IV P 37/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo o odprawę, uznając, że przyczyna wypowiedzenia umowy o pracę (brak samodzielności pracownika) nie była przyczyną niedotyczącą pracodawcy.
Powód dochodził zasądzenia odprawy w wysokości dwumiesięcznego wynagrodzenia, twierdząc, że pracodawca wypowiedział mu umowę o pracę bez podania przyczyny, co powinno skutkować wypłatą odprawy zgodnie z ustawą. Sąd Rejonowy w Człuchowie oddalił powództwo, uznając, że kluczową przyczyną wypowiedzenia był brak samodzielności pracownika na stanowisku, co stanowiło przyczynę dotyczącą pracownika, a nie pracodawcy. Powód nie wykazał, że rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczyn niedotyczących pracownika, które stanowiłyby wyłączną motywację pracodawcy.
Powód M. G. domagał się od (...) Spółka z o.o. w Ł. zasądzenia odprawy w wysokości 4.000 zł brutto, argumentując, że pracodawca wypowiedział mu umowę o pracę bez podania przyczyny, co zgodnie z ustawą z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. z 2016 poz. 1474) powinno skutkować wypłatą odprawy. Pozwana spółka wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc, że nie zaszły okoliczności tzw. „grupowego zwolnienia” ani indywidualnego zwolnienia z przyczyn dotyczących pracodawcy. Wskazano, że główną przyczyną wypowiedzenia był brak samodzielności powoda w obsłudze systemu magazynowego, mimo długiego okresu zatrudnienia i szkoleń. Sąd Rejonowy w Człuchowie oddalił powództwo. Sąd ustalił, że powód był zatrudniony od 1.03.2013 r. do 31.12.2016 r. na stanowisku pomocnika magazyniera, a umowa została wypowiedziana 28.11.2016 r. z zachowaniem jednomiesięcznego okresu wypowiedzenia. Sąd oparł się na zeznaniach bezpośredniego przełożonego, który wskazał brak samodzielności jako główną przyczynę wypowiedzenia. Sąd podkreślił, że dla zasadności wypłaty odprawy muszą wystąpić dwa warunki: rozwiązanie stosunku pracy oraz przyczyny niedotyczące pracownika. W przypadku wypowiedzenia umowy na czas określony, pracodawca nie ma obowiązku podawania przyczyny, jednak ciężar dowodu w zakresie przyczyny leżącej po stronie pracodawcy przechodzi na pracownika. Sąd uznał, że powód nie wykazał, aby przyczyny niedotyczące pracownika były wyłączną motywacją pracodawcy do rozwiązania umowy, a wręcz przeciwnie, wskazał na brak samodzielności jako przyczynę dotyczącą pracownika. W związku z tym powództwo zostało oddalone.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, pracownikowi nie przysługuje odprawa, jeśli przyczyną wypowiedzenia umowy o pracę jest brak samodzielności pracownika, ponieważ jest to przyczyna dotycząca pracownika, a nie pracodawcy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak samodzielności pracownika na stanowisku pracy stanowi przyczynę dotyczącą pracownika, a nie pracodawcy. Aby pracownikowi przysługiwała odprawa na podstawie ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracownika, przyczyny te muszą być wyłączne i leżeć po stronie pracodawcy (np. ekonomiczne, organizacyjne). Powód nie wykazał, że takie przyczyny wystąpiły.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
pozwany
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. G. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Spółka z o.o. | spółka | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
u.s.z.r.p.z.n.p. art. 1
Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników
Przepisy stosuje się w razie konieczności rozwiązania stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, jeżeli stanowią one wyłączny powód uzasadniający wypowiedzenie.
u.s.z.r.p.z.n.p. art. 8
Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników
Odprawa pieniężna nie jest obligatoryjnym świadczeniem związanym z wypowiedzeniem, lecz wymaga spełnienia przesłanek określonych w ustawie.
u.s.z.r.p.z.n.p. art. 10 § 1
Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników
Przepisy dotyczące odpraw stosuje się odpowiednio w razie konieczności rozwiązania stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, jeżeli stanowią one wyłączny powód uzasadniający wypowiedzenie.
Pomocnicze
k.p. art. 30 § 4
Kodeks pracy
Obowiązek wskazania przyczyny rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem dotyczy umów na czas nieokreślony.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z określonego stanu faktycznego wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 232 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może dopuścić dowód z urzędu, ale strony mają obowiązek przedstawić dowody na poparcie swoich twierdzeń.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak samodzielności pracownika jako przyczyna wypowiedzenia umowy o pracę. Przyczyna wypowiedzenia dotyczy pracownika, a nie pracodawcy. Powód nie wykazał, że przyczyny niedotyczące pracownika były wyłączną motywacją pracodawcy.
Odrzucone argumenty
Pracownikowi przysługuje odprawa, ponieważ umowa została wypowiedziana bez podania przyczyny. Przyczyna wypowiedzenia leży po stronie pracodawcy.
Godne uwagi sformułowania
Pracodawca nie ma obowiązku wskazywania przyczyny rozwiązywania umowy o pracę zawartej na czas określony. W przypadku wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas określony, pracodawca nie ma obowiązku podania przyczyny wypowiedzenia. Jednak w takiej sytuacji, zdaniem sądu, ciężar dowodu w zakresie przyczyny wypowiedzenia przechodzi na pracodawcę. Przyczyny niedotyczące pracownika to przede wszystkim przyczyny leżące po stronie pracodawcy tj. przyczyny ekonomiczne oraz zmiany organizacyjne, produkcyjne i technologiczne. Bezpośrednią przesłanką oddalenia powództwa o odprawę jest ustalenie, że przyczyny niedotyczące pracownika nie były wyłączne jako motywacja rozwiązania umowy o pracę.
Skład orzekający
Marek Osowicki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wypowiedzenia umowy o pracę na czas określony, ciężar dowodu w sprawach o odprawę, definicja przyczyn niedotyczących pracownika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wypowiedzenia umowy na czas określony i dochodzenia odprawy na podstawie ustawy o zwolnieniach grupowych/indywidualnych z przyczyn niedotyczących pracownika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników pracy ze względu na analizę przyczyn wypowiedzenia umowy o pracę na czas określony i ciężaru dowodu w kontekście odprawy.
“Czy brak samodzielności pracownika to powód do zwolnienia bez odprawy? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 4000 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV P 37/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 maja 2017 r. Sąd Rejonowy w Człuchowie IV Wydział Pracy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sądu Rejonowego Marek Osowicki Protokolant: sekretarz sądowy Anna Górska po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2017 r. w Człuchowie sprawy z powództwa M. G. przeciwko (...) Spółka z o.o. w Ł. o odprawę oddala powództwo. Sygn. akt IV P 37/17 UZASADNIENIE Powód M. G. wniósł przeciwko (...) spółka z o.o. w Ł. o zasądzenie odprawy w wysokości 4.000 zł brutto. W uzasadnieniu pozwu wskazał, iż pracodawca wypowiedział mu umowę o pracę bez podania przyczyny. Zdaniem powoda zgodnie z Dziennikiem Ustaw z 2016r. poz. 1474 art. l , 8 i 10 należy mu się odprawa w wysokości dwumiesięcznego wynagrodzenia brutto. Pracodawca pomimo pisemnego wezwania z dnia 2.0l.2017 r. nie wypłacił mu należnej odprawy i w żaden sposób nie odpowiedział na jego pismo. Pełnomocnik pozwanej spółki w sprzeciwie od nakazu zapłaty wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu sprzeciwu podniósł, iż w pozwanej spółce nie zaszły okoliczności tzw. „grupowego zwolnienia”, ani indywidualnego zwolnienia z przyczyn dotyczących pracodawcy. Pod koniec roku 2015 na polecenie pracodawcy powód miał za zadanie wdrożyć się i nabrać samodzielności w obsłudze systemu magazynowego. Jako pomocnik magazyniera miał na tyle wdrożyć się w obsługę systemu magazynowego, by w razie ewentualnej nieobecności magazyniera, mógł go zastąpić i przejąć jego obowiązki, tak by potrafić samodzielnie generować z systemu wymagane dokumenty magazynowe. Pomimo dość długiego okresu – przez cały rok 2016 – powód nie nabył wystarczających umiejętności obsługi systemu oraz nie potrafił samodzielnie pracować na stanowisku magazyniera. Bezpośredni przełożony wręczając wypowiedzenie poinformował ustnie powoda o przyczynach wypowiedzenia. Głównym powodem wypowiedzenia był brak samodzielności na stanowisku pracy. Sąd ustalił co następuje: M. G. był zatrudniony w (...) spółka z o.o. w Ł. od 1.03.2013 r. do 31.12.2016 r. na stanowisku pomocnika magazyniera. (dowód: akta osobowe cz. C powoda świadectwo pracy). Pracodawca 28.11.2016 r. wypowiedział powodowi umowę o pracę zawartą w dniu 28.02.2014 r na czas określony z zachowaniem jednomiesięcznego okresu wypowiedzenia. (dowód: akta osobowe powoda cz. C wypowiedzenie umowy o pracę). Powód pismem z 2.01.2017 r. wezwał pozwaną spółkę do zapłaty odprawy w wysokości dwumiesięcznego wynagrodzenia zgodnie z ustawą z 13.03.2003 roku o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunku pracy z przyczyn nie dotyczących pracowników Dz.U. z 2016 poz. 1474 . (dowód: wezwanie do zapłaty k.3). Bezpośredni przełożony powoda M. S. zatrudniona na stanowisku kierownika działu technologii i zaopatrzenia produkcji wręczając wypowiedzenie poinformowała ustnie powoda o przyczynach wypowiedzenia. Bezpośrednią przyczyną wypowiedzenia był brak samodzielności na stanowisku pracy. Powód mimo polecenia przełożonej wydanego w 2015 r. nie nabył umiejętności samodzielnego wprowadzania dokumentów do systemu magazynowego. Nie wykonywał rzetelnie swoich obowiązków, nie wykonywał poleceń i bagatelizował to co było mówione. (dowód: zeznania świadka M. S. k.51-52 od 00:33:14 do 00:49:40). Sąd zważył co następuje: Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. Pracodawca nie ma obowiązku wskazywania przyczyny rozwiązywania umowy o pracę zawartej na czas określony, gdyż taki obowiązek zgodnie z art. 30 § 4 k.p został przewidziany jedynie co do rozwiązania za wypowiedzeniem umowy zawartej na czas nieokreślony lub co do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia. Dla zasadności wypłaty odprawy, muszą wystąpić dwa warunki: pierwszy - rozwiązanie stosunku pracy, oraz drugi - z przyczyn niedotyczących pracownika. Sąd w całości podziela stanowisko Sądu Najwyższego, iż pracodawca odwołując pracownika ze stanowiska, w sposób równoznaczny z wypowiedzeniem umowy o pracę, nie ma obowiązku podawania przyczyny odwołania. Pracodawca nie może jednak uwolnić się od obowiązku wypłaty odprawy innych świadczeń przez stwierdzenie, że do odwołania doszło bez żadnej przyczyny. W takiej sytuacji na pracodawcę przechodzi ciężar dowodu w zakresie przyczyny odwołania, która wyłącza prawo do świadczeń pracowniczych (tak: wyrok SN z 2009-07-23 II PK 30/09 Monitor Prawa Pracy 2010/4/202). Podobnie w przypadku wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas określony, pracodawca nie ma obowiązku podania przyczyny wypowiedzenia. Jednak w takiej sytuacji, zdaniem sądu, ciężar dowodu w zakresie przyczyny wypowiedzenia przechodzi na pracodawcę. Przepis art. 10 ust. 1 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników stanowi, iż przepisy art. 5 ust. 3-7 i art. 8 stosuje się odpowiednio w razie konieczności rozwiązania przez pracodawcę zatrudniającego co najmniej 20 pracowników stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, jeżeli przyczyny te stanowią wyłączny powód uzasadniający wypowiedzenie stosunku pracy lub jego rozwiązanie na mocy porozumienia stron, a zwolnienia w okresie nieprzekraczającym 30 dni obejmują mniejszą liczbę pracowników niż określona w art. 1 . Przyczyny niedotyczące pracownika to przede wszystkim przyczyny leżące po stronie pracodawcy tj. przyczyny ekonomiczne oraz zmiany organizacyjne, produkcyjne i technologiczne (w tym zmiany następujące w celu poprawy warunków pracy lub warunków środowiska naturalnego), które powodują konieczność rozwiązania stosunku pracy z częścią pracowników. Szczególnymi (kwalifikowanymi) przyczynami dotyczącymi pracodawcy są jego upadłość i likwidacja. Także działanie siły wyższej czy zmiana przepisów prawnych dotyczących działalności pracodawcy lub stosunków pracy może być przyczyną leżącą po stronie pracodawcy (por. Teresa Liszcz, Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy [w:] Prawo pracy). Sąd podziela stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w wyroku z 12 września 2008 r. (sygn. akt I PK 22/08), iż „konieczność rozwiązania stosunku pracy", o której mowa w art. 10 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. z 2003 r. Nr 90, poz. 844 ze zm.) musi istnieć w przeświadczeniu pracodawcy i być związana z celem i funkcjonowaniem łączącego strony stosunku pracy, natomiast nie może mieć ona dodatkowego źródła w okolicznościach dotyczących pracownika, a zwłaszcza w sposobie wywiązywania się przezeń z obowiązków pracowniczych, gdyż wówczas przyczyna wypowiedzenia umowy nie ma wyłącznego charakteru. Przyczyny stanowiące wyłączny powód rozwiązania stosunku pracy, w ramach zwolnień grupowych lub indywidualnych spowodowanych przyczynami niedotyczącymi pracownika, muszą faktycznie zaistnieć, a ciężar udowodnienia ich występowania z mocy art. 6 k.c. w związku z art. 300 k.p. obciąża pracownika. Odprawa pieniężna przewidziana w art. 8 w związku z art. 10 ust. 1 ustawy z 13.03.2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracownika nie jest obligatoryjnym świadczeniem związanym z wypowiedzeniem stosunku pracy, gdyż przesłanką zasądzenia tego świadczenia jest rozwiązanie stosunku pracy w ramach zwolnień grupowych lub indywidualnych spowodowanych przyczynami niedotyczącymi pracownika. Przyczyny te muszą zaś faktycznie zaistnieć, a ciężar udowodnienia ich występowania z mocy art. 6 k.c. w związku z art. 300 k.p. obciąża pracownika . Bezpośrednią przesłanką oddalenia powództwa o odprawę jest ustalenie, że przyczyny niedotyczące pracownika nie były wyłączne jako motywacja rozwiązania umowy o pracę (por. postanowienie SN z 2008-01-11 I PK 224/07 L. ). W przedmiotowej sprawie jak wynika z jasnych, logicznych i konkretnych a przez to wiarygodnych zeznań bezpośredniego przełożonego powoda M. S. zatrudnionej na stanowisku kierownika działu technologii i zaopatrzenia produkcji bezpośrednią przyczyną wypowiedzenia powodowi umowy o pracę był brak samodzielności na stanowisku pracy. Powód mimo polecenia przełożonej wydanego w 2015 r. nie nabył umiejętności samodzielnego wprowadzania dokumentów do systemu magazynowego. Powód przy wręczaniu wypowiedzenia był ustnie informowany o jego przyczynach. Powód, mimo pouczenia o treści art. 232 § 2 k.p.c. i art. 6 k.c. nie wykazał, mimo spoczywającego na nim ciężaru udowodnienia, że rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczyn jego niedotyczących. Pracownik dochodzący świadczeń przewidzianych ustawą z 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników ma udowodnić, że rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczyn jego niedotyczących a nie musi wykazywać, że były to przyczyny leżące po stronie pracodawcy (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 marca 2011 r., I PK 185/10, Lex nr 1119478 i wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 21 grudnia 2016 r. III AUa 1293/16). Jak wskazał Sąd Najwyższy, przyczyny wskazane w art. 10 ustawy z 13.03.2003 r. stanowią wyłączny powód zwolnienia, jeżeli bez zaistnienia jednej z tych przyczyn rozwiązanie stosunku pracy nie nastąpiłoby. Obok tych przyczyn mogą występować inne okoliczności, stanowiące dla pracodawcy dodatkowy bodziec do rozwiązania stosunku pracy z konkretnym pracownikiem, które jednak bez zaistnienia przyczyn z art. 10 ustawy, nie wystarczyłyby do uzasadnienia rozwiązania stosunku pracy (por.: wyrok SN z 10.10.1990 r., I PR 319/90, OSP 1991, Nr 9, poz. 210). W ocenie sądu w niniejszej sprawie powód nie wykazał by występowały przyczyny nie dotyczące powoda, które stanowiły by wyłączną motywację pracodawcy do rozwiązania z nim stosunku pracy. Co więcej powód wręcz wyjaśnił, iż jego zdaniem przyczyna rozwiązania umowy o pracę było to, że obejmowałby go okres ochronny. Mając na uwadze powyższe argumenty sąd oddalił powództwo o odprawę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI