IV SA 2581/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2004-07-29
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na użytkowanieinstalacja grzewczasamowolne roboty budowlanebezprzedmiotowość postępowaniakompetencje organówwłasność lokaliadministracja architektoniczno-budowlana

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Wojewody uchylającą pozwolenie na użytkowanie instalacji grzewczych, uznając postępowanie za bezprzedmiotowe z powodu braku podstaw prawnych do jego prowadzenia.

Skarga dotyczyła decyzji Wojewody uchylającej pozwolenie na użytkowanie instalacji grzewczych w lokalach mieszkalnych, wydane przez Starostę. Wojewoda uznał, że Starosta wydał decyzję bez podstawy prawnej, a sprawa nie podlega rozstrzygnięciu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Skarżący domagali się pozwolenia na użytkowanie samowolnie wykonanych instalacji. Sąd administracyjny uznał, że organ odwoławczy słusznie umorzył postępowanie, gdyż nie zachodziły przesłanki z art. 55 Prawa budowlanego, a zatem organ nie miał kompetencji do wydania pozwolenia.

Sprawa dotyczyła skargi J. B. i S. K. na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Starosty B. udzielającą pozwolenia na użytkowanie samowolnie wykonanych instalacji grzewczych w lokalach mieszkalnych. Starosta wydał pozwolenie, opierając się na opinii technicznej potwierdzającej bezpieczeństwo instalacji. Odwołanie złożyła Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa, zarzucając naruszenie ustawy o własności lokali i brak czynnego udziału stron. Wojewoda uchylił decyzję Starosty i umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ pozwolenie na użytkowanie mogło być wydane tylko na podstawie art. 55 Prawa budowlanego, a przesłanki te nie zostały spełnione. Skarżący wnieśli skargę do WSA, argumentując, że spełnili wszystkie wymogi. WSA w Olsztynie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego. Sąd podkreślił, że pozwolenie na użytkowanie jest wymagane tylko w ściśle określonych sytuacjach, a w niniejszej sprawie żadna z przesłanek z art. 55 Prawa budowlanego nie wystąpiła. Brak ustawowego umocowania organu do orzekania o pozwoleniu na użytkowanie w tej sytuacji skutkował koniecznością umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma kompetencji do wydania pozwolenia na użytkowanie w sytuacji, gdy nie zachodzą przesłanki określone w art. 55 Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Pozwolenie na użytkowanie jest wymagane tylko w ściśle określonych sytuacjach, wymienionych w art. 55 Prawa budowlanego. W przypadku samowolnie wykonanych instalacji grzewczych, jeśli nie wystąpiła żadna z tych przesłanek, postępowanie w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie jest bezprzedmiotowe i powinno zostać umorzone.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.p.b. art. 55

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis ten ma zastosowanie tylko w ściśle określonych sytuacjach, gdy właściwy organ nałożył obowiązek w pozwoleniu na budowę, stwierdził naruszenie warunków pozwolenia, wydał decyzję nakazującą określone czynności, zachodzą okoliczności z art. 49 ust. 1, lub przystąpienie do użytkowania ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót.

k.p.a. art. 105

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z powodu braku ustawowego umocowania do orzekania o pozwoleniu na użytkowanie.

Dz. U. Nr 153, póz. 1270 art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.b. art. 59 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 58

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.w.l. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali

u.w.l. art. 5

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali

u.w.l. art. 6

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali

u.w.l. art. 22

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dz. U. Nr 153, póz. 1271 ze zm. art. 97

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz. U. Nr 153, póz. 1269 art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy słusznie uznał, że wniosek inwestorów dotyczy sprawy, która nie podlega rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Przepis art. 55 Prawa budowlanego, który powinien stanowić podstawę prawną wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, nie ma zastosowania w niniejszej sprawie z uwagi na brak określonych w nim przesłanek. Brak ustawowego umocowania organu administracji architektoniczno-budowlanej do orzekania o pozwoleniu na użytkowanie w tej sytuacji skutkował koniecznością umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżących, że spełnili wszystkie wymogi i decyzja Wojewody jest niezrozumiała. Argumentacja organu I instancji o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie instalacji grzewczych.

Godne uwagi sformułowania

pozwolenie na użytkowanie zostało wydane przez Starostę B. bez postawy prawnej wniosek inwestorów dotyczy sprawy, która nie podlega rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji architektoniczno-budowlanej postępowanie wszczęte na wniosek inwestorów podlega umorzeniu, jako bezprzedmiotowe brak jest podstaw do zarzucenia organowi II instancji naruszenia prawa w stopniu powodującym uchylenie zaskarżonej decyzji

Skład orzekający

Janina Kosowska

przewodniczący sprawozdawca

Maria Matyja

sędzia

Beata Jezielska

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących pozwolenia na użytkowanie, w szczególności art. 55, oraz zasady umarzania postępowań administracyjnych jako bezprzedmiotowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji samowolnie wykonanych instalacji grzewczych i braku przesłanek do wydania pozwolenia na użytkowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność przepisów Prawa budowlanego i kompetencji organów administracji w kontekście samowolnych robót budowlanych. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i administracyjnym.

Kiedy pozwolenie na użytkowanie instalacji grzewczej nie jest możliwe? Sąd wyjaśnia brak kompetencji organów.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2581/03 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2004-07-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-07-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
A. Beata Jezielska
Janina Kosowska /przewodniczący sprawozdawca/
Maria Matyja
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędzia SO del. Asesor WSA Protokolant Janina Kosowska (spr.) Maria Matyja Beata Jezielska Romualda Gumińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2004 r., sprawy ze skargi J. B. i S. K. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie instalacji grzewczej - oddala skargę.
Uzasadnienie
We wniosku z dnia 11 kwietnia 2003 r. J. B. i S. K. zwrócili się do Starosty B. z prośbą o wydanie pozwolenia na użytkowanie instalacji grzewczych w lokalach mieszkalnych nr 8/1 i nr 8/5 w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w miejscowości P., gmina B.
Po rozpatrzeniu wniosku, Starosta B., działając na podstawie art. 59 ust. l w związku z art. 49 ust. l i art. 58 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, póz. 1126 ze zm.), decyzją z dnia 17 kwietnia 2003 r., udzielił wskazanym wyżej inwestorom pozwolenia na użytkowanie samowolnie wykonanych robót budowlanych, polegających na wykonaniu instalacji grzewczych etażowych we wskazanych wyżej lokalach mieszkalnych. W uzasadnieniu wskazał, że postanowieniem z dnia 17 lutego 2003 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2002 r., "[...]", nakazał opracowanie orzeczenia o stanie technicznym instalacji ogrzewania etażowego w lokalach mieszkalnych nr 8/1 i nr 8/5. Z przedłożonego orzeczenia wynika, że instalacja spełnia swoje podstawowe zadanie, jest w dobrym stanie technicznym i jest bezpieczna w eksploatacji, ponadto odłączenia od istniejących pionów dokonano bez naruszenia jakichkolwiek elementów instalacji wspólnej. W związku z powyższym, organ I instancji postanowił udzielić inwestorom pozwolenia na użytkowanie wskazanych instalacji grzewczych.
Odwołanie od decyzji Starosty B. złożyła Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa, Oddział Terenowy w O., Gospodarstwo Skarbu Państwa w B. z/s w M. Odwołująca się, zarzucając wskazanej wyżej decyzji naruszenie przepisu art. 3 ust. l w związku z art. 5, 6 i 22 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali oraz naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia oraz o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przed sądem powszechnym sprawy pomiędzy Agencją, a małżonkami T. i J. B. oraz A. i S. K. o zapłatę, w której Sąd rozstrzygnie czy pozwani mogli dokonać samowolnego odłączenia od sieci centralnego ogrzewania bez uzyskania zgody pozostałych właścicieli i czy w związku z tym, Agencji, jako dostawcy energii cieplnej przysługuje roszczenie o zapłatę.
W uzasadnieniu odwołania Agencja wskazała, że zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 28 sierpnia 1997 r., sygn. akt III CZP 36/97, po wejściu w życie ustawy o własności lokali, właściciel lokalu nie może bez zgody pozostałych właścicieli odłączyć swojego lokalu mieszkalnego od zainstalowanej w budynku instalacji centralnego ogrzewania i przy jej wykorzystaniu zastosować inny rodzaj ogrzewania. W niniejszej sprawie zgody takiej nie udzieliła odwołująca się, która jest właścicielem dwóch lokali mieszkalnych w budynku nr 8. Agencja wskazała ponadto, że z naruszeniem art. 10 kpa, nie była informowana o prowadzonym postępowaniu administracyjnym, nie została jej również doręczona zaskarżona decyzja, o której istnieniu dowiedziała się dopiero w dniu 14 maja 2003 r.
W wyniku rozpatrzenia odwołania, Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § l pkt 2 w związku z art. 105 kpa, decyzją z dnia 10 czerwca 2003 r., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie została wydana przez Starostę B. bez postawy prawnej, ponieważ wniosek inwestorów dotyczy sprawy, która nie podlega rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Organ odwoławczy podniósł jednocześnie, że przepis art. 55 prawa budowlanego, który powinien stanowić w niniejszej sprawie podstawę prawną wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, nie ma w niej zastosowania z uwagi na brak określonych w nim przesłanek. Z tych też przyczyn, postępowanie wszczęte na wniosek inwestorów podlega umorzeniu, jako bezprzedmiotowe.
W skardze z dnia 7 lipca 2003 r., wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, J. B. i S. K. wyjaśnili, że po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 listopada 2002 r., wszczęte zostało postępowanie mające doprowadzić do zatwierdzenia użytkowania wykonanych przez nich instalacji grzewczych. W tym celu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nakazał przedłożyć orzeczenie o stanie technicznym funkcjonującej instalacji centralnego ogrzewania w lokalach nr l i nr 5 oraz o wpływie odłączenia na obieg całej instalacji grzewczej w całym budynku. Po przedłożeniu wymaganej ekspertyzy, Starosta B. udzielił inwestorom pozwolenia na użytkowanie instalacji grzewczych etażowych, a Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., decyzją z dnia 13 maja 2003 r. umorzył postępowanie w tej sprawie. Skarżący wskazali, iż wszystkie wymogi zostały przez nich spełnione, dlatego też decyzja Wojewody i jej uzasadnienie jest dla nich niezrozumiałe.
W odpowiedzi na skargę. Wojewoda podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:
Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1271 ze zm.).
Podkreślić należy, że stosownie do art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269), Wojewódzki Sąd Administracyjny ma obowiązek badania zaskarżonej decyzji wyłącznie w zakresie jej legalności, a więc z punktu widzenia jej zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Tym samym, jeżeli zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd obowiązany jest skargę oddalić.
Wskazać należy, że uzyskanie pozwolenia na użytkowanie jest jedną z form zakończenia procesu inwestycyjnego. Formą, wymaganą jednak tylko w ściśle określonych sytuacjach.
W niniejszej sprawie, organ odwoławczy słusznie uznał, że w sprawie, która dotyczy robót budowlanych polegających na samowolnym wykonaniu instalacji grzewczych, wydanie pozwolenia na użytkowanie powinno nastąpić na podstawie art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, póz. 1126 ze zm.). Orzekanie o wskazanym pozwoleniu w oparciu o powołany wyżej przepis możliwe jest jednak wyłącznie w określonych w nim sytuacjach, a mianowicie gdy:
właściwy organ nałożył taki obowiązek w pozwoleniu na budowę, właściwy organ stwierdził, że zgłoszony przez inwestora obiekt budowlany został wykonany z naruszeniem warunków, określonych w pozwoleniu na budowę, właściwy organ wydał, na podstawie art. 51 ust. l pkt 2 lub art. 71 ust. 3 ustawy, decyzję nakazującą dokonanie określonych czynności, zmian lub przeróbek, zachodzą okoliczności wymienione w art. 49 ust. l ustawy,
- przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego ma nastąpić przez wykonaniem wszystkich robót budowlanych.
W rozpoznawanej sprawie, żadna z powyższych podstaw nie wystąpiła. Skoro natomiast brak było okoliczności uzasadniających powstanie obowiązku ubiegania się o pozwolenie na użytkowanie, postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek
skarżących, należało umorzyć na podstawie art. 105 Kpa, co też słusznie uczynił organ odwoławczy.
Konieczność umorzenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie wynikała bowiem z braku ustawowego umocowania organu administracji architektoniczno-budowlanej do orzekania o pozwoleniu na użytkowanie. Jeżeli bowiem nie zachodzi żadna z sytuacji, wymienionych w przytoczonym wyżej przepisie art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wniosek o wydanie decyzji o pozwolenie na użytkowanie nie może powodować podjęcia decyzji administracyjnej o wydaniu takiego pozwolenia lub o odmowie jego wydania. Organ administracyjny nie posiada bowiem wówczas kompetencji do podejmowania decyzji administracyjnej.
Tym samym, prawidłowe było również uchylenie przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji, wydanej w oparciu o przepisy, które z uwagi na charakter niniejszej sprawy nie miały do niej zastosowania. Sprawa ta nie dotyczyła bowiem obiektu budowlanego, którego rozbiórki nie można było nakazać z uwagi na upływ 5 lat od dnia zakończenia jego budowy, a którego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, lecz samowolnie wykonanych w obiekcie budowlanym instalacji grzewczych, do których zastosowanie miałby przepis art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, gdyby istniały określone w nim przesłanki.
W świetle przedstawionych okoliczności, stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do zarzucenia organowi II instancji naruszenia prawa w stopniu powodującym uchylenie zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270), oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI