IV SA 1540/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-10-25
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlananakaz rozbiórkitermin przedawnieniapozwolenie na budowęwsapostępowanie administracyjne

WSA w Warszawie uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę samowoli budowlanej z powodu niewyjaśnienia przez organ kluczowej kwestii upływu 5-letniego terminu, po którym rozbiórka nie może być nakazana.

Sąd uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę samowoli budowlanej (ganku i zabudowy schodów) z powodu naruszenia przepisów proceduralnych. Kluczowym zarzutem skarżących było to, że od zakończenia budowy minęło ponad 5 lat, co zgodnie z art. 49 Prawa budowlanego uniemożliwia nakazanie rozbiórki. Sąd uznał, że organy nie wyjaśniły tej kwestii wystarczająco, nakazując ponowne ustalenie dokładnej daty zakończenia budowy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki ganku i zabudowy schodów wykonanych bez pozwolenia na budowę. Skarżący podnosili, że od zakończenia budowy minęło ponad 5 lat, co zgodnie z art. 49 Prawa budowlanego wyłącza możliwość nakazania rozbiórki. Sąd uznał, że organy administracji nie wyjaśniły wystarczająco tej okoliczności, poprzestając na ustaleniu, że budowa miała miejsce w 1996 roku, bez precyzyjnego określenia daty jej zakończenia. Sąd podkreślił, że przy rozpatrywaniu kwestii rozbiórki samowoli budowlanej nie można brać pod uwagę innych względów, takich jak zasady współżycia społecznego, ale kluczowe jest przestrzeganie przepisów prawa, w tym terminu przedawnienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie można nakazać rozbiórki, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nie ustaliły precyzyjnie daty zakończenia budowy samowoli budowlanej, co jest kluczowe dla zastosowania art. 49 Prawa budowlanego wyłączającego możliwość nakazania rozbiórki po upływie 5 lat.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

u.p.b. art. 48

Prawo budowlane

u.p.b. art. 49 § ust. 1

Prawo budowlane

Wyłącza możliwość nakazania rozbiórki, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § §1 pkt.l lit.c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § §1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Upływ 5-letniego terminu od zakończenia budowy uniemożliwiający nakazanie rozbiórki (art. 49 Prawa budowlanego).

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących dotyczące zasad współżycia społecznego i potrzeby zabezpieczenia niepełnosprawnego syna.

Godne uwagi sformułowania

nie można nakazać rozbiórki, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym nie mogą być brane pod uwagę żadne inne okoliczności poza zgodnością inwestycji z prawem

Skład orzekający

Izabela Ostrowska

przewodniczący

Anna Żak

członek

Grzegorz Czerwiński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 49 Prawa budowlanego dotyczącego przedawnienia nakazu rozbiórki samowoli budowlanej oraz konieczność precyzyjnego ustalania dat zakończenia budowy przez organy administracji."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego Prawa budowlanego z 1994 roku. Konkretne ustalenia faktyczne w sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne ustalenie dat w postępowaniu administracyjnym, a także jak prawo budowlane chroni przed nieograniczonym czasem na nakazanie rozbiórki. Jest to istotne dla właścicieli nieruchomości.

Czy samowola budowlana może się przedawnić? Sąd wyjaśnia kluczowy termin.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 1540/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-10-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-04-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Żak
Grzegorz Czerwiński /sprawozdawca/
Izabela Ostrowska /przewodniczący/
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie NSA Anna Żak, As. WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Protokolant Sylwia Mackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 19 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi B.D., R.D. i A.D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora nadzoru budowlanego z dnia [...] maja 2001r. nr [...] II. stwierdza, że zaskarżoną decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] maja 2001 roku, Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art.48 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) nakazał B. i J. D. rozbiórkę dobudowanego do budynku mieszkalnego ganku o wymiarach 2,05 m x 2,00 m wraz z zabudową schodów zewnętrznych o wymiarach 3,45 m x 1,65 m zbudowanych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w [...] oraz uporządkowanie terenu po rozbiórce.
W uzasadnieniu swojej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] stwierdził, że podczas wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 19 stycznia 2001 roku ustalono, że na działce należącej do B. i J.D. położonej przy ul. [...] w [...] dokonano dobudowy do budynku mieszkalnego ganku o wymiarach 2,05 m x 2,00 m oraz zabudowy schodów zewnętrznych o wymiarach 3,45 mx 1,65 m bez wymaganego pozwolenia na budowę. Dobudowa ganku i zabudowa schodów zrealizowana została w 1996 roku. W tej sytuacji zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego zachodzą przesłanki do wydania nakazu przymusowej rozbiórki tych obiektów.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyli B. i J.D. podnosząc zarzut, że dobudowy dokonali by zabezpieczyć synowi, który jest niepełnosprawny oraz jego czteroosobowej rodzinie godne warunki do życia. Nie byli świadomi tego, że na budowę tego typu obiektów wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. We wrześniu 1996 roku wiatr wyrwał ich synowi drzwi, gdy wychodził z mieszkania. Syn przewrócił się i doznał dotkliwych obrażeń. W tej sytuacji postanowili pilnie wbudować wiatrołap na istniejącym podejściu i schodach.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 roku, Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję w części nakazującej uporządkowanie terenu po rozbiórce zaś w pozostałej części utrzymał ją w mocy.
W uzasadnieniu swojej decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo ustalił, że zachodzą przesłanki do nakazania rozbiórki. W takim wypadku nie są brane pod uwagę żadne inne względy poza zgodnością budowy z przepisami prawa. Natomiast z uwagi na fakt, iż art.48 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) nie pozwala na nałożenie obowiązku uporządkowania terenu konieczne było uchylenie decyzji w części nakładającej na B. i J. D. ten obowiązek.
Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli B. i J.D. podnosząc zarzut, że zachodziły przesłanki z art.49 ustawy
z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) uniemożliwiające wydanie decyzji o nakazie rozbiórki. Dobudowa ganku oraz wiatrołapu na podejściu i schodach wykonane zostały bowiem w marcu 1996 roku. Nadto podnieśli, że istnienie ganku ze schodami jest zgodne z zasadami współżycia społecznego, gdyż zabezpiecza ich niepełnosprawnego syna przed niebezpiecznymi następstwami warunków pogodowych.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art.7 kpa i art.77 kpa. Nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne dla sprawy okoliczności niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy i wydania prawidłowej decyzji.
Zarówno w odwołaniu od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jak i w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący podnosili zarzut niemożności wydania nakazu rozbiórki w związku z upływem okresu 5 lat od daty zrealizowania samowoli budowlanej o czym mowa jest w art.49 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.). Zgodnie z treścią art.49 ust.l wyżej wymienionej ustawy - w brzmieniu na datę wydania zaskarżonej decyzji - "nie można nakazać rozbiórki, o której mowa w art. 48, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego".
Z akt sprawy wynika, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił jedynie, że obiekty budowlane w postaci ganku oraz zabudowy schodów zewnętrznych zrealizowane zostały w 1996 roku. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana została [...] maja 2001 roku. Gdyby budowa wyżej wymienionych obiektów nastąpiła przed dniem [...] maja 2001 roku to upłynąłby już okres 5 lat, o którym mowa w art.49 ust.l ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) i nie istniałaby możliwość wydania decyzji nakazującej ich rozbiórkę. Poprzestanie na ustaleniu, iż budowa obiektów, których dotyczy nakaz rozbiórki miała miejsce w 1996 roku uznać należy zdaniem Sądu za niewystarczające.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego winien dokładnie ustalić datę zakończenia budowy obiektów budowlanych w postaci ganku oraz zabudowy schodów zewnętrznych przy użyciu takich środków dowodowych jak przesłuchanie świadków, a gdy okaże się to niewystarczające także poprzez przesłuchanie stron postępowania w trybie określonym w kpa.
Podzielić natomiast należy stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż przy ustalaniu czy istnieją przesłanki do wydania nakazu rozbiórki, nie mogą być brane pod uwagę żadne inne okoliczności poza zgodnością inwestycji z prawem. Powoływanie się przez skarżących na zgodność zrealizowanej inwestycji z zasadami współżycia społecznego nie może stanowić kryterium oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji.
Z powyższych względów na podstawie art. 145 §1 pkt.l lit.c i art.152 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270 ze zmianami) w związku z art. 97§1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1271 ze zmianami) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI