IV SA 2034/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-11-25
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo budowlanedom pogrzebowypozwolenie na zmianę sposobu użytkowaniauciążliwośćplan miejscowyk.p.a.zwłokisąsiedztwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania budynku usługowego (kwiaciarni) na dom pogrzebowy z powodu naruszenia przepisów o postępowaniu i braku uwzględnienia przepisów szczególnych dotyczących chowania zmarłych.

Sprawa dotyczyła skargi W. S. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania części budynku usługowego (kwiaciarni) na dom pogrzebowy. Skarżący podnosił negatywny wpływ takiej działalności na jego zdrowie psychiczne i fizyczne oraz wartość nieruchomości. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy administracji nie zbadały zgodności planowanej zmiany z przepisami szczególnymi dotyczącymi chowania zmarłych oraz naruszyły przepisy k.p.a. dotyczące wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę W. S. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania części budynku usługowego (kwiaciarni) na dom pogrzebowy. Skarżący argumentował, że taka działalność, zlokalizowana zaledwie 6 metrów od jego domu mieszkalnego, negatywnie wpływa na jego zdrowie, psychikę i estetykę posiadłości, a także obniża wartość nieruchomości. Sąd, mimo że uznał skargę za zasadną, wskazał na inne przyczyny uchylenia decyzji niż te podniesione przez skarżącego. Kluczowym zarzutem sądu było naruszenie przez organy administracji przepisów art. 7 i 77 k.p.a., które nakazują wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Sąd podkreślił, że organy nie zbadały, czy projektowana zmiana sposobu użytkowania, obejmująca możliwość przechowywania zwłok, jest zgodna z przepisami ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych oraz przepisami wykonawczymi, które regulują m.in. usytuowanie i wymogi domów przedpogrzebowych. Ponadto, sąd zwrócił uwagę, że miejscowy plan zagospodarowania terenu dopuszczał jedynie usługi nieuciążliwe, a działalność domu pogrzebowego może być uciążliwa, nawet jeśli nie jest wymieniona w przepisach dotyczących inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska. Sąd uznał, że naruszenie przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracji nie zbadały zgodności planowanej zmiany z przepisami szczególnymi dotyczącymi chowania zmarłych, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nie uwzględniły przepisów ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych oraz przepisów wykonawczych, które regulują kwestie usytuowania i wymogów domów przedpogrzebowych, co było kluczowe przy ocenie legalności zmiany sposobu użytkowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

prawo budowlane art. 71 § 1

Ustawa prawo budowlane

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § 1 pkt 1c

Pomocnicze

prawo budowlane art. 32

Ustawa prawo budowlane

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa art. 10

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa art. 8

Ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych

Rozporządzenie Ministrów Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska oraz Zdrowia i Opieki Społecznej

Rozporządzenie Ministra Zdrowia

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organy administracji przepisów k.p.a. dotyczących wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Niezbadanie przez organy zgodności planowanej zmiany sposobu użytkowania z przepisami szczególnymi dotyczącymi chowania zmarłych.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące negatywnego wpływu domu pogrzebowego na jego zdrowie, psychikę i wartość nieruchomości (sąd uznał skargę za zasadną z innych przyczyn).

Godne uwagi sformułowania

zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wymaga pozwolenia właściwego organu nie można się zgodzić z decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...].10.2002 r., iż charakter proponowanych zmian sposobu użytkowania obiektu nie powoduje zmiany sposobu zagospodarowania terenu. organy administracyjne publiczne są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością. organ wydający pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części musi stwierdzić nie tylko zgodność tej zmiany z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego ale też z innymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami. Tych przepisów szczególnych w ogóle nie uwzględniły w swoich rozstrzygnięciach organy administracyjne orzekające w niniejszej sprawie.

Skład orzekający

Halina Kuśmirek

przewodniczący sprawozdawca

Leszek Kamiński

członek

Mirosława Kowalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Należy pamiętać o konieczności badania zgodności planowanej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego z przepisami szczególnymi, nawet jeśli nie są one bezpośrednio związane z prawem budowlanym, a także o obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego przez organy administracji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zmiany sposobu użytkowania na dom pogrzebowy i może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych rodzajów zmian.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest uwzględnianie przepisów szczególnych i dokładne badanie stanu faktycznego przez organy administracji, nawet w pozornie rutynowych sprawach dotyczących zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych. Aspekt sąsiedztwa i potencjalnej uciążliwości dodaje jej ludzkiego wymiaru.

Dom pogrzebowy obok domu mieszkalnego? Sąd uchyla pozwolenie z powodu luk w procedurze.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2034/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-11-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-06-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Halina Kuśmirek /przewodniczący sprawozdawca/
Leszek Kamiński
Mirosława Kowalska
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2004 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania budynku usługowego (kwiaciarni) na dom pogrzebowy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku,
Uzasadnienie
Starosta Powiatu [...]decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...], na podstawie art. 71 ust. 1 ustawy prawo budowlane z 1994 r. oraz § 10 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15.12.1994 r. (Dz. U. nr 10, poz. 47), po rozpatrzeniu wniosku L. i C. Z., udzielił pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części budynku usługowego (kwiaciarni), na dom pogrzebowy o powierzchni użytkowej 63,13m², znajdującego się na działce nr [...] położonej w miejscowości [...] przy [...].
W uzasadnieniu decyzji organ administracyjny podniósł , iż inwestorzy załączyli do wniosku o pozwolenie na budowę decyzję Urzędu Gminy w [...] odmawiającą wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i umorzeniu postępowania w sprawie, motywując że działka nr [...] przeznaczona jest pod zabudowę mieszkaniową z dopuszczeniem możliwości nieuciążliwej działalności inwestycyjnej. A więc w danym przypadku nie nastąpi zmiana zagospodarowania terenu. Inwestor przedłożył inwentaryzację budynku, z której wynika, że w niezbędnej części spełnia on wymagania pod tego typu zakład, czego dowodem jest pozytywne uzgodnienie rzeczoznawcy ds. sanitarnohigienicznych.
Odwołanie od tej decyzji wnieśli W. i C. S., właściciele sąsiedniej nieruchomości, uznając iż decyzja na którą nie wyrazili zgody jest dla nich krzywdząca. Budynek odwołujących mieści się 6m od przedmiotowego obiektu. Świadomość, iż obok ich domu mieszkalnego odbywają się uroczystości pogrzebowe wpływa negatywnie na ich psychikę. Spadnie również wartość ich nieruchomości na skutek takiego sąsiedztwa.
Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy podzielił w pełni wywody zawarte w uzasadnieniu organu I instancji uznając, iż inwestorzy spełnili wymogi nałożone decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] .02.2002 r.
Zmiana sposobu użytkowania budynku z pawilonu handlowo-usługowego na dom pogrzebowy jest zgodna z obowiązującym planem miejscowym. Usługi pogrzebowe nie widnieją w spisie inwestycji szczególnie uciążliwych dla środowiska albo mogących pogorszyć stan środowiska. Dlatego zarzuty odwołujących się nie mogą wpływać na treść decyzji.
Skargę na tę decyzję złożył W. S., uznając ją za krzywdzącą. Działalność pogrzebowa o 6m od domu skarżącego negatywnie wpływa na stan jego zdrowia psychicznego i fizycznego. Wpływa negatywnie na estetykę jego posiadłości. Niszczony jest trawnik, zastawiana brama.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn, aniżeli zarzuty w niej podniesione.
Zgodnie z treścią art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm.) zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wymaga pozwolenia właściwego organu, zaś przepisy art. 32 tegoż prawa stosuje się odpowiednio. Inwestorzy zmienili sposób użytkowania części obiektu kwiaciarni na dom pogrzebowy. Przy czym podnieść należy, iż zmiana ta nie powodowała jedynie odmienności asortymentu świadczonych w tym obiekcie usług dla interesantów, lecz jak wynika z załączonej do akt inwentaryzacji budynku usługowego obejmowała również możliwość prowadzenia w nim uroczystości pogrzebowych oraz przechowywania zwłok.
W takiej zaś sytuacji, nie można się zgodzić z decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...].10.2002 r., iż charakter proponowanych zmian sposobu użytkowania obiektu nie powoduje zmiany sposobu zagospodarowania terenu. Przeróbka bowiem pomieszczeń części kwiaciarni na pomieszczenie, w którym mają być świadczone usługi wykraczające poza zakres usług podstawowych (nieuciążliwych), oznacza zmianę sposobu zagospodarowania terenu.
Ponadto okoliczność, iż dom pogrzebowy nie został wykazany w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz. U. nr 93, poz. 589 ze zm.) nie świadczy, jak przyjęły to organy administracyjne o braku uciążliwości zmiany użytkowania. Uciążliwym zakładem może być bowiem również taki zakład, który nie jest zaliczony do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska. Miejscowy plan zagospodarowania terenu dopuszcza natomiast lokalizację na tym obszarze tylko usług nieuciążliwych.
Jednakże decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...].10.2002 r. jest ostateczna i ewentualna jej zmiana może nastąpić jedynie w trybie postępowań nadzwyczajnych.
Podstawową zaś kwestią uchylenia przez Sąd administracyjny kontrolowanych decyzji jest wydanie ich z naruszeniem art. 7 i 77 kpa. Zgodnie z art. 7 i 77 kpa organy administracji publicznej są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzeć cały materiał dowodowy, aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością.
Stosownie do rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15.12.1994 r. w sprawie warunków i trybu postępowania przy rozbiórkach nie użytkowanych, zniszczonych lub nie wykończonych obiektów budowlanych oraz udzielania pozwoleń na zmianę sposobu użytkowania obiektów budowlanych lub ich części (Dz. U. nr 10, poz. 47), organ wydający pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części musi stwierdzić nie tylko zgodność tej zmiany z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego ale też z innymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami.
Organy architektoniczno-budowlane orzekające w niniejszej sprawie nie zbadały, czy projektowana przez inwestorów zmiana sposobu użytkowania części kwiaciarni, na dom pogrzebowy z uwagi na możliwość przechowywania tam zwłok, pozostaje w zgodności z przepisami ustawy z dnia 31.01.1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz. U. z 2000 r. nr 23, poz. 295 ze zm.) oraz przepisami wykonawczymi do tej ustawy.
W rozporządzeniu Ministrów Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska oraz Zdrowia i Opieki Społecznej z 20 października 1972 r. w sprawie urządzania cmentarzy, prowadzenia ksiąg cmentarnych oraz chowaniu zmarłych (Dz. U. nr 47, poz. 299 ze zm.) oraz rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2001 r. w sprawie postępowania ze zwłokami i szczątkami ludzkimi (Dz. U. nr 153 poz. 1783) obowiązujących w dacie wydawania zaskarżonych decyzji unormowana została m.in. kwestia usytuowania domów przedpogrzebowych i wymogów jakie winny one spełniać.
Tych przepisów szczególnych w ogóle nie uwzględniły w swoich rozstrzygnięciach organy administracyjne orzekające w niniejszej sprawie.
Tym samym nie można uznać, iż organy te spełniły obowiązki wynikające z § 10 cytowanego wyżej rozporządzenia z dnia 15.12.1994 r. Organy administracyjne mogły zresztą stosownie do § 8 tego rozporządzenia zażądać od inwestorów przedstawienia wykonanej przez rzeczoznawcę budowlanego ekspertyzy technicznej w sprawie dopuszczalności zmiany sposobu użytkowania części obiektu. Z możliwości tej nie skorzystały, choć usytuowanie obiektu domu pogrzebowego (w którym odbywają się uroczystości pogrzebowe i przechowywane są zwłoki) w bliskiej odległości od istniejących budynków mieszkalnych, powinno wzbudzić obawy co do prawidłowości lokalizacji takiego przeznaczenia części obiektu budowlanego.
Z tych wszystkich przyczyn uznając, iż naruszenie przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI