IV KZ 27/16

Sąd Najwyższy2016-05-25
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjapostanowienieumorzenie postępowaniasąd najwyższysąd okręgowyprawo procesowe karneskarżącyzarządzenie

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wskazując na niedopuszczalność jej wniesienia od postanowienia o umorzeniu postępowania oraz brak statusu strony.

Związek Zawodowy złożył kasację od postanowienia o umorzeniu postępowania, twierdząc, że powinien zostać wydany wyrok. Przewodniczący Wydziału XXII Karnego Sądu Okręgowego w K. odmówił przyjęcia kasacji. Sąd Najwyższy utrzymał to zarządzenie w mocy, wyjaśniając, że kasacja od postanowienia o umorzeniu jest niedopuszczalna, a ponadto strona nie posiadała wymaganego statusu strony w sprawie.

Przedmiotem sprawy było zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału XXII Karnego Sądu Okręgowego w K. z dnia 2 grudnia 2015 r., które odmówiło przyjęcia kasacji wniesionej przez pełnomocnika Związku Zawodowego "K." J. S.A. KWK "B.". Pełnomocnik związku zarzucił rażącą obrazę przepisów k.p.k., twierdząc, że w sprawie powinien zostać wydany wyrok umarzający postępowanie, a nie postanowienie. W jego ocenie, takie postąpienie sądu drugiej instancji (potraktowanie zażalenia jako apelacji i wydanie wyroku) umożliwiłoby wniesienie kasacji. Sąd Najwyższy nie uwzględnił zażalenia. Stwierdził, że Sąd Rejonowy w M. prawidłowo wydał postanowienie o umorzeniu postępowania na posiedzeniu, a nie na rozprawie, co wykluczało zastosowanie art. 414 § 1 k.p.k. w kontekście wydania wyroku. Ponadto, Sąd Najwyższy wskazał, że kasacja od postanowienia o umorzeniu postępowania jest dopuszczalna tylko w ściśle określonych przypadkach (art. 519 k.p.k.), a w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki do jej przyjęcia. Dodatkowo, nawet gdyby wydano wyrok, kasacja byłaby niedopuszczalna z powodu stwierdzonego prawomocnie braku statusu strony, wymaganego przez art. 520 § 1 k.p.k.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja od postanowienia o umorzeniu postępowania jest dopuszczalna tylko w ściśle określonych przypadkach, a w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki do jej przyjęcia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że kasacja od postanowienia o umorzeniu postępowania jest dopuszczalna tylko od postanowienia o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego określonego w art. 93a k.k., co oznacza niedopuszczalność wniesienia kasacji od innych rodzajów postanowień.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy zaskarżonego zarządzenia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w osobie Sądu Najwyższego)

Strony

NazwaTypRola
P. B.osoba_fizycznaoskarżony
M. K.osoba_fizycznaoskarżony
A. R.osoba_fizycznaoskarżony
Związek Zawodowy "K." J. S.A. KWK "B."innepełnomocnik skarżącego
Przewodniczący Wydziału XXII Karnego Sądu Okręgowego w K.organ_państwowyorgan wydający zarządzenie

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 530 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 519

Kodeks postępowania karnego

Określa dopuszczalność wniesienia kasacji od postanowienia o umorzeniu postępowania.

k.p.k. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymaga posiadania statusu strony do wniesienia kasacji.

Pomocnicze

k.p.k. art. 414 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Nie ma zastosowania w sytuacji wydania postanowienia o umorzeniu postępowania na posiedzeniu.

k.p.k. art. 93a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 459 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia kontrolę prawidłowości zarządzenia w przedmiocie odmowy przyjęcia kasacji.

k.p.k. art. 466 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia kontrolę prawidłowości zarządzenia w przedmiocie odmowy przyjęcia kasacji.

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

Reguluje kwestie związane z zażaleniem na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.

k.p.k. art. 385 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja od postanowienia o umorzeniu postępowania jest niedopuszczalna, chyba że dotyczy zastosowania środka zabezpieczającego. Strona wnosząca kasację musi posiadać status strony w postępowaniu. Sąd pierwszej instancji prawidłowo wydał postanowienie o umorzeniu postępowania na posiedzeniu.

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącej obrazy przepisów art. 519 k.p.k. w zw. z art. 414 § 1 k.p.k. przez wydanie postanowienia zamiast wyroku. Postulat potraktowania zażalenia jako apelacji i wydania wyroku przez sąd drugiej instancji.

Godne uwagi sformułowania

kasacja może być przez strony wniesiona tylko od wyroku kasacja także byłaby kasacji niedopuszczalna z uwagi na stwierdzony prawomocnie brak statusu strony

Skład orzekający

Jarosław Matras

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność wniesienia kasacji od postanowienia o umorzeniu postępowania oraz wymóg posiadania statusu strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i rodzaju postanowienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności kasacji, co jest istotne dla praktyków prawa karnego, choć nie zawiera przełomowych wniosków.

Kiedy kasacja jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KZ 27/16
POSTANOWIENIE
Dnia 25 maja 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jarosław Matras
w sprawie oskarżonych
P. B., M. K., A. R.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 25 maja 2016 r.,
‎
zażalenia adw. M. B. pełnomocnika Związku Zawodowego "K." J. S.A. KWK "B."
na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału XXII Karnego Sądu Okręgowego w K. z dnia 2 grudnia 2015 r. o odmowie przyjęcia kasacji
na podstawie art. 530 § 3 kpk
p o s t a n o w i ł
zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z dnia 2 grudnia 2015 r. Przewodniczący XXII Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w K. odmówił przyjęcia kasacji wniesionej przez pełnomocnika Związku Zawodowego „K.” J. S.A. KWK „B.” wskazując, iż kasacja może być przez strony wniesiona tylko od wyroku, a w sprawie XXII Kz […] zostało wydane przez Sąd Okręgowy w K. w dniu 30 września 2015 r. postanowienie.
Zażalenie na to zarządzenie wniósł  przewodniczący ZZ „K.” J. S.A. KWK „B.”  zarzucając mu rażącą obrazę przepisów art. 519 k.p.k. w zw. z art. 414 § 1 k.p.k. i wskazując, że w sprawie tej powinien zostać wydany przez Sąd Rejonowy w M.  wyrok umarzający postępowanie, a nie postanowienie, a w konsekwencji zażalenie winno zostać potraktowane przez sąd II instancji jako apelacja, a to skutkować winno wydaniem przez ten sąd orzeczenia w formie wyroku, a nie postanowienia. Takie postąpienie, według skarżącego, uprawniałoby go do wniesienia  kasacji. Podnosząc taki zarzut skarżący wnosił o uchylenie zarządzenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie nie może zostać uwzględnione.  Bezsporne jest, że Sąd Rejonowy w M. wydając w dniu 18 maja 2015 r. postanowienie o umorzeniu postępowania karnego z powodu braku skargi uprawnionego oskarżyciela orzekał na posiedzeniu wyznaczonym przed skierowaniem sprawy na rozprawę. Wprawdzie w sprawie tej wydano poprzednio wyrok, ale został on uchylony, zaś sprawa skierowana do ponownego rozpoznania (k. 628). Sprawa zatem winna być prowadzona od początku, co oznaczało, iż przewód sądowy zostałby rozpoczęty gdyby w ogóle wyznaczono rozprawę, a na niej nastąpiło  zwięzłe przedstawienie przez oskarżyciela zarzutów oskarżenia (art. 385 § 1 k.p.k.). Tymczasem zarządzeniem skierowano sprawę na posiedzenie i po jego odbyciu wydano postanowienie o umorzeniu postępowania z powodu braku skargi uprawnionego oskarżyciela (k. 653 oraz k. 654). Nie ma racji zatem skarżący, iż z uwagi na treść art. 414 § 1 k.p.k. prawidłowym rodzajem orzeczenia wydanego przez sąd pierwszej instancji winien być wyrok. Mając na uwadze tę okoliczność nie można uznać, że sąd drugiej instancji winien zażalenie potraktować jako apelację, a następnie wydać orzeczenie w formie wyroku, co winno z kolei umożliwić wniesienie kasacji.
Niezależnie od tego, że strona może wnieść kasację tylko  od postanowienia o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego  określonego w art. 93a k.k., co oznacza niedopuszczalność wniesienia kasacji od innych rodzajów postanowień wydanych przez sąd odwoławczy, dostrzec trzeba, iż  nawet gdyby wydano w tej sprawie wyrok (tak jak postuluje skarżący), to kasacja także byłaby  kasacji niedopuszczalna z uwagi na stwierdzony prawomocnie brak statusu strony (k. 657-658), który to status jest wymagany przepisem art. 520 § 1 k.p.k. To ostatnie stwierdzenie nie uniemożliwiało rozpoznanie wniesionego zażalenia, a to dlatego, że uprawnienie do kontroli prawidłowości wydanego zarządzenia wynika z treści art. 459 § 3 k.p.k. w zw. z art. 466 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k.
Z tych powodów orzeczono jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI