IV Pz 10/13

Sąd Okręgowy w ElbląguElbląg2013-04-29
SAOSPracyubezpieczenia społeczneŚredniaokręgowy
koszty sądowezwolnienie od kosztówpowództwopostanowieniezażaleniesytuacja materialnalokata bankowa

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powoda na postanowienie sądu rejonowego odmawiające zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na posiadanie przez powoda znacznych środków na lokacie bankowej.

Powód A.R. złożył zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego w Elblągu, które odmówiło mu zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie o odszkodowanie. Sąd Rejonowy uzasadnił odmowę posiadaniem przez powoda 200 000 zł na lokacie bankowej. Powód zarzucił naruszenie przepisów dotyczących kosztów sądowych oraz procedury cywilnej. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za nieuzasadnione, podkreślając pomocniczy charakter zwolnienia od kosztów i stwierdzając, że posiadanie znacznych środków na lokacie wyklucza możliwość zwolnienia.

Sąd Okręgowy w Elblągu rozpoznał zażalenie powoda A.R. na postanowienie Sądu Rejonowego w Elblągu z dnia 22 marca 2013 r., które oddaliło wniosek powoda o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie o odszkodowanie. Sąd Rejonowy odmówił zwolnienia, wskazując, że powód nie przedstawił dokumentów potwierdzających niemożność pokrycia opłaty sądowej w kwocie 2600 zł bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego, a ponadto posiadał 200 000 zł na lokacie bankowej. Powód w zażaleniu zarzucił naruszenie ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, przepisów Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących oceny dowodów i uzasadnienia postanowienia. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i stanowi pomoc dla osób w trudnej sytuacji materialnej. Podkreślono, że posiadanie 200 000 zł na lokacie bankowej wyklucza możliwość zwolnienia od kosztów, a powód może przeznaczyć część tych środków na ich pokrycie. Sąd Okręgowy uznał również, że uzasadnienie postanowienia Sądu Rejonowego spełnia wymogi formalne i nie doszło do naruszenia przepisów proceduralnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, posiadanie znacznych środków na lokacie bankowej wyklucza możliwość zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ osoba taka może przeznaczyć część tych środków na pokrycie opłat sądowych.

Uzasadnienie

Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i stanowi pomoc dla osób w trudnej sytuacji materialnej. Posiadanie 200 000 zł na lokacie bankowej świadczy o możliwości pokrycia kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

pozwany (...) sp. z o. o. w W.

Strony

NazwaTypRola
A. R.osoba_fizycznapowód
(...) sp. z o. o. w W.spółkapozwany

Przepisy (6)

Główne

u.k.s.c. art. 102 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Zwolnienia od kosztów sądowych może domagać się osoba fizyczna, jeżeli złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja ta stanowi pomoc dla osób w trudnej sytuacji materialnej i ma charakter wyjątkowy.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia apelacji/zażalenia. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie na podstawie tego przepisu.

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania zażaleniowego. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie na podstawie tego przepisu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy właściwie ocenił sytuację majątkową powoda na podstawie złożonego oświadczenia.

k.p.c. art. 328

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uzasadnienia orzeczenia. Sąd Okręgowy uznał, że uzasadnienie postanowienia Sądu Rejonowego spełnia wymogi formalne i nie zawiera kardynalnych braków uniemożliwiających kontrolę instancyjną.

k.p.c. art. 361

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uzasadnienia postanowień. Sąd Okręgowy uznał, że zarzut naruszenia tego przepisu nie zasługuje na uwzględnienie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Posiadanie przez powoda 200 000 zł na lokacie bankowej wyklucza możliwość zwolnienia od kosztów sądowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i stanowi pomoc dla osób w trudnej sytuacji materialnej. Uzasadnienie postanowienia Sądu Rejonowego spełnia wymogi formalne i nie zawiera kardynalnych braków.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 102 ust. 1 u.k.s.c. poprzez niewłaściwe zastosowanie. Naruszenie art. 233 kpc poprzez niewłaściwą ocenę dowodu w postaci oświadczenia powoda. Naruszenie art. 328 kpc w zw. z art. 361 kpc poprzez brak właściwego uzasadnienia.

Godne uwagi sformułowania

Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych (...) stanowi pomoc dla osób, które z uwagi na trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów sądowych bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Jest to zatem swoistego rodzaju kredyt, udzielany przez państwo osobom najuboższym, by w ten sposób nie zamykać im drogi sądowej dochodzenia przysługujących im praw. Podkreślenia wymaga wyjątkowy charakter tej instytucji, zasadą jest bowiem ponoszenie przez strony kosztów postępowania. Zwolnienie od kosztów stanowi w istocie nieoprocentowane kredytowanie tych obciążeń finansowych przez Skarb Państwa, co uzasadnia wnikliwą ocenę stosownego wniosku, tak by bezpodstawnie nie przerzucać kosztów prowadzenia postępowania cywilnego na podatników. Fakt,że powód przeznacza środki z lokaty na spłatę kredytów nie może przesądzać o niemożności uiszczenia opłaty sądowej.

Skład orzekający

Alicja Romanowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia od kosztów sądowych w kontekście posiadania znacznych środków finansowych na lokacie bankowej."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i wysokości posiadanych środków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o kosztach sądowych i pokazuje, że posiadanie znacznych oszczędności może uniemożliwić zwolnienie od opłat, nawet jeśli wnioskodawca wskazuje na inne zobowiązania.

Masz oszczędności na lokacie? Zapomnij o zwolnieniu z kosztów sądowych!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Pz 10/13 POSTANOWIENIE Dnia 29 kwietnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Elblągu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Alicja Romanowska po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2013 r . w Elblągu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa A. R. przeciwko (...) sp. z o. o. w W. o odszkodowanie na skutek za zażalenia wniesionego przez A. R. na postanowienie Sądu Rejonowego w Elblągu z dnia 22 marca 2013 sygn. IV P 94/13 postanawia : oddalić zażalenie Sygn. akt IV Pz 10/13 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 22 marca 2013r. Sąd Rejonowy w Elblągu oddalił wniosek powoda A. R. o zwolnienie od wpisu. W uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazując, że powód nie załączył do wniosku żadnych dokumentów potwierdzających poziom niezbędnych wydatków ,z których nie jest w stanie zrezygnować na pokrycie kwoty 2600zł stanowiącą opłatę sądową od pozwu .Nadto podniósł ,że sam fakt posiadania środków na lokacie bankowej w kwocie 200000zł wyłącza możliwość uwzględnienia wniosku powoda o zwolnienie go od uiszczenia opłaty w przedmiotowej sprawie. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył powód zarzucając : - naruszenie art. 102 ust 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie ,a w konsekwencji odmowę o zwolnienia powoda od kosztów sądowych, - naruszenie przepisów o postępowaniu ,które miało wpływ na treść postanowienia tj art. 233 kpc poprzez niewłaściwą ocenę dowodu w postaci oświadczenia powoda o stanie rodzinnym,majątku ,dochodach i źródłach utrzymania - naruszenie przepisu o postępowaniu tj art. 328 kpc w zw z art. 361 kpc poprzez brak właściwego uzasadnienia zaskarżonego postanowienia,zwłaszcza w zakresie jego przesłanek faktycznych. W konsekwencji pozwany wniósł o: - zmianę zaskarżonego postanowienia przez uwzględnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz zwolnienie pozwanego od ponoszenia kosztów sądowych w całości -względnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Elblągu. Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Zażalenie jako nieuzasadnione podlega oddaleniu. Na zasadach określonych w art. 102 ust. 1 ustawy o kosztach (...) zwolnienia od kosztów sądowych może się domagać osoba fizyczna, jeżeli złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych, przewidziana w art. 102 powołanej ustawy stanowi pomoc dla osób, które z uwagi na trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów sądowych bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Jest to zatem swoistego rodzaju kredyt, udzielany przez państwo osobom najuboższym, by w ten sposób nie zamykać im drogi sądowej dochodzenia przysługujących im praw. Podkreślenia wymaga wyjątkowy charakter tej instytucji, zasadą jest bowiem ponoszenie przez strony kosztów postępowania. Zwolnienie od kosztów stanowi w istocie nieoprocentowane kredytowanie tych obciążeń finansowych przez Skarb Państwa, co uzasadnia wnikliwą ocenę stosownego wniosku, tak by bezpodstawnie nie przerzucać kosztów prowadzenia postępowania cywilnego na podatników. Zwolnienie od kosztów sądowych, winno być zatem udzielane wyjątkowo, w szczególnie uzasadnionych okolicznościach, osobom nie mającym jakichkolwiek możliwości opłacania tych kosztów. W ocenie Sądu Okręgowego ,Sąd Rejonowy ,prawidłowo przyjął ,że w przypadku powoda nie zachodzą przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych. Zdaniem Sądu Okręgowego ,Sąd I instancji nie dopuścił się naruszenia art. 233 kpc i we właściwy sposób ocenił ,na podstawie złożonego oświadczenia sytuację majątkową,rodzinna i finansową powoda .Sąd Rejonowy w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że podstawową przesłanką odmowy zwolnienia od kosztów sądowych jest posiadanie przez powoda środków na lokacie bankowej w wysokości 200000zł .W ocenie Sądu Okręgowego,Sąd I instancji prawidłowo przyjął ,że fakt ten wyłącza możliwość zwolnienia od kosztów sądowych. .Nic nie stoi na przeszkodzie ,aby powód część tych środków przeznaczył na pokrycie kosztów sądowych .Fakt,że powód przeznacza środki z lokaty na spłatę kredytów nie może przesądzać o niemożności uiszczenia opłaty sądowej Powód wskazuje ,że uiszcza szereg zobowiązań m.in kredytowych na rzecz banków . Zdaniem Sądu Okręgowego realizowanie zobowiązań ,w sposób preferencyjnie traktujący te zobowiązania - nie może stanowić podstawy zwolnienia od kosztów.W świetle powyższego pozostałe argumenty zawarte w zażaleniu dotyczące sytuacji bytowej rodziny powoda mają znaczenie drugorzędne i nie ma potrzeby odnoszenia się do nich . Również zarzut naruszenia art. 328kpc nie zasługuje na uwzględnienie .Zdaniem Sądu Okręgowego uzasadnienie postanowienia spełnia wymogi w/cyt przepisu.Na marginesie wskazać należy ,że obraza art. 328 § 2 k.p.c. mogłaby być skutecznym elementem zażalenia tylko wtedy, gdyby uzasadnienie nie posiadało wszystkich koniecznych elementów, bądź zawierało tak kardynalne braki, które uniemożliwiałyby kontrolę instancyjną. Naruszenie przepisu, określającego wymagania, jakim winno odpowiadać uzasadnienie sądu ( art. 328 § 2 k.p.c. ), może być ocenione jako mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy w sytuacjach tylko wyjątkowych, do których zaliczyć można takie, w których braki w zakresie poczynionych ustaleń faktycznych i oceny prawnej są tak znaczne, że sfera motywacyjna orzeczenia pozostaje nieujawniona bądź ujawniona w sposób uniemożliwiający poddanie jej ocenie instancyjnej. Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie miała miejsca. Mając powyższe na względzie , podzielając zasadność stanowiska Sądu Rejonowego, należało zażalenie oddalić z mocy art. 385 kpc w związku z art. 397 § 2 kpc .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI