IV SA 1949/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-11-10
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanewarunki zabudowynieważność decyzjipostępowanie administracyjneplany zagospodarowania przestrzennegosąd administracyjny

WSA w Warszawie stwierdził nieważność decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i organu pierwszej instancji, uznając, że zostały one wydane z rażącym naruszeniem prawa, mimo że pierwotna decyzja o warunkach zabudowy była ostateczna w momencie wydawania pozwolenia na budowę.

Sprawa dotyczyła skargi Przedsiębiorstwa Obrotu Paliwami na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzającą nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę. Organy administracji uznały, że pozwolenie na budowę jest nieważne, ponieważ zostało wydane po stwierdzeniu nieważności decyzji o warunkach zabudowy. Sąd administracyjny uznał jednak, że organy błędnie zastosowały tryb stwierdzenia nieważności, a pierwotna decyzja o warunkach zabudowy była ostateczna w momencie wydawania pozwolenia na budowę, co wykluczało rażące naruszenie prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Przedsiębiorstwa Obrotu Paliwami na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę. Organy administracji oparły swoje rozstrzygnięcia na fakcie, że pozwolenie na budowę zostało wydane po stwierdzeniu nieważności decyzji o warunkach zabudowy. Sąd uznał jednak, że organy administracji błędnie zastosowały tryb stwierdzenia nieważności decyzji. Podkreślono, że w momencie wydawania pozwolenia na budowę, decyzja o warunkach zabudowy była jeszcze ostateczna. Sąd stwierdził, że organy nie wykazały rażącego naruszenia prawa, a sytuacja ta powinna być rozpatrywana w trybie wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności. W konsekwencji, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracji błędnie zastosowały tryb stwierdzenia nieważności. Sytuacja ta stanowi przesłankę do wznowienia postępowania, a nie do stwierdzenia nieważności decyzji, zwłaszcza gdy pierwotna decyzja była ostateczna.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wzruszenie ostatecznej decyzji jest sytuacją nadzwyczajną. Wskazał, że w momencie wydawania pozwolenia na budowę, decyzja o warunkach zabudowy była ostateczna. Stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy nastąpiło później. Organy nie wykazały rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu pozwolenia na budowę, a błędnie zastosowały tryb stwierdzenia nieważności zamiast wznowienia postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (16)

Główne

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa.

Dz. U. nr 153, poz. 1270 art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji.

Pomocnicze

k.p.a. art. 16 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada trwałości decyzji ostatecznych.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka wznowienia postępowania.

u.z.p. art. 47

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Zależność między decyzją o warunkach zabudowy a pozwoleniem na budowę.

u.z.p. art. 32 § ust. 4 pkt 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Zależność między decyzją o warunkach zabudowy a pozwoleniem na budowę.

u.z.p. art. 33 § ust. 2 pkt 3

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Zależność między decyzją o warunkach zabudowy a pozwoleniem na budowę.

u.z.p. art. 34 § ust. 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Zależność między decyzją o warunkach zabudowy a pozwoleniem na budowę.

u.z.p. art. 35 § ust. 1 pkt 1b

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Zależność między decyzją o warunkach zabudowy a pozwoleniem na budowę.

p.b. art. 35 § ust. 1 pkt 1a

Prawo budowlane

Wymogi dotyczące pozwolenia na budowę.

p.b. art. 32 § ust. 4 pkt 2

Prawo budowlane

Wymogi dotyczące pozwolenia na budowę.

u.z.p. art. 43

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Zgodność decyzji o warunkach zabudowy z planem zagospodarowania.

u.z.p. art. 46a

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Zgodność decyzji o warunkach zabudowy z planem zagospodarowania.

Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm. art. 97 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznawanie spraw przez sądy pierwszej instancji.

Dz. U. nr 153, poz. 1270 art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd.

Dz. U. nr 153, poz. 1270 art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pierwotna decyzja o warunkach zabudowy była ostateczna w momencie wydawania pozwolenia na budowę. Organy administracji błędnie zastosowały tryb stwierdzenia nieważności zamiast wznowienia postępowania. Naruszenia przepisów Prawa budowlanego nie miały charakteru rażącego.

Odrzucone argumenty

Pozwolenie na budowę zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisów Prawa budowlanego z uwagi na sprzeczność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nieważność decyzji o warunkach zabudowy skutkuje nieważnością pozwolenia na budowę.

Godne uwagi sformułowania

Wzruszenie decyzji ostatecznej jest sytuacją nadzwyczajną i powinno stanowić wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych. Nie ma takiej zależności, ze skoro stwierdzono nieważność decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, to 'należy również stwierdzić nieważność wydanego pozwolenia na budowę'. Wręcz przeciwnie, sytuacja taka stanowi przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa, a nie do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.

Skład orzekający

Andrzej Gliniecki

sprawozdawca

Krystyna Tomaszewska

przewodniczący

Mariola Kowalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych, różnicy między stwierdzeniem nieważności a wznowieniem postępowania, oraz zależności między decyzją o warunkach zabudowy a pozwoleniem na budowę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i interpretacji przepisów k.p.a. oraz Prawa budowlanego w kontekście ostatecznych decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe zastosowanie procedur administracyjnych i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do wadliwych rozstrzygnięć, nawet jeśli pierwotne intencje organów były słuszne.

Sąd uchyla decyzję o nieważności pozwolenia na budowę: kluczowa różnica między stwierdzeniem nieważności a wznowieniem postępowania.

Dane finansowe

WPS: 600 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 1949/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-11-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-05-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Gliniecki /sprawozdawca/
Krystyna Tomaszewska /przewodniczący/
Mariola Kowalska.
Sygn. powiązane
II OSK 101/05 - Wyrok NSA z 2005-10-11
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia NSA Andrzej Gliniecki (spr.), Asesor WSA Mariola Kowalska, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2004 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Obrotu Paliwami [...] spółka jawna J.O. i J. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. I. Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Przedsiębiorstwa Obrotu Paliwami [...] spółka jawna J. O. i J. P.kwotę 600 zł (sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta S. decyzją z dnia [...] lutego 2002 r. ([...]), na wniosek J. O. i J. P., ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu pod "budowę stanowiska tankowania samochodów gazem propan-butan w skład której wchodzi: zbiornik podziemny o poj. 6,7m³, dystrybutor LPG, agregat pompowy i przyłącze elektryczne kablowe" na działce nr [...] położonej w S. przy ul. M.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. ([...]), z urzędu stwierdziło nieważność w/w decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lutego 2002 r.
Po rozpatrzeniu wniosku J. O. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Przedsiębiorstwo Obrotu Paliwami "[...]" –J. O. i wspólnicy w S. powyższą decyzję zaskarżyło do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku, który postanowieniem z dnia 20 lutego 2003 r. (SA/Bk 188/03) odrzucił skargę.
Prezydent Miasta S., w oparciu o swoją decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] lutego 2002 r., na wniosek J. O. i J. P., decyzja nr [...] z dnia [...] maja 2002 r. zatwierdził projekt budowlany i pozwolił na budowę: "stanowiska do tankowania samochodów gazem propan-butan, w tym: podziemny zbiornik o pojemności 6,7m³, dystrybutor LPG, agregat pompowy i przyłącze energetyczne kablowe – na działce nr [...], położonej w S. przy ul. M.".
Wojewoda [...]pismem z dnia [...].10.2002 r. zawiadomił o wszczęciu postępowania, na wniosek Z. S., w sprawie stwierdzenia nieważności powyższej decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2002 r. o pozwoleniu na budowę.
Decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. ([...]), na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, Wojewoda [...] stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2002 r.
W uzasadnieniu decyzji, jako przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, między innymi podano to, że została stwierdzona nieważność decyzji z dnia [...] lutego 2002 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwagi na jej sprzeczność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W ocenie organu nadzorczego, decyzja z dnia [...] maja 2002 r. o pozwoleniu na budowę została podjęta w sytuacji ewidentnej sprzeczności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Obligowało to organ administracji architektoniczno-budowlanej do wystąpienia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. o zbadanie zgodności z prawem decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lutego 2002 r. Ponieważ organ wydający pozwolenie na budowę, nie zastosował się do powyższej procedury, badana decyzja została podjęta z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego. W aktach sprawy brak jest też zgody dwóch współwłaścicielek nieruchomości na realizację przedmiotowego zamierzenia budowlanego, co rażąco narusza art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył inwestor: Przedsiębiorstwo Obrotu Paliwami "[...]" –J. O. i wspólnicy sp.j. w S., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania.
Zdaniem odwołującej się, o zgodności inwestycji, a tym samym pozwolenia na budowę z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, może świadczyć postanowienie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lipca 1990 r. ([...]), które rozstrzyga wątpliwości dotyczące interpretacji treści planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. uchwalonego w [...] r. Orzekając o nieważności pozwolenia na budowę, organ naruszył też postanowienia przepisów art. 7 i 77 § 1 kpa.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. ([...]) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, po przeanalizowaniu akt sprawy, nie znalazł merytorycznych podstaw do wyrażenia innej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, niż dokonana przez Wojewodę [...] w zaskarżonej decyzji. Skoro stwierdzono nieważność decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, należy również stwierdzić nieważność wydanego pozwolenia na budowę.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyło: Przedsiębiorstwo Obrotu Paliwami "[...]" –J. O. i wspólnicy sp.j., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, podnosząc podobne zarzuty, jak wcześniej w odwołaniu.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji, wnosi o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Skarga jest uzasadniona, chociaż z innych przyczyn, niż to w niej wskazano.
Wzruszenie decyzji ostatecznej jest sytuacją nadzwyczajną i powinno stanowić wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych, wyrażonej w art. 16 § 1 kpa. Powyższe jednoznacznie wskazuje na to, że tryb wzruszenia takiej decyzji, jak i przesłanki, nie powinny budzić wątpliwości.
Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że powodem wszczęcia postępowania w celu wyeliminowania z obrotu prawnego ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, było wcześniejsze stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Nie ulega też wątpliwości, że pomiędzy decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu a pozwoleniem na budowę zachodzi zależność, która pozwala na stwierdzenie, iż ta druga decyzja (o pozwoleniu na budowę) jest wydana w oparciu o tę pierwszą decyzję(o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu ). Powyższa zależność wynika szczególnie z brzmienia przepisów art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym i art. 32 ust. 4 pkt 1, art. 33 ust. 2 pkt 3, art. 34 ust. 1`, art. 35 ust. 1 pkt 1b Prawa budowlanego.
Podkreślenia jednak wymaga fakt, że w dacie wydania decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2002 r., pozostawała jeszcze w obrocie prawnym ostateczna decyzja tego organu z dnia [...] lutego 2002 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Nieważność tej ostatniej decyzji, ostatecznie została stwierdzona dopiero, decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]stycznia 2003 r. Tymczasem o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2002 r. o pozwoleniu na budowę, zawiadomiono strony już pismem z dnia [...].10.2002 r., co niewątpliwie zostało spowodowane "skargą" Z. S. z dnia [...].09.2002 r., odwołującego się w tym piśmie do decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] września 2002 r. ([...]), która została wydana w innej sprawie. Dopiero w kolejnym piśmie ([...].10.2002 r. – data wpływu) Z. S. i sprecyzował swoje żądanie, że chodzi mu o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] maja 2002 r.
W świetle powyższych rozważań, nie można się zgodzić ze stanowiskiem organów, że w niniejszej sprawie istniały przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2002 r., jako wydanej z rażącym naruszeniem przepisów Prawa budowlanego (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). W omawianej sprawie można by przyjąć co najwyżej, że w/w decyzja z dnia [..] maja 2002 r. została wydana z naruszeniem art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 35 ust. 1 pkt 1b Prawa budowlanego, jednak przyjęcie, że powyższe naruszenia przepisów prawa miały charakter rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, było w ocenie Sądu, nie uzasadnione i przedwczesne. Zaś wnioski Z. S. kierowane do Wojewody [...], zarzucające naruszenie postanowień planu zagospodarowania przestrzennego S. z roku 1992 , mogły raczej wskazywać na celowość wszczęcia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lutego 2002 r. w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Bowiem zarzut niezgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy w pierwszej kolejności rozumieć, jako zarzut sprzeczności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co wynika z brzmienia art. 43 i art. 46a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
Ponadto należy zwrócić uwagę, iż nie ma takiej zależności, na którą wskazuje organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, ze skoro stwierdzono nieważność decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, to "należy również stwierdzić nieważność wydanego pozwolenia na budowę". Wręcz przeciwnie, sytuacja taka stanowi przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa, a nie do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, czego nie dostrzegły organy, chociaż decyzja pierwszej instancji (z dnia [...] lutego 2003 r.) została wydana jeden miesiąc po ostatecznym stwierdzeniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. nieważności decyzji z dnia [...] lutego 2002 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 05.07.1996 r., III ARN 21/96, OSNAPU, 1997, nr 3, poz. 32).
Powyższe okoliczności sprawy w ocenie Sądu, wskazują na to, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.
O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy w związku z art. 97 § 2 ustawy – Przepisy wprowadzające, powołanej na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI