Orzeczenie · 2025-09-19

IV KZ 21/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-09-19
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
terminy procesoweuzasadnienie wyrokuzażalenieSąd Najwyższykodeks postępowania karnegoskarżyciel prywatny

Sprawa dotyczyła zażalenia oskarżyciela prywatnego na postanowienie Sądu Okręgowego w Olsztynie, które odmówiło przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego z dnia 15 października 2024 r. Oskarżyciel prywatny, M.G., został uniewinniony od zarzutu zniesławienia wyrokiem Sądu Rejonowego w Biskupcu, a następnie Sąd Okręgowy w Olsztynie utrzymał ten wyrok w mocy. Oskarżyciel prywatny, przebywający w areszcie, otrzymał zawiadomienie o terminie rozprawy apelacyjnej i został pouczony o terminie na złożenie wniosku o uzasadnienie. Po rozprawie, na której nie był obecny, złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego, a następnie wniosek o przywrócenie terminu do jego złożenia, argumentując, że został poinformowany o wyroku w późniejszym terminie. Sąd Okręgowy odmówił przywrócenia terminu, a Sąd Najwyższy utrzymał to postanowienie w mocy. Sąd Najwyższy wskazał, że 7-dniowy termin na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku biegnie od daty ogłoszenia wyroku, zgodnie z art. 422 § 1 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 k.p.k., a oskarżyciel był prawidłowo pouczony o terminie i konsekwencjach niestawiennictwa. Argumentacja skarżącego, kwestionująca jednoznaczne brzmienie przepisów k.p.k., została uznana za niezasadną. Sąd Najwyższy nie stwierdził, aby niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od oskarżyciela.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie interpretacji terminów procesowych w postępowaniu karnym, w szczególności terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.k. dotyczących terminów.

Zagadnienia prawne (2)

Od kiedy biegnie termin do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Termin ten biegnie od daty ogłoszenia wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 422 § 1 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 k.p.k., wskazując, że termin na złożenie wniosku o uzasadnienie wyroku jest zawity i biegnie od ogłoszenia wyroku, a strona została prawidłowo pouczona o tej zasadzie.

Czy można przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jeśli strona kwestionuje datę ogłoszenia wyroku i proponuje własną regułę biegu terminu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli proponowana reguła jest sprzeczna z przepisami k.p.k. i strona nie wykazała, że niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że argumentacja skarżącego, oparta na własnej, sprzecznej z prawem interpretacji biegu terminu, nie mogła zostać uznana za zasadną. Brak było również wykazania przyczyn niezależnych od skarżącego, które uniemożliwiłyby dotrzymanie terminu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w imieniu Sądu Okręgowego)

Strony

NazwaTypRola
R. J.osoba_fizycznaoskarżona
M. G.osoba_fizycznaoskarżyciel prywatny

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 422 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa termin do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku.

k.p.k. art. 457 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Reguluje kwestie związane z zaskarżaniem postanowień sądu odwoławczego, w tym stosowanie przepisów dotyczących apelacji do zażaleń.

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do utrzymania w mocy zaskarżonego postanowienia.

k.k. art. 212 § § 1

Kodeks karny

Przepis, którego dotyczył zarzut w sprawie karnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku biegnie od daty ogłoszenia wyroku zgodnie z art. 422 § 1 k.p.k. • Oskarżyciel prywatny został prawidłowo pouczony o terminie i konsekwencjach niestawiennictwa. • Argumentacja skarżącego oparta na własnej, sprzecznej z prawem interpretacji biegu terminu jest niezasadna. • Brak wykazania przyczyn niezależnych od skarżącego, które uniemożliwiły dotrzymanie terminu.

Odrzucone argumenty

Termin do złożenia wniosku o uzasadnienie powinien biec od daty, w której strona została poinformowana o zapadnięciu orzeczenia i jego treści. • Sam fakt wyznaczenia „posiedzenia” nie gwarantuje, że się odbędzie i zapadnie orzeczenie. • Wykładnia przedstawiona w zaskarżonym postanowieniu godzi w interes strony.

Godne uwagi sformułowania

„niestawiennictwo oskarżyciela prywatnego lub jego pełnomocnika na rozprawie apelacyjnej nie tamuje rozpoznania spawy, chyba że jego udział jest obowiązkowy” • „w terminie 7 dni od daty ogłoszenia oskarżyciel prywatny może złożyć wniosek o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku” • „w sprawie VII Ka 738/24 dot. R. J. został wyznaczony termin rozprawy odwoławczej na dzień 15.10.2024 r. godz. 9.00; o powyższym terminie został Pan poinformowany pismem z 19.09.2024 r., które osobiście Pan pokwitował w dniu 20.09.2024 r.” • „oskarżyciel prywatny M. G. nie stawił się zawiadomiony prawidłowo k. – 191, przebywa w A.Ś. O., nie wnosił o doprowadzenie na rozprawę” • „w [...] terminie 7 – dniowym zawitym terminie na złożenie przez oskarżyciela prywatnego wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie wydanego w dniu 15 października 2024 r., sygn. akt VII Ka 738/24, biegł od daty ogłoszenia wyroku. Wynika to jednoznacznie z treści przepisu art. 422 § 1 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 k.p.k., o którego treści, oskarżyciel prywatny został wyraźnie pouczony.” • „argumentacja skarżącego, życzącego sobie, by bieg terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego ustalać według zaproponowanej przez niego reguły, sprzecznej z jednoznacznie brzmiącym przepisem Kodeksu postępowania karnego, w oczywisty sposób nie mogła zostać uznana za zasadną.”

Skład orzekający

Dariusz Kala

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie interpretacji terminów procesowych w postępowaniu karnym, w szczególności terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.k. dotyczących terminów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z terminami procesowymi, co jest istotne dla prawników, ale mało interesujące dla szerszej publiczności.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst