Orzeczenie · 2022-01-11

IV KZ 55/21

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2022-01-11
SNKarnepostępowanie wykonawczeWysokanajwyższy
wznowienie postępowanianiewłaściwość rzeczowasąd najwyższysąd apelacyjnypostępowanie karne wykonawczekpk

Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez skazanego D. L. na postanowienie Sądu Apelacyjnego, który stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową w przedmiocie wznowienia postępowania karnego wykonawczego i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Najwyższemu. Skazany argumentował, że Sąd Apelacyjny powinien był z urzędu wznowić postępowanie ze względu na ujawnienie się bezwzględnej przesłanki odwoławczej (wadliwa obsada sądu), zamiast badać swoją właściwość rzeczową. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że zgodnie z art. 544 § 2 k.p.k., to Sąd Najwyższy jest właściwy do orzekania w sprawach wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem Sądu Apelacyjnego. Podkreślono, że przepis art. 542 § 3 k.p.k. określa jedynie ramy działania sądu z urzędu w przypadku ujawnienia się bezwzględnych przesłanek odwoławczych, ale nie zwalnia sądu z obowiązku zbadania swojej właściwości rzeczowej. Sąd, do którego skierowano wniosek, jest zobowiązany do zbadania swojej właściwości z urzędu na podstawie art. 35 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy zaznaczył, że rozpoznanie sprawy przez sąd niższej instancji, gdy sprawa należy do właściwości sądu wyższego rzędu, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k. W związku z tym, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości rzeczowej sądu w sprawach o wznowienie postępowania karnego wykonawczego, zwłaszcza gdy dotyczy to orzeczeń sądów wyższej instancji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wznowieniem postępowania karnego wykonawczego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd, do którego skierowano wniosek o wznowienie postępowania z urzędu, ma obowiązek merytorycznego rozpoznania wniosku, czy też powinien najpierw zbadać swoją właściwość rzeczową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd, do którego skierowano wniosek o wznowienie postępowania, jest zobowiązany do zbadania swojej właściwości rzeczowej z urzędu. Dopiero sąd właściwy rzeczowo jest zobligowany do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie wznowienia postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że art. 542 § 3 k.p.k. określa ramy działania sądu z urzędu w przypadku ujawnienia się bezwzględnych przesłanek odwoławczych, ale nie zwalnia sądu z obowiązku zbadania swojej właściwości rzeczowej na podstawie art. 35 § 1 k.p.k. Rozpoznanie sprawy przez sąd niższej instancji, gdy należy ona do właściwości sądu wyższego rzędu, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą.

Kto jest właściwy rzeczowo do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania karnego wykonawczego, które dotyczy orzeczenia Sądu Apelacyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy jest właściwy rzeczowo do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania karnego wykonawczego, które dotyczy orzeczenia Sądu Apelacyjnego.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 544 § 2 k.p.k., w kwestii wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem Sądu Apelacyjnego lub Sądu Najwyższego, orzeka Sąd Najwyższy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy (w kontekście potwierdzenia swojej właściwości)

Strony

NazwaTypRola
D. L.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 35 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd jest zobowiązany do zbadania swojej właściwości rzeczowej z urzędu.

k.p.k. art. 544 § § 2

Kodeks postępowania karnego

W kwestii wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem Sądu Apelacyjnego lub Sądu Najwyższego orzeka Sąd Najwyższy.

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 542 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Postępowanie wznawia się z urzędu tylko w razie ujawnienia się jednej z uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 9 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 4 - skutkiem merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd niższego rzędu w sprawie należącej do właściwości sądu wyższego rzędu, jest zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Najwyższy jest właściwy rzeczowo do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania dotyczącego orzeczenia Sądu Apelacyjnego na podstawie art. 544 § 2 k.p.k. • Sąd jest zobowiązany do zbadania swojej właściwości rzeczowej z urzędu na podstawie art. 35 § 1 k.p.k. • Rozpoznanie sprawy przez sąd niższej instancji, gdy należy ona do właściwości sądu wyższego rzędu, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k.

Odrzucone argumenty

Sąd Apelacyjny powinien był z urzędu wznowić postępowanie ze względu na ujawnienie się bezwzględnej przesłanki odwoławczej (art. 542 § 3 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.), zamiast badać swoją właściwość rzeczową.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie wnioskodawcy nie jest zasadne. • Stosownie do treści art. 544§2 k.p.k. w kwestii wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem Sądu Apelacyjnego lub Sądu Najwyższego orzeka Sąd Najwyższy. • Zawarte w art. 542§3 k.p.k. sformułowanie, że postępowanie wznawia się z urzędu tylko w razie ujawnienia się jednego z uchybień wymienionych w art. 439§1 k.p.k. nie rodzi po stronie Sądu, do którego skierowano wniosek o wznowienie postępowania z urzędu, ani prawa ani obowiązku rozpoznania tego wniosku, jak podnosi skarżący. Zakreśla on natomiast ramy działania Sądu z urzędu. • Niemniej, Sądem zobligowanym do wydania takiego rozstrzygnięcia jest zawsze Sąd właściwy rzeczowo – zgodnie z treścią art. 544 k.p.k., zaś Sąd, do którego skierowano wniosek o wznowienie postępowania jest, na podstawie art. 35§1 k.p.k., zobowiązany do zbadania swojej właściwości z urzędu. • Jest to o tyle ważkie, że skutkiem merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd niższego rzędu w sprawie należącej do właściwości sądu wyższego rzędu, jest zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej określonej w art. 439§1 pkt 4 k.p.k.

Skład orzekający

Jerzy Grubba

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości rzeczowej sądu w sprawach o wznowienie postępowania karnego wykonawczego, zwłaszcza gdy dotyczy to orzeczeń sądów wyższej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wznowieniem postępowania karnego wykonawczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej właściwości sądu, co jest kluczowe dla praktyków prawa karnego. Wyjaśnia, jak należy postępować w przypadku stwierdzenia niewłaściwości rzeczowej sądu w kontekście wznowienia postępowania.

Kto jest właściwy do wznowienia postępowania? Sąd Najwyższy rozstrzyga spór o właściwość.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst