IV P 365/14

Sygn. akt IV P 365/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 czerwca 2015 r. Sąd Rejonowy w Olsztynie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR Katarzyna Nawacka Protokolant: sekr. sądowy Tomasz Miłosz po rozpoznaniu w dniu 02 czerwca 2015 r. w Olsztynie na rozprawie sprawy z powództwa E. L. przeciwko Spółdzielni (...) w O. o odprawę rentową I. zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę (...) ( (...) ) złotych tytułem odprawy rentowej z ustawowymi odsetkami od dnia 22 maja 2014 roku do dnia zapłaty, II. wyrokowi w punkcie I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty (...) (...) ) złotych, III. obciąża pozwaną zapłatą na rzecz Skarbu Państwa (Kasa Sądu Rejonowego w Olsztynie) kwoty (...) ) złotych tytułem opłaty. Sygn. akt IV P 365/14 UZASADNIENIE Powód E. L. - w pozwie, skierowanym przeciwko Spółdzielni (...) w O. - wniósł o zasądzenie na jego rzecz odprawy rentowej wraz z ustawowymi odsetkami naliczonej wg regulaminu obowiązującego w pozwanej spółdzielni w kwocie (...) W uzasadnieniu podniósł, że złożył w grudniu 2011r. wniosek do ZUSu o przyznanie mu renty, a wtedy przebywał on na zwolnieniu lekarskim. Ostatecznie wyrokiem z dnia 27 marca 2013r. Sąd Okręgowy w (...) przyznał mu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres od (...) . Po otrzymanej decyzji zwrócił się do pracodawcy o wypłatę należnej mu odprawy rentowej. Pozwana Spółdzielnia (...) w O. - wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych na rzecz pozwanej. W uzasadnieniu wskazała, że roszczenie powoda jest bezzasadne, albowiem stosunek pracy ustał w związku z brakiem kompetencji powoda do pracy w Spółdzielni oraz działaniu na jej szkodę. W związku z tym nie zachodzą przesłanki zastosowania przepisu art. 92 (1) §1 kp i odprawa rentowa powodowi nie przysługuje. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód w Spółdzielni (...) zatrudniony był od 01.02.1986r. ostatnio na stanowisku Prezesa (...) w okresie od 05.09.2006r. do 25.08.2011r. Ostatnio otrzymywał wynagrodzenie w łącznej wysokości (...) (składające się z płacy zasadniczej (...) plus dodatek funkcyjny (...) i premia w wysokości (...) płacona od obu składników wynagrodzenia) (dowód: świadectwo pracy korekta k: 4; informacja k: 39; zaświadczenie o wypłaconych zasiłkach k: 3) W czasie trwania stosunku pracy - powód przebywał na zwolnieniu lekarskim w okresie od 28 lipca 2011 r. do 23.01.2012r. i otrzymywał zasiłek chorobowy. W trakcie jego niezdolności do pracy, kiedy pobierał zasiłek chorobowy - został on zwolniony z pracy z dniem 25.08.2011r. W dniu 09.12.2011r. złożył on do organu rentowego ZUS wniosek o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Orzeczeniem Lekarza Orzecznika ZUS z dnia 31 stycznia 2012r. został uznany za zdolnego do pracy, co potwierdziła Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia 28 lutego 2012r. W konsekwencji powód odwołał się do Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w (...) od decyzji ZUSu i ostatecznie wyrokiem Sądu Okręgowego w (...) z dnia 27 marca 2013r. przyznano mu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres od (...) Organ rentowy złożył apelację od przedmiotowego wyroku, i na podstawie wyroku Sądu Apelacyjnego w (...) z dnia 12 grudnia 2013r. – apelacja organu rentowego została oddalona. Decyzją z dnia 07.05.2014r. powodowi przyznano rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy w okresie od (...) (dowód: dokumenty z akt sprawy (...) – wyrok SO k: 69, wyrok Sądu Apelacyjnego k: 92; decyzja ZUSu k: 7-8) W okresie pomiędzy 23 styczniem 2012 r. a 30 maja 2012 r. powód nie otrzymywał żadnego świadczenia z ZUSu, był zarejestrowany jako bezrobotny. (dowód: zeznania powoda k:26-26v) W dniu 14 maja 2014r. wystąpił on do pracodawcy o wypłacenie mu odprawy rentowej. Pismem z dnia 02.06.2014r. pracodawca odmówił wypłacenia mu odprawy rentowej, wskazując, że powód nie spełniał wymagań uprawniających go do przejścia na rentę i stosunek pracy nie ustał w związku z jego przejściem na rentę. (dowód: pismo z dnia 02.06.2014r. k: 9) Zgodnie z regulaminem wynagradzania pozwanej spółdzielni wysokość odprawy rentowej należna powodowi wynosi 300 % wynagrodzenia, stanowi ją 200% wynagrodzenia za staż pracy i 100 % wynagrodzenia z uregulowań kodeksu pracy . (dowód: informacja k: 39) Sąd zważył co następuje: Strony nie pozostawały w sporze co do okoliczności faktycznych sprawy, a jedynie co do okoliczność prawnych, związanych z tym, czy powód spełniał przesłanki do uzyskania odprawy rentowej, zgodnie z art. 92 1 kp . Zgodnie bowiem z art. 92 1 § 1 k.p. - pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do renty z tytułu niezdolności do pracy lub emerytury, którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na rentę lub emeryturę, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia. Bezspornym jest również, iż obowiązujący u pozwanego pracodawcy regulamin wynagradzania [ którego pozwana mimo wniosku Sądu nie złożyła] uprawniał do odprawy rentowej w wysokości 300% wynagrodzenia. Strona pozwana nie kwestionowała również mechanizmu wyliczenia przez powoda spornego świadczenia – wskazała, iż jest nią kwota (...) Przesłanką nabycia prawa do odprawy emerytalno-rentowej w pierwszej kolejności jest spełnienie przez pracownika wymogów niezbędnych do nabycia prawa do renty lub emerytury, następnie musi dojść do ustania stosunku pracy i wreszcie musi istnieć związek między rozwiązaniem stosunku pracy a przejściem na rentę lub emeryturę. Nie mniej jednak - sama decyzja właściwego organu instytucji ubezpieczeniowej o przyznaniu pracownikowi jednego z tych świadczeń może zapaść zarówno przed, jak i po rozwiązaniu stosunku pracy. Istotne jest ustalenie charakteru związku pomiędzy ustaniem stosunku pracy a przejściem na rentę lub emeryturę, albowiem ustawodawca go nie precyzuje. Ów związek nie wyczerpuje się w związku przyczynowym, gdy rozwiązanie stosunku pracy następuje z powodu przejścia pracownika na emeryturę lub rentę. Nie wyczerpuje się on także w związku czasowym, gdy rozwiązanie stosunku pracy zbiega się w czasie z nabyciem prawa do emerytury lub renty. Omawiany związek może mieć także charakter funkcjonalny , gdy rozwiązanie stosunku pracy następuje przed ustaleniem prawa do danego świadczenia z ubezpieczenia społecznego, a przyznanie pracownikowi prawa do tego świadczenia jest następstwem okoliczności, które miały miejsce przed rozwiązaniem stosunku pracy (por. B. Wagner, Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa 2009, s. 550). Również - w uchwale Sądu Najwyższego z 7 stycznia 2000 r. (III ZP 18/99, LexisNexis nr 343925, OSNAPiUS 2000, nr 24, poz. 888) czytamy, że „ pracownikowi, który przeszedł na rentę inwalidzką (rentę z tytułu niezdolności do pracy) po rozwiązaniu się umowy o pracę na czas określony, przysługuje jednorazowa odprawa pieniężna na podstawie art. 92 1 § 1, gdy pracownik stał się niezdolny do pracy wskutek choroby stwierdzonej w czasie zatrudnienia i prowadzącej, po nieprzerwanym okresie pobierania zasiłku chorobowego, do przyznania mu renty ". Związek funkcjonalny zachodzi, gdy rozwiązanie stosunku pracy następuje wprawdzie przed ustaleniem prawa do świadczenia, ale jego przyznanie jest konsekwencją sytuacji bezpośrednio poprzedzającej ustanie zatrudnienia, stąd za datę przejścia na emeryturę lub rentę należy uważać albo datę rozwiązania stosunku pracy po uprzednim przyznaniu pracownikowi świadczenia, albo datę przyznania świadczenia, jeżeli nastąpiło to po rozwiązaniu stosunku pracy (por. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2003 r., I PK 257/02, OSNP 2004 nr 15, poz. 267). Podobnie w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 29 maja 1989 r., III PZP 19/89 (OSNCP 1990 nr 4-5, poz. 61) stwierdzono, że odprawa z tytułu przejścia na rentę przysługuje pracownikowi także wówczas, gdy pracownik uzyskał rentę nie z dniem zakończenia stosunku pracy, lecz po upływie okresu pobierania zasiłku chorobowego, z powodu choroby rozpoczętej w czasie zatrudnienia a zakończonej po rozwiązaniu umowy o pracę przez pracodawcę. Wystarczy zatem, gdy zachodzi określone następstwo w czasie lub też związek czasowy między rozwiązaniem stosunku pracy a uzyskaniem renty, bez konieczności dowodzenia, że przyczyną rozwiązania stosunku pracy był zamiar przejścia, czy chęć "odesłania" pracownika na rentę. Ważne jest więc jedynie zachowanie określonego następstwa w czasie między rozwiązaniem stosunku pracy, a uzyskaniem renty. Zasadniczo zdarzenia te powinny następować bezpośrednio po sobie, ale na uwadze należy mieć także wyjątki, w których uzyskanie prawa do renty inwalidzkiej jest bezpośrednio poprzedzone okresem choroby, na którą pracownik zapadł jeszcze przed rozwiązaniem stosunku pracy. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy bezspornie wskazać należy, że powód E. L. jeszcze w trakcie przebywania na zwolnieniu lekarskim w okresie do 28.07.2011r. do 23.01.2012r. i pobierania zasiłku chorobowego) - złożył do organu rentowego wniosek o przyznanie mu prawa do renty i ostatecznie to świadczenie zostało mu przyznane na mocy decyzji z dnia 07.05.2014r. – mając na uwadze wyrok Sądu Okręgowego z dnia 27 marca 2013r. zmieniający pierwotnie wydaną decyzję ZUSu (k: 7), zaś zwolnienie go z pracy nastąpiło podczas przebywania na zwolnieniu lekarskim z powodu tej samej niezdolności, która była podstawą przyznania świadczenia rentowego. Podczas zaś postepowania sądowego, toczącego się z jego odwołania od decyzji 06.03.2012r., w której ZUS pierwotnie odmówił mu prawa do renty – został on przebadany przez biegłych sądowych lekarzy m.in. kardiologa i neurologa, którzy uznali, że jest on osobą częściowo niezdolną do pracy na okres 1 roku. Istotnym jest, że w uzasadnieniu opinii biegli stwierdzili, że stan zdrowia powoda w stosunku do 28.02.2012r. (tj. od daty badania go przez lekarza orzecznika ZUSu) – pogorszył się, stwierdzili oni postęp choroby powoda i wskazali, że nie jest on zdolny do zarobkowania w swoim zawodzie. Tym samym, pomimo przyznania mu prawa do renty dopiero od dnia 30 maja 2012r. nie sposób nie uznać, by nie było to następstwem okoliczności jego niezdolności do pracy występującej w okresie od (...) W ocenie Sądu istnieje tu związek funkcjonalny między rozwiązaniem stosunku pracy a przyznaniem mu prawa do renty występuje. Reasumując, mając na uwadze ugruntowane orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazać należy, że - przesłankami nabycia prawa do odprawy rentowej są rozwiązanie stosunku pracy, przyznanie prawa do renty i związek funkcjonalny między nimi. Przyznanie prawa do renty może więc nastąpić po pewnym czasie od ustania stosunku pracy, byle między nimi występował związek funkcjonalny (por. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 lipca 2012 r. I PK 24/12). W związku z powyższym, na podstawie art. 92 1 kp w związku z przepisami regulaminu wynagradzania obowiązującego u pozwanego – Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę (...) tytułem odprawy rentowej z ustawowymi odsetkami od dnia 22 maja 2014r. (pkt I wyroku) W pkt II wyroku orzeczono o rygorze natychmiastowej wykonalności w oparciu o art. 477 2 § 1 kpc . Na podstawie art. 98 kpc w zw. z art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach w sprawach cywilnych (…)- Sąd obciążył pozwanego kosztami sądowymi na rzecz Skarbu Państwa w kwocie (...) tytułem opłaty (pkt III wyroku). SSR K. Nawacka