SNO 23/06

WYROK  Z  DNIA  2  CZERWCA  2006  R. 
SNO  23/06 
 
Przewodniczący: sędzia SN Stanisław Kosmal. 
Sędziowie SN: Barbara Myszka, Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca). 
 
S ą d  N a j w y ż s z y  –  S ą d  D y s c y p l i n a r n y  na rozprawie z udziałem 
Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego sędziego Sądu Okręgowego 
oraz protokolanta po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2006 r. sprawy sędziego Sądu 
Rejonowego w związku z odwołaniem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu 
Okręgowego od wyroku Sądu Apelacyjnego  Sądu Dyscyplinarnego z dnia 6 marca 
2006 r., sygn. akt (...) 
 
u t r z y m a ł  w  m o c y  zaskarżony w y r o k ; kosztami sądowymi postępowania 
odwoławczego obciążył Skarb Państwa. 
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego zarzucił sędziemu Sądu 
Rejonowego, że: 
1. w okresie od dnia 8 marca 2000 r. do dnia 26 czerwca 2003 r. w A. jako 
sędzia referent dopuścił się oczywistej i rażącej obrazy przepisów art. 6 k.p.c., 
§ 63 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 oraz § 68 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 
dnia 19 listopada 1987 r. – Regulamin wewnętrznego urzędowania sądów 
powszechnych (Dz. U. Nr 38, poz. 218 ze zm.), doprowadzając do rażącej 
przewlekłości postępowania w sprawie prowadzonej przez Sąd Rejonowy pod 
sygnaturą I CO 205/98, dotyczącej nadzoru nad egzekucją z nieruchomości 
położonej w B., powadzoną przez Komornika Rewiru II przy Sądzie 
Rejonowym pod sygnaturą 158/98, 
2. w okresie od dnia 27 października 2000 do dnia 7 lipca 2004 r. jako sędzia 
referent dopuścił się oczywistej i rażącej obrazy przepisów prawa w sprawie I 
CO 205/98, polegającej na tym, że: 
 w dniu 27 października 2000 r. w protokole posiedzenia niejawnego (k. 
43 akt) nie odnotował, czy nastąpiło ogłoszenie postanowienia o 
udzieleniu przybicia nieruchomości, co stanowi naruszenie art. 158 § 1 
pkt 2 k.p.c., w rezultacie nie można ustalić, czy doszło do 
uprawomocnienia się powyższego postanowienia, a w konsekwencji do 
naruszenia art. 1035 i art. 998 § 1 k.p.c., gdyż dopiero po 

 
2
uprawomocnieniu się postanowienia o przybiciu i stwierdzeniu 
uiszczenia ceny nabycia powinno być wydane postanowienie o 
przysądzeniu własności (plan podziału sumy uzyskanej z egzekucji – w 
formie postanowienia – powinien być sporządzony dopiero po 
uprawomocnieniu się postanowienia o przysądzeniu własności), 
 w dniu 13 listopada 2001 r. (k. 97 akt) i w dniu 11 grudnia 2001 (k. 100 
akt) wydał zarządzenia o przystąpieniu do wykonania planu podziału 
sumy uzyskanej z egzekucji, mimo wniesienia zarzutów przeciwko 
planowi podziału, czym naruszył art. 1028 k.p.c., a następnie zaniechał 
wydania postanowienia o zatwierdzeniu lub zmianie planu na podstawie 
art. 1028 § 2 k.p.c. do dnia 30 sierpnia 2002 r. (art. 135 akt), na które – 
stosownie do art. 1028 § 3 k.p.c. – przysługuje zażalenie, 
 przy wyznaczeniu posiedzenia na dzień 19 sierpnia 2002 r. (k. 116 akt), 
na którym miały być rozpoznane zarzuty przeciwko planowi podziału, 
zarządził doręczenie odpisu zarzutów jedynie dłużnikom, wierzycielowi 
– Bankowi Spółdzielczemu w C., zawiadamiając go o terminie 
posiedzenia, nie doręczył zarzutów przeciwko planowi podziału, w 
konsekwencji, wydając w dniu 30 sierpnia 2002 r. postanowienie (k. 135 
akt) nieodpowiadające w punkcie 3 wymaganiom art. 1037 k.p.c. o 
zmianie planu podziału, doprowadził do zmiany sytuacji prawnej Banku, 
 wydając postanowienie w dniu 30 sierpnia 2002 r. (k.135 akt) i w dniu 
16 stycznia 2003 r. (k. 148 akt), nie wskazał w nich podmiotu, któremu 
przypadła kwota 12 367,65 zł, czym naruszył art. 1037 k.p.c., skutkiem 
tego uchybienia było wydanie w dniu 7 lipca 2004 r. zarządzenia, w 
którym Bank Spółdzielczy w C. został wezwany do uiszczenia na rzecz 
Sądu Rejonowego kwoty 12 367, 65 zł pod rygorem egzekucji, 
3. w okresie od 28 grudnia 2001 r. do dnia 17 września 2004 r. jako sędzia 
referent w sprawie I NS 486/01 dopuścił się oczywistej i rażącej obrazy 
przepisów art. 6 i § 63 ust. 1 pkt 4 i 9 oraz § 68 rozporządzenia Ministra 
Sprawiedliwości z dnia 19 listopada 1987 r. – Regulamin wewnętrznego 
urzędowania sądów powszechnych przez nienadawanie biegu sprawie na 
etapie postępowania międzyinstancyjnego, doprowadzając do rażącej 
przewlekłości tego postępowania, 
4. w okresie od dnia 18 stycznia 2001 r do października 2004 r. jako sędzia 
referent w sprawie I NC 63/00 doprowadził do zaginięcia akt tej sprawy oraz 
nie podjął czynności przewidzianych w art. 716, art. 717 § 1 i art. 719 § 1 
k.p.c., zmierzających do ich odtworzenia, mimo kilkakrotnego ponawiania 

 
3
przez powoda wniosku o doręczenie tytułu wykonawczego dotyczącego 
Ireneusza S., 
to jest popełnienie przewinień dyscyplinarnych przewidzianych w art. 107 § 1 u.s.p. 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny wyrokiem z dnia 6 marca 2006 r.: 
1. uznał sędziego Sądu Rejonowego za winnego popełniania przewinień 
dyscyplinarnych zarzuconych mu w punkcie pierwszym, z tym że z opisu 
czynu wyeliminował zarzut dopuszczenia do przewlekłości postępowania w 
okresie od dnia 8 marca 2000 r. do 27 października 2000 r., w punkcie 
drugim w zakresie czynu polegającego na wydaniu zarządzenia z dnia 7 lipca 
2004 r., którym wierzyciel – Bank Spółdzielczy w C. został wezwany do 
uiszczenia na rzecz Sądu Rejonowego kwoty 12 369,65 zł pod rygorem 
egzekucji, w punkcie trzecim oraz w punkcie czwartym, z tym że z opisu 
czynu wyeliminował zarzut doprowadzenia do zaginięcia akt sprawy I NC 
63/00 i niepodjęcia czynności zmierzających do odtworzenia akt w okresie od 
dnia 18 stycznia 2001 r. do dnia 12 listopada 2002 r. i za to na podstawie art. 
109 § 1 pkt 2 u.s.p. wymierzył mu karę dyscyplinarną nagany, 
2. orzekł, że obwiniony popełnił przewinienia dyscyplinarne zarzucone mu w 
punkcie drugim, polegające na tym, że w sprawie I CO 205/98 dopuścił się 
oczywistej i rażącej obrazy przepisów prawa: 
 art. 1028 § 1 i 3 k.p.c. przez zaniechanie wydania postanowienia o 
zatwierdzeniu lub zmianie planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji 
do dnia 30 sierpnia 2002 r., 
 art. 1037 k.p.c. przez niedoręczenie wierzycielowi odpisu zarzutów 
przeciwko planowi podziału przy wyznaczaniu posiedzenia na dzień 19 
sierpnia 2002 r., a następnie wydanie postanowienia z dnia 22 sierpnia 
2002 r. nieodpowiadającego art. 1037 § 3 k.p.c., 
 art. 1037 k.p.c. przez niewskazanie w postanowieniu z dnia 30 sierpnia 
2002 r. i w postanowieniu z dnia 16 stycznia 2003 r. podmiotu, któremu 
przypadła kwota 12 367,65 zł i na podstawie art. 108 § 2 u.s.p. umorzył 
postępowanie w zakresie wymierzenia kary dyscyplinarnej za te czyny, 
3. na podstawie art. 108 § 1 u.s.p. i art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. umorzył 
postępowanie w zakresie objętym zarzutem w punkcie drugim w części 
dotyczącej popełnienia przewinień dyscyplinarnych w sprawie I CO 205/98 
polegających na dopuszczeniu się oczywistej i rażącej obrazy prawa: 
 art. 158 § 1 pkt 2, art. 1035, art. 998 § 1 k.p.c. przez nieodnotowanie w 
protokole posiedzenia z dnia 27 października 2000 r., czy nastąpiło 
ogłoszenie wydania postanowienia o udzieleniu przybicia, 

 
4
 art. 1028 k.p.c. przez wydanie zarządzenia z dnia 13 listopada 2001 r. i 
zarządzenia z dnia 11 grudnia 2001 r. o przystąpieniu do wykonania 
planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji, mino wniesienia zarzutów 
przeciwko planowi podziału. 
Uzasadniając wymiar kary, Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny podkreślił 
przede wszystkim okoliczności obciążające i łagodzące. Do pierwszych zaliczył: 
zasądzenie przez Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 13 grudnia 2004 r. – na skutek 
skargi E.(...)-A.(...) Konsorcjum sp. z o.o. w D. na nieuzasadnioną zwłokę w 
rozpoznaniu sprawy I NC 63/00 – od Skarbu Państwa na rzecz skarżącej kwoty 3 000 
zł (sygn. akt IV S 13/04) oraz brak w depozycie sądowym – w wyniku naruszenia 
prawa w sprawie I CO 205/98 – kwoty 7 255,99 zł na zaspokojenie roszczeń 
wierzyciela. Za okoliczności łagodzące uznał natomiast: pozytywną opinię Prezesa 
Sądu Rejonowego o obwinionym (podkreślono w niej znaczne obciążenie 
obwinionego w okresie, w którym sam orzekał w Wydziale Cywilnym), długotrwałą 
chorobę obwinionego, pogłębiającą stan zaległości i dobre ilościowe wyniki pracy w 
latach 2002 – 2003. 
Sąd uznał wymierzoną karę za odpowiednią, mimo że sędzia Sądu Rejonowego 
został już skazany na karę nagany wyrokiem Sądu Apelacyjnego – Sądu 
Dyscyplinarnego z dnia 20 maja 2005 r., sygn. akt (...), utrzymanym w mocy 
wyrokiem Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 5 października 2005, 
SNO 49/05. Nie można obwinionemu zarzucić, że dopuszczał się rażącego naruszenia 
prawa mimo wcześniejszego wyroku, ponieważ przewinienia dyscyplinarne objęte 
obydwoma wyrokami zostały popełnione w tym samym okresie od 2000 do 2003 r. 
Nie stanowiły one przedmiotu jednego postępowania ze względu na tempo ich 
ujawniania. Nie można wykluczyć – zdaniem Sądu – że zostałyby one objęte jednym 
wnioskiem, gdyby nadzór administracyjny był sprawowany prawidłowo. 
Odwołanie od wyroku w części dotyczącej orzeczenia o karze wniósł – na 
niekorzyść obwinionego – Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego. 
Na podstawie art. 438 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. zarzucił rażącą 
niewspółmierność orzeczonej kary i wniósł o zmianę wyroku w zaskarżonej części 
przez orzeczenie na podstawie art. 104 § 3 pkt 3 u.s.p. kary zawieszenia waloryzacji 
uposażenia na okres dwóch lat. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Jest oczywiste, że obwiniony w chwili orzekania był sędzią czynnym zawodowo, 
w stan spoczynku został bowiem przeniesiony dnia 8 marca 2006 r. Orzekając o karze, 
Sąd był więc związany katalogiem kar dyscyplinarnych zawartym w art. 109 § 1 u.s.p. 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, mając na uwadze okoliczności decydujące 
o wymiarze kary, a mianowicie rodzaj przewinienia dyscyplinarnego, stopień 

 
5
zawinienia oraz okoliczności obciążające i łagodzące, trafnie uznał naganę za 
odpowiednią karę z przewidzianych w katalogu kar dyscyplinarnych, znajdującym 
zastosowanie w chwili orzekania. 
Sąd rozważał – co wyraźnie wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku – 
możliwość wymierzenia surowszej kary w postaci przeniesienia na inne miejsce 
służbowe. Jednakże okazało się, że ze względu na okoliczności sprawy, nie ma 
podstaw do jej wymierzenia. 
Kwestia wymierzenia surowszej kary niż nagana był rozważana – na skutek 
odwołania wniesionego przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego 
– w sprawie SNO 49/00, dotyczącej popełnienia przez obwinionego przewinień 
dyscyplinarnych tego samego rodzaju i popełnionych w tym sam okresie, co 
przewinienia dyscyplinarne objęte niniejszym postępowaniem. Sąd Najwyższy – Sąd 
Dyscyplinarny w przywołanej sprawie nie uwzględnił jednak odwołania Zastępcy 
Rzecznika Dyscyplinarnego. Uznał bowiem, podkreślając, że kara przeniesienia na 
inne miejsce służbowe jest orzekana w sytuacjach, w których pozostawienie 
obwinionego w dotychczasowym miejscu służbowym rażąco naruszałoby dobro 
wymiaru sprawiedliwości, że taki wypadek nie miał miejsca w sprawie. 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, nawiązując do orzeczenia wydanego w 
spawie SNO 49/00, wykazał, że również w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi 
wypadek, który uzasadniałby orzeczenie kary przeniesienia obwinionego na inne 
miejsce służbowe. Przeciwko orzeczeniu tej kary przemawiało nie tylko niewykazanie, 
że zaistniała sytuacja, w której pozostawienie obwinionego w dotychczasowym 
miejscu 
rażąco 
uchybiałoby 
dobru 
wymiaru 
sprawiedliwości, 
ale 
także 
niekwestionowana okoliczność, że w toku postępowania dyscyplinarnego obwiniony 
został uznany – na podstawie orzeczenia lekarza ZUS z dnia 17 stycznia 2006 r. – za 
trwale niezdolnego do pełnienia obowiązków sędziego z powodu choroby i utraty sił. 
W tej sytuacji nie można podzielić argumentów Zastępcy Rzecznika 
Dyscyplinarnego, że Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny orzekł karę rażąco 
niewspółmierną. Tej oceny nie zmienia okoliczność, że po wydaniu wyroku 
obwiniony został przeniesiony w stan spoczynku z wyżej wskazanych powodów i 
zaistniała możliwość sięgnięcia do katalogu kar zawartego w art. 104 § 3 u.s.p. Należy 
też podnieść, że wobec obwinionego – niezależnie od postępowania dyscyplinarnego – 
wyciągnięto 
konsekwencje 
służbowe 
w 
postaci 
odwołania 
ze 
stanowiska 
przewodniczącego wydziału, co oznaczało degradację w karierze służbowej i istotne 
pogorszenie sytuacji finansowej. 
Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny orzekł, jak w 
sentencji wyroku.