IV P 126/15

Sygn. akt IV P 126/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 kwietnia 2016 r. Sąd Rejonowy w Człuchowie IV Wydział Pracy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sądu Rejonowego Marek Osowicki Protokolant: sekretarz sądowy Anna Górska po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2016 r. w Człuchowie sprawy z powództwa M. G. przeciwko Szkole Podstawowej nr (...) z Oddziałami Sportowymi w M. o uchylenie kary I. Uchyla udzieloną powódce M. G. przez pozwanego Szkołę Podstawową nr 1 z Oddziałami Sportowymi w M. karę nagany z 13 marca 2015 r. II. Zasądza od pozwanego Szkoły Podstawowej nr (...) z Oddziałami Sportowymi w M. na rzecz powódki M. G. kwotę 60,00 zł tytułem kosztów procesu. Sygn. akt IV P 126/15 UZASADNIENIE Powódka M. G. wniosła przeciwko Szkole Podstawowej nr (...) z Oddziałami Sportowymi w M. o uchylenie kary nagany z 13.03.2015 r. W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, iż wymierzona kara jest niesłuszna i krzywdząca. Powódka wskazała, iż 11.03.2015 r. nie opuściła ani na chwile swojego stanowiska pracy, była cały czas z dziećmi i zwracała uwagę na ich zachowanie. Nie widziała upadku chłopca, bo urządzenia na placu zabaw zasłaniały jej widok. Uczeń, który biegł na przystanek często stwarza problemy, wraca na boisko bo czegoś zapomniał i reaguje z ociąganiem się. Powódka uważa, że wobec swoich wyjaśnień incydentu z 11.03.2015 r. nie uchybiła godności nauczyciela. Pełnomocnik pozwanej szkoły w odpowiedzi na pozew wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów procesu. W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew pełnomocnik strony pozwanej wskazała, iż pozwana dopełniła wszelkich obowiązków ciążących na pracodawcy w związku z wymierzaniem pracownikowi kary porządkowej. Kara porządkowa została wymierzona powódce z powodu nierzetelnego realizowania przez nią zadań związanych z powierzeniem stanowiska wychowawcy świetlicy i niereagowanie na niewłaściwe zachowanie uczniów na placu zabaw w dniu 11.03.2015 r. a tak ze nie przeliczenia przez powódkę dzieci powracających z placu zabaw wobec czego uczniowie dojeżdżający do byli pozostawieni bez opieki. Czyn powódki wyczerpuje również znamiona z art. 106 k.w. Sąd ustalił co następuje: Powódka jest zatrudniona w Szkole Podstawowej nr (...) z Oddziałami Sportowymi w M. na stanowisku nauczyciela mianowanego. (dowód: akta osobowe powódki). Dyrektor pozwanej szkoły przed udzieleniem kary nagany wysłuchał powódkę i miała ona możliwość wyjaśnienia sytuacji. (bezsporne, nadto notatka z rozmowy z 13.03.2016 r. akta osobowe powódki cz. B, k.166). Pozwany pracodawca 13.03.2015 r. udzielił powódce kary nagany na podstawie art. 75 ust. 2 KN oraz art. 108 § 1 k.p. za uchybienie godności zawodu nauczyciela w związku z art. 6 ust. 1 KN polegające na nierzetelnej realizacji zadań związanych z powierzeniem stanowiska wychowawczy świetlicy, w dniu 11.03.2015 r. nie interweniowaniu na niewłaściwe zachowanie uczniów na placu zabaw zagrażające ich zdrowiu, nie udzieleniu pomocy popchniętemu uczniowi, który nie mógł podnieść się samodzielnie z powodu bólu pleców i brzucha, nie przeliczeniu dzieci powracających z placu zabaw, w wyniku czego uczniowie dojeżdżający, których odprowadzała powódka na autobus, były bez opieki na placu zabaw i dopiero na widok nadjeżdżającego autobusu, w pośpiechu biegły na przystanek. (dowód: akta osobowe powódki cz. B, k.163). Powódka 19.03.2015 r. złożyła sprzeciw od udzielonej kary nagany. (dowód: akta osobowe powódki cz. B, k.165). Pracodawca pismem z 20.03.2015 r. zwrócił się do (...) Zarządu Oddziału w M. o zajęcie stanowiska w sprawie ukarania powódki. (dowód: akta osobowe powódki cz. B, k.168). (...) Zarządu Oddziału w M. w piśmie z 30.03.2015 r. wniósł o uwzględnienie sprzeciwu i odstąpienie od udzielenia kary nagany. (dowód: akta osobowe powódki cz. B, k.171). Pracodawca pismem z 30.03.2015 r. odrzucił sprzeciw powódki od nałożonej kary nagany. (dowód: akta osobowe powódki cz. B, k.169). Powódka nie zauważyła incydentu w dniu 11.03.2015 r. wchodzenia uczniów na kosz i zepchnięcia ucznia z kosza na śmieci na szkolnym placu zabaw oraz nie udzieliła leżącemu uczniowi pomocy. Powódka w tym samym dniu nie odprowadziła wszystkich dojeżdżających uczniów na przystanek autobusowy pod szkołą. (bezsporne). Sąd zważył co następuje: Powództwo zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie bezsporne było, iż powódka jest zatrudniona w Szkole Podstawowej nr (...) z Oddziałami Sportowymi w M. na stanowisku nauczyciela mianowanego. Do stosunku pracy powoda stosownie do przepisu art. 5 k.p. i art. 91c KN przepisy kodeksu pracy stosuje się tylko w zakresie nie uregulowanym przepisami szczególnymi, jakimi są przepisy ustawy z 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz.U.2014.191 j.t.). Zgodnie z art. 75 ust. 1 i 2 KN nauczyciele podlegają odpowiedzialności dyscyplinarnej za uchybienia godności zawodu nauczyciela lub obowiązkom, o których mowa w art. 6, a za uchybienia przeciwko porządkowi pracy, w rozumieniu art. 108 Kodeksu pracy , wymierza się nauczycielom kary porządkowe zgodnie z kodeksem pracy . W sprawach dyscyplinarnych nauczycieli orzekają w pierwszej instancji komisje dyscyplinarne przy wojewodach dla nauczycieli wszystkich szkół na terenie województwa (art. 77 KN). Podstawowe obowiązki nauczyciela zostały wskazane w art. 6 KN. Jest to między innymi rzetelne realizowanie zadań związanych z powierzonym nauczycielowi stanowiskiem oraz z podstawowymi funkcjami szkoły: dydaktyczną, wychowawczą oraz opiekuńczą, w tym zadań związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa uczniom w czasie zajęć organizowanych przez szkołę. Pracownik - nauczyciel ponosi również odpowiedzialność porządkową za naruszenie określonych obowiązków pracowniczych, a nie za naruszenie wszystkich obowiązków pracowniczych. Treść art. 108 § 1 k.p. , wyraźnie określa czyny pociągające za sobą odpowiedzialność porządkową pracownika. (...) odpowiedzialność porządkowa obejmuje czyny naruszające organizację i porządek w procesie pracy, przepisy bhp i p.poż. oraz przyjęty sposób potwierdzania przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy (por.: Kodeks Pracy, Komentarz M.Gersdorf, K.Rączka, J.Skoczyński, pod red. prof. Zbigniewa Salwy, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexsis, W-wa 2004 , wydanie 6 , str.458). Jako naruszenia ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy należy traktować również wszelkie uchybienia w stosunku do aktów wewnątrzzakładowych, które ten porządek określają, takich jak układ zbiorowy pracy czy regulamin pracy. Nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonej organizacji i porządku obejmuje również niewykonywanie prawnie skutecznych poleceń przełożonych dotyczących pracy (por. wyr. SN z 27.7.1990 r., I PRN 26/90, OSP 1991, Nr 4, poz. 90). Przepisy dotyczące odpowiedzialności porządkowej mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie jest możliwe umowne ich ograniczenie, wyłączenie czy rozszerzenie ani co do rodzaju kar ani co do zakresu ich stosowania . Zaś przesłankami odpowiedzialności porządkowej pracownika jest wina pracownika i bezprawność jego zachowania. Zgodnie z treścią art. 109 § 1 k.p. kara nie może być stosowana po upływie dwóch tygodni od powzięcia wiadomości o naruszeniu obowiązku pracowniczego i po upływie trzech miesięcy od popuszczenia się tego naruszenia. Powyższe terminy nie podlegają przywróceniu a po ich upływie nie można wymierzyć kary porządkowej. Z upływem terminów określonych w art. 109 § 1 k.p. następuje definitywna utrata możliwości legalnego uczynienia użytku z kompetencji do zastosowania kary porządkowej. Kara wymierzona przez pracodawcę z naruszeniem któregokolwiek z tych terminów jest sankcją bezprawną w rozumieniu art. 112 § 1 k.p. (por.: Kodeks Pracy, Komentarz pod red. prof. Tadeusza Zielińskiego, DomWydawniczy ABC 2003 wydanie 3 , str.642). Bieg terminu dwutygodniowego rozpoczyna się w momencie powzięcia wiadomości o naruszeniu obowiązku pracowniczego przez osobę uprawnioną do stosowania kar porządkowych. Kara porządkowa może być zastosowana tylko po uprzednim wysłuchaniu pracownika. Karta nauczyciela w przepisie art. 75 kształtuje dualizm odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli, za uchybienia godności nauczyciela i obowiązkom określonym w art. 6 KN nauczyciele ponoszą wyłącznie odpowiedzialność dyscyplinarną, o której orzekają komisje dyscyplinarne ( art. 77 KN), a ponadto za uchybienia przeciwko porządkowi pracy, w rozumieniu art. 108 k.p. ponoszą powszechną odpowiedzialność porządkową przewidzianą w stosunku do wszystkich osób zatrudnionych na podstawie Kodeksu pracy . W niniejszej sprawie mimo, iż pracodawca wskazał jako podstawę udzielenia powódce kary nagany przepis art. 75 ust. 2 KN i art. 108 § 1 k.p. , to z treści udzielonej kary nagany wynika jednoznacznie, iż została ona wymierzona za uchybienie godności zawodu nauczyciela w związku z art. 6 ust. 1 KN polegające na nierzetelnej realizacji zadań związanych z powierzeniem stanowiska wychowawczy świetlicy, w dniu 11.03.2015 r. Zdaniem sądu skoro pracodawca postawił powódce zarzut uchybienia godności zawodu nauczyciela i naruszenia obowiązków przewidzianych w art. 6 ust. 1 KN polegający na nierzetelnej realizacji zadań związanych z powierzeniem stanowiska wychowawczy świetlicy, to nie mógł zastosować powszechnej odpowiedzialności porządkowej przewidzianej w kodeksie pracy . Bowiem za uchybienia godności zawodu nauczyciela i naruszenia obowiązków przewidzianych w art. 6 KN nauczyciele odpowiadają jedynie dyscyplinarnie w trybie przewidzianym w Karcie Nauczyciela (art. 75 ust 1 KN i art. 77 KN). Postępowanie dyscyplinarne wszczyna komisja dyscyplinarna na wniosek rzecznika dyscyplinarnego (art. 80 KN). Sąd podziela pogląd Sądu Najwyższego, iż dopuszczalne jest orzekanie o uchyleniu kary porządkowej, która w toku postępowania sądowego została uznana za niebyłą z mocy samego prawa (vide: III PZP 10/02 - uchwała SN - Izba Pracy z dnia 18-06-2002). Z powyższych względów Sąd uznał, że karę porządkową wymierzono powódce z naruszeniem art. 75 ust. 1 KN Mając powyższe na względzie, sąd na podstawie przepisu art. 112 § 2 k.p. uchylił karę nagany z 13.03.2015 r. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Wysokość kosztów zastępstwa procesowego powódki ustalono na podstawie § 11 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349) - pkt 2 wyroku.