IV SA 2172/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-11-26
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkapostępowanie administracyjnewadliwe postępowanie dowodowenieruchomościbudynek gospodarczy

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę części budynku gospodarczego z powodu wadliwego postępowania dowodowego organów administracji.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję nakazującą rozbiórkę przebudowanej części budynku gospodarczego. Organy administracji uznały, że doszło do samowolnej przebudowy bez wymaganego zgłoszenia. Skarżący podniósł, że jego ojciec, który dokonał rzekomej przebudowy, jest chory i nie zdawał sobie sprawy ze skutków swoich oświadczeń, a także przedstawił dokumenty wskazujące na zmianę właściciela nieruchomości. Sąd uchylił decyzje organów obu instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności dotyczące prawidłowego przeprowadzenia postępowania dowodowego i wyjaśnienia stanu faktycznego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi T W na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę przebudowanej części budynku gospodarczego. Postępowanie zostało zainicjowane kontrolą po zawiadomieniu sąsiadki, która stwierdziła samowolną dobudowę pomieszczenia do budynku gospodarczego w 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę, uznając naruszenie przepisów Prawa budowlanego dotyczących zgłoszenia zamiaru przebudowy. Odwołanie złożył właściciel budynku, twierdząc, że budynek był budowany sukcesywnie od 1997 r., a w 2000 r. wykonano jedynie tynki. Wojewódzki Inspektor utrzymał decyzję w mocy. Skargę do WSA złożył nowy właściciel nieruchomości, wskazując na chorobę ojca, który był adresatem decyzji, oraz przedstawiając dokumenty potwierdzające zmianę właściciela i przeznaczenie budynku. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 10, 77, 80 i 81 k.p.a. Sąd podkreślił, że organy nie przeprowadziły prawidłowo postępowania dowodowego, nie wyjaśniły sprzeczności w oświadczeniach stron oraz nie uwzględniły zmiany właściciela nieruchomości. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności dotyczące prawidłowego przeprowadzenia postępowania dowodowego i wyjaśnienia stanu faktycznego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organy nie zebrały i nie oceniły dowodów zgodnie z wymogami k.p.a., nie wyjaśniły sprzeczności w oświadczeniach stron oraz nie uwzględniły istotnych okoliczności faktycznych, takich jak zmiana właściciela nieruchomości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (14)

Główne

pr. bud. art. 48

Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

pr. bud. art. 29 § 1 pkt 1 lit. a

Prawo budowlane

pr. bud. art. 30 § 1 pkt 1

Prawo budowlane

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 76 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organy administracji przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego. Niewyjaśnienie przez organy istotnych okoliczności faktycznych, w tym zmiany właściciela nieruchomości. Sprzeczności w oświadczeniach stron dotyczące daty budowy/przebudowy budynku.

Godne uwagi sformułowania

Sąd uznał, iż doszło do naruszenia prawa, a w szczególności przepisów postępowania administracyjnego. Zadaniem organu prowadzącego postępowanie administracyjne jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a następnie dokonanie oceny zebranego materiału dowodowego w świetle konkretnej normy prawnej. Dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Waloru takiego nie mają zatem dokumenty prywatne np. takie jak oświadczenia podpisane przez osoby fizyczne, które mogą być dowodem tylko tego, że twierdzenia w nich zawarte zostały wypowiedziane na piśmie. Niewyjaśnienie przez organy powyższych okoliczności narusza art. 7, 10, 77 oraz art. 80 i 81 k.p.a. co miało zasadniczy wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Leszek Kamiński

przewodniczący-sprawozdawca

Anna Żak

członek

Mariola Kowalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wadliwość postępowania dowodowego w sprawach administracyjnych, znaczenie wyjaśnienia stanu faktycznego i uwzględniania wszystkich istotnych okoliczności, w tym zmiany właściciela nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania administracyjnego w sprawach budowlanych, ale zasady dotyczące dowodów i wyjaśnienia stanu faktycznego mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe błędy popełniane przez organy administracji w postępowaniu dowodowym, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i administracyjnego.

Wady postępowania dowodowego kluczem do uchylenia decyzji rozbiórkowej.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2172/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-11-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-06-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Żak
Leszek Kamiński /przewodniczący sprawozdawca/
Mariola Kowalska.
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), , Sędzia NSA Anna Żak, Asesor WSA Mariola Kowalska, Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2004 r. sprawy ze skargi T W na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) maja 2003 r. nr (...) w przedmiocie nakazu rozbiórki przebudowanej części budynku gospodarczego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
W wyniku zawiadomienia E M w dniu (...) lutego 2002 r. została przeprowadzona kontrola na sąsiedniej działce stanowiącej własność M W. W wyniku kontroli stwierdzono, że M W na własnej działce budownictwa mieszkalnego, jednorodzinnego, typu wiejskiego (zagrodowego) nr ewid. (...) przy ul. (...) w (...) gm. (...) dokonał samowolnej dobudowy w 2000 r. jednego pomieszczenia do istniejącego budynku gospodarczego. E M złożyła zaś do akt oświadczenie, iż budynek ten nie był przebudowywany, lecz postawiony od fundamentów w 2000 r.
Decyzją Nr (...) Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) marca 2003 r.. wydaną na podstawie art. 48 prawa budowlanego, nakazano rozbiórkę przebudowanej w 2000 r. części istniejącego budynku gospodarczego bez wymaganego zgłoszenia. Jak wynika z uzasadnienia decyzji, organ po analizie mapy geodezyjnej uznał, że przebudowana część budynku gospodarczego przed przebudową posiadała wymiary 5,00 x 5,00 m, a po przebudowie posiada wymiary zewnętrzne 3,80 x 5,00 m., dokonano zatem zmian wymiarów zewnętrznych budynku przez zmniejszenie jego szerokości o 1,20 m.
Zdaniem organu inwestor naruszył art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, gdyż nie zgłosił zamiaru przebudowy budynku odpowiadającego dyspozycji powołanych przepisów.
Od decyzji tej odwołanie złożył M W, oświadczając, że budynek ten był sukcesywnie budowany od 1997 r., a w 2000 r. położono jedynie tynki.
Decyzją Nr (...) z dnia (...) maja 2003 r. (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję podzielając ustalenia organu I instancji.
Skargę na tę decyzję złożył T W - tytułując się jako Dyrektor (...) - w skardze zaś twierdzi, iż jest już właścicielem działek o pow. lha (...) i budynków, w tym działki ew. nr (...), na której położona jest dobudowana część budynku gospodarczego. Dodał, że jego ojciec M W - do którego były adresowane decyzje - cierpi na chorobę miażdżycową i był leczony psychiatrycznie. Nie zdawał sobie zatem sprawy ze skutków swoich oświadczeń składanych w sprawie. Do skargi dołączono akt notarialny i wypis z Księgi Wieczystej potwierdzających tę okoliczność, a nadto zaświadczenie PINB o nałożeniu na M W obowiązku dostarczenia inwentaryzacji budynku, która już została złożona w Inspektoracie i załączona do zaświadczenia. Z zaświadczenia oraz inwentaryzacji wynika, że istniejący budynek może być użytkowany jako kaplica z pomieszczeniami noclegowymi dla kilku osób.
Organ zaś w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zajęte w decyzjach, nie odnosząc się jednak do oświadczenia zawartego w odwołaniu i nie wyjaśniając sprzeczności z oświadczeniem E M ani nie ustosunkował się do dołączonej dokumentacji.
Sprawa niniejsza na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, gdyż zgodnie z treścią tego przepisu sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem (...) stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skargę należało uwzględnić, gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Zadaniem organu prowadzącego postępowanie administracyjne jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a następnie dokonanie oceny zebranego materiału dowodowego w świetle konkretnej normy prawnej. Zastosowanie właściwego przepisu jest więc warunkowane prawidłowym przeprowadzeniem postępowania dowodowego.
Ocena postępowania przeprowadzonego przez organy administracyjne w niniejszej sprawie prowadzi zaś do wniosku, że postępowanie dowodowe nie zostało przeprowadzone w sposób określony przez art. 7 i 77 k.p.a. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, Sąd uznał, iż doszło do naruszenia prawa, a w szczególności przepisów postępowania administracyjnego.
Mając na uwadze skonfliktowanie sąsiadów występujących w sprawie, organy administracyjne powinny prowadzić czynności ze szczególną troską, zarówno o zgodne z prawem zbieranie dowodów jak i o ich ocenę.
Kodeks postępowania administracyjnego wyznacza tryb uzyskiwania dowodów z dokumentów, oświadczeń stron czy zeznań świadków. Należy zatem mieć na uwadze, że zgodnie z art. 76. § 1 k.p.a. dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Waloru takiego nie mają zatem dokumenty prywatne np. takie jak oświadczenia podpisane przez osoby fizyczne, które mogą być dowodem tylko tego, że twierdzenia w nich zawarte zostały wypowiedziane na piśmie. Natomiast walor dowodowy będzie miało oświadczenie strony złożone po myśli art.75 § 2 k.p.a., który przewiduje, iż organ administracji publicznej odbiera od strony, na jej wniosek, oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania. Również zeznanie świadka złożone przed organem, pod rygorem odpowiedzialności karnej, posiada walor dowodowy i pozwala na skuteczną ocenę sytuacji faktycznej. Dopiero prawidłowo zebrane dowody, w stosunku do których umożliwiono stronom wypowiedzenie się na podstawie art. 81 k.p.a., tworzą całokształt materiału dowodowego. W przeciwnym przypadku okoliczność faktyczna nie może zostać uznana za udowodnioną, organ zaś nie może uznać, że orzeka na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Zaniechania w zakresie prawidłowego przeprowadzenia postępowania dowodowego naruszają przepisy proceduralne, co w sposób istotny może wpłynąć na końcowy wynik sprawy. Skoro zaś w oświadczeniach stron przyjętych do materiału dowodowego przez organ, z pominięciem powoływanych wyżej przepisów, pojawiają się sprzeczności co do daty samowoli, to kwestia ta musi zostać wyjaśniona jednoznacznie. Może ona bowiem mieć znaczenie przy stosowaniu innych przepisów prawa budowlanego. Ponadto, jak ujawniło się to przed Sądem, nieruchomość, na której wzniesiono obiekty będące przedmiotem postępowania, w dacie podejmowania przez organy administracji decyzji była już własnością innej osoby niż ta, do której kierowano nakazy rozbiórki.
Niewyjaśnienie przez organy powyższych okoliczności narusza art. 7, 10, 77 oraz art. 80 i 81 k.p.a. co miało zasadniczy wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Uzasadnia to w konsekwencji uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji pierwszej instancji, jako że wskazane uchybienia dotyczą postępowania organów obu instancji. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) uchylił zarówno decyzję organu II instancji jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI