IV SA 1487/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie uchylił decyzję PINB i WINB nakazującą doprowadzenie balkonu do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę, uznając, że organy nie wyjaśniły należycie, czy wykonane prace istotnie odbiegały od warunków pozwolenia.
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej L.W. doprowadzenie balkonu do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę, po tym jak inwestor poszerzył balkon o 15 cm podczas remontu. Organy nadzoru budowlanego uznały, że prace te stanowiły samowolę budowlaną. WSA uchylił obie decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów KPA, ponieważ organy nie wyjaśniły wystarczająco, czy wykonane roboty istotnie odbiegały od warunków pozwolenia na budowę i czy można je było doprowadzić do stanu zgodnego z prawem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę L.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą doprowadzenie balkonu do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę. Inwestor przeprowadził remont balkonu, polegający na wymianie słupków i powiększeniu balkonu o 15 cm. Organy nadzoru budowlanego uznały te prace za roboty budowlane wymagające pozwolenia i odstępstwo od warunków pozwolenia, nakazując doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, wskazując na naruszenie przez organy przepisów art. 7 i 77 § 1 KPA. Sąd podkreślił, że postępowanie administracyjne nie zostało przeprowadzone z należytym wyjaśnieniem wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych. Organy oparły swoje rozstrzygnięcia wyłącznie na przesłance formalnoprawnej niedopełnienia wymogu uzyskania pozwolenia na budowę, nie analizując w wystarczającym stopniu, czy wykonane roboty budowlane istotnie odbiegały od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę lub przepisach prawa budowlanego. Sąd wskazał, że kluczowe jest ustalenie, czy roboty budowlane w sposób istotny odbiegają od warunków pozwolenia, a dopiero w przypadku niewykonania nałożonych obowiązków można nakazać rozbiórkę. W tej sprawie stan faktyczny nie został należycie wyjaśniony, co stanowiło podstawę do uchylenia decyzji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, organy nadzoru budowlanego nieprawidłowo zastosowały przepisy, ponieważ nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego sprawy, w szczególności czy wykonane roboty budowlane istotnie odbiegały od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę lub przepisach prawa budowlanego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy administracyjne nie zebrały i nie rozpatrzyły wyczerpująco materiału dowodowego, naruszając zasady postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 § 1 KPA). Brak było analizy, czy roboty budowlane faktycznie stanowiły istotne odstępstwo od warunków pozwolenia, co jest kluczowe dla zastosowania art. 50 i 51 Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
u.p.b. art. 51 § 4
Prawo budowlane
Nakaz doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem może być wydany w przypadku robót wykonanych bez wymaganego pozwolenia lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź w przepisach.
u.p.b. art. 50 § 1
Prawo budowlane
Dotyczy robót budowlanych wykonanych bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia, lub w sposób mogący spowodować zagrożenie, lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź w przepisach.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu administracji publicznej do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
p.u.s.a. art. 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/postanowień.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa.
u.p.b. art. 28
Prawo budowlane
Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.
u.p.b. art. 3 § 8
Prawo budowlane
Definicja remontu jako odtworzenia stanu pierwotnego, nie stanowiącego bieżącej konserwacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego sprawy. Organy nie ustaliły, czy wykonane roboty budowlane istotnie odbiegały od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę lub przepisach prawa budowlanego. Zastosowanie art. 50 i 51 Prawa budowlanego wymagało uprzedniego ustalenia istotnego odstępstwa od warunków pozwolenia.
Godne uwagi sformułowania
sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa zaskarżona decyzja zapadła z oczywistym naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 kpa postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i prawnych ratio legis polega na wymuszeniu na inwestorze doprowadzenia budowanego obiektu do stanu zgodnego z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach istota sporu w sprawie niniejszej sprowadza się do kwalifikacji robót budowlanych wykonanych przez skarżącego pominięcie w uzasadnieniu decyzji oceny prawnej okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy organ odwoławczy [...] powinien dogłębnie przeanalizować przesłanki materialnoprawne i procesowe decyzji pierwszej instancji, rozpoznając sprawę ponownie niejako od nowa jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zawarta w art. 7 kpa zasada nakazująca organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością
Skład orzekający
Izabela Ostrowska
przewodniczący
Tadeusz Nowak
sprawozdawca
Anna Żak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Należyta staranność organów administracji w wyjaśnianiu stanu faktycznego sprawy, zwłaszcza przy ocenie robót budowlanych w kontekście przepisów Prawa budowlanego i KPA."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji remontu balkonu i interpretacji przepisów Prawa budowlanego w kontekście istotnego odstępstwa od warunków pozwolenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowy problem w postępowaniach budowlanych, gdzie kluczowe jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i prawnego przez organy administracji. Pokazuje, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.
“Remont balkonu zakończył się decyzją o rozbiórce? Sąd wyjaśnia, kiedy takie działania są uzasadnione.”
Dane finansowe
WPS: 10 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA 1487/03 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2004-10-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-04-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Żak Izabela Ostrowska /przewodniczący/ Tadeusz Nowak /sprawozdawca/ Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie NSA Anna Żak, WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Sylwia Mackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 19 października 2004 r. na rozprawie sprawy sprawy ze skargi L.W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z warunkami pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżona decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku III. zasadza od mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektor nadzoru budowlanego na rzecz L.W. kwotę 10 zł ( dziesięciu złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. nakazał, na podstawie art.51 ust.4 w związku z art.50 ust.1 pkt.3 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity: Dz. U. Nr 106 z 2000r., poz. 1126 z późn. zm.), L. W. doprowadzenie balkonu na piętrze budynku mieszkalnego zlokalizowanego w P. przy ul. [...] do stanu zgodnego warunkami pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu wskazano, że inwestor- L.W. przeprowadził remont balkonu na piętrze w/w budynku mieszkalnego, polegającym na wymianie słupków metalowych, stanowiących element konstrukcji przedmiotowego balkonu oraz powiększył balkon na szerokości o 15 cm. Odwołanie od powyższej decyzji złożył L.W. Zdaniem strony poszerzenie balkonu spowodowane było względami bezpieczeństwa, ponieważ balustrada na skutek korozji nie miała odpowiedniego zamocowania w płycie. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2003r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że stosownie do przepisu art. 28 ustawy prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Organ II instancji uznał, że przedmiotowe prace spowodowały zwiększenie powierzchni i zmianę konstrukcji w/w balkonu, zatem inwestor odstąpił od warunków ustalonych w dokumentacji technicznej, zasadnym było nałożenie obowiązku doprowadzenia balkonu do stanu zgodnego z prawem. Skargę na powyższą decyzję złożył L.W., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów wg norm przepisanych . Strona skarżąca ponownie podnosi, że powiększenie balkonu o 15 cm spowodowane było względami bezpieczeństwa. Wykonanie prac remontowych miało na celu tylko względy bezpieczeństwa i estetyki obiektu. Wykonywanie prac remontowych nie miało wchodzić w kolizję z prawem budowlanym, a wręcz przeciwnie, miało na celu uniknięcie przypadkowego oberwania się balustrady. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosi o oddalenie skargi wskazując, że zgodnie z art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r remontem jest wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji. Zdaniem organu roboty wykonane przez skarżącego spowodowały zwiększenie i zmianę konstrukcji balkonu - nie były więc odtworzeniem stanu pierwotnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1271 z późn.zm.). Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/ postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja zapadła z oczywistym naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i prawnych. W stosunku do robót już wykonanych bez wymaganego pozwolenia albo zgłoszenia lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź w przepisach (art.50 ust.1) właściwy organ może nakazać rozbiórkę obiektu lub jego części albo nałożyć obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem (art.51 ust.1) Po wykonaniu nakazanych czynności doprowadzających obiekt do stanu zgodnego z prawem i spełnieniu wymogów określonych przepisami prawa budowlanego właściwy organ nadzoru budowlanego, w przypadku przebudowy obiektu budowlanego lub jego części, wydaje pozwolenie na użytkowanie . Orzeczenia organów I i II instancji oparte zostały wyłącznie na przesłance formalnoprawnej, to jest na niedopełnieniu przez inwestora wymogu uzyskania przed rozpoczęciem robót budowlanych pozwolenia na budowę bądź dokonania wymaganego zgłoszenia. Inwestorowi nie można jednak uczynić zarzutu dopuszczenia się samowoli budowlanej, jeżeli w dacie wykonywania robót budowlanych legitymował się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę a realizowane roboty budowlane w sposób istotny nie odbiegały od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach prawa budowlanego. Dyspozycje przepisów art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego, których ratio legis polega na wymuszeniu na inwestorze doprowadzenia budowanego obiektu do stanu zgodnego z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach prawa wymagają ustalenia czy realizowane roboty budowlane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach prawa budowlanego i wypełniają dyspozycję tych przepisów. Dopiero w przypadku niewykonania nałożonych w trybie powyższych przepisów obowiązków właściwy organ może w drodze decyzji nakazać inwestorowi zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części (art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego). Istota sporu w sprawie niniejszej sprowadza się do kwalifikacji robót budowlanych wykonanych przez skarżącego. Z protokołu oględzin z dnia 22.10. 2002 r. wynika, że roboty budowlane w niniejszej sprawie polegały na wymianie słupków metalowych balustrady balkonu poprzez umocowanie ich do boków płyty balkonowej ,co z kolei spowodowało poszerzenie płyty balkonowej o 15 cm . Dokonując oceny wykonanych przez L. W. robót budowlanych organ administracyjny powinien ustalić czy wykonane roboty budowlane w sposób istotny odbiegają od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach, a jeśli tak czy można doprowadzić wykonane roboty do stanu zgodnego z prawem. Tymczasem uzasadnienie organu I instancji zawiera jedynie krótki opis dokonanych robót budowlanych. Pominięcie w uzasadnieniu decyzji oceny prawnej okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy w wyniku rozpatrywania odwołania, powinien dogłębnie przeanalizować przesłanki materialnoprawne i procesowe decyzji pierwszej instancji, rozpoznając sprawę ponownie niejako od nowa. Tego najwyraźniej nie uczynił w tej sprawie organ drugiej instancji, skoro nie miał żadnych uwag do merytorycznej treści decyzji, ani też nie miał wątpliwości co do trybu, w jakim wszczęto to postępowanie. Organ II instancji uznał, że przedmiotowe prace spowodowały zwiększenie powierzchni i zmianę konstrukcji w/w balkonu i nie analizował przesłanek materialnoprawnych i procesowych decyzji pierwszej instancji uznając a priori ,że inwestor odstąpił od warunków ustalonych w dokumentacji technicznej. Powyższe oznacza, iż stan sprawy nie został należycie wyjaśniony. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zawarta w art. 7 kpa zasada nakazująca organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. Z kolei art. 77 § 1 kpa mówi, że organ administracji publicznej zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jako dowolne należy więc traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (powołany wyżej art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały bez wyjaśnienia okoliczności istotnych dla wyniku sprawy i dlatego działając na podstawie art. 145 ust.1 pkt. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI