IV Pa 1/18

Sąd Okręgowy w RzeszowieRzeszów2018-03-12
SAOSPracyczas pracy kierowcówWysokaokręgowy
czas pracy kierowcówtransport międzynarodowyryczałt za noclegiwznowienie postępowaniaTrybunał KonstytucyjnyKodeks pracypodróż służbowa

Sąd Okręgowy oddalił skargę o wznowienie postępowania w sprawie o ryczałty za noclegi kierowcy w transporcie międzynarodowym, uznając, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie wpływa na możliwość rozliczenia tych kosztów na podstawie Kodeksu pracy.

Pozwany wniósł skargę o wznowienie postępowania, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego uznający art. 21a ustawy o czasie pracy kierowców za niezgodny z Konstytucją. Sąd Okręgowy oddalił skargę, stwierdzając, że wyrok TK nie neguje prawa do rekompensaty, a jedynie mechanizm jej ustalenia. Sąd uznał, że po wyroku TK do kierowców w transporcie międzynarodowym znajdują zastosowanie przepisy Kodeksu pracy dotyczące rozliczenia podróży służbowej, co stanowiło podstawę rozstrzygnięcia w pierwotnej sprawie.

Pozwany A. K. złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 5 maja 2016 r. (sygn. akt IV Pa 19/16), którym oddalono jego apelację od wyroku Sądu Rejonowego zasądzającego od niego na rzecz powoda M. B. ryczałty za noclegi wraz z odsetkami. Jako podstawę wznowienia pozwany wskazał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 listopada 2016 r. (sygn. akt K 11/15), który uznał art. 21a ustawy o czasie pracy kierowców za niezgodny z Konstytucją RP. Pozwany argumentował, że ten niekonstytucyjny przepis stanowił podstawę materialnoprawną orzeczeń w jego sprawie, wnosząc o zmianę wyroku i oddalenie powództwa w zakresie ryczałtów. Sąd Okręgowy w Rzeszowie, rozpoznając skargę, oddalił ją. Sąd podkreślił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie neguje samego prawa do rekompensaty za noclegi, a jedynie podważa mechanizm jej ustalenia zawarty w art. 21a ustawy. Sąd powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego (III PZP 2/17), zgodnie z którą po wyroku TK do kierowców w transporcie międzynarodowym znajdują zastosowanie ogólne reguły rozliczenia podróży służbowej przewidziane w art. 77(5) Kodeksu pracy. Sąd uznał, że te przepisy Kodeksu pracy stanowiły właściwą podstawę prawną rozstrzygnięcia w pierwotnej sprawie, a zatem wyrok TK nie miał wpływu na ocenę zasadności żądania powoda. W konsekwencji, skarga o wznowienie postępowania została oddalona, a pozwanemu zasądzono zwrot kosztów zastępstwa procesowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przepis art. 401(1) k.p.c. dopuszcza wznowienie postępowania w przypadku orzeczenia TK o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, na podstawie którego wydano orzeczenie.

Uzasadnienie

Sąd potwierdził, że wyrok TK stanowi przesłankę do wznowienia postępowania zgodnie z art. 401(1) k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie skargi

Strona wygrywająca

M. B.

Strony

NazwaTypRola
M. B.osoba_fizycznapowód
A. K.spółkapozwany

Przepisy (9)

Główne

k.p. art. 77(5) § § 2, 3 i 5

Kodeks pracy

Stanowi podstawę prawną do rozliczania kosztów podróży służbowej, w tym ryczałtów za noclegi, po wyroku TK eliminującym art. 21a u.c.p.k.

k.p.c. art. 401(1)

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do żądania wznowienia postępowania w przypadku wyroku TK o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją.

Pomocnicze

u.c.p.k. art. 21a

Ustawa o czasie pracy kierowców

Uznany za niezgodny z Konstytucją w zakresie stosowania do kierowców wykonujących przewozy w transporcie międzynarodowym.

k.p. art. 5

Kodeks pracy

Reguluje stosowanie przepisów szczególnych i Kodeksu pracy.

u.c.p.k. art. 4

Ustawa o czasie pracy kierowców

Określa zasady przyznawania należności na pokrycie kosztów związanych z wykonywaniem zadania służbowego.

k.p.c. art. 412 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia skargi o wznowienie postępowania.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady zasądzania kosztów postępowania.

k.p.c. art. 108

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady zasądzania kosztów postępowania.

rozp. Min. Spraw. z 22.10.2015 art. 9 § ust. 1 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 5 i § 10 ust. 2 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Podstawa do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie neguje prawa do rekompensaty za noclegi, a jedynie mechanizm jej ustalenia. Po wyroku TK do kierowców w transporcie międzynarodowym znajdują zastosowanie przepisy Kodeksu pracy dotyczące rozliczenia podróży służbowej (art. 77(5) k.p.). Pierwotne rozstrzygnięcie było oparte na przepisach Kodeksu pracy, które nadal mają zastosowanie.

Odrzucone argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności art. 21a ustawy o czasie pracy kierowców z Konstytucją stanowi podstawę do zmiany orzeczenia i oddalenia powództwa o ryczałty za noclegi.

Godne uwagi sformułowania

Trybunał Konstytucyjny w wydanym orzeczeniu oraz jego uzasadnieniu nie neguje samego prawa do rekompensaty a jedynie podważa mechanizm jej ustalenia. po wyroku Trybunału Konstytucyjnego do pracowników-kierowców w transporcie międzynarodowym znajdują zastosowanie reguły rozliczenia podróży służbowej przewidziane w art. 77 5 k.p.

Skład orzekający

Anna Guniewska

przewodniczący-sprawozdawca

Lucyna Bąk

sędzia

Adam Simoni

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja wpływu wyroków Trybunału Konstytucyjnego na możliwość wznowienia postępowania i rozliczania kosztów podróży służbowej kierowców w transporcie międzynarodowym na podstawie Kodeksu pracy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania po wyroku TK w kontekście przepisów o czasie pracy kierowców i podróżach służbowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wpływają na już zakończone postępowania i jak sądy interpretują przepisy prawa pracy w kontekście transportu międzynarodowego.

Wyrok TK nie zawsze oznacza koniec sprawy: jak sądy rozstrzygają o ryczałtach kierowców po zmianie prawa.

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 4050 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Pa 1/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 marca 2018 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Anna Guniewska (spr.) Sędziowie: SSO Lucyna Bąk SSO Adam Simoni Protokolant: st. sekr. sądowy Dorota Saj po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2018 r. w Rzeszowie na rozprawie apelacyjnej sprawy z powództwa M. B. przeciwko A. K. prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą (...) A. K. w S. w przedmiocie skargi pozwanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Rzeszowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 maja 2016r. sygn. akt IV Pa 19/16 I. oddala skargę, II. zasądza od pozwanego A. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą (...) A. K. w S. M. . na rzecz powoda M. B. kwotę 4.050 zł (cztery tysiące pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu przed Sądem Okręgowym i Sądem Najwyższym.- SSO Adam Simoni SSO Anna Guniewska SSO Lucyna Bąk Sygn. akt IV Pa 1/18 UZASADNIENIE Pozwany A. K. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą (...) w S. M. . wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Rzeszowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 maja 2016r., sygn. akt IV Pa 19/16. W uzasadnieniu wskazał, że powyższym wyrokiem Sąd Okręgowy oddalił apelację strony pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego, na mocy którego Sąd ten w pkt II zasądził od strony pozwanej na rzecz powoda M. B. ryczałty za noclegi wraz z odsetkami. Rozstrzygnięcie Sądu I instancji oparte zostało na treści art. 21 a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców w zw. z art. 77 5 § 2, 3 i 5 kp . Następnie wnoszący skargę powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 listopada 2016 r., sygn. akt K 11/15, zgodnie z którym art. 2l a ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców w związku z art. 77 5 § 2, 3 i 5 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy w związku z § 9 ust. 1, 2 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju (Dz. U. 236.1991 ze zm.) w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do kierowców wykonujących przewozy w transporcie międzynarodowym, uznany został za niezgodny z art. 2 Konstytucji . Wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w zakresie kwoty 6 413 Euro, 4 850 koron szwedzkich, 675 zł, 100 franków szwajcarskich oraz 975 koron duńskich wraz z ustawowymi odsetkami oraz o zasądzenie od powoda na swą rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę o wznowienie postępowania powód M. B. , reprezentowany przez pełnomocnika, wnosił o oddalenie skargi i zasądzenie na swą rzecz kosztów postępowania. Po rozpoznaniu skargi o wznowienie postępowania Sąd Okręgowy w Rzeszowie wyrokiem z dnia 29 czerwca 2017r. sygn. akt IV Pa 31/17 uwzględnił skargę o wznowienie postępowania i zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 5 maja 2016 r. sygn. akt IV Pa 19/16 w ten sposób, że uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Rzeszowie z dnia 20 stycznia 2016 r. sygn. akt IV P 95/15 w pkt. II, IV, V, VI, VII i VIII w części dot. pkt II wyroku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi. Od wyroku zażalenie złożył pełnomocnik powoda. Po rozpoznaniu zażalenia, Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 6 grudnia 2017r. sygn. III Pz 13/17 uchylił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 29 czerwca 2017r. sygn. akt IV Pa 31/17 w części zmieniającej wyrok Sądu Okręgowego wydany 5 maja 2016 r. oraz uchylającej wyrok Sądu Rejonowego w Rzeszowie z 20 stycznia 2016 r. i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania wraz z orzeczeniem o kosztach postępowania zażaleniowego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Najwyższy stwierdził, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu Okręgowego w Rzeszowie, że w rozpoznawanej sprawie zachodziła potrzeba przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości. Na rozprawie w dniu 26 lutego 2018 r. pełnomocnik pozwanego podtrzymał twierdzenia i wnioski zawarte w skardze z dn. 19 marca 2017 r. Pełnomocnik powoda w piśmie z 20 lutego 2018 r. domagał się oddalenia żądania pozwanego i zasądzenia na swą rzecz od strony przeciwnej kosztów postępowania w tym za postępowanie zażaleniowe. W ocenie tutejszego Sądu, skarga o wznowienie postępowania wniesiona przez pozwanego A. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firma (...) w S. M. . oparta jest na ustawowej przesłance – art. 401 1 kpc - można żądać wznowienia postępowania również w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją , ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Skarga nie jest jednak uzasadniona. W skardze o wznowienie postępowania pełnomocnik pozwanego zakładu pracy jako podstawę wznowienia wskazał przepis art. 401 1 kpc podnosząc, że wyrokiem z dnia 24 listopada 2016r. sygn. akt K 11/15 Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przepisu art. 21 a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o czasie pracy kierowców zw. z art. 75 5 § 2,3 i 5 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 . – Kodeks pracy w zw. z § 16 ust. 1, 2 i 4 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej dnia 29 stycznia 2013r. – w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce budżetowej z tytułu podróży służbowej, a także w zw. z § 9 ust. 1, 2 i 4 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2002r. w sprawie wysokości i warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostki sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju – w zakresie w jakim znajduje zastosowanie do kierowców wykonujących przewozy w transporcie międzynarodowym. Ten niekonstytucyjny przepis stanowił podstawę materialno - prawną rozstrzygnięć Sądu Rejonowego w Rzeszowie z dnia 20 stycznia 2016 r. i Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 5 maja 2016 r., a zatem w ocenie skarżącego zachodzą ustawowe przesłanki do wznowienia postępowania i zmiany orzeczenia Sądu Okręgowego przez oddalenie powództwa w części dotyczącej ryczałtów. Zapatrywania takiego nie podziela Sąd Okręgowy rozpoznający skargę. Niewątpliwie art. 21a ustawy o czasie pracy kierowców został uznany za niezgodny z Konstytucją , co oznacza, że przepis ten nie może już stanowić podstawy prawnej do przyznania pracownikowi -kierowcy należności przewidzianych w art. 77 5 § 3-5 k.p. , a doprecyzowanych w rozporządzeniu wykonawczym. Powodem wyeliminowania tej normy prawnej była nieodpowiednia "kaskadowa" regulacja. Podkreślić z całą stanowczością należy, że Trybunał Konstytucyjny w wydanym orzeczeniu oraz jego uzasadnieniu nie neguje samego prawa do rekompensaty a jedynie podważa mechanizm jej ustalenia. Jednakże podzielając pogląd Sądu Najwyższego wyrażony w uzasadnieniu uchwały składu 7 sędziów z dnia 26 października 2017 r. III PZP 2/17, wskazać należy, że „po wyroku Trybunału Konstytucyjnego do pracowników-kierowców w transporcie międzynarodowym znajdują zastosowanie reguły rozliczenia podróży służbowej przewidziane w art. 77 5 k.p. ” Zastosowanie tego przepisu wynika z art. 5 k.p. - stanowiącego, iż jeżeli stosunek pracy określonej kategorii pracowników regulują przepisy szczególne, przepisy kodeksu stosuje się w zakresie nieuregulowanym tymi przepisami oraz jego odpowiednika, czyli art. 4 ustawy o czasie pracy kierowców. W istocie zatem to te właśnie regulacje określają zasady przyznawania należności na pokrycie kosztów związanych z wykonywaniem zadania służbowego jakim jest podróż służbowa. Takie też przepisy stanowiły podstawę rozważań Sądu Rejonowego a następnie Sądu Okręgowego, który rozpoznawał apelację od wyroku Sądu I instancji. Ustalenia i zważania Sądu Okręgowego zbieżne z ustaleniami Sądu I instancji i podzielające dokonane przez niego rozważania prawne pozostają prawidłowe. Również wykładnia przepisów umowy łączącej strony w kwestii wypłaty dla powoda ryczałtów za noclegi dokonana została we właściwy sposób. Powołany natomiast w skardze pozwanego wyrok Trybunału Konstytucyjnego pozostaje ostatecznie bez wpływu na ocenę zasadności żądania powoda. Uznanie za niekonstytucyjny art. 21 a ustawy o czasie pracy kierowców, a więc pominięcie tej regulacji przy rozstrzyganiu sprawy, nie powoduje niemożności orzekania o żądaniu powoda w zakresie ryczałtów za noclegi odbywane w podróży służbowej. Podstawę prawną rozstrzygnięcia będą bowiem stanowiły przepisy kodeksu pracy powołane powyżej. Dlatego Sąd Okręgowy po ponownym rozpoznaniu sprawy oddalił skargę o wznowienie postępowania zgodnie z przepisem art. 412 § 2 kpc . Orzeczenie o kosztach zastępstwa procesowego w postępowaniu przed Sądem Okręgowym i Sądem Najwyższym – art. 98 kpc i art. 108 kpc oraz § 9 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 5 i § 10 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. 2017, poz. 1804).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI