IV SA 2037/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-09-23
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na budowęoczyszczalnia ściekówprawo administracyjnestrona postępowaniainteres prawnyodwołanieniedopuszczalnośćWSAochrona środowiska

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Wojewody o niedopuszczalności odwołania, uznając, że organ odwoławczy powinien rozpoznać odwołanie strony, nawet jeśli kwestionuje się jej status, a nie odrzucać je postanowieniem.

Sprawa dotyczyła postanowienia Wojewody o niedopuszczalności odwołania wniesionego przez A.S. w sprawie pozwolenia na budowę oczyszczalni ścieków. Wojewoda uznał, że A.S. nie jest stroną postępowania, ponieważ inwestycja nie przebiega przez jej działki. WSA uchylił to postanowienie, wskazując, że organ odwoławczy powinien rozpoznać odwołanie i dopiero w decyzji merytorycznej lub kończącej postępowanie rozstrzygnąć o braku przymiotu strony, a nie wydawać postanowienia o niedopuszczalności odwołania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A.S. na postanowienie Wojewody stwierdzające niedopuszczalność jej odwołania w sprawie pozwolenia na budowę oczyszczalni ścieków. Starosta wydał pozwolenie na budowę, a Wojewoda stwierdził niedopuszczalność odwołania A.S., uznając ją za niebędącą stroną postępowania, gdyż inwestycja nie przebiegała przez jej działki. WSA uznał skargę za zasadną. Sąd powołał się na utrwalony pogląd w nauce prawa administracyjnego i orzecznictwie NSA, zgodnie z którym organ odwoławczy powinien rozpoznać odwołanie wniesione przez osobę twierdzącą, że zaskarżone orzeczenie dotyczy jej interesu prawnego. Dopiero w wyniku rozpatrzenia odwołania organ może stwierdzić brak interesu prawnego i wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego. WSA podkreślił, że postanowienie o niedopuszczalności odwołania ma charakter wyłącznie procesowy i nie może rozstrzygać kwestii merytorycznych, takich jak posiadanie przymiotu strony. Sąd wskazał również, że organ odwoławczy nie rozważył potencjalnego negatywnego oddziaływania inwestycji na nieruchomość skarżącej. W związku z tym, WSA uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Organ odwoławczy nie może wydać postanowienia o niedopuszczalności odwołania, stwierdzając brak przymiotu strony. Powinien rozpoznać odwołanie, a w przypadku stwierdzenia braku interesu prawnego, wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na utrwalony pogląd, że organ odwoławczy ma obowiązek rozpoznać odwołanie wniesione przez osobę twierdzącą, że zaskarżone orzeczenie dotyczy jej interesu prawnego. Brak legitymacji do wniesienia odwołania powinien być rozstrzygany w decyzji kończącej sprawę, a nie w postanowieniu procesowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 97 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Pomocnicze

k.p.a. art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 129 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 152

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy powinien rozpoznać odwołanie, nawet jeśli kwestionuje się status strony, a nie odrzucać je postanowieniem. Ocena przymiotu strony powinna nastąpić w decyzji kończącej postępowanie, a nie w postanowieniu procesowym. Należy rozważyć potencjalne negatywne oddziaływanie inwestycji na nieruchomość strony.

Odrzucone argumenty

A.S. nie jest stroną postępowania, ponieważ inwestycja nie przebiega przez jej działki.

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy obowiązany jest rozpoznać to odwołanie nie dają podstawy do wydania odrębnego aktu administracyjnego, orzekającego o tym, czy konkretna osoba jest, czy nie jest stroną stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną [...] następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego Błędne jest zatem zamieszczenie w jego uzasadnieniu treści dotyczącej posiadania uprawnień strony [...] bowiem treść taka odnosi się do kwestii merytorycznych, które nie mogą być rozstrzygane w drodze postanowienia.

Skład orzekający

Anna Żak

przewodniczący

Izabela Ostrowska

członek

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty rozpoznawania odwołań przez organy administracji, w szczególności w kontekście ustalania przymiotu strony i dopuszczalności środka odwoławczego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ odwoławczy odrzuca odwołanie postanowieniem zamiast rozpoznać je merytorycznie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię proceduralną dotyczącą prawa do odwołania i sposobu, w jaki organy administracji powinny traktować strony postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy organ odwoławczy nie może odrzucić Twojego odwołania? Kluczowa lekcja z orzecznictwa WSA.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2037/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-09-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-06-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka /sprawozdawca/
Anna Żak /przewodniczący/
Izabela Ostrowska
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie sędzia WSA Izabela Ostrowska, asesor WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr), Protokolant Tomasz Szpojankowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2004 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności środka odwoławczego I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. Starosta Powiatu [...], po rozpatrzeniu wniosku Zarządu Gminy [...], zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dla Gminy [...] – Gminnej oczyszczalni ścieków wraz z kolektorem odprowadzającym oczyszczone ścieki do cieku wodnego P. położonego w S.
W uzasadnieniu stwierdził, że projekt budowlany został opracowany przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane, posiada wymagane opinie, uzgodnienia i pozwolenia, inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 134 kpa w zw. z art. 144 kpa, stwierdził niedopuszczalność odwołania A.S.
W uzasadnieniu podał, że z treści zaskarżonej decyzji jednoznacznie wynika, że decyzji tej nie otrzymała skarżąca, gdyż według organu I instancji A. S. nie jest stroną niniejszego postępowania administracyjnego, bowiem projektowana inwestycja nie przebiega przez działki skarżącej.
Zgodnie z art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia stronie, zatem niedopuszczalne jest odwołąnie od decyzji, która nie została doręczona lub ogłoszona stronie.
Z akt sprawy wynika, że projektowana inwestycja nie przebiega po nieruchomości skarżącej tj. nie narusza jej własności, zatem zgodnie z art. 28 kpa Starosta Powiatowy w [...] nie objął A.S. postępowaniem administracyjnym w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę przedmiotowej oczyszczalni ścieków wraz z kolektorem.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła A.S. wnosząc o uchylenie postanowienia i zobowiązanie organu II instancji do rozpoznania jej odwołania oraz o unieważnienie decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] lutego 2003 r.
Skarżąca wskazała, ze przygotowany projekt oczyszczalni jest inwestycją, której oddziaływanie jest szczególnie szkodliwe dla środowiska. Inwestycja planowana jest na działce nr [...] a jej działka nr [...]jest w strefie skażenia.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Skarga jest zasadna.
W nauce prawa administracyjnego, jak również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony został pogląd, że w razie gdy odwołanie zostało wniesione przez osobę, która twierdzi, że zaskarżone orzeczenie dotyczy jej interesu prawnego lub obowiązku, to wówczas organ odwoławczy obowiązany jest rozpoznać to odwołanie. Jeśli w wyniku rozpatrywania odwołania organ stwierdzi, że osoba ta nie ma w danej sprawie indywidualnego interesu prawnego lub obowiązku, to wówczas wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa (vide komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego autorstwa B. Adamiak i J. Borkowskiego, C.H. Beck, Warszawa, 1996 r., s. 575).
Podobne stanowisko prezentuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30.06.1986 r., ONSA 1987 r., nr 2, poz. 46), w którym Sąd wyraził pogląd, iż przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie dają podstawy do wydania odrębnego aktu administracyjnego, orzekającego o tym, czy konkretna osoba jest, czy nie jest stroną.
Uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 1999 r. OPS 16/98, ONSA 1999/4/119 podaje, że stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa.
Ustalenie zatem, czy żądanie pochodzi od strony powinno nastąpić w decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty lub w inny sposób kończący sprawę.
Brak legitymacji do wniesienia odwołania ma miejsce wówczas, gdy osoba składająca odwołanie nie brała udziału w postępowaniu pierwszej instancji i nie twierdzi w odwołaniu, że zaskarżona przez nią decyzja narusza jej interes prawny lub obowiązek, jak również nie żąda czynności ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W takim przypadku ma zastosowanie przepis art. 134 kpa.
Postanowienie wydane w trybie art. 134 kpa, o niedopuszczalności odwołania ma charakter wyłącznie procesowy. Błędne jest zatem zamieszczenie w jego uzasadnieniu treści dotyczącej posiadania uprawnień strony przez osobę wnoszącą odwołanie, bowiem treść taka odnosi się do kwestii merytorycznych, które nie mogą być rozstrzygane w drodze postanowienia.
W niniejszej sprawie organ w sposób wadliwy, postanowieniem wstępnym, rozstrzygnął o braku przymiotu strony skarżącej A.S., zamiast dokonać tej oceny w toku rozpoznania jej odwołania i rozstrzygnąć rzecz w formie decyzji.
Na marginesie należy zwrócić też uwagę, iż organ odwoławczy rozważania co do istnienia po stronie skarżącej przymiotu strony ograniczył do stwierdzenia, że projektowana inwestycja nie przebiega po nieruchomości skarżącej tj. nie narusza jej własności. Nie rozważono natomiast, czy inwestycja, której dotyczy postępowanie może oddziaływać ujemnie na nieruchomość skarżącej, co uzasadniałoby jej udział w postępowaniu w charakterze strony.
Z powyższych przyczyn należało uchylić zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI