IV RC 277/18

Sąd Rejonowy w RybnikuRybnik2019-12-11
SAOSRodzinneobowiązek alimentacyjnyŚredniarejonowy
alimentyzmiana stosunkówubezwłasnowolnieniedom pomocy społecznejkoszty utrzymaniaprawo niemieckieemeryturarenta socjalna

Sąd obniżył alimenty z 400 zł do 200 zł miesięcznie na rzecz ubezwłasnowolnionej córki umieszczonej w DPS, uwzględniając zmianę sytuacji finansowej ojca.

Ojciec domagał się uchylenia lub obniżenia alimentów na rzecz swojej pełnoletniej, ubezwłasnowolnionej córki, która przebywa w Domu Pomocy Społecznej. Wskazał na swoją pogorszoną sytuację finansową po utracie pracy w Niemczech i otrzymywaniu zasiłku dla bezrobotnych, a następnie emerytury. Sąd, analizując dochody i wydatki obu stron, obniżył alimenty z 400 zł do 200 zł miesięcznie, uznając, że całkowite uchylenie obowiązku byłoby nadmiernym uszczerbkiem dla córki, która nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać.

Powód A. O. (1) wniósł o uchylenie lub obniżenie obowiązku alimentacyjnego wobec swojej pełnoletniej i całkowicie ubezwłasnowolnionej córki A. O. (2), ustalonego ugodą na kwotę 400 zł miesięcznie. Jako podstawę żądania wskazał znaczną zmianę swojej sytuacji finansowej po utracie pracy w Niemczech i otrzymywaniu niższych dochodów (emerytura). Córka powoda jest umieszczona w Domu Pomocy Społecznej, gdzie ponosi odpłatność, a jej dochody (renta socjalna, zasiłek pielęgnacyjny) nie pokrywają w pełni potrzeb. Sąd Rejonowy w Rybniku, analizując sytuację materialną obu stron, uznał, że nastąpiła zmiana stosunków uzasadniająca obniżenie alimentów, jednak nie ich uchylenie. Zważywszy na stan zdrowia córki i koszty jej utrzymania w DPS, sąd obniżył alimenty do kwoty 200 zł miesięcznie, począwszy od 1 czerwca 2018 roku, uznając, że taka kwota nie stanowi nadmiernego uszczerbku dla powoda, a jednocześnie pozwala mu partycypować w kosztach utrzymania córki. Powództwo w pozostałej części zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zmiana sytuacji finansowej powoda uzasadnia obniżenie obowiązku alimentacyjnego, ale nie jego uchylenie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zmiana stosunków (niższe dochody powoda) uzasadnia obniżenie alimentów, jednakże całkowite uchylenie obowiązku byłoby nadmiernym uszczerbkiem dla córki, która ze względu na ubezwłasnowolnienie i stan zdrowia nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać. Obniżona kwota alimentów pozwala powodowi partycypować w kosztach utrzymania córki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

obniżenie alimentów i oddalenie powództwa w pozostałej części

Strona wygrywająca

A. O. (2) (w części dotyczącej obniżenia alimentów)

Strony

NazwaTypRola
A. O. (1)osoba_fizycznapowód
A. O. (2)osoba_fizycznapozwana
S. W.osoba_fizycznaopiekun prawny pozwanej

Przepisy (2)

Główne

krio art. 138

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

krio art. 133 § § 3

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana sytuacji finansowej powoda (utrata pracy, niższe dochody) uzasadnia obniżenie alimentów.

Odrzucone argumenty

Całkowite uchylenie obowiązku alimentacyjnego wobec córki.

Godne uwagi sformułowania

zmiana stosunków nadmierny uszczerbek nie dokłada starań w celu uzyskania możliwości samodzielnego utrzymania się

Skład orzekający

Jerzy Cisowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie obniżenia alimentów w przypadku zmiany sytuacji finansowej zobowiązanego oraz gdy uprawniony jest osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną i przebywa w DPS."

Ograniczenia: Każda sprawa alimentacyjna jest indywidualna i zależy od konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu alimentów, zwłaszcza w kontekście pełnoletnich dzieci z niepełnosprawnościami i zmiany sytuacji życiowej rodziców. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów krio.

Czy utrata pracy w Niemczech zwalnia z obowiązku alimentacyjnego? Sąd obniża świadczenie, ale nie uchyla.

Dane finansowe

WPS: 400 PLN

alimenty: 200 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: IV RC 277/18 W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 grudnia 2019r. Sąd Rejonowy w Rybniku Wydział IV Rodzinny i Nieletnich w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia Jerzy Cisowski Protokolant: Beata Rasiak-Cyganek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2019r. w R. sprawy z powództwa A. O. (1) przeciwko A. O. (2) działającej przez opiekuna prawnego S. W. o wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego 1) obniża alimenty należne od A. O. (1) na rzecz A. O. (2) do kwoty po 200 zł (dwieście złotych) miesięcznie, począwszy od 1 czerwca 2018 roku z dotychczasowej kwoty po 400 zł (czterysta złotych) miesięcznie ustalonej ugodą 11 marca 2015 roku w sprawie IV RC 378/14 tut. Sądu; 2) oddala powództwo w pozostałej części. Sygnatura akt IV RC 277/18 UZASADNIENIE A. O. (3) domagał się - pozwem z dnia 23 kwietnia 2018 roku - uchylenia obowiązku alimentacyjnego w ustalonego na rzecz jego córki A. O. (2) ugodą z dnia 11 marca 2015 roku zawarta przed Sądem Rejonowym w Rybniku, w sprawie o sygnaturze IV RC 378/14. W razie nie uwzględnienia powyższego żądania wniósł o obniżenie wysokości alimentów z kwoty 400 zł miesięcznie do 100 zł miesięcznie. W uzasadnieniu żądania wskazał, że córka została umieszczona w Domu Pomocy Społecznej pw. Św. J. w L. i ma przyznane prawo do renty oraz świadczenia pielęgnacyjnego. Powołał się również, że w czasie ustalania powyższych alimentów otrzymywał wynagrodzenia rzędu 1.600-1.700 €. Stosunek pracy został mu wypowiedziany z terminem do dnia 31 grudnia 2017 roku. Zgodnie z prawem niemieckim otrzymuje zamiast wynagrodzenia za pracę zasiłek dla bezrobotnych wynoszący 60% wynagrodzenia za pracę. (k. 3-6) Sąd ustalił. A. O. (2) jest pełnoletnia i całkowicie ubezwłasnowolniona. Mocą wspomnianej ugody z 11 marca 2015 roku w sprawie o sygnaturze akt IV RC 378/14 ustalone zostały alimenty dla pozwanej w kwocie 400 zł miesięcznie płatne do rąk opiekuna prawnego E. D. do dnia 10 – go każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w płatności każdej raty. Funkcje opiekunki prawnej pełni obecnie S. W. . Pozwana umieszczona jest w Domu Pomocy Społecznej w C. . Decyzja z dnia 5 czerwca 2018 roku Kierownik D. Pomocy (...) Ośrodka Pomocy (...) w C. ustalił odpłatność A. O. (1) za pobyt córki w wymienionym Domu Pomocy Społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych w L. w wysokości 1.970,83 zł za miesiąc marzec 2017 r. – 1.917,01 zł miesięcznie za okres od kwietnia 2017 r. do grudnia 201 r. oraz 417,75 zł miesięcznie począwszy od stycznia 2018r. Powód liczy obecnie 65 lat. Od 30 lat na stałe zamieszkuje w Niemczech. Od lutego 2018 roku otrzymuje emeryturę w wysokości (...) .76 €. Choruje na nadciśnienie oraz cukrzycę. Wspólnie z żona wynajmuje mieszkanie o powierzchni 62m 2 . Jego żona liczy obecnie 55 lat i nie pracuje zawodowo zajmuje się gospodarstwem domowym. Pozwany nie posiada żadnego majątku w postaci nieruchomości. Miesięczny całkowity koszt utrzymania powoda kształtuje się następująco: ⚫ koszty związane z mieszkaniem: ok. 380 € (Czynsz 650€, opłata za media 68€+53€/4+ 29,90€ podzielone na 2); ⚫ ubezpieczenie za mieszkanie: 2,4 € (57,60€/12 podzielone na 2); ⚫ ubezpieczenie na wypadek choroby: ok. 9 € (109,30€/12); ⚫ ubezpieczenie na pobyt w szpitalu rocznie: 1,55 € (18,60€/12); ⚫ opłaty za utrzymanie konta w banku: 5€; ⚫ lekarstwa: 15€; ⚫ zabiegi u dentysty: ok. 5€ (70€/12); ⚫ odzież i środki czystości: 180€; ⚫ żywność: 400€ łącznie ok. 997,95 € Całkowity miesięczny koszt utrzymania pozwanej w (...) czyli opłata administracyjna za pobyt wynosi 3661 zł i jest regulowana przez dopłaty z budżetu pomocy (...) 2918 zł. Pozwanej przysługuje renta socjalna wynosząca 1200 zł netto, od czerwca 2018 roku z tej kwoty potrącana jest część należna 743 zł. Pozwanej pozostaje kwota 300 zł i zasiłek pielęgnacyjny wynoszący 184 zł nie podlegający potrąceniu. z tej kwoty zostają zakupione lekarstwa, odzież oraz przedmioty codziennego użytku. (dowód: zeznania powoda k. 3-6, k. 86-87, k. 91, k. 102-104; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. k. 97-100; zeznania opiekuna prawnego 105-106v, k. 91-92, k. 50; decyzja k. 58) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o wymienione wyżej dowody przeprowadzone w sprawie, którym zasadniczo należało dać wiarę uznając je za logiczne, spójne i wzajemnie się uzupełniające. Sąd oparł swoje ustalenia w zakresie sytuacji majątkowej i zarobkowej stron wyłącznie na oświadczeniach S. W. jako opiekunki prawnej i oświadczeniach powoda złożonych na piśmie, których wartość uznano za wystarczającą wobec niezłożenia ich przez niego osobiście. Strony nie składały wniosków dowodowych, a w konsekwencji postępowanie dowodowe sąd uznał za równie wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy. Sąd zważył. Podstawę prawną do żądania uchylenia alimentów stanowi przepis art. 138 krio , zgodnie z którym w razie zmiany stosunków można żądać orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Ustalenie czy nastąpiła zmiana stosunków, o których mowa powyżej, następuje poprzez porównanie stosunków obecnych z warunkami i okolicznościami istniejącymi poprzednio podczas ustalenia wysokości alimentów. Przy czym omawiana zmiana stosunków obecnych z warunkami i okolicznościami istniejącymi poprzednio podczas ustalenia wysokości alimentów nie została zakwalifikowana jako przesądzająca żądanie. Zmiana stosunków, o której mowa w powołanym przepisie, musi mieć bowiem charakter trwały, dotyczyć okoliczności zasadniczych, ilościowo znacznych, ma być to zmiana tych okoliczności, które są istotne z punktu widzenia przesłanek obowiązku alimentacyjnego aby była decydująca. Przy czym zgodnie też z art. 133 § 3 krio , rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeśli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możliwości samodzielnego utrzymania się. Biorąc pod uwagę całokształt okoliczności ujawnionych w niniejszej sprawie, Sąd doszedł do przekonania, że żądana zmiana stosunku alimentacyjnego łączyłaby się z uszczerbkiem dla sytuacji pozwanej, która nie jest w stanie samodzielnie dokładać żadnych starań do choćby częściowej poprawy swojej sytuacji bytowej. Z uwagi na jej stan zdrowia i związane z tym umieszczenie w (...) nie jest zdolna do samodzielnego zarobkowania. Świadczenia socjalne jakie otrzymuje pozwana nie są w stanie wystarczająco pokryć jej potrzeb materialnych. Zważając na fakt jej całkowitego ubezwłasnowolnienia i koszty wiążące się pobytem w Domu Opieki Społecznej dla przewlekle psychicznie chorych, w ocenie Sądu obowiązek alimentacyjny jest zasadny. Domagając się wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego powód powołał się na ustawę o postępowaniu cywilnym (...) jurysdykcji niemieckiej (k. 90). Jednakże pomimo jego stałego zamieszkiwania na terenie Niemiec obowiązek alimentacyjny podlega w całości ustawie polskiej cytowanej wyżej. Kwota obniżonych alimentów nie powoduje zbytniego zubożenia powoda. Z przysługujących dochodów może on w ten sposób i właściwie uczestniczyć w kosztach utrzymania pełnoletniej córki, która nie posiada żadnych zdolności zarobkowych. W ocenie Sądu sytuacja żony nie stanowi również przyczyn do całkowitego zwolnienia powoda z obowiązku alimentacyjnego. Zdaniem Sądu obniżenie dotychczasowych alimentów było możliwe tylko za zgoda opiekunki prawnej, co do której istnieje pełne zaufanie, że właściwie sprawuje opiekę nad interesami podopiecznej w tym nad jej budżetem. Zgodnie z powyższym Sąd obniżył alimenty należne od A. O. (1) na rzecz A. O. (2) do kwoty po 200 zł miesięcznie, począwszy od 1 czerwca 2018 roku z dotychczasowej kwoty po 400 zł miesięcznie ustalonej ugodą z 11 marca 2015 roku w sprawie IV RC 378/14 tut. Sądu, a oddalenie części powództwa wynika wprost z powyższego uzasadnienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI