IV SA 2039/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2004-01-28
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęsamowola budowlanarozbiórkadecyzja administracyjnawada formalnaKPAwiatyobiekty budowlane

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje nakazujące rozbiórkę wiaty z powodu wadliwości formalnych, w szczególności braku wskazania adresata obowiązku rozbiórki.

Sąd administracyjny rozpoznał skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę drewnianej wiaty wraz z murowanym kominem, wybudowanej bez pozwolenia na budowę. Skarżący kwestionowali potrzebę pozwolenia i trwałe związanie obiektu z gruntem. Sąd, nie będąc związany granicami skargi, uchylił obie decyzje organów nadzoru budowlanego, stwierdzając oczywistą obrazę art. 107 § 1 Kpa z powodu braku wskazania w rozstrzygnięciu konkretnej osoby zobowiązanej do rozbiórki. Dodatkowo, sąd wskazał na potrzebę precyzyjnego ustalenia daty budowy obiektu.

Sprawa dotyczyła skargi E. B., T. G. i M. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę drewnianej wiaty wraz z murowanym kominem, wybudowanej na działce skarżących bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego powołały się na przepisy Prawa budowlanego, uznając, że budowa takiego obiektu wymaga pozwolenia. Skarżący argumentowali, że wiata stanowi naturalną ochronę, nie jest trwale związana z gruntem, a grill ogrodowy w jej wnętrzu jest obiektem małej architektury, nie wymagającym pozwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, rozpoznając sprawę, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że obie decyzje zostały wydane z naruszeniem art. 107 § 1 Kpa, ponieważ ich rozstrzygnięcie nie wskazywało imiennie osoby, na której spoczywa obowiązek wykonania nakazu rozbiórki. Brak oznaczenia adresata obowiązku wykluczał możliwość traktowania decyzji jako tytułu wykonawczego. Sąd podkreślił, że samo doręczenie decyzji stronom lub wskazanie współwłaścicieli nieruchomości nie jest równoznaczne z nałożeniem na nich obowiązku. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na potrzebę precyzyjnego ustalenia daty wybudowania obiektu, co nie zostało uczynione przez organy obu instancji. Sąd zaznaczył, że argumenty skarżących dotyczące charakteru wiaty jako obiektu tymczasowego nie podważają konieczności uzyskania pozwolenia na budowę. W związku z wadami formalnymi, sąd uchylił decyzje i zasądził koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja jest wadliwa i podlega uchyleniu, jeśli nie określa konkretnego adresata obowiązku.

Uzasadnienie

Rozstrzygnięcie decyzji administracyjnej musi precyzyjnie wskazywać osobę (fizyczną lub prawną), na którą nałożono obowiązek. Brak takiego oznaczenia, nawet przy doręczeniu decyzji stronom lub wskazaniu współwłaścicieli nieruchomości, czyni decyzję niewykonalną i narusza art. 107 § 1 Kpa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

P.b. art. 48

Ustawa Prawo budowlane

Kpa art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 107 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja administracyjna musi zawierać rozstrzygnięcie wskazujące imiennie adresata obowiązku.

P.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c).

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany granicami skargi.

P.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja organu pierwszej instancji zawierała wadliwe rozstrzygnięcie, które nie wskazywało imiennie osoby zobowiązanej do wykonania nakazu rozbiórki, co stanowi naruszenie art. 107 § 1 Kpa.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących, że wiata stanowi naturalną ochronę, nie jest trwale związana z gruntem i że grill ogrodowy jest obiektem małej architektury, nie podważyły prawidłowego stanowiska organu, iż budowa takiego obiektu wymaga pozwolenia na budowę.

Godne uwagi sformułowania

brak oznaczenia podmiotu (osoby fizycznej lub prawnej), na który nałożono określony obowiązek, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, wyłącza w ogóle możliwość traktowania takiej decyzji jako tytułu wykonawczego. Samo bowiem doręczenie decyzji stronom nie może być utożsamiane z nałożeniem obowiązku na te strony, jeżeli w treści tej decyzji nie wymieniono konkretnej osoby, na której spoczywa ten obowiązek.

Skład orzekający

Eugeniusz Mzyk

przewodniczący sprawozdawca

Zbigniew Ślusarczyk

sędzia

Irena Szczepkowska

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wadliwość formalna decyzji administracyjnych, w szczególności brak precyzyjnego wskazania adresata obowiązku w rozstrzygnięciu, a także wymogi dotyczące ustalania daty budowy samowolnie wzniesionych obiektów."

Ograniczenia: Dotyczy głównie kwestii proceduralnych związanych z wydawaniem decyzji nakazujących rozbiórkę, a nie merytorycznej oceny legalności budowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową zasadę prawa administracyjnego dotyczącą precyzji decyzji i wskazywania adresata obowiązku, co jest istotne dla praktyków, choć stan faktyczny jest dość typowy.

Decyzja o rozbiórce nieważna? Sąd wskazuje na kluczowy błąd formalny organów.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2039/02 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2004-01-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-05-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
A. Irena Szczepkowska
Eugeniusz Mzyk /przewodniczący sprawozdawca/
Janina Kosowska
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Mzyk (sprawozdawca) Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Asesor WSA Irena Szczepkowska Protokolant Karolina Alboszta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi E. B,. T. G. i M. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" r., Nr "[...]" w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego- I. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących E. B., T. G. oraz M. B. kwoty po 10,00 złotych (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. Orzeka, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku.
Uzasadnienie
IV SA 2038-2040/02
Uzasadnienie
Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. Nr "[...]" z dnia 22 lutego 2002 roku, na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane /Dz. U z 2000 r Nr 106 póz. 1126 ze zm./ oraz art. 104 Kpa, po rozpatrzeniu sprawy wybudowania drewnianej wiaty na działce stanowiącej własność E. B., T. G. i M. B. nakazano - "rozebrać drewnianą wiatę wraz z murowanym kominem znajdującą się na działce nr 153/67 w obr. E. gm. P. W motywach decyzji powołano się na dokonaną, w dniu 26 października 2001 r., kontrolę w terenie, w czasie której stwierdzono, że na w/w działce wzniesiono, bez wymaganego pozwolenia na budowę, wiatę wraz z kominem. Działka ta została zakupiona przez obecnych właścicieli w 2000 r., jako niezabudowana. W tej sytuacji, w ocenie organu I instancji, wydanie nakazu rozbiórki uzasadnia przepis art. 48 Prawa budowlanego.
Decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 kwietnia 2002 roku, po rozpatrzeniu odwołania E. B., T. G. oraz M. B., utrzymano w mocy decyzję organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego bezspornym jest fakt wybudowania wiaty pod rządem ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane /Dz. U z 2000 r Nr 106 póz. 1126 ze zm./ wobec czego wydanie nakazu rozbiórki jest uzasadnione albowiem wybudowanie tego rodzaju obiektu wymagało uzyskania pozwolenia na budowę.
W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący E. B., T. G. oraz M. B. domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Według twierdzeń skarżących wiata stanowi naturalna ochronę przed warunkami atmosferycznymi, nie jest trwale połączona z gruntem zaś znajdujący się wewnątrz wiaty grill ogrodowy, jako obiekt małej architektury, nie wymaga uzyskania pozwolenia na jego budowę. Stąd też, w ocenie skarżących, organy winne odstąpić od orzeczenia rozbiórki.
Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U Nr 153 póz. 1271 ze zm./.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga jest uzasadniona aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazanych. Sąd nie będąc związany granicami skargi (art. 134 § l Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U Nr 153 póz. 1270/) zobowiązany był z urzędu wziąć pod uwagę, że zaskarżona decyzja oraz
poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały z oczywistą obrazą art. 107 § l Kpa.
Decyzja organu I instancji, po powołaniu podstawy prawnej, zawiera następujące rozstrzygnięcie: "po rozpatrzeniu sprawy wybudowania drewnianej wiaty z murowanym kominem na działce nr 153/67 w obr. E. Gm. P., stanowiącej własność E. B., T. G. i M. B. nakazuje się rozebrać drewnianą wiatę wraz z murowanym kominem znajdującą się na działce nr 153/67 w obr. E. gm. P.
Analiza tak sformułowanego rozstrzygnięcia wykazuje, że obejmuje ono jedynie przedmiot sprawy oraz nakłada obowiązek bezosobowo ("nakazuje się"), bez wskazania adresata decyzji. W istocie więc rozstrzygnięcie nie określa osoby (z imienia i nazwiska), na której spoczywa obowiązek wykonania orzeczonego nakazu. Tym samym, z literalnego brzmienia decyzji, nie wynika na kogo organ nałożył obowiązek wykonania nakazu rozbiórki.
Tego rodzaju rozstrzygnięcie jest oczywiście wadliwe i podjęte zostało z naruszeniem przepisu art. 107 § l Kpa. Należy przypomnieć, że decyzja administracyjna jako akt władczy i jednostronny kończy postępowanie w indywidualnej sprawie z zakresu administracji publicznej i orzekając o określonym nakazie winna określić do kogo (imiennie) nakaz ten jest skierowany. Brak oznaczenia podmiotu (osoby fizycznej lub prawnej), na który nałożono określony obowiązek, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, wyłącza w ogóle możliwość traktowania takiej decyzji jako tytułu wykonawczego. Oceny tej nie podważa bezsporna okoliczność, że decyzja doręczona została skarżącym oraz okoliczność, wyeksponowana w decyzji, o wybudowaniu wiaty na działce, stanowiącej współwłasność wymienionych przez organ osób. Samo bowiem doręczenie decyzji stronom nie może być utożsamiane z nałożeniem obowiązku na te strony, jeżeli w treści tej decyzji nie wymieniono konkretnej osoby, na której spoczywa ten obowiązek. Podobnie wskazanie w decyzji współwłaścicieli nieruchomości nie może być utożsamiane (w sposób dorozumiany) z nałożeniem na nich obowiązku rozebrania samowolnie wzniesionego obiektu na tej nieruchomości.
Omawiany brak decyzji powoduje, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca j ą decyzja organu I instancji, już tylko z tego względu, podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § l pkt. l lit. c cyt. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Niezależnie od tego podnieść należy, że w zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w istocie nie ustalono daty wybudowania spornej wiaty z naruszeniem art. 7, 77 kpa. Wprawdzie organ I instancji powołał się na datę zakupu niezabudowanej działki w 2000 roku zaś organ odwoławczy przyjął, że bezspornym jest fakt wybudowania wiaty pod rządem ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, to jednak tego rodzaju ustalenia nie mogą być uznane za wystarczające. Ustalenie daty
wybudowania obiektu nie może być dorozumiane i nie może jedynie wynikać z zapisu w akcie notarialnym o nabyciu niezabudowanej działki. Niezbędne jest bowiem precyzyjne ustalenie tej daty dostępnymi środkami dowodowymi względnie oświadczeniem inwestora czego dotychczas organy obydwu instancji nie dokonały. Stąd też rozpoznając sprawę ponownie rzeczą organów będzie uzupełnienie postępowania dowodowego a w tym jednoznaczne ustalenie osoby inwestora oraz daty wybudowania obiektu. W przypadku ewentualnego orzeczenia nakazu rozbiórki konieczne będzie wskazanie osoby na którą obowiązek ten zostaje nałożony.
Nie mogły natomiast odnieść zamierzonego skutku wywody skarżących wykazujące, że wzniesiona wiata nie jest trwale związana z gruntem, oraz że jest obiektem tymczasowym, służącym codziennej rekreacji. Wywody te nie podważają prawidłowego stanowiska organu, iż również wzniesienie takiego obiektu wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę.
W tym stanie rzeczy skoro rozstrzygnięcie sprawy wymaga poczynienia dodatkowych ustaleń oraz ponownej ich oceny należało na podstawie art. 145 § l lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w pkt. I sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowego (pkt. II sentencji wyroku) oraz orzeczenie o nie wykonywaniu decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku (pkt. III sentencji) uzasadniają przepisy art. art. 152 i 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI