IV KZ 25/16

Sąd Najwyższy2016-05-25
SNKarnewznowienie postępowaniaŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaprzymus adwokackiobrońca z urzędunaruszenie miru domowegoSąd Najwyższypostępowanie karne

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, podkreślając wymóg sporządzenia takiego wniosku przez adwokata lub radcę prawnego.

Skazany T. M. złożył własny wniosek o wznowienie postępowania po tym, jak jego apelacja została utrzymana w mocy. Mimo wyznaczenia obrońcy z urzędu, który nie dopatrzył się podstaw do wznowienia, skazany domagał się kolejnego obrońcy i zwolnienia z opłat. Sąd Apelacyjny odmówił przyjęcia wniosku z powodu niedopełnienia wymogu sporządzenia go przez profesjonalnego pełnomocnika. Sąd Najwyższy utrzymał to postanowienie w mocy, wskazując na konieczność fachowego sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania.

Sprawa dotyczy wniosku skazanego T. M. o wznowienie postępowania karnego, w którym został skazany za naruszenie miru domowego. Po tym, jak jego apelacja została utrzymana w mocy, skazany złożył własny wniosek o wznowienie. Sąd Apelacyjny wyznaczył mu obrońcę z urzędu, który po analizie akt nie znalazł podstaw do wznowienia. Skazany domagał się jednak kolejnego obrońcy i zwolnienia z opłat, argumentując swoją trudną sytuacją materialną i życiową. Sąd Apelacyjny odmówił przyjęcia jego osobistego wniosku, powołując się na wymóg sporządzenia go przez adwokata lub radcę prawnego. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanego i utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie. Podkreślono, że wznowienie postępowania wymaga wniosku sporządzonego przez profesjonalnego pełnomocnika, a sytuacja materialna wnioskodawcy nie ma znaczenia dla oceny zasadności wniosku przez obrońcę. Sąd Najwyższy wskazał, że obrońca z urzędu prawidłowo ocenił brak podstaw do wznowienia i nie wykazał wadliwości w swoim działaniu, a skazany nie podważył skutecznie pracy obrońcy ani nie wykazał podstaw do wznowienia postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wymóg sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania przez adwokata lub radcę prawnego jest obligatoryjny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że wznowienie postępowania jest środkiem nadzwyczajnym i wymaga fachowego sporządzenia wniosku przez profesjonalnego pełnomocnika. Sytuacja materialna wnioskodawcy nie wpływa na ten wymóg.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Utrzymanie w mocy zaskarżonego zarządzenia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
T. M.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (2)

Główne

k.k. art. 193

Kodeks karny

k.p.k.

Kodeks postępowania karnego

Wymóg sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania przez adwokata lub radcę prawnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wznowienie postępowania musi być sporządzony przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcę prawnego). Sytuacja materialna i życiowa wnioskodawcy nie ma znaczenia dla oceny zasadności wniosku o wznowienie przez obrońcę z urzędu. Brak wykazania wadliwości w działaniu obrońcy z urzędu uzasadnia odmowę powołania kolejnego obrońcy i przyjęcia osobistego wniosku.

Odrzucone argumenty

Argumenty skazanego dotyczące jego trudnej sytuacji materialnej i życiowej. Argumenty dotyczące rzekomego działania obrońcy na jego niekorzyść lub braku wiedzy o jego sytuacji życiowej.

Godne uwagi sformułowania

wymóg przymusu adwokacko - radcowskiego środek ten sporządził podmiot fachowy, czyli adwokat lub radca prawny nie chodzi o to, aby zadowolić osobę, która chce wznowienia procesu, lecz o to, by zbadać, czy istnieją prawem przewidziane podstawy do wznowienia

Skład orzekający

Tomasz Grzegorczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu formalnego sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania przez profesjonalnego pełnomocnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wnioskiem o wznowienie postępowania karnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważny wymóg formalny w postępowaniu karnym, jakim jest konieczność reprezentacji przez adwokata przy składaniu wniosku o wznowienie postępowania, co może być zaskakujące dla osób niezaznajomionych z procedurą.

Czy możesz sam złożyć wniosek o wznowienie postępowania karnego? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KZ 25/16
POSTANOWIENIE
Dnia 25 maja 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Grzegorczyk
w sprawie T. M.
‎
skazanego z art. 193 k.k.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 25 maja 2016 r.,
‎
zażalenia skazanego na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego
Wydziału Sądu Apelacyjnego w […]
‎
z dnia 18 marca 2016 r., sygn. akt II AKo […],
o odmowie przyjęcia własnego wniosku
skazanego o wznowienie postępowania
utrzymuje w mocy zaskarżone zarządzenie
UZASADNIENIE
W sprawie niniejszej wyrokiem Sądu Rejonowego w T.  z dnia 16 stycznia 2015 r., w sprawie o sygn. akt VII K […], T. M.  został skazany na karę ograniczenia wolności za przestępstwo art. 193 k.k. Po rozpoznaniu apelacji wniesionych od tego orzeczenia przez oskarżonego i jego obrońcę, Sąd Okręgowy w K. z dnia 28 kwietnia 2015 r., o sygn. akt XXIII Ka […], utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie.
W październiku 2015 r., skazany wystąpił z wnioskiem własnym o wznowienie postępowania w tej sprawie. Następnie zaś, po wezwaniu go do dopełnienia wymogów formalnych tego wniosku przez sporządzenie go przez obrońcę oraz uiszczenie opłaty, wniósł o zwolnienie go od tej opłaty i ustanowienie mu adwokata z urzędu. Zarządzeniem z dnia 4 stycznia 2016 r., Zastępca Przewodniczącego Wydziału Sądu Apelacyjnego w […] wyznaczył skazanemu obrońcę z urzędu, ta zaś, w piśmie z dnia 20 stycznia 2016 r., przekazała obszerną informację o niedostrzeżeniu podstaw do wystąpienia o wznowienie postępowania.
W związku z powyższym, zarządzeniem z dnia 25 stycznia 2016 r., wezwano skazanego do uzupełnienia w terminie 7 dni braku formalnego wniosku przez sporządzenie i podpisanie go przez obrońcę pod rygorem odmowy przyjęcia jego wniosku własnego. W odpowiedzi na to wezwanie skazany wystąpił o przydzielenie mu kolejnego adwokata z urzędu, podnosząc, że dotychczasowy obrońca szkodzi tylko jego interesom. Postanowieniem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 17 lutego 2016 r., odmówiono jednak skazanemu wyznaczenia kolejnego obrońcy do sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie. W konsekwencji zaś, zarządzeniem z dnia 18 marca 2016 r., odmówiono przyjęcia skazanemu jego osobistego wniosku o wznowienie postępowania z uwagi na niedopełnienie wymogu przymusu adwokacko - radcowskiego.
W zażaleniu na to zarządzenie skarżący odwołuje się jedynie do okoliczności związanych z jego eksmisją z lokalu, do którego następnie wchodził i przebywał w nim, zakłócając mir domowy aktualnemu, legalnemu mieszkańcy tegoż lokalu i podnosi, że z uwagi na swą niezdolność do pracy nie ma on żadnych środków, które pozwoliłyby mu na ustanowienie obrońcy z wyboru, a pierwszy z wyznaczonych obrońców o jego sytuacji materialnej nic nie wiedział. Wywodząc w ten sposób wnosi on o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i wznowienie przez Sąd Najwyższy postępowania sądowego oraz o wszczęcie przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego postępowania przeciwko pracownikom pomocy socjalnej w T., którzy doprowadzili go do pozbawienia lokalu i utraty środków do życia.
Rozpoznając to zażalenie, Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie to nie jest zasadne. Skarżącemu przydzielono bowiem obrońcę z urzędu dla rozważenia podstaw do wznowienia postępowania, w którym został on uznany za winnego i skazany, a ta po analizie okoliczności tej sprawy, wskazała, dlaczego nie dostrzega podstaw do tego wznowienia. Stanowisko to było znane skarżącemu, a jego argumenty podawane we wniosku o powołanie mu kolejnego obrońcy, że wyznaczona adwokat działa na jego niekorzyść, jak i w obecnym zażaleniu, że nie znała ona jego sytuacji materialnej i życiowej, nie mają tu żadnego znaczenia.
Wnioskodawcy należy bowiem wyjaśnić, że wznowienie postępowania jest możliwe jedynie na podstawie ściśle określonych w kodeksie postępowania karnego powodów. Stąd też wymóg, aby środek ten sporządził podmiot fachowy, czyli adwokat lub radca prawny. Sytuacja materialna i życiowa zainteresowanego dla decyzji podjętej przez wyznaczonego z urzędu obrońcę nie ma tu żadnego znaczenia, gdyż nie chodzi o to, aby zadowolić osobę, która chce wznowienia procesu, lecz o to, by zbadać, czy istnieją prawem przewidziane podstawy do wznowienia. Jeżeli obrońca taki ich nie dostrzega, to ewentualne powołanie wnioskodawcy innego obrońcy jest możliwe jedynie wówczas, jeżeli wykaże on, że ów pierwszy obrońca nie dopełnił lub nienależycie wypełnił swoje obowiązki. Takich zarzutów skarżący jednak nie podnosił i nie podnosi. Nie można bowiem uznać za zarzut tego rodzaju ani wcześniejszego jego stwierdzenia, że obrońca działała na jego niekorzyść, nie sporządzając wniosku o wznowienie, ani podnoszony obecnie argument, iż nie wiedziała o jego sytuacji życiowej. Należy przy tym zauważyć, że w swoim stanowisku obrońca wyraźnie wskazała, iż próbowała skontaktować się z wnioskodawcą, ale próby te okazały się nieskuteczne. Wywiodła ona następnie – o czym była już mowa – bardzo obszernie, z jakich przyczyn po analizie akt nie dopatruje się powodów do sporządzenia prawnie skutecznego wniosku o wznowienie postępowania. W piśmie swoim wskazała zresztą także wnioskodawcy inną drogę procesową, z jakiej może on skorzystać, a mianowicie kasację podmiotów specjalnych (str. 5 informacji obrońcy).
Tym samym jednak, skoro w żaden sposób nie podważono wadliwości w działaniu obrońcy wyznaczonej z urzędu, to zasadnie odmówiono też skazanemu powołania kolejnego takiego obrońcy. Zasadnie też, ponieważ nie dopełnił on prawnego przymusu przedłożenia wniosku sporządzonego i podpisanego przez podmiot fachowy, odmówiono przyjęcia jego osobistego wniosku. W konsekwencji, ponieważ także w analizowanym zażaleniu nie ma żadnych rzeczowych argumentów, że wznowienie postępowania o naruszenie miru domowego kolejnemu lokatorowi mieszkania, z którego eksmitowano wnioskodawcę, dotknięte było uchybieniami, dającymi powód do wznowienia ani że decyzja o odmowie przyjęcia jego własnego wniosku była nietrafna, nie ma podstaw do uchylenia zaskarżonego zarządzenia. Dlatego też zarządzenie to utrzymano w mocy, nie uwzględniając wniesionego zażalenia.
Z tych wszystkich względów, orzeczono jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI