IV P 71/23

Sygn. akt IV P 71/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 października 2023 r. Sąd Rejonowy w Puławach IV Wydział Pracy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia Magdalena Gałkowska Protokolant: staż. Wiktoria Wereszka po rozpoznaniu w dniu 10 października 2023 r. w Puławach sprawy z powództwa W. N. przeciwko (...) Centrum (...) w P. o nagrodę jubileuszową oddala powództwo; nie obciąża powoda kosztami procesu. UZASADNIENIE W pozwie z dnia 27 czerwca 2023r. powód W. N. wnosił o zasądzenie na jego rzecz od pozwanego (...) Centrum (...) w P. nagrody jubileuszowej za 50 lat pracy w wysokości 20.818,60 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 21 października 2022r. do dnia zapłaty. Na rozprawie w dniu 10 października 2023r. strona powodowa określiła wysokość dochodzonej nagrody jubileuszowej na kwotę (wyliczoną hipotetycznie przez pozwanego) tj. 23.211,50 zł. Pozwane (...) Centrum (...) w P. powództwa nie uznawało i wnosiło o jego oddalenie. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: Powód W. N. zawarł umowę o pracę z W. w P. od dnia 5 października 2004r. i przepisami regulującymi jego stosunek pracy była ustawa z dnia 18 grudnia 1998r. o służbie cywilnej ( Dz.U. z 1999r. Nr 49, poz. 483 ze zm), potem ustawa o służbie cywilnej z dnia 21 listopada 2008r. ( Dz.U. z 2014r. poz. 1111 ze zm), Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 października 1999r. w sprawie określenia stanowisk urzędniczych, wymaganych kwalifikacji zawodowych… ( Dz.U. z 1999r. , Nr 89 poz. 996 ze zm). Powód w ramach tego stosunku pracy pracował ostatnio jako starszy referent Wydziału ( akta osobowe). W okresie zatrudnienia w W. w P. powód otrzymywał kolejne nagrody jubileuszowe i w dniu 19 maja 2014r. powód otrzymał ostatnią nagrodę jubileuszową za 45 lat pracy w wysokości 400% wynagrodzenia miesięcznego na podstawie art. 91 pkt 6 ustawy o służbie cywilnej z dnia 21 listopada 2008r. ( akta osobowe). Art. 91 tejże ustawy nie przewiduje wypłat nagród jubileuszowych za staż pracy powyżej 45 lat i nagroda jubileuszowa wypłacona powodowi za 45 lat była ostatnią nagrodą wypłaconą jemu przez W. w P. ( bezsporne). W dniu 19 maja 2019r. staż pracy powoda wyniósł 50 lat ( bezsporne). Pismem z dnia 19 kwietnia 2022r. powód został zawiadomiony, że w związku z art. 777 ust3 ustawy z dnia 11 marca 2022r. o obronie Ojczyzny, z dniem 23 kwietnia 2022r. W. w P. przekształci się w (...) Centrum (...) w P. , która z mocy prawa stanie się stroną w dotychczasowym stosunku pracy i z tym dniem nastąpi objęcie pracowników Ponadzakładowym Układem Zbiorowym Pracy dla (...) W. B. ( akta osobowe). Porozumieniem z dnia 17 maja 2022r. powód i (...) Centrum (...) w P. ustalili z dniem 23 kwietnia 2022r. nowe warunku pracy i płacy; powód nadal miał pracować jako starszy referent Wydziału z wynagrodzeniem opartym o przepisy Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla (...) W. B. z dnia 8 czerwca 1998r w zw. z art. 744 pkt 1, art. 777 ust 6 i 7 ustawy z dnia 11 marca 2022r. o obronie Ojczyzny - Dz.U. z 2022r. poz. 655 ( akta osobowe). Ponadzakładowy Układ Zbiorowy Pracy dla (...) W. B. zawarty został dnia 8 czerwca 1998r., a wszedł w życie 1 listopada 1998r. i w art 46 przewiduje wypłatę dla pracowników nagród jubileuszowych za 15, 20, 25, 30, 35, 40, 45 oraz także za 50 lat pracy - w wysokości 500% wynagrodzenia miesięcznego obliczonego według zasad obowiązujących przy ustalaniu ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy (k.32-65, k10-11). Pismem z dnia 29 września 2022r. powód zwrócił się do szefa (...) Centrum (...) w P. o wypłacenie jemu nagrody za 50 lat pracy zawodowej, do której nabył prawo, zaś pracodawca w piśmie z dnia 20 października 2022r. odmówił wypłaty tej nagrody, podnosząc że powód nie nabył prawa do nagrody jubileuszowej za 50 lat pracy w związku ze zmianami wprowadzonymi przez ustawę o obronie Ojczyzny i objęciu go przepisami (...) , gdyż w dniu upływu 50 lat pracy przepisy (...) nie miały do niego zastosowania (k.5,6-8, akta osobowe). Wynagrodzenie miesięczne powoda stanowi kwotę 4.642,30 zł ( k.21). Powyższy stan faktyczny sąd ustalił w oparciu o wskazane wyżej dokumenty złożone do akt sprawy przez strony których prawdziwość czy autentyczność nie była kwestionowana przez żadną ze stron, a więc uznać należy te dokumenty za wiarygodne. Sąd Rejonowy zważył co następuje: Roszczenie powoda zasądzenia na jego rzecz od pozwanego (...) Centrum (...) w P. nagrody jubileuszowej za 50 lat pracy, w wysokości 23.211,50 zł, nie zasługuje na uwzględnienie. Poza sporem jest, że powód od 2004r. do 22 kwietnia 2022r. był pracownikiem W. w P. i wtedy przepisami regulującymi jego stosunek pracy była ustawa o służbie cywilnej z dnia 21 listopada 2008r. Bezspornym też jest, że w dniu 19 maja 2014r. W. wypłaciła powodowi nagrodę jubileuszową za 45 lat pracy i choć powód nadal tam pracował, a w dniu 19 maja 2019r. osiągnął staż pracy 50 lat, to W. nie wypłaciła powodowi nagrody jubileuszowej z tego tytułu, gdyż art. 91 ustawy o służbie cywilnej przewidywał wypłatę nagród jubileuszowych po przepracowaniu: 20, 25, 30, 35, 40 i 45 lat pracy, a już nie przewidywał wypłaty nagrody jubileuszowej za 50 lat pracy. Faktem też jest, że z dniem 23 kwietnia 2022r. weszła w życie ustawa z dnia 11 marca 2022r. o obronie Ojczyzny i na mocy art. 777 ust 3 tej ustawy, z dniem 23 kwietnia 2022r. W. w P. przekształciła się w (...) Centrum (...) w P. , a pracownicy W. w P. , w tym powód, na mocy art. 777 ust 6 ustawy, utracili status pracowników korpusu służby cywilnej i stali się pracownikami wojskowych centrów rekrutacji, a więc stali się z tym dniem pracownikami resortu obrony narodowej. Pracownicy resortu obrony narodowej objęci są zaś postanowieniami Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla (...) W. B. z 8 czerwca 1998r., który wszedł w życie z dniem 1 listopada 1998r. i który w art. 46 ust 1 stanowi, że pracownikowi przysługuje nagroda jubileuszowa za: 15, 20, 25, 30, 35, 40, 45 i 50 lat pracy, zaś w ust 2 postanowiono, że nagrody jubileuszowe przysługują pracownikom, którym staż pracy upłynął w dniu wejścia w życie Układu lub po tym dniu, a szczegółowe zasady ustalania okresów pracy do nagrody jubileuszowej oraz zasady jej wypłacania określa załącznik nr 4 do Układu. Poza sporem jest, że powód w 23 kwietnia 2022r. tj. w dniu gdy stał się pracownikiem (...) Centrum (...) w P. , posiadał staż pracy wynoszący prawie 53 lata, bo okres 50 lat pracy powoda upłynął jemu w dniu 19 maja 2019r., czyli wtedy, gdy był pracownikiem korpusu służby cywilnej. Powód wtedy nie otrzymał nagrody jubileuszowej za 50 lat pracy, bo przepisy jego wtedy obowiązujące tj. art. 91 ustawy o służbie cywilnej nie przewidywały wypłaty nagrody jubileuszowej po osiągnieciu 50 lat pracy. Przepisy zaś Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników W. B. przewidują wypłatę nagrody jubileuszowej za 50 lat pracy dla pracownika W. B. , ale powód w dniu, gdy nabyłby do niej prawo, tj. 19 maja 2019r., nie był jeszcze pracownikiem takiej jednostki. Tymczasem, zgodnie z pkt 3 Zasad ustalania okresów pracy do nagrody jubileuszowej oraz zasad jej wypłacania stanowiących załącznik nr 4 do Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla (...) W. B. , pracownik nabywa prawo do nagrody jubileuszowej w dniu upływu okresu uprawniającego do nagrody. Należy w tym miejscu podnieść, że nagrody jubileuszowe są świadczeniami nieuregulowanymi w kodeksie pracy ani w innym akcie obowiązującym dla wszystkich pracowników, nie stanowią więc powszechnego obligatoryjnego składnika wynagrodzenia za pracę mającego oparcie w Kodeksie pracy , lecz są świadczeniami branżowymi lub zakładowym, przysługującymi na podstawie konkretnego przepisu płacowego, na warunkach w tym przepisie określonych. Wobec tego że nagroda jubileuszowa jest świadczeniem fakultatywnym, to przepisy płacowe obowiązujące u danego pracodawcy mogą kształtować do niej prawo w sposób samodzielny i swobodny z tego względu, że jej funkcją jest nagradzanie pracy u tego pracodawcy, u którego została przewidziana i u którego pracownik nabył do niej prawo (np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2002 r. w sprawie I PKN 820/00). Przepisy art. 777 ustawy o obronie Ojczyzny, poza uregulowaniem w ust 3 i 6 stanowiącymi o tym, że wojskowe komendy uzupełnień przekształcają się w wojskowe centra rekrutacji i że z dniem wejścia w życie niniejszej ustawy pracownicy wojskowych komend uzupełnień stają się pracownikami wojskowych centrów rekrutacji, które obejmują swoim terytorialnym zasięgiem działania terytorialny zasięg działania dotychczasowych wojskowych komend uzupełnień, w ust 7 stanowią jeszcze, że pracownicy, o których mowa w ust.6, w tym także pracownicy, którzy przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy byli pracownikami służby cywilnej albo urzędnikami służby cywilnej, zachowują na dzień wejścia w życie niniejszej ustawy prawo do wynagrodzenia w dotychczasowej wysokości. Natomiast przepisy tej ustawy nie zawierają postanowień, ani też to nie wynika z brzmienia innych obowiązujących aktów prawnych, aby w związku z wejściem z dniem 23 kwietnia 2022r. w/w ustawy i przejściem na podstawie jej art. 777 dotychczasowych pracowników służby cywilnej w szeregi pracowników resortu obrony narodowej, przepisy (...) obowiązujące w wojskowych jednostkach organizacyjnych sfery budżetowej od 1998r., miałyby być stosowane niejako wstecz do stosunku pracy takiego pracownika istniejącego przed 23 kwietnia 2022r. Nie można absolutnie mówić, iż w momencie przejścia z dniem 23 kwietnia 2022r. powoda z korpusu służby cywilnej, w którym przepisy płacowe nie przewidywały wypłaty nagrody jubileuszowej za 50 lat, do resortu obrony narodowej i objęcia go postanowieniami (...) , które przewidywały wypłatę nagrody jubileuszowej za 50 lat pracy zaistniała sytuacja polegająca na wejściu w życie przepisów przewidujących korzystniejsze dla pracownika warunki nabycia prawa do nagrody jubileuszowej, bo przepisy (...) weszły w życie dla pracowników wojskowych jednostkach organizacyjnych sfery budżetowej w dniu 1 listopad 1998r. Powód zaś stał się pracownikiem wojskowej jednostki organizacyjnej sfery budżetowej dopiero w dniu 23 kwietnia 2022r. i od tego dnia oczywiście do jego stosunku pracy łączącego go z pozwanym pracodawcą stosowane są przepisy (...) . Nadto należy podnieść, ze sąd rozpoznający sprawę podziela stanowisko zaprezentowane przez Sąd Najwyższy w uchwale z 9 kwietnia 2008r. w sprawie II PZP 6/08, która wprawdzie dotyczy sytuacji, gdy stosowanie układu zbiorowego było zawieszone w okresie nabycia przez pracownika prawa do nagrody, ale rozważania SN mają przełożenie na stan faktyczny istniejący w niniejszej sprawie, w szczególności stwierdzenia SN że – co do zasady przesłanką nabycia prawa do nagrody jubileuszowej jest osiągnięcie przez pracownika wymaganego okresu zatrudnienia w czasie stosowania (obowiązywania) przepisów uprawniających do tego świadczenia i nabycie prawa do nagrody jubileuszowej następuje w dniu upływu okresu uprawniającego do tego świadczenia. Jeżeli więc wymagany do nagrody jubileuszowej okres zatrudnienia upłynął pracownikowi w okresie zawieszenia stosowania postanowień układowych regulujących uprawnienie do tego świadczenia, pracownik nie nabywa do niego prawa. Nie obowiązuje bowiem przepis (nie stosuje się przepisu), na mocy którego przysługiwałoby pracownikowi takie uprawnienie. Odwieszenie stosowania układu w części dotyczącej nagród jubileuszowych powoduje reaktywowanie z mocy prawa jego postanowień w tym zakresie i stwarza taką sytuację, jakby postanowienia te weszły w życie. Dla nabycia prawa do nagrody jubileuszowej w przypadku osiągnięcia przez pracownika wymaganego okresu zatrudnienia przed wejściem w życie przepisów wprowadzających takie nagrody istotne jest, jak kwestię nabycia uprawnień regulują przepisy układowe. Jeżeli wynika z nich, że nabycie prawa do nagrody jubileuszowej następuje w dniu upływu okresu uprawniającego do niej, pracownik, który wymagany okres zatrudnienia osiągnął wcześniej, czyli przed wprowadzeniem tego świadczenia, nie nabywa do niego prawa. Jeżeli natomiast postanowienie układowe może być rozumiane w ten sposób, że pracownik nabywa prawo do nagrody w dniu wejścia w życie przepisów wprowadzających nagrody jubileuszowe, to oznacza, że data wejścia w życie przepisów wprowadzających to świadczenie jest datą nabycia do niego prawa, nawet wówczas, gdy okres uprawniający do nagrody jubileuszowej upłynął przed wejściem w życie przepisów wprowadzających to świadczenie. Przenosząc powyższe rozważania na realia przedmiotowej sprawy, to podnieść jeszcze raz należy, że pkt 3 Zasad ustalania okresów pracy do nagrody jubileuszowej oraz zasad jej wypłacania stanowiących załącznik nr 4 do Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników W. B. , stanowi, że pracownik nabywa prawo do nagrody jubileuszowej w dniu upływu okresu uprawniającego do nagrody. Powód zaś osiągnął staż pracy 50 lat w dniu 19 maja 2019r., a więc gdy nie był pracownikiem wojskowej jednostki organizacyjnej sfery budżetowej, a tym samym nie nabył prawa do nagrody jubileuszowej wynikającej z art. 46 Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników W. B. z 8 czerwca 1998r., w tym z Z. ustalania okresów pracy do nagrody jubileuszowej oraz zasady jej wypłacania stanowiących załącznik nr 4 do Układu. Wobec powyższego sąd orzekł jak w sentencji. O kosztach sąd orzekł w oparciu o przepis art. 102k.p.c., który to przepis ustanawia zasadę słuszności, będącą odstępstwem od zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Jest to rozwiązanie szczególne, nie podlegające wykładni rozszerzającej, wymagające do swego zastosowania wystąpienia wyjątkowych okoliczności. W ocenie sądu, w przedmiotowej sprawie istnieją przesłanki zastosowania dyspozycji tego przepisu, zważywszy na to, że powód, choć jest niedługo pracownikiem pozwanego o nazwie (...) Centrum (...) w P. , to jednakowoż był długoletnimi pracownikami przekształconego poprzednika pozwanego nienagannie wypełniającymi obowiązki pracownicze. Zarządzenie: odp. wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełn. powoda ( P.I.).