IV SA 1403/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Ministra Środowiska odmawiającą zwolnienia z zakazu wykonywania urządzeń wodnych na terenach zalewowych, wskazując na brak należytego postępowania wyjaśniającego i uzasadnienia.
Skarżąca Spółka Akcyjna domagała się zwolnienia z zakazu wykonywania urządzeń wodnych na terenie międzywala rzeki W., powołując się na planowaną działalność górniczą i pozytywną opinię poprzedniego organu. Minister Środowiska odmówił, uznając działalność górniczą za nieuzasadnioną w kontekście ochrony przeciwpowodziowej. WSA uchylił decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, w tym brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i wadliwe uzasadnienie decyzji uznaniowej.
Sprawa dotyczyła skargi [...] S.A. w K. na decyzję Ministra Środowiska, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. odmawiającą zwolnienia z zakazów wykonywania urządzeń wodnych, wznoszenia obiektów budowlanych oraz zmiany ukształtowania terenu na obszarze bezpośredniego zagrożenia powodzią. Organy administracji oparły swoje stanowisko na art. 83 ustawy Prawo wodne, który generalnie zakazuje takich działań na terenach międzywala. Minister uznał, że działalność górnicza skarżącej nie jest szczególnie uzasadnionym przypadkiem, aby udzielić zwolnienia. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania, w tym brak postępowania wyjaśniającego i pominięcie pozytywnej opinii poprzedniego organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że decyzja wydawana na podstawie art. 83 ust. 2 Prawa wodnego ma charakter uznaniowy, co nie zwalnia organu z obowiązku wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego i wszechstronnego rozpatrzenia sprawy. Uzasadnienie decyzji uznaniowej musi zawierać konkretne ustalenia faktyczne i motywy skorzystania z uprawnień, a nie opierać się na ogólnikach. Sąd stwierdził, że organy obu instancji nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego i nie rozpatrzyły stanu faktycznego, a uzasadnienia decyzji nie spełniały wymogów art. 107 § 3 k.p.a. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, zasądzając jednocześnie koszty postępowania od organu na rzecz skarżącej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji publicznej, nawet działając w granicach uznania administracyjnego, ma obowiązek wnikliwie i wszechstronnie wyjaśnić stan faktyczny sprawy, rozpatrzyć go w odniesieniu do przepisów prawa materialnego oraz podać pełne uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji, wyjaśniając motywy skorzystania z uprawnień.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że decyzje uznaniowe wymagają szczegółowego uzasadnienia zgodnego z art. 107 § 3 k.p.a., które musi zawierać konkretne ustalenia faktyczne i motywy działania organu, a nie opierać się na ogólnikach. Brak takiego uzasadnienia i postępowania wyjaśniającego stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
u.p.w. art. 83 § ust. 1
Prawo wodne
Generalna zasada zakazu wykonywania wszelkich robót na obszarach bezpośredniego zagrożenia powodzią, do których zalicza się tereny położone między wałem przeciwpowodziowym a linią brzegu.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji, gdy naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Pomocnicze
u.p.w. art. 83 § ust. 2 pkt 1
Prawo wodne
Możliwość zwolnienia, w drodze decyzji, od zakazów określonych w art. 83 ust. 1, jako wyjątek od zasady, który należy stosować jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do działania w celu prawdy obiektywnej, prowadzenia postępowania wyjaśniającego.
k.p.a. art. 10 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 136
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu odwoławczego do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w razie potrzeby.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji, w tym uzasadnienia faktycznego i prawnego.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97
Przepis wprowadzający, powiązany z art. 145 p.p.s.a.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 10§1, 77§1, 136 k.p.a.) poprzez brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Naruszenie art. 107§3 k.p.a. poprzez brak należytego uzasadnienia decyzji uznaniowej. Brak oceny, czy odmowa zwolnienia mieści się w granicach uznania administracyjnego.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja wydawana na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne ma charakter uznaniowy. Organ administracji publicznej, działając w granicach uznania administracyjnego, przed podjęciem rozstrzygnięcia, ma obowiązek wyjaśnić wnikliwie i wszechstronnie stan faktyczny sprawy. Decyzje uznaniowe wymagają również uzasadnienia odpowiadającego wymogom określonym w art. 107§3 k.p.a. Organ administracji publicznej w każdym wypadku musi przedstawić przesłanki, jakimi kierował się działając w granicach uznania administracyjnego. Załatwienie sprawy poprzez wydanie decyzji uznaniowej nie upoważnia organu do podejmowania rozstrzygnięć mających cechy dowolności.
Skład orzekający
Joanna Kabat-Rembelska
przewodniczący sprawozdawca
Teresa Kobylecka
członek
Anna Szymańska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązków organów administracji przy wydawaniu decyzji uznaniowych, zwłaszcza w kontekście ochrony środowiska i prawa wodnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z Prawem wodnym i zakazami na terenach zalewowych; kluczowe są tu kwestie proceduralne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne zasady postępowania administracyjnego dotyczące decyzji uznaniowych, co jest kluczowe dla praktyków. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.
“Decyzja uznaniowa to nie dowolność – WSA przypomina o obowiązkach organów administracji.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA 1403/03 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2004-09-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-04-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Szymańska Joanna Kabat-Rembelska /przewodniczący sprawozdawca/ Teresa Kobylecka Skarżony organ Minister Środowiska Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat – Rembelska (spr.) Sędzia NSA Teresa Kobylecka Asesor WSA Anna Szymańska Protokolant Dominik Niewirowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2004r. sprawy ze skargi [...] S.A. w K. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z zakazu wykonywania urządzeń wodnych, wznoszenia innych obiektów budowlanych oraz zmiany ukształtowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Ministra Środowiska na rzecz [...] S.A. w K. kwotę 10 (dziesięć) zł., tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Minister Środowiska decyzją z dnia [...] marca 2003 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia [...] października 2002 r. odmawiającą zwolnienia z zakazów wykonywania urządzeń wodnych oraz wznoszenia innych obiektów budowlanych, a także zmiany ukształtowania terenu w obrębie międzywala rzeki W., w miejscowości P. gmina S. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że art. 83 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, poz. 1229 ze zm.), zawiera generalną zasadę zakazu wykonywania wszelkich robót na obszarach bezpośredniego zagrożenia powodzią, do których zalicza się tereny położone między wałem przeciwpowodziowym a linią brzegu. Z. zlokalizowane jest właśnie na takim terenie, w związku z czym przewidziane prawem zakazy dotyczą go w pełnym zakresie. Przewidziana w art. 83 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo wodne możliwość zwolnienia, w drodze decyzji, od zakazów określonych w art. 83 ust. 1 powołanej ustawy, jest wyjątkiem od zasady i należy z niej korzystać jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Zdaniem organu odwoławczego działalność górnicza nie jest takim przypadkiem, "który musi być realizowany na omawianym terenie objętym szczególną ochroną prawną." Ponadto Minister Środowiska wyjaśnił, że pismo Zastępcy Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia [...] marca 2001 r., opiniujące pozytywnie eksploatację kruszywa ze złoża "[...]" nie jest decyzją administracyjną, której ustalenia byłyby wiążące w rozpoznawanej sprawie. Skargę na powyższą decyzję wniosła [...] Spółka Akcyjna w K. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego – art. 83 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 83 ust. pkt 1 i 3 ustawy Prawo wodne oraz naruszenie przepisów postępowania – art. art. 7, 10§1, 77§1 i 136 k.p.a. Według skarżącej zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego, w szczególności nie wykazano, by w rozpoznawanej sprawie nie było podstaw do zwolnienia od zakazów wymienionych w art. 83 ust. 1 ustawy Prawo wodne. Zamierzona przez skarżącą działalność polegająca na eksploatacji złoża ma prowadzić do regulacji koryta rzeki W. na omawianym odcinku. [...] S.A. podniosła, że decyzje organów obu instancji pominęła całkowicie pozytywną opinię Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K., w kwestii planowanej eksploatacji kruszywa ze złoża "[...]", wydaną w dniu [...] marca 2001 r. Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Minister Środowiska wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Przede wszystkim stwierdzić należy, że decyzja wydawana na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, poz. 1229 ze zm.) ma charakter uznaniowy. Organ administracji publicznej, działając w granicach uznania administracyjnego, przed podjęciem rozstrzygnięcia, ma obowiązek wyjaśnić wnikliwie i wszechstronnie stan faktyczny sprawy a następnie rozpatrzyć go w odniesieniu do przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w sprawie. Decyzje uznaniowe wymagają również uzasadnienia odpowiadającego wymogom określonym w art. 107§3 k.p.a. Podnieść należy, że okoliczność, iż przepis prawa materialnego pozostawia sposób rozstrzygnięcia uznaniu organu administracji, nie zwalnia sama przez się tego organu od obowiązku uzasadnienia faktycznego decyzji. Nie może ono opierać się na ogólnych stwierdzeniach, lecz musi zawierać konkretne ustalenia faktyczne, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia. Organ administracji publicznej jest także zobowiązany do podania pełnego uzasadnienia prawnego, w szczególności wyjaśnienia motywów skorzystania ze swych uprawnień. Inaczej rzecz ujmując organ administracji publicznej w każdym wypadku musi przedstawić przesłanki, jakimi kierował się działając w granicach uznania administracyjnego. Należy podkreślić, że załatwienie sprawy poprzez wydanie decyzji uznaniowej nie upoważnia organu do podejmowania rozstrzygnięć mających cechy dowolności. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że organy obu instancji nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego jak również nie rozpatrzyły stanu faktycznego sprawy. W konsekwencji uzasadnienia decyzji nie odpowiadają warunkom określonym w art. 107§3 k.p.a. Podkreślenia wymaga, że zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie zawierają jakiegokolwiek wyjaśnienia przyczyn odmowy zwolnienia skarżącej z zakazów wymienionych w art. 83 ust. 1 ustawy Prawo wodne. W związku z tym Sąd uznał, że kwestionowane decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania – art. art. 7, 77§1 i 107§3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Brak ustaleń faktycznych nie pozwala na ocenę, czy odmowa zwolnienia [...] S.A. z zakazów wymienionych w art. 83 ust. 1 ustawy Prawo wodne mieści się w granicach uznania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI