III PZ 7/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego, uznając je za słuszne.
Powód złożył zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego o wzajemnym zniesieniu kosztów postępowania apelacyjnego. Zarzucał naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących kosztów procesu. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając, że Sąd Okręgowy prawidłowo zastosował art. 100 k.p.c., kierując się zasadami słuszności, mimo że obie apelacje zostały oddalone.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie strony powodowej na postanowienie Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 29 czerwca 2011 r. dotyczące kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy oddalił apelacje obu stron i zniósł wzajemnie koszty procesu. Powódka wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie art. 98 i 100 k.p.c. i domagała się zasądzenia od pozwanej kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. Argumentowała, że jej koszty były wyższe niż pozwanej, co uzasadniałoby kompensatę. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, wskazując, że zasada wzajemnego zniesienia kosztów (art. 100 k.p.c.) może być stosowana, gdy żądania stron zostaną uwzględnione w częściach, a decyzja sądu opiera się na zasadach słuszności. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy prawidłowo zastosował ten przepis, biorąc pod uwagę charakter sprawy, jej skomplikowanie oraz koszty obrony ponoszone przez pozwaną jako pracownika. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie przepisów k.p.c. i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, Sąd Okręgowy prawidłowo zastosował art. 100 k.p.c., kierując się zasadami słuszności, co było uzasadnione charakterem sprawy, jej stopniem skomplikowania oraz kosztami obrony ponoszonymi przez pozwaną.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zasada wzajemnego zniesienia kosztów (art. 100 k.p.c.) może być stosowana w przypadkach, gdy żądania stron są uwzględnione w częściach, a decyzja sądu opiera się na zasadach słuszności, co nie jest dowolne. W analizowanej sprawie, mimo oddalenia obu apelacji, sąd kierował się słusznością, biorąc pod uwagę specyfikę sporu pracowniczego i koszty obrony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
pozwana
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowe BJB Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | powód |
| K. K. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
W przypadkach, w których żądania stron procesu uwzględnione zostaną wyłącznie w częściach, sąd wzajemnie znosi koszty lub stosunkowo je rozdziela. Regulacja ta wyraża zasadę odpowiedzialności za wynik procesu. O wyborze zasady decydują względy słuszności.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguła ogólna w zakresie zwrotu kosztów procesu; strona przegrywająca obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 394 § 1 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 12 § ust. 2 pkt 2
Określenie wysokości opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu zażaleniowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Okręgowy prawidłowo zastosował art. 100 k.p.c. kierując się zasadami słuszności. Wzajemne zniesienie kosztów było uzasadnione charakterem sprawy, jej stopniem skomplikowania oraz kosztami obrony ponoszonymi przez pozwaną.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 98 k.p.c. i 100 k.p.c. przez Sąd Okręgowy. Koszty należne stronie powodowej były wyższe dwukrotnie od kosztów należnych stronie pozwanej, co uzasadniało zasądzenie różnicy na rzecz powódki po kompensacie.
Godne uwagi sformułowania
o wyborze przez sąd zasady wzajemnego zniesienia kosztów albo ich stosunkowego rozdzielenia decydują istotnie względy słuszności, co jednak nie może być utożsamiane z dowolnością. Podstawy do wzajemnego zniesienia kosztów będą zachodziły wówczas, gdy żądanie zostanie uwzględnione w około połowie, przy mniej więcej równej wysokości kosztów poniesionych przez każdą ze stron. Mimo to nie nosi jednak cech dowolności wzajemne zniesienie między stronami kosztów postępowania apelacyjnego, jeśli zważyć na charakter sprawy (należącej do sporów z zakresu prawa pracy), jej stopień skomplikowania faktycznego i prawnego oraz związanych z tym kosztów celowej obrony, ponoszonych przez pozwaną będącą pracownikiem.
Skład orzekający
Maciej Pacuda
przewodniczący
Halina Kiryło
sprawozdawca
Jerzy Kwaśniewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 100 k.p.c. w sprawach z zakresu prawa pracy, w szczególności gdy obie apelacje zostały oddalone."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i oceny zasad słuszności przez sąd drugiej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia niuanse związane z zasądzeniem kosztów procesu w sprawach pracowniczych, co jest istotne dla praktyków prawa pracy, ale nie zawiera przełomowych wniosków.
“Kiedy sąd może znieść koszty procesu po oddaleniu obu apelacji? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.”
Dane finansowe
WPS: 9513,2 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym: 120 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III PZ 7/11
POSTANOWIENIE
Dnia 30 września 2011 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Maciej Pacuda (przewodniczący)
SSN Halina Kiryło (sprawozdawca)
SSN Jerzy Kwaśniewski
w sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa Handlowo - Usługowego BJB Spółki z
ograniczoną odpowiedzialnością
przeciwko K. K.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 30 września 2011 r.,
zażalenia strony powodowej na pkt II wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i
Ubezpieczeń Społecznych […]
z dnia 29 czerwca 2011 r.,
1.oddala zażalenie,
2.zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 120 (sto
dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa
procesowego w postępowaniu zażaleniowym.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 29
czerwca 2011 r. oddalił apelację pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego – Sądu
Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 lutego 2011 r. i apelację powódki od
2
wyroku uzupełniającego Sądu Rejonowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych z dnia 28 marca 2011 r. a także zniósł wzajemnie koszty procesu
między stronami w postępowaniu apelacyjnym.
Uzasadnienie
orzeczenia
o
kosztach
procesu
sprowadza
się
do
stwierdzenia, iż o kosztach procesu w postępowaniu apelacyjnym postanowiono na
podstawie art. 100 k.p.c.
Na powyżej wskazane postanowienie o kosztach procesu powódka złożyła
zażalenie, zarzucając naruszenie art. 98 k.p.c. oraz 100 k.p.c. i wniosła o: 1/zmianę
zaskarżonego postanowienia poprzez zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki
sumy 225 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu
apelacyjnym; 2/ zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów
postępowania zażaleniowego według norm przepisanych, w tym kosztów
zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu zażalenia powódka wskazała, iż w
niniejszej sprawie od wyroku Sądu pierwszej Instancji wniosły apelację obie strony
z tym, że wartość zaskarżenia w przypadku powódki wynosiła 2.379 zł, natomiast w
przypadku pozwanej 7.135 zł. Sąd drugiej Instancji oddalił obie apelację, a zatem
każda ze stron winna zwrócić drugiej koszty postępowania w drugiej instancji. Jak
wskazuje powódka w jej przypadku powinna to być kwota 225 zł, a w przypadku
pozwanej 450 zł. Z powyższego powódka wywodzi, iż wskazana różnica pomiędzy
kosztami
nie
uzasadnia
zniesienia
wzajemnych
kosztów
postępowania
apelacyjnego, gdyż koszty należne stronie powodowej są wyższe dwukrotnie od
kosztów należnych stronie pozwanej – a zatem zdaniem powódki, po wzajemnej
kompensacie pozwana winna zwrócić na rzecz powódki kwotę 225 zł.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z regułą ogólną w zakresie zwrotu kosztów procesu wyrażoną w art.
98 § 1 k.p.c. strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi
na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenie praw i celowej obrony.
Natomiast w przypadkach, w których żądania stron procesu uwzględnione zostaną
3
wyłącznie w częściach, w myśl zastosowanego w przedmiotowej sprawie art. 100
k.p.c. sąd wzajemnie znosi koszty lub stosunkowo je rozdziela. Regulacja ta wyraża
zasadę odpowiedzialności za wynik procesu. Jak podkreśla się w orzecznictwie
Sądu Najwyższego, o wyborze przez sąd zasady wzajemnego zniesienia kosztów
albo ich stosunkowego rozdzielenia decydują istotnie względy słuszności, co jednak
nie może być utożsamiane z dowolnością. Podstawy do wzajemnego zniesienia
kosztów będą zachodziły wówczas, gdy żądanie zostanie uwzględnione w około
połowie, przy mniej więcej równej wysokości kosztów poniesionych przez każdą ze
stron. Realny wynik wzajemnego zniesienia kosztów zasadniczo nie powinien być
bowiem inny niż wynik ich rozdzielenia w takim stosunku, w jakim każda ze stron
proces przegrała. Stosunkowy podział kosztów procesu dotyczy ich całości, co
oznacza przyjęcie za podstawę obliczeń sumy należności obu stron, którą dzieli się
proporcjonalnie do stosunku, w jakim strony utrzymały się ze swoimi roszczeniami
lub obroną, otrzymując w wyniku kwoty stanowiące ich udziały w całości kosztów.
Jeśli poniesione przez stronę koszty procesu przewyższają obciążający ją udział -
zasądzeniu na jej rzecz podlega różnica (wyrok Sądu Najwyższego z 11 grudnia
2007 r., I PK 157/07, OSNP 2009, Nr 3-4, poz. 33; por. też postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 10 maja 1985 r., II CZ 56/85, niepublikowane).
Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy wypada stwierdzić, iż wbrew
zarzutom żalącego się Sąd Okręgowy wydał prawidłowe orzeczenie. Warto
zauważyć, że z mocy wyroku drugoinstancyjnego oddalono w całości apelacje
powódki
i
pozwanego.
Prawdą
jest,
że
będący
konsekwencją
takiego
rozstrzygnięcia ostateczny wynik procesu należy analizować z uwzględnieniem
wartości przedmiotu sporu (wynoszącego 9.513,20 złotych) i zaskarżenia
apelacyjnego oraz związanych z tym kosztów postępowania obciążających każdą
ze stron. Oddalenie obydwu apelacji oznacza zaś, że powódka utrzymała się ze
swoim roszczeniem co do kwestionowanej przez pozwaną kwoty świadczenia
zasadzonego wyrokiem Sądu pierwszej instancji, tj. 7.135,00 złotych, natomiast
uległa w zakresie dalszej, nieuwzględnionej przez ten Sąd kwoty 2.379,00 złotych,
a więc kwoty niższej od będącej wartością zaskarżenia apelacyjnego strony
przeciwnej. Mimo to nie nosi jednak cech dowolności wzajemne zniesienie między
stronami kosztów postępowania apelacyjnego, jeśli zważyć na charakter sprawy
4
(należącej do sporów z zakresu prawa pracy), jej stopień skomplikowania
faktycznego i prawnego oraz związanych z tym kosztów celowej obrony,
ponoszonych przez pozwaną będącą pracownikiem. Kierowanie się w tym
względzie przez Sąd drugiej instancji zasadami słuszności było więc w pełni
uprawnione.
Z tych też względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku
z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. O kosztach
postępowania zażaleniowego rozstrzygnięto stosownie do art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w
związku z art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców
prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej
udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz.
1349 ze zm.).Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI