IV P 57/15

Sygn. akt IV P 57/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 czerwca 2015 r. Sąd Rejonowy w Suwałkach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR Alicja Wiśniewska Protokolant: st. sekr. sądowy Agnieszka Krysiuk po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2015 r. w Suwałkach na rozprawie sprawy z powództwa W. C. przeciwko Zespołowi Szkół Nr (...) w S. o uchylenie kary upomnienia I. Uchyla karę upomnienia nałożoną na powódkę W. C. przez pozwany Zespół Szkół Nr (...) w S. pismem z dnia 1 kwietnia 2015 r. II. Zasądza od pozwanego Zespołu Szkół Nr (...) w S. na rzecz powódki W. C. kwotę 60,00 zł (sześćdziesiąt złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. III. Nakazuje pobrać od pozwanego Zespołu Szkół Nr (...) w S. na rzecz Skarbu Państwa (Sądu Rejonowego w Suwałkach) kwotę 60,00 zł (sześćdziesiąt złotych 00/100) tytułem opłaty sądowej. UZASADNIENIE W. C. w pozwie wniesionym przeciwko Zespołowi Szkół Nr (...) w S. domagała się uchylenia udzielonej jej kary upomnienia oraz zasądzenie od pozwanego zwrotu kosztów procesu, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Argumentowała, iż pismem z dnia 1 kwietnia 2015r. pozwany pracodawca poinformował ją o udzieleniu kary porządkowej upomnienia wskazując na nieprzestrzeganie ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy polegające na nie zastosowaniu przy ustalaniu ocen w dniach 14-21.01.2015r. za I półrocze roku szkolnego 2014/2015 uczniom klasy III HŻ grupa technik handlowiec A. K. , K. N. , M. M. i K. P. z przedmiotu pracownia zarządzania i marketingu, K. N. z przedmiotu pracownia organizowania sprzedaży, M. D. (1) i M. M. z przedmiotu pracownia obsługi klienta, zapisu zawartego w (...) stanowiącego załącznik nr 1 do Statut Zespołu (...) w S. w rozdziale II, §4 ust 9 wskazującego, że oceniając ucznia nauczyciel opiera się na przedmiotowym systemie oceniania, który nie może być sprzeczny z zasadami wewnątrzszkolnego systemu oceniania oraz nie zastosowaniu zapisów zawartych w przedmiotowym systemie oceniania ( (...) ), które w części „zasady, kryteria, sposoby i narzędzia sprawdzania – oceniania” wskazują, iż uczeń otrzymuje oceny za pisemne prace klasowe, kartkówki, zadania praktyczne, egzaminy próbne, wykonanie pracy domowej, wypowiedzi ustne, aktywność na zajęciach i prace dodatkowe, a w części „sposoby komunikowania ocen i powiadamiania o osiągnięciach uczniów” wskazują, iż przy formułowaniu oceny średniorocznej lub rocznej hierarchia ważności ocen jest następująca: P (praca klasowa, kolor czerwony), Ep (egzamin próbny), Zp (zadanie praktyczne), K (kartkówki), O (odpowiedzi ustne), A (aktywność na zajęciach), D (praca domowa). R (prace dodatkowe). Ponadto pracodawca zarzucił powódce, iż przy ustalaniu ocen średniorocznych w dniach 14-21.01.2015r. za I półrocze roku szkolnego 2014/2015 uczniom klasy III HŻ grupa technik handlowiec z przedmiotów: obsługa klienta, pracownia organizowania sprzedaży, pracownia zarządzania i marketingu oraz pracownia obsługi klienta nie zastosowała jednolitych i czytelnych zasad oraz kryteriów oceniania zawartych w (...) w obrębie jednego przedmiotu i pomiędzy przedmiotami. Powódka wskazała, iż stawiane przez pracodawcę zarzuty co do jej pracy nie mogą stanowić podstawy ukarania karą porządkową albowiem nie dotyczą zachowań skatalogowanych w art. 108 k.p. Ponadto nieprzestrzeganie przez nią ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy nie zostało dostatecznie uzasadnione. Pracodawca w zawiadomieniu o ukaraniu karą porządkową powołał się jedynie, lakonicznie i poprzez niedoprecyzowanie stwierdzonych nieprawidłowości, na niezastosowanie zapisów zawartych w (...) i (...) . Pozwany Zespół Szkół Nr (...) w S. w odpowiedzi na pozew wniósł o jego oddalenie i zasądzenie od powódki zwrotu kosztów procesu. Argumentował, iż słusznie zakwalifikował przewinienie powódki jako nieprzestrzeganie ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy, powołując się w tym zakresie na przepisy wewnętrzne regulujące funkcjonowanie Zespołu Szkół Nr w S. . Odnosząc się do oceny pracy powódki wskazał, iż powódka wystawiając oceny uczennicom A. K. , K. N. , K. P. , M. M. i M. D. (2) zaniżyła niektóre oceny. W przedmiotach pracownia zarządzania i marketingu i obsługa klienta nie wszystkim uczniom przy ustalaniu oceny za I półrocze uwzględniono ocenę z pracy domowej. Ustalając oceny za I półrocze roku szkolnego 2014/2015 M. M. z przedmiotów pracownika zarządzania i marketingu i obsługa klientów przy ustalaniu oceny wzięto pod uwagę nieobecność, natomiast przy ustalaniu oceny z przedmiotu pracownia organizowania sprzedaży – nie. Sąd Pracy ustalił, co następuje: W. C. pozostaje zatrudniona od dnia 1 września 1998r. w Zespole Szkół Nr (...) w S. na stanowisku nauczyciela; w dniu 18 sierpnia 2008r. uzyskała stopień awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego (dowód: akta osobowe powódki). W dniu 26 stycznia 2015r. wpłynęła do Zespołu Szkół Nr (...) w S. skarga, w której skarżący wskazywał na niewłaściwe prowadzenie zajęć przez nauczycielkę W. C. , polegające na: rozmawianiu przez telefon w czasie lekcji, nie korzystaniu z zakupionych książek, komentowaniu w obecności uczniów decyzji dyrekcji, nie zachowaniu przydziału lekcji zgodnie z planem, nie wystawianiu ocen zgodnie z (...) , nierealizowaniu tematów w czasie lekcji (dowód: kopia skargi k.65). Pismem z dnia 27 lutego 2015r. dyrektor Zespołu Szkół Nr (...) w S. zwróciła się do W. C. o uzasadnienie ocen wystawionych za I semestr roku szkolnego 2014/2015 w klasie 3 HŻ, zgodnie z obowiązującym Przedmiotowym Systemem Oceniania i Wewnętrznym Systemem Oceniania uczniom: M. C. , M. D. (2) , A. K. , M. M. , K. N. , K. P. i M. S. (1) z przedmiotu pracownia zarządzania i marketingu, M. C. , P. K. (1) i W. T. z przedmiotu obsługa klientów oraz P. K. (2) i M. M. z przedmiotu pracownia organizowania sprzedaży (dowód: pismo k.38). W. C. w pisemnej informacji z dnia 9 marca 2015r. przedstawiła uzasadnienie ocen wystawionych uczniom wymienionym w piśmie dyrektora Zespołu Szkół z dnia 27 lutego 2015r. (dowód: uzasadnienie ocen k.39-46). W dniu 23 marca 2015r. wicedyrektor Zespołu Szkół Nr (...) w S. M. S. (2) sporządziła sprawozdanie z postępowania wyjaśniającego skargę B. M. rodzica uczennicy M. M. z klasy III HŻ grupa technik handlowiec, w sprawie nauczycielki W. C. . Z treścią tego sprawozdania pracodawca nie zapoznał W. C. . W dniu 25 marca 2015r. odbyło się spotkanie dyrektora i wicedyrektora Zespołu Szkół Nr (...) w S. z W. C. . Trwało ono kilka minut, i w czasie jego trwania wicedyrektor M. S. (2) odczytała pierwszą stronę sporządzonej notatki służbowej przedstawiając nieprawidłowości w ustalaniu ocen za I półrocze roku szkolnego 2014.2015 polegające na niezastosowaniu przy ustalaniu ocen w dniach 14-21.01.2015r. za I półrocze roku szkolnego 2014/2015 uczniom klasy III HŻ grupa technik handlowiec A. K. , K. N. , M. M. i K. P. z przedmiotu pracownia zarządzania i marketingu , K. N. z przedmiotu pracownia organizowania sprzedaży, M. D. (1) i M. M. z przedmiotu pracownia obsługi klienta, zapisu zawartego w (...) stanowiącego załącznik nr 1 do Statut Zespołu (...) w S. w rozdziale II, §4 ust 9 wskazującego, że oceniając ucznia nauczyciel opiera się na przedmiotowym systemie oceniania, który nie może być sprzeczny z zasadami wewnątrzszkolnego systemu oceniania oraz nie zastosowaniu zapisów zawartych w przedmiotowym systemie oceniania ( (...) ), które w części „zasady, kryteria, sposoby i narzędzia sprawdzania – oceniania” wskazują, iż uczeń otrzymuje oceny za pisemne prace klasowe, kartkówki, zadania praktyczne, egzaminy próbne, wykonanie pracy domowej, wypowiedzi ustne, aktywność na zajęciach i prace dodatkowe, a w części „sposoby komunikowania ocen i powiadamiania o osiągnięciach uczniów” wskazują, iż przy formułowaniu oceny średniorocznej lub rocznej hierarchia ważności ocen jest następująca: P (praca klasowa, kolor czerwony), Ep (egzamin próbny), Zp (zadanie praktyczne), K (kartkówki), O (odpowiedzi ustne), A (aktywność na zajęciach), D (praca domowa). R (prace dodatkowe). Ponadto pracodawca zarzucił powódce, iż przy ustalaniu ocen średniorocznych w dniach 14-21.01.2015r. za I półrocze roku szkolnego 2014/2015 uczniom klasy III HŻ grupa technik handlowiec z przedmiotów: obsługa klienta, pracownia organizowania sprzedaży, pracownia zarządzania i marketingu oraz pracownia obsługi klienta nie zastosowała jednolitych i czytelnych zasad oraz kryteriów oceniania zawartych w (...) w obrębie jednego przedmiotu i pomiędzy przedmiotami (dowód: sprawozdanie k.102-110, notatka k.111-113, zeznania powódki W. C. k.187v). Pismem z dnia 1 kwietnia 2015r. pracodawca poinformował W. C. o udzieleniu kary porządkowej upomnienia za nieprzestrzeganie ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy polegające na nie zastosowaniu przy ustalaniu ocen w dniach 14-21.01.2015r. za I półrocze roku szkolnego 2014/2015 uczniom klasy III HŻ grupa technik handlowiec A. K. , K. N. , M. M. i K. P. z przedmiotu pracownia zarządzania i marketingu, K. N. z przedmiotu pracownia organizowania sprzedaży, M. D. (1) i M. M. z przedmiotu pracownia obsługi klienta zapisu zawartego w (...) stanowiącego załącznik nr 1 do Statut Zespołu (...) w S. w rozdziale II, §4 ust 9 wskazującego, że oceniając ucznia nauczyciel opiera się na przedmiotowym systemie oceniania, który nie może być sprzeczny z zasadami wewnątrzszkolnego systemu oceniania oraz nie zastosowaniu zapisów zawartych w przedmiotowym systemie oceniania ( (...) ), które w części „zasady, kryteria, sposoby i narzędzia sprawdzania – oceniania” wskazują, iż uczeń otrzymuje oceny za pisemne prace klasowe, kartkówki, zadania praktyczne, egzaminy próbne, wykonanie pracy domowej, wypowiedzi ustne, aktywność na zajęciach i prace dodatkowe, a w części „sposoby komunikowania ocen i powiadamiania o osiągnięciach uczniów” wskazują, iż przy formułowaniu oceny średniorocznej lub rocznej hierarchia ważności ocen jest następująca: P (praca klasowa, kolor czerwony), Ep (egzamin próbny), Zp (zadanie praktyczne), K (kartkówki), O (odpowiedzi ustne), A (aktywność na zajęciach), D (praca domowa). R (prace dodatkowe). Ponadto pracodawca zarzucił powódce, iż przy ustalaniu ocen średniorocznych w dniach 14-21.01.2015r. za I półrocze roku szkolnego 2014/2015 uczniom klasy III HŻ grupa technik handlowiec z przedmiotów: obsługa klienta, pracownia organizowania sprzedaży, pracownia zarządzania i marketingu oraz pracownia obsługi klienta nie zastosowała jednolitych i czytelnych zasad oraz kryteriów oceniania zawartych w (...) w obrębie jednego przedmiotu i pomiędzy przedmiotami (dowód: zawiadomienie o zastosowanej karze porządkowej k.167 części B akt osobowych powódki). W sprzeciwie od kary upomnienia W. C. wniosła o jej uchylenie. W odpowiedzi na sprzeciw pracownika pracodawca poinformował o jego odrzuceniu (dowód: sprzeciw k.169, odrzucenie sprzeciwu k.172 części B akt osobowych powódki). Zasady ustalania ocen uczniom w Zespole (...) w S. zostały ustalone w Przedmiotowym Systemie Oceniania Komisji Przedmiotów Zawodowych opracowanym przez nauczycieli przedmiotów zawodowych oraz w Wewnątrzszkolnym Systemie Oceniania stanowiącym załącznik do Statutu Zespołu Szkół Nr (...) w S. (dowód: przedmiotowy system oceniania k.47-53, załącznik nr 1 do statutu k.54 – 60). Sąd zważył, co następuje: Argumentację powódki W. C. o bezpodstawnym nałożeniu na nią kary porządkowej upomnienia nalazło uznać za uzasadnioną. Stosownie do art. 108§1 kodeksu pracy za nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów przeciwpożarowych, a także przyjętego sposobu potwierdzania przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy, pracodawca może stosować karę upomnienia lub karę nagany. Pracodawca ma swobodę decyzyjną w sprawie nałożenia kary regulaminowej, jednakże art.108 kodeksu pracy wymienia dwie przesłanki odpowiedzialności porządkowej, które musi wyczerpywać zachowanie pracownika – musi to być zachowanie bezprawne i niezgodne z ustalonym porządkiem, regulaminem pracy, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy bądź przepisami przeciwpożarowymi oraz zawinione. Wina jako przesłanka odpowiedzialności porządkowej wyraża się w świadomym – umyślnym lub nieumyślnym - wyborze przez pracownika określonego zachowania, niezgodnego z ustaloną organizacją i porządkiem pracy . O zastosowanej karze pracodawca zawiadamia pracownika na piśmie, wskazując rodzaj naruszenia obowiązków pracowniczych i datę dopuszczenia się przez pracownika tego naruszenia oraz informując go o prawie zgłoszenia sprzeciwu i terminie jego wniesienia (art.110). Mając na uwadze treść art.108 k.p. podkreślić należy, iż jako bezprawne naruszenie obowiązków pracowniczych kwalifikowane są zachowania, do których zalicza się nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonej organizacji i porządku, przepisów BHP i przeciwpożarowych. Nieprzestrzeganie ustalonej organizacji i porządku pracy obejmuje przede wszystkim naruszenia obowiązku stosowania się do ustalonego czasu pracy (nieusprawiedliwione spóźnienia się do pracy, opuszczanie jej bez uzasadnionych przyczyn, wykonywanie w czasie pracy czynności niezwiązanych z pracą), reguł zapewniających prawidłowe funkcjonowanie zakładu pracy (stawienie się do pracy w stanie nietrzeźwym, lub spożywanie alkoholu na terenie zakładu pracy, niewłaściwe zachowanie w stosunku do przełożonych czy współpracowników) czy nie wykonywanie poleceń przełożonych. Zdaniem Sądu zarzuty stawiane powódce przez pracodawcę nie mieszczą się w katalogu przewinień porządkowych, o których mowa w art.108 k.p. i tym samym nie mogły stanowić podstawy wymierzenia kary upomnienia. Jak wynika z zawiadomienia o nałożeniu kary upomnienia podstawą jej nałożenia było nie stosowanie przy powódkę, przy wystawaniu ocen części uczniom, zasad określonych w Wewnątrzszkolnym Systemie Oceniania oraz Przedmiotowym Systemie Oceniania ( (...) ). Powołane przez pozwaną wewnętrzne przepisy prawa nie regulują porządku pracy nauczycieli tylko wskazują zasady, którymi winni kierować się nauczyciele przy wykonywaniu swoich obowiązków dydaktycznych. Zarzuty pozwanego wobec powódki dotyczą zatem zasad nauczania i stanowią ocenę jej pracy merytorycznej, nie stanowią zaś naruszenia porządku i organizacji pracy. Z tej też przyczyny kara upomnienia nałożona na powódkę winna być uchylona. Niezależnie od powyższego, wskazać należy, przy uwzględnieniu treści art.110 k.p. , iż pracodawca zawiadamiając pracownika o nałożeniu kary porządkowej winien wskazać rodzaj naruszenia obowiązków pracowniczych i datę dopuszczenia się przez pracownika tego naruszenia. W przedmiotowej sprawie pozwany pracodawca nie dopełnił obowiązku wynikającego z treści art.110 k.p. W piśmie z dnia 1 kwietnia 2015r. informującego powódkę o nałożeniu kary upomnienia pozwany powołał się jedynie na niestosowanie przez nią, przy wystawianiu ocen powołanym uczniom, zasad określonych w Wewnątrzszkolnym Systemie Oceniania oraz Przedmiotowym Systemie Oceniania ( (...) ) ale nie wskazał na czym konkretnie przewinienia powódki miały polegać. Dopiero w odpowiedzi na pozew wskazał, iż powódka wystawiając oceny uczennicom A. K. , K. N. , K. P. , M. M. i M. D. (2) zaniżyła niektóre oceny. W przedmiotach pracownia zarządzania i marketingu i obsługa klientów nie wszystkim uczniom przy ustalaniu oceny za I półrocze uwzględniła ocenę z pracy domowej. Ustalając oceny za I półrocze roku szkolnego 2014/2015 M. M. z przedmiotów pracownia zarządzania i marketingu i obsługa klientów przy ustalaniu oceny wzięto pod uwagę nieobecność, natomiast przy ustalaniu oceny z przedmiotu pracownia organizowania sprzedaży – nie. Żadne okoliczności ujawnione w sprawie nie wskazują na to, iż te zarzuty były powódce wcześniej znane. Sąd nie dał wiary twierdzeniom pozwanego, iż powódka znała konkretne zarzuty odnośnie jej pracy albowiem podczas spotkania w dniu 25 marca 2015r. została zapoznana ze sprawozdaniem wicedyrektora Zespołu Szkół, które szczegółowo określało nieprawidłowości w jej pracy. Powódka temu zaprzeczyła, wskazując iż zostały jej przedstawione ogólne stwierdzenia, takie jak w zawiadomieniu o zastosowaniu kary. Przedstawiona przez pozwanego notatka służbowa z dnia 25 marca 2105r. nie jest miarodajnym dowodem w sprawie albowiem jest to wyłącznie dokument prywatny, który zgodnie z art.245 k.p.c. stanowi jedynie dowód, iż osoba, która go podpisała złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie. Pomimo faktu, iż w spotkaniu brała udział również powódka, pod notatką złożyły podpisy wyłącznie dyrektor i wicedyrektor Zespołu Szkół. Ponadto dyrektor Zespołu Szkół (...) przyznała, iż część notatki została sporządzona pod nieobecność powódki, jednakże nie sposób ustalić która, albowiem notatka nie odzwierciedla, która jej część została sporządzona w obecności powódki, a która pod jej nieobecność. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, iż udzielenie powódce kary porządkowej nie było uzasadnione i orzekł o jej uchyleniu. W przedmiocie kosztów procesu orzeczono zgodnie z art. 98 k.p.c. w zw. z §12 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.). Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania pozwany, który przegrał niniejszy proces, winien zwrócić powódce wyłożone przez nią koszty w postaci wynagrodzenia fachowego pełnomocnika (pkt II wyroku). Zważywszy na fakt, że pozwany przegrał proces Sąd zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. nr 90, poz.594 t.j.) obciążył go opłatą sądową od uiszczenia, której powódka była zwolniona (pkt III wyroku). SSR Alicja Wiśniewska