IV P 32/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód L.K. dochodził od pozwanego (...) S.A. w R. odszkodowania w wysokości 8.396,16 zł z tytułu zaniżenia przez pracodawcę ilości należnych mu akcji oraz utraconej dywidendy, które miał nabyć nieodpłatnie w procesie komercjalizacji przedsiębiorstwa państwowego. Sąd Rejonowy w Bełchatowie oddalił powództwo, uznając roszczenie za przedawnione na podstawie art. 291 § 1 k.p., przyjmując bieg terminu przedawnienia od daty zawarcia umowy nieodpłatnego zbycia akcji (21 marca 2005 r.). Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, rozpoznając apelację powoda, podzielił stanowisko Sądu Rejonowego. Podkreślono, że wcześniej dominował pogląd o 10-letnim terminie przedawnienia (art. 118 k.c.), jednak w 2012 roku Sąd Najwyższy przyjął, że do tego typu roszczeń stosuje się 3-letni termin przedawnienia z Kodeksu pracy (art. 291 § 1 k.p.). Sąd Okręgowy powołał się na uchwałę siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 2012 roku (sygn. akt I PZP 1/12), która ostatecznie przesądziła, że roszczenie o odszkodowanie od pracodawcy z tytułu utraty prawa do nieodpłatnego nabycia akcji ulega przedawnieniu na podstawie art. 291 § 1 k.p. W związku z tym, roszczenie powoda, którego bieg przedawnienia rozpoczął się 21 marca 2005 roku, uległo przedawnieniu z dniem 21 marca 2008 roku. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną. Jednocześnie, ze względu na zmianę linii orzeczniczej Sądu Najwyższego, Sąd Okręgowy nie obciążył powoda kosztami postępowania odwoławczego na podstawie art. 102 k.p.c., uznając, że mógł on być subiektywnie przekonany o zasadności swojego roszczenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że roszczenia o odszkodowanie z tytułu utraty prawa do nieodpłatnego nabycia akcji pracowniczych podlegają 3-letniemu przedawnieniu z Kodeksu pracy, a nie 10-letniemu z Kodeksu cywilnego.
Dotyczy spraw związanych z komercjalizacją przedsiębiorstw państwowych i nabywaniem akcji pracowniczych. Kluczowe jest ustalenie daty wymagalności roszczenia.
Zagadnienia prawne (3)
Jaki termin przedawnienia ma zastosowanie do roszczenia pracownika o odszkodowanie z tytułu utraty prawa do nieodpłatnego nabycia akcji pracowniczych, spowodowanego działaniami (zaniechaniami) pracodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Do roszczenia o odszkodowanie od pracodawcy z tytułu utraty prawa do nieodpłatnego nabycia akcji stosuje się 3-letni termin przedawnienia określony w art. 291 § 1 Kodeksu pracy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów (I PZP 1/12) uznał, że obowiązki pracodawcy w zakresie procedury nieodpłatnego udostępniania akcji wynikają ze stosunku pracy i mają samodzielną podstawę w ustawie, co uzasadnia stosowanie przepisów Kodeksu pracy o przedawnieniu, a nie Kodeksu cywilnego.
Od kiedy należy liczyć bieg terminu przedawnienia roszczenia o odszkodowanie z tytułu utraty prawa do nieodpłatnego nabycia akcji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Bieg terminu przedawnienia należy liczyć od chwili zawarcia przez powoda umowy nieodpłatnego nabycia akcji ze Skarbem Państwa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy w orzeczeniach dotyczących podobnych spraw uznał, że moment zawarcia umowy nieodpłatnego nabycia akcji jest datą wymagalności roszczenia, od której rozpoczyna się bieg 3-letniego terminu przedawnienia.
Czy roszczenie o odszkodowanie za utracone dywidendy z akcji, których nabycia pracownik utracił prawo z powodu przedawnienia roszczenia o same akcje, jest zasadne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie o odszkodowanie za utracone dywidendy nie jest zasadne, jeśli roszczenie o odszkodowanie za akcje uległo przedawnieniu.
Uzasadnienie
Dywidenda stanowi pożytek prawa z akcji. Jeśli pracownik utracił prawo do akcji z powodu przedawnienia, nie nabył również prawa do pożytków z tych akcji, co czyni żądanie odszkodowania za dywidendę bezzasadnym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. K. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) w R. | spółka | pozwany |
Przepisy (21)
Główne
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
k.p. art. 291 § 1
Kodeks pracy
Pomocnicze
u.k.p.p. art. 1
Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych
u.k.p.p. art. 31 a
Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych
u.k.p.p. art. 36
Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych
u.k.p.p. art. 38
Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych
rozp. MSP art. 3
Rozporządzenie Ministra Skarbu Państwa w sprawie szczegółowych zasad podziału uprawnionych pracowników na grupy, ustalania liczby akcji przypadających na każdą z tych grup oraz trybu nabywania akcji przez uprawnionych
rozp. MSP art. 4
Rozporządzenie Ministra Skarbu Państwa w sprawie szczegółowych zasad podziału uprawnionych pracowników na grupy, ustalania liczby akcji przypadających na każdą z tych grup oraz trybu nabywania akcji przez uprawnionych
rozp. MSP art. 7
Rozporządzenie Ministra Skarbu Państwa w sprawie szczegółowych zasad podziału uprawnionych pracowników na grupy, ustalania liczby akcji przypadających na każdą z tych grup oraz trybu nabywania akcji przez uprawnionych
rozp. MSP art. 8
Rozporządzenie Ministra Skarbu Państwa w sprawie szczegółowych zasad podziału uprawnionych pracowników na grupy, ustalania liczby akcji przypadających na każdą z tych grup oraz trybu nabywania akcji przez uprawnionych
rozp. MSP art. 9
Rozporządzenie Ministra Skarbu Państwa w sprawie szczegółowych zasad podziału uprawnionych pracowników na grupy, ustalania liczby akcji przypadających na każdą z tych grup oraz trybu nabywania akcji przez uprawnionych
k.c. art. 361
Kodeks cywilny
k.c. art. 54
Kodeks cywilny
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
k.p. art. 300
Kodeks pracy
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.s.h. art. 347
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 348
Kodeks spółek handlowych
u.e.r.f.u.s. art. 37
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
u.e.r.f.u.s. art. 51
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie powoda o odszkodowanie z tytułu utraty prawa do nieodpłatnego nabycia akcji ulega przedawnieniu na podstawie art. 291 § 1 k.p. (3-letni termin). • Bieg terminu przedawnienia należy liczyć od daty zawarcia umowy nieodpłatnego nabycia akcji. • Roszczenie o odszkodowanie za utracone dywidendy jest bezzasadne, jeśli roszczenie o akcje uległo przedawnieniu.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie 10-letniego terminu przedawnienia z art. 118 k.c. do roszczeń odszkodowawczych związanych z nieodpłatnym zbyciem akcji.
Godne uwagi sformułowania
zmiana linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w zakresie stosowania okresu przedawnienia roszczeń z tytułu utraty prawa do nieodpłatnego nabycia akcji • uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego w sprawie I PZP 1/12, przesądzająca okoliczność, że roszczenie o odszkodowanie od pracodawcy z tytułu utraty prawa do nieodpłatnego nabycia akcji ulega przedawnieniu na podstawie art. 291 § 1 k.p. • powód mógł być w dacie wniesienia apelacji subiektywnie przekonany o zasadności swego roszczenia, co uzasadnia zastosowanie art. 102 k.p.c.
Skład orzekający
Mariola Mastalerz
przewodniczący
Magdalena Marczyńska
sędzia
Beata Łapińska
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że roszczenia o odszkodowanie z tytułu utraty prawa do nieodpłatnego nabycia akcji pracowniczych podlegają 3-letniemu przedawnieniu z Kodeksu pracy, a nie 10-letniemu z Kodeksu cywilnego."
Ograniczenia: Dotyczy spraw związanych z komercjalizacją przedsiębiorstw państwowych i nabywaniem akcji pracowniczych. Kluczowe jest ustalenie daty wymagalności roszczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak zmiana linii orzeczniczej Sądu Najwyższego może wpłynąć na losy spraw sądowych, nawet tych, które wydawały się już rozstrzygnięte. Jest to ważna lekcja dla prawników i pracowników.
“Pracowniku, Twoje roszczenie o akcje może być już przedawnione! Kluczowa zmiana w orzecznictwie SN.”
Dane finansowe
WPS: 8396,16 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.