IV P 104/17

Sąd Rejonowy w ŚwidnicyŚwidnica2017-11-30
SAOSPracyprawo pracyŚredniarejonowy
praca w szczególnych warunkachmechanikkanały remontoweemeryturainteres prawnyKodeks postępowania cywilnegorozporządzenie

Sąd Rejonowy ustalił, że powód wykonywał pracę w szczególnych warunkach jako mechanik napraw pojazdów samochodowych w kanałach remontowych, co jest istotne dla jego przyszłych uprawnień emerytalnych.

Powód M. S. domagał się ustalenia, że pracował w szczególnych warunkach jako mechanik napraw pojazdów samochodowych w kanałach remontowych. Pozwany pracodawca kwestionował interes prawny powoda. Sąd ustalił, że powód faktycznie wykonywał prace mechanika w kanałach, a wpis o "mechanik-kierowca" w części okresu był nieprecyzyjny. Sąd uznał, że powód ma interes prawny w ustaleniu rzeczywistego charakteru pracy, nawet jeśli nie ubiega się o wcześniejszą emeryturę.

Sprawa dotyczyła powództwa M. S. przeciwko Miejskiemu Przedsiębiorstwu (...) sp. z o.o. w Świdnicy o ustalenie wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Powód domagał się potwierdzenia, że w okresie od 1 sierpnia 1980 roku do 30 września 1991 roku pracował jako mechanik napraw pojazdów samochodowych, wykonując prace w kanałach remontowych. Pracodawca wystawił zaświadczenie, w którym część tego okresu określono jako pracę "mechanika napraw pojazdów samochodowych – kierowcy", z czym powód się nie zgadzał, wskazując, że nie posiadał uprawnień do prowadzenia autobusów przez większość tego czasu, a jego główną pracą była naprawa pojazdów w kanałach. Sąd Rejonowy w Świdnicy, po analizie zeznań świadków i dokumentów, ustalił, że powód faktycznie wykonywał prace mechanika w kanałach remontowych przy naprawie autobusów. Sąd uznał, że samo wprowadzenie autobusu na kanał nie czyniło z niego kierowcy w rozumieniu przepisów, a praca mechanika w kanałach kwalifikuje się jako praca w szczególnych warunkach. Sąd podkreślił, że powód ma interes prawny w ustaleniu rzeczywistego charakteru swojego zatrudnienia, nawet jeśli nie ubiega się obecnie o emeryturę, ponieważ może to mieć znaczenie dla przyszłych uprawnień. W konsekwencji sąd uwzględnił powództwo i nakazał stronie pozwanej uiścić opłatę od pozwu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, pracownik ma interes prawny w ustaleniu rzeczywistego charakteru wykonywanej pracy, co może mieć znaczenie dla przyszłych uprawnień.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że interes prawny w ustaleniu istnieje, gdy istnieje potrzeba uzyskania wyroku odpowiedniej treści z powodu naruszenia lub zagrożenia sfery prawnej, a potencjalne roszczenia majątkowe mogą się zaktualizować w przyszłości. Powód nadal pracował i nie starał się o emeryturę, co uzasadniało potrzebę ustalenia rzeczywistej treści stosunku pracy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

ustalenie

Strona wygrywająca

M. S.

Strony

NazwaTypRola
M. S.osoba_fizycznapowód
Miejskiemu Przedsiębiorstwu (...) sp. z o.o. w Ś.spółkapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Umożliwia żądanie ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy strona ma w tym interes prawny.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze § §1 pkt.1

Definiuje pracę w szczególnych warunkach jako prace wymienione w rozporządzeniu i załączonych wykazach.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze § §2 pkt.1

Wskazuje, że praca w szczególnych warunkach musi być wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych art. 96 § ust. 1 pkt. 4

Podstawa do nakazania stronie pozwanej uiszczenia opłaty od pozwu.

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych art. 113

Podstawa do nakazania stronie pozwanej uiszczenia opłaty od pozwu.

Pomocnicze

k.p. art. 300

Kodeks pracy

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze § §2 pkt.2

Określa, że pracodawca może potwierdzić okresy wykonywania takiej pracy w świadectwie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powód faktycznie wykonywał prace mechanika w kanałach remontowych. Praca mechanika w kanałach remontowych przy naprawie pojazdów mechanicznych jest pracą w szczególnych warunkach. Powód ma interes prawny w ustaleniu rzeczywistego charakteru pracy dla przyszłych uprawnień.

Odrzucone argumenty

Brak interesu prawnego powoda w ustaleniu. Praca powoda w spornym okresie polegała na pracy mechanika-kierowcy, a nie tylko mechanika.

Godne uwagi sformułowania

interes prawny jest kategorią obiektywną i należy przez niego rozumieć potrzebę uzyskania wyroku odpowiedniej treści, wywołaną rzeczywistym naruszeniem albo zagrożeniem określonej sfery prawnej. nie można tego stanowiska automatycznie przenieść na grunt niniejszej sprawy. nie stara się o wcześniejszą emeryturę, wiek emerytalny osiągnie dopiero 26 grudnia 2022 roku. pracownik ma interes prawny w ustaleniu rzeczywistej treści realizowanego stosunku pracy, jeżeli dochodzone roszczenie ma charakter niemajątkowy lub oparte na nim potencjalne roszczenia majątkowe mogą się zaktualizować dopiero w przyszłości. jazdy autobusem na placu celem wprowadzenia autobusów na kanał w celu naprawy nie można uznać za wykonywanie pracy kierowcy.

Skład orzekający

Maja Snopczyńska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie interesu prawnego w sprawach o pracę w szczególnych warunkach, interpretacja pojęcia pracy mechanika w kanałach remontowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów z lat 80. XX wieku, ale zasady dotyczące interesu prawnego są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne określenie charakteru pracy dla przyszłych uprawnień emerytalnych i jak sąd interpretuje przepisy dotyczące pracy w szczególnych warunkach, nawet w kontekście zmieniających się ról pracowniczych.

Czy praca mechanika w kanałach remontowych to praca w szczególnych warunkach? Sąd wyjaśnia.

0

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV P 104/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 listopada 2017r. Sąd Rejonowy w Świdnicy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący SSR Maja Snopczyńska Protokolant Karolina Nowicka po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2017r. w Świdnicy sprawy z powództwa M. S. przeciwko Miejskiemu Przedsiębiorstwu (...) sp. z o.o. w Ś. o ustalenie I. ustala, że powód M. S. w okresie od 1 sierpnia 1980 roku do 30 września 1991 roku wykonywał pracę w szczególnych warunkach, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, pracując jako mechanik napraw pojazdów samochodowych wykonując pracę w kanałach remontowych przy naprawie pojazdów mechanicznych; II. nakazuje stronie pozwanej uiścić na rzecz Skarbu Państwa Sąd Rejonowy w (...) kwotę 30,00 zł tytułem opłaty od pozwu, od której powód był ustawowo zwolniony. UZASADNIENIE Powód M. S. wniósł o ustalenie zatrudnienia w warunkach szczególnych u pracodawcy Miejskie Przedsiębiorstwo (...) sp. z o.o. w Ś. . W uzasadnieniu wskazał, że na prośbę powoda pracodawca wystawił zaświadczenie o okresie pracy w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze, lecz w treści tego zaświadczenia wskazano, że w okresie od 1 VII 1984 do 30 IX 1991 roku wykonywał prace jako mechanik napraw pojazdów samochodowych – kierowca, z czym powód się nie zgadza, gdyż przez większość tego okresu nie miał uprawnień do prowadzenia autobusów, zaś w okresie tym wykonywał pracę mechanika napraw pojazdów samochodowych i zajmował się naprawą i obsługą techniczną autobusów na stanowiskach kanałowych, co wymienione jest w Wykazie A dział XIV poz. 16 pkt. 1 załącznika do rozporządzenia z 1 lipca 1983r. Strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa podnosząc, że brak jest po stronie powoda interesu prawnego. W toku postępowania Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód jest zatrudniony u strony pozwanej (a wcześniej u jej poprzednika prawnego) od 6 listopada 1980 roku do chwili obecnej. BEZSPORNE, ponadto wynikające z akt osobowych W korekcie zaświadczenia o okresie pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze z dnia 19 września 2017 roku strona pozwana wskazała, że powód w okresach od 6 listopada 1980r do 30 czerwca 1984r i od 1 października1991r do 13 marca 1996r oraz od 14 czerwca 1996r do 30 kwietnia 1997r stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace na stanowisku mechanik samochodowy, który wymieniony jest w Wykazie A, dział XIV, poz. 16 pkt. 1 załącznika nr 1 do Zarządzenia nr 9 Ministra Administracji, gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 1 lipca 1983r w sprawie stanowisk pracy w zakładach pracy (…) na których wykonywane są prace w warunkach szczególnych (…), natomiast w okresie od 1 lipca 1984r do 30 września 1991 roku pracował na stanowisku mechanik napraw pojazdów samochodowych – kierowca. DOWÓD: korekta zaświadczenia k. 3 W okresie od 1 sierpnia 1980 roku do 30 września 1991 roku w czasie wykonywania obowiązków pracowniczych na stacji obsługi powód wykonywał czynności mechanika samochodowego. Stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pracował jako mechanik napraw pojazdów samochodowych wykonywał pracę w kanałach remontowych przy naprawie pojazdów mechanicznych. Powód wykonywał naprawy autobusów, zaś naprawy te były wykonywane w kanałach remontowych, gdyż pracodawca nie miał specjalistycznych podnośników. Autobusy na kanały wprowadzali mechanicy, którzy mieli odpowiednie uprawnienia do kierowania autobusami. Od 9 listopada 1989 roku takie uprawnienia miał też powód i on także wprowadzał autobus na kanał. Takie same czynności powód wykonywał także od 6 listopada 1980r do 30 czerwca 1984r i od 1 października 1991r do 13 marca 1996r oraz od 14 czerwca 1996r do 30 kwietnia 1997r DOWÓD: kopia prawa jazdy k. 4 zaświadczenie k. 31 zeznania świadków M. K. k. 35, płyta CD k.38 C. S. k. 35-36, płyta CD k.38 J. M. k. 35, płyta CD k.38 powoda k. 36 płyta CD k.38 W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd zważył: Powództwo jest zasadne. Zgodnie z treścią art. 189 kpc w związku z art. 300 kp powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Interes prawny jest kategorią obiektywną i należy przez niego „rozumieć potrzebę uzyskania wyroku odpowiedniej treści, wywołaną rzeczywistym naruszeniem albo zagrożeniem określonej sfery prawnej. Musi to być jednak potrzeba obiektywna w świetle obowiązujących przepisów tj. rzeczywiście istniejąca i uzasadniona, a nie tylko wynikająca z subiektywnego zapatrywania strony, które nie decyduje o prawnym charakterze interesu”1. Podkreślić należy, że w judykaturze kwestionowane jest istnienie interesu prawnego w sytuacji, w której występuje jednocześnie inna forma ochrony praw powoda2. Wskazać należy, że Sądowi znane jest szerokie orzecznictwo Sądu Najwyższego powoływane także przez stronę pozwaną w odpowiedzi na pozew, a dotyczące braku interesu prawego w ustaleniu wykonywania pracy w warunkach szczególnych. Jednak wskazać należy, że nie można tego stanowiska automatycznie przenieść na grunt niniejszej sprawy. podkreślenie wymaga fakt, że powód zeznał, że nie stara się o wcześniejszą emeryturę, wiek emerytalny osiągnie dopiero 26 grudnia 2022 roku. Natomiast zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w wyroku z 5 grudnia 2002 roku3 "Na podstawie art. 189 kpc pracownik ma interes prawny w ustaleniu rzeczywistej treści realizowanego stosunku pracy, jeżeli dochodzone roszczenie ma charakter niemajątkowy lub oparte na nim potencjalne roszczenia majątkowe mogą się zaktualizować dopiero w przyszłości". W uzasadnieniu Sąd Najwyższy podkreślił, że skoro powód dochodzi ustalenia w celu usunięcia obiektywnej niezgodności co do rzeczywistego zatrudnienia , co będzie konieczne dla zweryfikowania różnych uprawnień, które nie są jeszcze określone lub zaktualizowane, ale mogą być przedmiotem potencjalnych roszczeń w przyszłości, to pracownik ma interes prawny w usunięciu rzeczywistej treści realizowanego stosunku pracy. Taka właśnie sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Powód nadal pracuje u strony pozwanej, nie stara się o przejście na emeryturę i ma interes prawny w ustaleniu rzeczywistej treści realizowanego stosunku pracy. Okoliczności czy praca powoda polegała na wykonywaniu obowiązków mechanika i kierowcy czy tylko mechanika samochodowego jest niewątpliwie istotnym elementem treści stosunku pracy. Zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z 7 II 1983r w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 z późn. zm.) zwanym dalej rozporządzeniem za pracę w szczególnych warunkach uważa się prace wymienione w treści rozporządzenia oraz w wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia (§1 pkt.1 rozporządzenia) w okresach, w których praca taka wykonywana jest stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku (§2 pkt.1 rozporządzenia). Okresy wykonywania takiej pracy pracodawca może potwierdzić w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach lub w świadectwie pracy (§2 pkt.2 rozporządzenia). W wykazie A stanowiącym załącznik do powołanego rozporządzenia dział XIV poz. 16 wskazana jest praca w kanałach remontowych przy naprawie pojazdów mechanicznych. Z zeznań powoda i świadków M. K. , C. S. i J. M. wynika, że w spornym okresie powód wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy prace w kanałach remontowych przy naprawie autobusów. Świadkowie M. K. , C. S. i J. M. pracujący razem z powodem potwierdzili, że powód aż do zastania kierowcą autobusu (co nastąpiło w roku 1997) wykonywał prace mechanika samochodowego i naprawiał autobusy należące do pracodawcy. Wszelkie naprawy były wykonywane w kanałach remontowych, gdyż pracodawca nie miał specjalistycznych podnośników. Autobusy na kanały wprowadzali mechanicy, którzy mieli odpowiednie uprawnienia do kierowania autobusami. Od 9 listopada 1989 roku takie uprawnienia miał też powód i on także wprowadzał autobus na kanał. Wskazać należy, że jazdy autobusem na placu celem wprowadzenia autobusów na kanał w celu naprawy nie można uznać za wykonywanie pracy kierowcy. Tym samym brak jest podstaw do ustalenia, że powód w okresie od 1 lipca 1984r do 30 września 1991 roku wykonywał pracę jako mechanik napraw pojazdów samochodowych – kierowca co wskazano w zaświadczeniu, gdyż w rzeczywistości powód wykonywał pracę mechanika samochodowego. Na marginesie zauważyć należy, że z zeznań świadków wynika, że powód wykonywał w okresie zatrudnienia w stacji obsługi takie same czynności, a jedynie za okres od 1 lipca 1984r do 30 września 1991 roku w zaświadczeniu wpisano wykonywanie obowiązków mechanika-kierowcy, a w pozostałym – mechanika. Ponadto strona pozwana nie przedstawiła żadnych dowodów na okoliczność, że powód nie wykonywał pracy w warunkach szczególnych, powołując się w odpowiedzi na pozew jedynie na brak interesu prawnego powoda. W związku z powyższym na podstawie powołanych przepisów należało ustalić, ze powód w okresie od 1 sierpnia 1980 roku do 30 września 1991 roku wykonywał pracę w szczególnych warunkach, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, pracując jako mechanik napraw pojazdów samochodowych wykonując pracę w kanałach remontowych przy naprawie pojazdów mechanicznych. Na podstawie art. 96 ust. 1 pkt 4 w zw. art. 113 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych nakazano stronie pozwanej uiścić na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w (...) kwotę 30 złotych tytułem opłaty od pozwu, od której powód był ustawowo zwolniony. 1 Tak SN w wyroku z 8 V 2000, V CKN 29/00, cytowane za LEX nr 52427 2 Tak SN w wyroku z 24 VI 2005r, V CK 704/04, powołane za LEX nr 180875, z 22 XI 2002r, IV CKN 1519/00, powołane za LEX nr 78333; z 15 III 2002r, II CKN 919/99, powołane za LEX nr 54376; 3 I PKN 629/01, cyt za LEX

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI