżności między budowanym obiektem a pozwoleniem na budowę są na tyle istotne, że nie można ich traktować jako zwykłych odstępstw. Zmiana lokalizacji o 100 m, inne parametry, konstrukcja, wygląd oraz przeznaczenie obiektu oznaczają, że jest to w istocie inna budowa, realizowana bez wymaganego pozwolenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

P.b. art. 48

Ustawa - Prawo budowlane

PPSA art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.b. art. 50

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 51

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 57 § 2

Ustawa - Prawo budowlane

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę (zmiana lokalizacji, parametrów, przeznaczenia) skutkują budową bez pozwolenia. Zmiana lokalizacji obiektu o ok. 100 m, inne parametry, konstrukcja, wygląd i przeznaczenie oznaczają realizację innego obiektu niż objęty pozwoleniem. W przypadku tak istotnych odstępstw nie jest możliwe zastosowanie przepisów o legalizacji (art. 50, 51 P.b.).

Odrzucone argumenty

Budowa realizowana jest na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Dokonano jedynie odstępstw od projektu z powodu zmiany funkcji budynku i napotkania wody. Organy powinny zastosować przepisy art. 50 i 51 lub 57 ust. 2 P.b., a nie nakaz rozbiórki.

Godne uwagi sformułowania

nie można mówić jedynie o odstępstwach od projektu nie można mówić jedynie o odstępstwach od projektu, gdy mimo odstępstw istnieje nadal tożsamość inwestycji zaprojektowanej oraz tej która została zrealizowana skarżący zrealizował obiekt, który nie jest tożsamy z pozwoleniem na budowę jest to w istocie inna budowa Ratio legis przepisów art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego, polega na wymuszeniu na inwestorze doprowadzenia budowanego obiektu do stanu zgodnego z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach prawa. Realizacja budowli w innym miejscu oraz według innych parametrów niż wynikało to z udzielonego pozwolenia na budowę jest przykładem samowoli budowlanej

Skład orzekający

Andrzej Gliniecki

przewodniczący

Bogusław Cieśla

sprawozdawca

Leszek Kamiński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia istotnych odstępstw od pozwolenia na budowę w kontekście samowoli budowlanej i zastosowania art. 48 Prawa budowlanego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji istotnej zmiany lokalizacji i parametrów obiektu budowlanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje, jak istotne mogą być nawet niewielkie z pozoru zmiany w procesie budowlanym i jak organy nadzoru budowlanego interpretują pojęcie samowoli budowlanej.

Budujesz inaczej niż w pozwoleniu? Grozi Ci rozbiórka!

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2685/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-10-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-06-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Gliniecki /przewodniczący/
Bogusław Cieśla /sprawozdawca/
Leszek Kamiński
Sygn. powiązane
II OSK 296/05 - Wyrok NSA z 2005-12-09
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki, Sędziowie WSA Leszek Kamiński, As. WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2004 r. sprawy ze skargi A. O. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala
Uzasadnienie
0Sygn. akt IV SA 2685/02
U Z A S A D N I E N I E
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia [...] lipca 2001 r. na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) nakazał A. O. rozbiórkę samowolnie budowanego budynku stajni na działce nr ew. [...] położonej w R .
W uzasadnieniu decyzji wskazał , że z wnioskiem o dokonanie czynności kontrolnych w tej sprawie wystąpił Burmistrz Miasta R. W wyniku kontroli na miejscu budowy w dniu [...] lipca 2001 r. ustalono , że inwestor dysponuje pozwoleniem z dnia [...] marca 2001 r. na budowę stajni dla koni według indywidualnego projektu . Do dnia kontroli inwestor zrealizował mury przyziemia , strop [...] częściowo mury poddasza . Wymiary budowanego obiektu wynosiły 12,85 x 34 m . Organ ustalił, że przedstawione pozwolenie na budowę oraz projekt budowlany nie dotyczą realizowanego budynku gdyż obiekt realizowany jest w innym miejscu działki , ma inne gabaryty oraz odmienną konstrukcję i wygląd zewnętrzny niż przewiduje zatwierdzony projekt. W tej sytuacji organ uznał , że budynek realizowany jest bez pozwolenia na budowę i podlega sankcji z art. 48 Prawa budowlanego.
Odwołanie od nakazu rozbiórki złożył A. O. i podniósł w nim , że budowa realizowana jest na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] marca 2001 r. wydanej przez Burmistrza Miasta R.
Nadto twierdził , że dokonał odstępstw od pierwotnego projektu z uwagi na zmianę funkcji budynku przeznaczonego teraz na cele gospodarcze .
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2002 r. po rozpatrzeniu odwołania na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy .
W uzasadnieniu wskazał , że inwestor przystępując do budowy obiektu posiadał ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę stajni i płyty gnojowej z osadnikiem gnojowicy na działce nr ew. [...] położonej w R. przy ulicy [...]. Czynności kontrolne wykazały , że A. O. buduje obiekt budowlany w innym miejscu działki , przesunięty o ok. 100 m od pierwotnej lokalizacji , poza terenem wskazanym pod zabudowę w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] lutego 2001 r. Poza tym posiada on inne wymiary , konstrukcję i wygląd zewnętrznym niż budynek opisany w projekcie budowlanym .
W związku z tym organ uznał , że na usytuowanie przedmiotowego
obiektu w miejscu obecnej lokalizacji A. O. powinien mieć odrębną decyzję o pozwoleniu na budowę a ponieważ takiej nie posiadał to zasadnym było zastosowanie dyspozycji art. 48 Prawa budowlanego.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył A. O. i podniósł w niej , że w trakcie wykonywania prac ziemnych związanych z budową stajni na którą miał pozwolenie napotkał na wodę na głębokości 30 cm . Wykluczało to możliwość budowy stajni w miejscu wynikającym z pozwolenia . W tej sytuacji przesunął budowę w obrębie własnej działki na miejsce bardziej korzystne. Decyzję rozbiórkową uznał za krzywdzącą bowiem realizował taki sam budynek tylko w innym miejscu a organy potraktowały to jak nowy obiekt . Zdaniem skarżącego w sprawie powinny mieć zastosowanie przepisy art. 50 i 51 lub 57 ust. 2 Prawa budowlanego a nie nakaz rozbiórki .
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację twierdząc , że inwestor wybudował nowy obiekt bez pozwolenia na budowę .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie jest zasadna . Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonuje kontroli pod względem legalności zaskarżonej decyzji czyli zgodności z prawem materialnym i procesowym .
Stan faktyczny w niniejszej sprawie nie jest kwestionowany przez skarżącego . Do oceny Sądu pozostaje zatem ustalenie czy organy zasadnie wydały kwestionowaną decyzję . Inwestor zarzuca w skardze wadliwość decyzji polegającą na tym , że organy nie uwzględniły faktu iż dysponował pozwoleniem na budowę i orzekły rozbiórkę . Zauważyć jednak należy, że pozwolenie na budowę którym dysponował skarżący nie koresponduje z budynkiem przez niego wzniesionym. Rozbieżności te są na tyle duże , że nie można mówić jedynie o odstępstwach od projektu . O istotnych odstępstwach od warunków pozwolenia na budowę można mówić wtedy gdy mimo odstępstw istnieje nadal tożsamość inwestycji zaprojektowanej oraz tej która została zrealizowana . Odstępstwa mogą być wprawdzie istotne ale musi być to ciągle ta sama inwestycja.
Tymczasem skarżący zrealizował obiekt , który nie jest tożsamy z pozwoleniem na budowę . Jak ustalił bowiem organ nadzoru budowlanego budynek posadowiony został w odległości ok. 100 m od miejsca pierwotnej lokalizacji , poza terenem wskazanym pod zabudowę w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] lutego 2001 r. Nadto obiekt posiada inne parametry zewnętrzne , odmienną konstrukcję oraz wygląd zewnętrzny . Poza tym jego przeznaczenie zostało zmienione co stwierdził skarżący w odwołaniu.
Nie jest do zaakceptowania pogląd , że takie odstępstwa nie powodują zerwania więzi łączącej realizowany budynek z pozwoleniem na budowę . Należy podzielić pogląd organów nadzoru budowlanego , że jest to w istocie inna budowa .
W tej sytuacji za niezasadny uznano zarzut , że organy nie wyczerpały możliwości legalizacji budowanego obiektu . Ratio legis przepisów art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego, polega na wymuszeniu na inwestorze doprowadzenia budowanego obiektu do stanu zgodnego z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach prawa. Trudno zaś uznać, że możliwe jest doprowadzenie do zgodności inwestycji z pozwoleniem na budowę w sytuacji gdy budynek posadowiono w zupełnie innym miejscu niż wynikało to z pozwolenia budowlanego .
Zgodnie z zasadą zawartą w art. 48 ustawy Prawo budowlane można nakazać rozbiórkę w takim zakresie, w jakim wybudowano obiekt z naruszeniem prawa, tzn. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Realizacja budowli w innym miejscu oraz według innych parametrów niż wynikało to z udzielonego pozwolenia na budowę jest przykładem samowoli budowlanej i zrealizowanie takiej inwestycji uzasadnia zastosowanie sankcji przewidzianej w art. 48 wskazanej ustawy.
Skoro zatem zaskarżona decyzja nie narusza prawa to Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 . poz. 11" w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę -jako nieuzasadnioną- oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI