III KZ 64/19

Sąd Najwyższy2020-02-18
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjaprzymus adwokackibrak formalnyskazanySąd Najwyższypostępowanie karnezażalenie

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji wniesionej przez osobę nieuprawnioną, mimo wezwania do usunięcia braków formalnych.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanego M. W. na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w L. o odmowie przyjęcia kasacji. Kasacja została odrzucona z powodu braku wymaganego przez prawo przymusu adwokackiego, czyli sporządzenia jej przez profesjonalnego pełnomocnika. Mimo wezwania do usunięcia tego braku formalnego, skazany nie uczynił tego w wyznaczonym terminie, a wyznaczony obrońca z urzędu stwierdził brak podstaw do wniesienia kasacji.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie skazanego M. W. na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w L. z dnia 24 października 2019 r., które odmówiło przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia 14 maja 2019 r. Zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji zostało wydane z powodu wniesienia jej przez osobę nieuprawnioną, ponieważ nie została sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego, co jest wymogiem formalnym wynikającym z art. 526 § 2 k.p.k. Skazany został wezwany do usunięcia tego braku formalnego, jednak nie uczynił tego w zakreślonym terminie. Wcześniej wyznaczony obrońca z urzędu stwierdził brak podstaw do wniesienia kasacji. Sąd Najwyższy uznał, że zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji zostało wydane prawidłowo, a zażalenie skazanego nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie usunął on wskazanego braku formalnego. Sąd podkreślił, że nie ma przepisu nakazującego sądowi „przymuszenie” obrońcy z urzędu do sporządzenia kasacji, jeśli stwierdził brak podstaw do jej wniesienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja wniesiona z naruszeniem wymogu sporządzenia jej przez profesjonalnego pełnomocnika (przymus adwokacki) nie może być przyjęta do merytorycznego rozpoznania, jeśli brak formalny nie zostanie usunięty w terminie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 526 § 2 k.p.k. wprowadza przymus adwokacki dla kasacji, chyba że pochodzi ona od uprawnionych organów. Skoro skazany nie usunął braku formalnego w postaci braku podpisu adwokata, mimo wezwania i wcześniejszej opinii obrońcy z urzędu o braku podstaw do wniesienia kasacji, zarządzenie o odmowie jej przyjęcia było prawidłowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Przewodniczący V Wydziału Karnego – Odwoławczego Sądu Okręgowego w L.

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 526 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Wprowadza przymus adwokacki dla sporządzenia i podpisania kasacji, chyba że pochodzi ona od prokuratora, Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich albo Rzecznika Praw Dziecka.

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 466 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja została wniesiona przez osobę nieuprawnioną (brak podpisu adwokata/radcy prawnego). Skazany nie usunął braku formalnego w zakreślonym terminie. Wyznaczony obrońca z urzędu stwierdził brak podstaw do wniesienia kasacji, a sąd nie może go do tego 'przymusić'.

Odrzucone argumenty

Argumenty skazanego dotyczące merytorycznego rozpoznania sprawy (niezwiązane z brakami formalnymi).

Godne uwagi sformułowania

przymus adwokacki dla czynności procesowej w postaci sporządzenia i podpisania kasacji nie ma przepisu, który upoważniałby sąd do „przymuszenia” obrońcy z urzędu do sporządzenia i wniesienia kasacji

Skład orzekający

Jacek Błaszczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogów formalnych kasacji, w tym przymusu adwokackiego i konsekwencji braku ich spełnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku usunięcia braków formalnych kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie ilustruje rygorystyczne wymogi formalne w postępowaniu karnym, szczególnie w kontekście kasacji, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Kasacja odrzucona przez Sąd Najwyższy. Czy brak podpisu adwokata to koniec drogi?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt III KZ 64/19
POSTANOWIENIE
Dnia 18 lutego 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Błaszczyk
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 18 lutego 2020 r.,
w sprawie z zażalenia skazanego
M. W.
na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego – Odwoławczego Sądu Okręgowego w L. ,
z dnia 24 października 2019 r., sygn. akt V Ka (…), o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w L.  z dnia 14 maja 2019 r. w sprawie V Ka (…),
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 466 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł :
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z dnia 24 października 2019 r. odmówiono przyjęcia osobistej kasacji skazanego M. W.  z dnia 12 czerwca 2019 r. od wyroku Sądu Okręgowego w L.  z dnia 14 maja 2019 r., sygn. akt V Ka (…) z uwagi na fakt, że została wniesiona przez osobę nieuprawnioną. Jednocześnie Sąd zwrócił uwagę, że skazany został wezwany do usunięcia braku formalnego kasacji, poprzez jej sporządzenie i podpisanie przez adwokata, czego jednak w zakreślonym terminie nie uczynił.
Zażalenie na to zarządzenie wniósł skazany, który nie przyjmując tych informacji do wiadomości, powołał się na okoliczności związane z merytorycznym rozpoznaniem sprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone nim zarządzenie wydano prawidłowo w oparciu o obowiązujące przepisy ustawy karnej procesowej.
Wprowadza ona w art. 526 § 2 k.p.k. tzw. przymus adwokacki dla czynności procesowej w postaci sporządzenia i podpisania kasacji, chyba że pochodzi ona od prokuratora, Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich albo Rzecznika Praw Dziecka. Tylko kasacja spełniająca ten wymóg formalny może być przyjęta do merytorycznego rozpoznania.
Należy zauważyć, że w sprawie niniejszej pismem z dnia 17 lipca 2019 r. skazany zwrócił się o wyznaczenie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia i podpisania kasacji (k. 258, t. II). Zarządzeniem z dnia 2 sierpnia 2019 r. wyznaczono skazanemu obrońcę z urzędu w osobie adw. K. N. , który w dniu 28 sierpnia 2019 r. złożył w Sądzie Okręgowym w L. opinię o braku podstaw do sporządzenia i wniesienia kasacji w sprawie (k. 269 - 272, t. II). W związku z powyższym skazany został poinformowany, że ma prawo do wniesienia kasacji sporządzonej i podpisanej przez obrońcę ustanowionego z wyboru (k. 273, t. II). W odpowiedzi, skazany złożył pismo zatytułowane „zażalenie”, w którym wskazał, że domaga się uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Nadto, skazany podniósł, że w sprawie nie występował prokurator i żaden adwokat – z obawy o utratę pracy - nie podejmie się obrony. Wniosek ten nie został uwzględniony, a skazanego poinformowano, że jego pismo zostało załączone do akt sprawy, albowiem przepisy procedury karnej nie przewidują środka odwoławczego od tego rodzaju decyzji procesowej (k. 280, t. II). Jednocześnie pismem z dnia 10 października 2019 r. skazany został wezwany do uzupełnienia braku formalnego kasacji poprzez jej sporządzenie i podpisanie przez profesjonalnego (uprawnionego ustawowo) obrońcę adwokata lub radcę prawnego (k. 281, t. II).
Podnoszone w piśmie skazanego argumenty nie mogą wpłynąć na zmianę zaskarżonej decyzji.
Skazanemu już raz został wyznaczony obrońca z urzędu do zbadania podstaw wniesienia kasacji. W sporządzonej dla sądu informacji (opinii prawnej) obrońca jednoznacznie oświadczył, że nie ma takich podstaw. To stanowisko obrońcy jest dla sądu wiążące. W kodeksie postępowania karnego nie ma bowiem przepisu, który upoważniałby sąd do „przymuszenia” obrońcy z urzędu do sporządzenia i wniesienia kasacji, jak i też przepisu, który nakazywałby ustanowić skazanemu innego obrońcę z urzędu w sytuacji, gdy dotychczasowy obrońca rzetelnie wykonał swój obowiązek (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 17 czerwca 1997 r., V KZ 57/97, OSNKW 1997, z. 9 - 10, poz. 82 oraz z dnia 20 lutego 2014 r., IV KZ 5/14, Lex 1430577). Skoro zatem sporządzona przez skazanego kasacja zawiera wskazany powyżej brak formalny i nie został on usunięty w zakreślonym terminie, to prawidłowo wydano zarządzenie o odmowie jej przyjęcia.
Z tych też względów postanowiono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI